Biha Kappa v2.p322
Bṛhatkalpalaghubhāṣya v2.p322
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
v2.p322
= bṛhatkalpabhāṣyam 6177.gihi aṇṇatitthi purisā,
sūtra vaise hī vaktavya haiṃ| yadi koī asaṃvṛta āryā ho to itthī vi ya gihiṇi aṇṇatitthīyā| pratigamana ādi doṣa hote haiṃ| saṃbaṃdhi etarā vā,
apavādapada meṃ nirgrantha nirgranthī kā kaṃṭakoddharaṇa prāgukta
vaiṇī emeva do ete|| vidhi se kara sakatā hai| gṛhastha tathā anyatīrthika puruṣa-ye do athavā gṛhasthastrī tathā anyatīrthakī strī ye do, athavā saṃbaṃdhinī vratinī tathā niggaṃthīavalaṃbaṇa-padaṃ asaṃbaṃdhinī vratinī-ye do| inameṃ se koī dvika kuśala ho to āgār̤ha kāraṇa meṃ karāyā jā sakatā hai|
niggaṃthe niggaṃthiṃ duggaṃsi vā visamaṃsi 6178.taṃ puṇa suṇṇāraṇe, duṭṭhāraṇṇe va akusalehiṃ vā| vā pavvayaṃsi vā pakkhulamāṇiṃ vā
kusale vā dūratthe, ṇa caei padaṃ pi gaṃtuṃ je|| pavaḍamāṇiṃ vā giṇhamāṇe vā avalaṃbamāṇe pahale jo kahā gayā-sādhuoṃ ke abhāva meṃ to abhāva kaba
vā nāikkamai|| hotā hai, yaha batāyā jā rahā hai| śūnya araṇya tathā
(sūtra 7) duṣṭaaraṇya meṃ sādhuoṃ kā abhāva hotā hai| sādhu haiṃ paraṃtu kaṃṭakoddharaṇa meṃ akuśala haiṃ athavā kuśala sādhu dūrastha haiṃ
niggaṃthe niggaṃthiṃ seyaṃsi vā paṃkasi vā athavā kaṃṭaka se viddha paira vālā muni eka paira bhī cala nahīṃ paṇagaṃsi vā udagaṃsi vā okasamāṇiṃ vā sakatā, aisī sthiti meṃ pūrvokta yatanā karaṇīya hai|
ovujjhamāṇiṃ vā giṇhamāṇe vā 6179.parapakkha purisa gihiṇī,
avalaṃbamāṇe vā nāikkamai|| __ asoya-kusalāṇa mottu paḍivakkhe| purisa jayaṃta maṇuṇṇe,
(sūtra 8) ___ hoti sapakkhetarā vā tū||
niggaṃthe niggaṃthiṃ nāvaṃ ārubhaṇamāṇiṃ jo yatamāna manojña puruṣa hoṃ unase karāe, unake abhāva meṃ
vā orubhamāṇiṃ vā giṇhamāṇe vā amanojña puruṣoṃ se karāe| yaha svapakṣa yatanā hai| parapakṣa meṃ
avalaṃbamāṇe vā nāikkamai|| gṛhastha yā anyatīrthika puruṣoṃ se, unake abhāva meṃ striyoṃ se, yā aśaucavādī kuśala puruṣoṃ se karāe| pratipakṣa ko chor̤akara
(sūtra 9) arthāt śaucavādī akuśala ko chor̤akara| 6180.salluddhara ṇakkheṇa va, acchiva vatthaṃtaraṃ va itthīsu| 6182.so puṇa dugge laggejja kaṃṭao loyaṇammi vā kaṇugaṃ|
bhūmī-kaṭṭha-talorusu, kāūṇa susaṃvuḍā do vi|| iti duggasuttajogo, thalā jalaṃ ceyare duvihe || __ strī yadi kaṃṭakoddharaṇa kara rahī ho to usakī vidhi yaha durga meṃ jāte samaya paira meṃ kaṃṭaka yā āṃkha meṃ kaṇuka laga hai-pairoṃ kā sparśa na karatī huī śalyoddharaṇa se yā nakhoṃ se sakatā hai| yaha durga sūtra ke sātha pūrvasūtra kā yoga-saṃbaṃdha hai| kāṃṭe kā nīharaṇa kare| kāṃṭā na nikale to pairoṃ ko bhūmī para durga sthala hotā hai| usase āge jala hotā hai| ataḥ durga sūtra rakha kara yā kāṭha para yā tala para yā ūru para rakhakara ke anantara hī 'itara' meṃ arthāt jala pratibaddha do prakāra ke vastrāṃtarita hokara kāṃṭā nikāle| saṃyatī aura saṃyata-donoṃ sūtra-paṃkaviṣayaka tathā nauviṣayaka kā prāraṃbha kiyā jātā hai| susaṃvṛta hokara baiṭhe|
6183.tivihaṃ ca hoti duggaṃ, rukkhe sāvaya maṇussaduggaṃ ca| 6181.emeva ya acchimmi, caṃpādidruto ṇavari nāṇattaṃ| ṇikkāraṇammi gurugā, tattha vi āṇādiṇo dosā||
niggaṃthīṇa taheva ya, variṃ tu asaṃvuḍā kāī|| durga ke tīna prakāra haiṃ-vṛkṣadurga, śvāpadadurga aura isī prakāra āṃkha meṃ kaṇikā ādi laga jāne para sārī manuṣya-durga| gahanatama vṛkṣoṃ se yukta durga vṛkṣadurga hai| jahāṃ vidhi jāneṃ| yahāṃ caṃpā nagarī meṃ subhadrā kā udāharaṇa jñātavya siṃha, vyāghra ādi hiṃsra paśuoṃ kā bhaya ho vaha śvāpadadurga hai| usameṃ nānātva hai| sādhu ke āṃkha meṃ lage hue tṛṇa ko aura jahāṃ mleccha, bodhika ādi stenoṃ kā bhaya ho vaha subhadrā ne nikālā, vaise hī sādhu ke āṃkha se tṛṇa kā manuṣyadurga hai| apanayana sādhvī kara sakatī hai| āryāyoṃ ke viṣaya meṃ bhī do ina tīnoṃ prakāra ke durgoṃ meṃ yadi nirgrantha nirgranthī ko
Linked texts (1)
- Bihā Kappa — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit