Pramāṇa · Search · About · API

The Deeds of King Vikramāṅka 116_13

Vikramāṅkadevacarita 116_13

Language
Sanskrit

116_13

anvayaḥ
yatra rātriṣu rohiṇī tārakāpatau purāṅganāvaktrasahasrakāntibhiḥ tirohite (sati) raupyakarpūrakaraṇḍapāṇḍura: śaśī kva iti bhramam eti .
vyākhyā
yatra rātriṣu niśāsu ‘niśā niśīthinī rātristriyāmā kṣaṇadā kṣapā' ityamaraḥ . rohiṇī candrapriyā tārakāṇāṃ tārāṇāṃ ‘nakṣatramṛkṣaṃ bhaṃ tārā tārakā'pyuḍu vā striyām' ityamaraḥ . patiścandrastasmin purasya kalyāṇapurasyā'ṅganā lalanāstāsāṃ vaktrāṇi mukhāni teṣāṃ sahasrāṇi teṣāṃ kāntibhiratyutkaṭaprabhābhistirohite pihite sati rūpeṇa rajatena nirmitī raupyo yaḥ karpūrakaraṇḍa: karpūrādhānapātraviśeṣastadvatpāṇḍuraḥ śubhraḥ śaśī candraḥ kva kutra vartata iti bhramaṃ bhrāntimarthātsandehameti samāsādayati . aṅganāmukhānāṃ candrasāvṛśyātiśayamūlakacandrābhedapratītyā pārthakyena candrapratītireva nāstīti bhāvaḥ . athavā purāṅganā mukhacandrasahasrakāntibhistirohite candre'smatpatiścandraḥ kveti rohiṇī bhramameti . atrasandehālaṅkāro vyaṅgatyaḥ . mīlitālaṅkāraśca . ‘mīlitaṃ vastuno guptiḥ
yadāyūlulūāsphāṭakasthūlādbhuvāmamugdhadugdhābdhasamātvaṣā puraḥ . .davāgninidegdhavanasthalopamaṃ vilokyate kañjalkaśmalaṃ nabhaḥ ..&..
śraprānvayaḥ
amugdhadugdhābdhisamūviṣāṃ yadīyalīlūsphaṭiksthalīsurvā pura: kañjala*kaśmalaṃ nabhaḥ davāgninirdagdhavanasthalopamaṃ vilokyate .
vyākhyā
amugdhaḥ svacchaścāsau dugdhābdhiḥ kṣīrasāgarastena samāḥ samānāstviṣaḥ kāntayo yāsā tā yadīyāḥ kalyāṇapurasambandhinyo līlāyā vilāsasya krīḍārtha.māracitāḥ sphaṭikasthalyaḥ sphaṭikamaṇinimitabhūmayastāsāṃ puro'gre kajjala- vatkaśmala śyāmavarṇa nabha ākāśaṃ davāgninā dāvānalena nirdagdha bhasmīkṛta - vanasthalamaraṇyaprāntastasyopamāsādṛśyaṃ yasya tadvadvilokyate dṛśyate . sphaṭika. sthalyākāśayornairmalyasāmānyatve'pi sphaṭikasthalyāḥ śubhravarṇatvādadhikasaundarya- ' '. miti bhāvaḥ . tataśacca ṭhayatirekadhvaniḥ ..
צוודא
nirmala kṣīra sāgara ke samāna śubhra kānti vāle jisa kalyāṇapura ke sphaṭika ke bane huve krīḍāṅgaṇoṃ ke sāmane kajjala ke aisā kālā ākāśa dāvānala se jile hue vanasthala ke samāna dikhāī detā thā .
‘taṭadrumāṇāṃ pratibimbamālayā sapārijātāmiva darśayañchriyam . sa yattaḍāgaḥ kurute viḍambanāṃ gṛhītasārasya suraiḥ payonidheḥ ..01..

Linked texts (1)