Mandaramaranda 15.73

15.73

tattvākhyānopamāṃ kecidbabhaṇuḥ kalpitāmimām
avarṇyadharmasaṃbandhādvarṇye saṃbhāvanā bhavet
anyatvena matotprekṣā vācyā gamyeti sā dvidhā
ivādīnāmupādāne vācyotprekṣeti kathyate
iva svitkiṃ kimudvāpi kimu kiṃtu kathaṃ nanu
manye śaṅke nu hūṃ prāhuḥ prāyo nūnaṃ khalu dhruvam
kimu sma bata nāmāho utprekṣā bodhakā ime
jātikriyādravyaguṇabhedādvācyā caturvidhā
caturvidhāpi ca dvedhā bhāvābhāvavibhedataḥ
aṣṭadhāpi punastredhā vastuhetuphalātmanā
svarūpaṃ ca svabhāvaśca vastvame caikavācakāḥ
vastūtprekṣā dvidhopāttānupāttahetubhedataḥ
guṇakriyānimittatvābhyāmupāttanimittakāḥ
vastuhetuphalotprekṣā dvividhāḥ parikīrtitāḥ
etādṛśī kriyāvastūtprekṣaiva dvividhā punaḥ
uktānuktasvarūpābhyāṃ punastu sakalā api
dvidhāhetuphalotprekṣāḥ siddhāsiddhavibhedataḥ
evaṃ ca vācyotprekṣāḥ syuścaturbhiradhikaṃ śatam
prācīnānāṃ mate vācyotprekṣāḥ ṣaṇṇavatiḥ smṛtāḥ
navīnāḥ kecidūcustāṃ ṣaṭpañcāśadvidhāmapi
ivādikānupādāne gamyotprekṣāṃ pracakṣate
jātikriyādravyaguṇabhedātsāpi caturvidhā
bhāvābhāvavibhedena caturdhāpi ca sā dvidhā
imāḥ sarvāḥ punastredhā vastuhetuphalātmanā
dvedhā hetuphalotprekṣe siddhāsiddhavibhedataḥ
guṇakriyānimittatvābhyāṃ sarvā dvividhā imāḥ
evaṃ ca gamyotprekṣāyāṃ bhedāścāśītirīritāḥ
diṅmātraṃ granthabāhulyabhītodāhiyate kramāt
mandībhavansvānvayajātarāghavapradattalaṅkādhipatitvamīkṣitum
vibhīṣaṇasyāsti na veti cintayā diśaṃ jagāmeva yamasya bhāskaraḥ