Biha Kappa v2.p317.2

v2.p317.2

6140. tumae kira bahurao,
645
oti soviya bhaṇāti ṇa mae tti | teṇa paraṃ tu pasaṃgo,
dhāvati ekke va bitie vā || tumane dardura ko mārā hai vaha kahatā hai-maiṃne nahīṃ mārā| isake paścāt prāyaścitta vṛddhi kā prasaṃga ātā hai yaha rātnika ke yā avamarātnika ke hotā hai| yadi rātnika ne dardura ko mārā hai aura bāra-bāra kahane para bhī vaha svīkāra nahīṃ karatā hai to usake prāyaścitta kī vṛddhi hotī hai| yadi avamarātnika usa abhyākhyāna kā bāra-bāra samarthana karatā hai to usake prāyaścitta kī vṛddhi hotī hai|
6141. ekssa musāvādo, kāuṃ ṇiṇhāiṇo duve dosā |
tatya vi ya appasaṃgī, bhavati ya eko va ekko vā || jo dūsare para abhyākhyāna lagātā hai usake mṛṣāvāda kā doṣa lagatā hai aura jo dardura kā vadha kara jhuṭhalātā hai| usake do doṣa hote haiṃ-prāṇātipāta aura mṛṣāvāda | usameṃ bhī yadi abhyākhyāna prāṇātipāta karane para bhī 'eka' arthāt avamarātnika tathā 'eka' arthāt rātnika inameṃ jo aprasaṃgī hotā hai usake prāyaścitta vṛddhi nahīṃ hotī| isakā tātparya hai ki abhyākhyāna dekara usakā nikācana ( samarthana) nahīṃ karatā, vaha tathā āropa lagāe jāne para bhī jo ruṣṭa nahīṃ hotā, vaha ye donoṃ aprasaṃgī hote haiṃ, unake prāyaścitta vṛddhi nahīṃ hotī| abhyākhyātā yadi usakā bāra-bāra samarthana nahīṃ karatā tathā dūsarā bhī bāra-bāra ruṣṭa nahīṃ hotā to prāyaścitta vṛddhi nahīṃ hotī| yaha varturaviṣayaka prastāra hai| isī prakāra śunaka, sarpa aura mūṣakaviṣayaka prastāra jānane cāhie|
6142. mosamma saṃkhaḍīe, moyagagahaṇaṃ adattadāṇammi | ārovaṇapatyāro, taṃ caiva imaṃ tu ṇāṇattaṃ || mṛṣāvāda meṃ saṃkhar̤ī kā adattādāna meṃ modakagrahaṇa kā udāharaṇa hai| ina donoṃ kā āropaṇā prāyaścitta kā prastāra hī jānanā cāhie| yaha nānātva hai| 6143, vīṇa kaluṇehi jāyati,
paḍisiddhāṃ visati esaṇaṃ haṇati | jaṃpati muhappiyāṇi ya,
joga - tigicchā-nimittānaṃ || sādhu ne ācārya se kahā-amuka rātnika muni saṃkhar̤ī meṃ jākara dīna aura karuṇavacanoṃ se yācanā karatā hai, pratiṣiddha hone para bhī bhītara praveśa karatā hai, eṣaṇā kā hanana karatā hai, ghara meṃ praveśa kara mukhapriyavacana bolatā hai tathā yoga,