Biha Kappa v2.p75
Bṛhatkalpalaghubhāṣya v2.p75
- Language
- Māhārāṣṭrī Prakrit
v2.p75
=
403
3915.na labhai kharehiṃ niraṃ,
aratiṃ ca kariti se divasato vi| ujjhāigaṃ va maṇṇati,
thūlehiṃ abhāvito jāva|| jise sthala cīvaroṃ meṃ nīṃda nahīṃ ātī hai aura dina meṃ bhī arati hotī hai, usako dhāraṇa karane meṃ jugupsā hotī hai aura jo āja taka sthūla cīvaroṃ se bhāvita nahīṃ huā hai unake lie bhāvakṛtsnavastra anujñāta haiṃ| 3916.omā-'siva-dudvesū, sīmaḍheūṇa taṃ asaṃtharaṇe|
gaccho nitthārijjati, jāva puṇo hoti saṃtharaṇaṃ|| avamaudarya, aśiva tathā rājadviṣṭa ādi sthiti meṃ yadi gaccha kā asaṃstaraṇa hotā hai to mūlyavān vastra ko 'sīmaḍheūṇa' becakara gaccha kā nistāraṇa kare, taba taka jaba taka punaḥ saṃstaraṇa kī sthiti na ho| 3917.māṇāhiyaṃ dasādhiya, etāiṃ paḍaṃti davvakasiṇammi|
tasseva ya jo vaṇṇo, mullaṃ ca guṇo ya taṃ bhāve|| kṣetrakṛtsna aura kālakṛtsna meṃ jo vastra mānādhikapramāṇātirikta ho, jo vastra kinārīyukta ho-ye sāre dravyakṛtsna meṃ samāviṣṭa hote haiṃ| unameṃ jo vastra kṛṣṇa ādi varṇavān hai, aṭhāraha rūpaka kā mūlya vālā hai tathā jo mṛdutva ādi guṇoṃ se sahita hai, vaha vastra bhāvakṛtsna meṃ samāviṣṭa hotā hai|
3919.tammi vi so ceva gamo,
ussagga-'vavādato jahā kasiṇe| bhiṇṇaggahaṇaṃ tamhā,
asatī ya sayaṃ pi bhiṃdijjā| abhinna meṃ bhī utsarga aura apavāda viṣayaka vahī prakāra hai jo kṛtsna viṣaya meṃ hai| isalie bhinna vastra kā grahaṇa karanā cāhie| yadi bhinna prāpta na ho to svayaṃ usakā bheda kare arthāt jitanā pramāṇātirikta ho usakā bheda kara use pramāṇayuta banā de| 3920.puṇaruttadoso evaṃ, piṭṭhassa va pīsaṇaṃ ṇiratthaṃ tu|
kāraṇamavekkhati sutaṃ, duvihapamāṇaṃ ihaṃ sutte|| śiṣya ne pūchā-isameṃ punaruktadoṣa ātā hai| pīse hue ko punaḥ pīsanā nirarthaka hotā hai| ācārya kahate haiṃ-yaha sūtra kāraṇa aura apekṣā se vihita hai| prastuta sūtra meṃ do prakāra ke pramāṇa haiṃ-gaṇanālakṣaṇa aura pramāṇalakṣaṇa arthāt kitanā aura kisa pramāṇa kā grahaṇa karanā hai| 3921.tamhā u bhiṃdiyavvaṃ, keī pamhehi aha va taha ceva |
logate pāṇādīvirādhaṇā tesi paḍighāto|| abhinna vastra ko dhāraṇa karane se pūrva-sūtrokta doṣa hote haiṃ, isalie pramāṇātirikta vastra kā svayaṃ bhedana kare| kucheka śiṣya kahate haiṃ-'vastroṃ ko phār̤ane para sūkṣmapakṣma ur̤akara lokānta taka cale jāte haiṃ| unase prāṇiyoṃ kī virādhanā hotī hai| ataḥ jaisā prāpta ho vaisā hī grahaṇa karanā cāhie, dhāraṇa karanā cāhie|' isa prakāra kahane vāle śiṣyoṃ kā pratighātanirākaraṇa karanā cāhie| 3922.saho tahiṃ mucchati chedaṇā vā,
dhāvaṃti te do viu jāva logo| vatthassa dehassa ya jo vikaṃpo,
tato vi vādādi bhariti loga| punaḥ śiṣya kahatā hai vastra kā chedana karane para śabda hotā hai, pakṣma bhī ur̤ate haiṃ| donoṃ lokānta taka jāte haiṃ| tathā vastra aura deha kā jo vikaṃpa hotā hai, taba unase vinirgata vāyu bhī sāre loka ko bhara detī hai| 3923.ahicchase jaṃti na te u dūraṃ,
saṃkhobhiyā teha'vare vayaṃti| urlḍa adhe yāvi cauddisiṃ pi,
pūriti logaṃ tu khaṇeṇa savvaṃ|| yadi āpa kahate haiṃ ki vastrachedana se samuttha śabda-pakṣmavāyu ādi ke pudgala dūra taka nahīṃ jāte, kintu unase saṃkṣobhita-cālita dūsare pudgala lokānta taka cale jāte haiṃ|
no kappai niggaṃthāṇa vā niggaṃthīṇa vā abhinnāiṃ vatthāī dhārittae vā pariharittae vā||
(sūtra 9)
3918.akasiṇa bhiṇṇamabhiṇṇaṃ,
va hojja bhiṇṇaṃ tu akasiṇe bhaita| kasiṇā-'kasiṇe ya tahā,
bhinnamabhinne ya caubhaṃgo|| pūrvasūtra meṃ akṛtsna vastra kī bāta kahī, vaha vastra bhinna athavā abhinna ho sakatā hai| akṛtsna vastra bhinna hone para bhī akṛtsna yā kṛtsna ho sakatā hai| isalie kṛtsna, akṛtsna tathā bhinna, abhinna kī caturbhagī hotī hai, jaise
1. kṛtsna abhinna 2. kṛtsna bhinna 3. akṛtsna abhinna 4. akṛtsna bhinna|
Linked texts (1)
- Bihā Kappa — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit