Pramāṇa · Search · About · API

Dasaveyaliya p186

Daśavaikālikaṭīkā p186

Language
Sanskrit

p186

tiviheṇa karaṇajoeṇaṃ, saṃjayā susamāhiā|| mū. ( 266) vaṇassai vihiṃsaṃto, hiṃsaī atayassie|
tase a vivihe pāṇe cakkhuse a acakkhuse| mū. (267) tamhā eaṃviāṇittā, dosaṃ duggaivaḍḍaṇaṃ|
vaṇassaisamāraṃbhaṃ, jāvajīvāi vajjae|| vṛ. 'vaṇassai' ityādi sūtratrayaṃ vanaspaterabhilāpena jñeyaṃ, tataścaikādaśasthānavidhirapyukta eva || mū. (268) tasakāyaṃ na hiṃsaṃti, manasā vayasa kāyasā|
tiviheṇa karaṇajoeṇaṃ, saṃjayā susamāhiā| vṛ. sāmprataṃ dvādaśasthānavidhirucyate-'tasakāya'tti sūtraṃ, 'trasakāyaṃ' dvīndriyādirūpaṃ na hiṃsantyārambhapravṛttyā manasā vācā kāyena-tadahitacintanādinā 'trividhena karaṇayogena' manaḥprabhṛtibhiḥ karaṇādinā prakāreṇa saṃyatāḥ' sādhavaḥ ‘susamāhitāḥ' udyuktā iti sūtrārthaḥ || mū. (269) tasakāyaṃ vihiṃsaṃto, hiṃsaī u tayassie|
tase a vivihe pāṇe, cakkhuse a acakkhuse| vṛ.tatraiva hiṃsādoṣamāha-'tasakāya'ti sūtraṃ, trasakāyaṃ vihiṃsen ārambhapravṛttyādinā prakāreṇa hinastyeva turavadhāraṇārthe vyāpādayatyeva tadāśritān' trasān vividhāṃśca prāṇinaḥtadanyadvīndriyādīn, caśabdātsthāvarāṃśca pṛthivyādīn, 'cākṣuṣānacākṣuṣāṃśca' cakṣurindriyagrāhyānagrāhyāṃśceti sūtrārthaḥ|| mū. ( 270) tamhā eaṃviāṇittā, dosaṃ duggaivaḍaṇaṃ| .
tasakāyasamāraṃbha, jāvajīvāi vajjae| vṛ.yasmādevaṃ tamha'tti sūtraṃ, tasmādetaṃ vijñāya doṣaṃ tadāśritajīvahiṃsālakṣaṇaṃ durgativardhanaṃ saṃsāravardhanaṃ trayakāyasamārambhaṃ tena tena vidhinā 'yāvajjīvayā' yāvajjīvameva varjayediti| mū. (271) jāiṃ cattāri bhujjāiṃ, isiṇṇā''hāramāiṇi |
tāiṃtu vivajjato, saṃjamaṃ anupālae|| vṛ.ukto dvādaśasthānavidhiḥ, pratipāditaṃ kāyaṣaṭkam, etatpratipādanāduktā mūlaguṇāḥ, adhunaitadvṛttibhūtottaraguṇāvasaraḥ, te cākalpādayaḥ ṣaḍuttaraguṇāḥ yathoktam-'akappo gihibhāyaṇa'mityādi, tatrākalpo dvividhaḥ-śikṣakasthāpanākalpaḥ akalpasthāpanākalpaśca, tatra śikṣakasthāpanākalpaḥ anadhītapiṇḍaniryuktādinā''nītamāhārādina kalpata iti, uktaṃ ca
"anahīā khalu jeṇaṃ piṃḍesaṇasejjavatthapāesā| tenāniyāṇi jatiṇo kappaṃti na piṃḍamāīṇi ||1|| uubalumi na analā vāsāvāse u do'vi no sehā|
dikkhijjaṃtī pāyaṃ ṭhavaṇākappo imo hoi ||2||" akalpasthāpanākalpamāha-'jāī'tti sūtraṃ, yāni catvāri 'abhojyāni saṃyamāpakāritvenākalpanīyāni 'ṛṣīṇāṃ' sādhūnām 'āhārādīni' āhāraśayyāvastrapātrāṇiatāni

Linked texts (1)