Pramāṇa · Search · About · API

Mayurasamdesha 2

Mayūrasaṃdeśa 2

Language
Sanskrit

Contents

2.3

svargārāmadrumanavalatāsūnasaurabhyalobhebhrāmyatpuṣpandhayakalakaladhvānavācālitāśe
saudhe sādhīyasi parilasaccandrapādābhirāme
reme vyomaspṛśi dayitayā lālitaḥ ko'pi kāmī

2.4

kurvantricchāvihṛtimamayā saṅgataḥ sphāṭikādrāvāste cillocalanakaṇikāklṛptaviśvavyavasthaiḥ
śrīkaṇṭho'yaṃ svayamiti dhṛtabhrāntiretaṃ kadācit
prakrāntosapraṇutimukharaiḥ khecaraughaiḥ siṣeve

2.5

hā hantāsau hatavidhiviparyāsitātmā tadīyaṃ
dṛṣṭvā jāḍyaṃ muhurapi miladdhastatālaṃ jahāsā
so'yaṃ dūrībhavadasusamo māsamāsveti tasmai
śāpaṃ prādānmahadavamatiḥ kasya nārttiṃ prasūte

2.6

tenāvāso mama madhujitaḥ sannidhau kvāpi puṇye
kṣetre syādityatha savinayaṃ prārthyamānastatheti
procyai prāyādayamapi samaikṣiṣṭa sadyassudūre
syānāndūre vigatadayitaṃ dūnamātmānameva̍

2.7

daityārātiṃ dalitaśatamasyūipalodāraśobhaṃ
paśyannenaṃ bhujagaśayane kalpitasvāpasaukhyam
tāpodrekaṃ dadhadapi muhuḥ preyasīviprayogāddīrghaśvāsaḥ kṣaṇamive śanaireṣa saṃjātasaṃjñaḥ

2.8

so'yaṃ kāntāvirahajaladhau vītapāre nimagnaḥ
svaṃ vṛttāntaṃ sarasijadṛśe 1 hanta sandeṣṭukāmaḥ
vidyudvallīkavacitanavāmbhodanīrandhritāśe
kāle kāntaṃ kamapi śikhinaṃ saṃpatantaṃ dadarśa

2.9

patrīndraṃ taṃ pravarapuruhūtopalaspardhiśobhairambhojākṣīghanakacasakhairañcitaṃ barhabhāraiḥ
ālokyārādvirahavidhurāṃ saṃsmarannātmakāntāṃ
kāmākrāntaḥ kathamapi śanaiḥ prāpa tasyopaśalyam

2.10

santyajyānyāniha sahacarān matsamānapyakasmāt
kasmādasmatsavidhamadhunā so'yamākrāmatīti
yāvannāśaṅkata khagapatistāvadabhyāśametya
smitvā mandaṃ tadanu kuśalapraśnapūrvaṃ jagāda

2.11

bhāgyāmbhoghe yadiha sa bhavān prārthanīyānubhāvaḥ
prāptastvaddarśanekutukinornetrayordya mārgam
prāñcastanme niyatamanavadyākṛte yaugapadyātpamphulyante kimapi subhagāṃbhāvukāḥ puṇyapuñjāḥ

2.12

ānandāmbhonidhimupanayantyāśu vardhiṣṇubhāvaṃ
klāntāṃ cetaḥkuvalayavanīṃ svairamunmīlayantī
śokadhvāntaṃ muhurapi nirākurvatī sarvato me
mūrtiḥ seyaṃ tava khagapate bhāti cāndrī kaleva

2.13

prītisthānaṃ nanu bhagavataḥ puṇḍarīkekṣaṇasya
bhrātastāyaḥ sa khalu patagādhīśvarastvatprasūtiḥ
khaṇḍaṃ khaṇḍaṃ bhuvanabhayadaṃ bhogiṣaṇḍaṃ pracaṇḍaistuṇḍāghātaistulitakuliśairdehinastvaṃ dhinoṣi

2.14

senānīrapyamarasadasāmaupavāhyaṃ svayogyaṃ
labdhvā madhyeraṇamarigaṇairdurnirīkṣyaṃ bhavantam
darpodriktān dalayati suradrohiṇastādṛśaste
tuṣṭūṣāyāṃ kathamiva nṛṇāṃ prahvatāṃ yāti jihvā

2.15

vṛṣṭyā tuṣṭiṃ bhajati bhuvane hṛṣyasi tvaṃ hi nṛtyan
manye tasmādvipulahṛdaya glāyati glāyasīti
so'haṃ yātaḥ śaraṇamadhunā tvāṃ vipannaikamitraṃ
mitraṃ padmākara iva patatrīndravaṃśāvataṃsa

2.16

jānīhi tvaṃ janitajanatānanda jāyāviyuktaṃ
madhyeduḥkhāmbudhi4 viśaraṇaṃ vartamānaṃ sakhe mām
āpannānāṃ prathamagaṇanāpātratāṃ gātrabhājāmāpannānāguṇagaṇanidhe vāmabhāvādvidhātuḥ

2.17

ātanvānāt kṣaṇamapi dṛśormīlanādviprayogaṃ
gāḍhāśleṣādapi sumahatīṃ bhītimantarbibharmi
kāle nīlāmbudacayanicolāvṛtāśāntarāle
so'haṃ jātaḥ sapadi sudṛśo hanta dūrāddavīyān1

2.18

bhrātaḥ śaṅke2 śaśadharamukhī sāpi madbhāgyadoṣairābibhrāṇā smaraśaraśaravyīyamāṇaṃ śarīram
velātīte balavadabalā hanta santāpasindhau
bālā vītāvadhi vitanute majjanonmajjanāni

2.19

pratyagro'yaṃ parimalabharaḥ pronmiṣatketakīnāṃ
pratyāśāntaṃ prasarati paribhrāntalolambamālaḥ
tvajjātīyāstaruṣu vidadhatyuddhatāṃ nṛttalīlāṃ
śakyaḥ soḍhuṃ kathaya sa kathaṃ proṣitaireṣa kālaḥ

2.20

kandarpo nirdahati na yathā kamrarūpaṃ kṛśāṅgyā
dhatte prāṇān kathamapi yathā saṅgamāśānubandhaḥ1
sādho saṃcintaya laghu tathā cetasā nītibhājā
soḍhā naiṣa kṣaṇamapi sakhe gāḍhavairo manobhūḥ

2.21

sandeśaṃ taṃ navavirahiṇaḥ sāmprataṃ me pratītaḥ
sandeśaṃ taṃ naya nayanidhe yatra sā pakṣmalākṣī
mandīkuryā madanadahanaploṣameṇekṣaṇāyāḥ
khindānāyā1 navanavasudhāsyandibhiḥ sāntvavākyaiḥ

2.22

yācñāvādaḥ kila tanubhṛtāṃ mānahānernidānaṃ
satyaṃ nīcocita iti muhurnindito dūtabhāvaḥ2
naiṣā yācñā mama na bhavato dautyamapyatra kṛtyai
kintvanyonyapraṇayasubhagaḥ ko'pi maitrīvipākaḥ

2.23

āścaryāṇāmatiśayavatāṃ janmabhūmikhilokyāṃ
khyātaḥ śvetacchadataṭagirā saumya te gamyadeśaḥ
kāmasyātmābhimataghaṭanāsāhasatyaktamūrteḥ
prītyā nityaṃ nivasati pure yatra śailendrakanyā

2.24

santāpānāmasahanatayevāśu nirgantukāmān
prāṇānāśāguṇavigalitān 1 dhārayantīṃ kathaṃcit
maccittendūpalaśaśikalāmujjhitāśeṣabhūṣāṃ
tatra drakṣyasyalasagamanāmaṅgajabrahmavidyām

2.25

panthānaste paricitacarāḥ 2 prāyaśaḥ patrivarya
kṣoṇyāmasyāmavihatagaterbhrāmyataḥ 3 sarva eva
yātā yena tvamapi sudṛśaḥ saṅgya taṃ vartmabhedaṃ
yāthātathyagrahaṇavidhaye bodhayāmastathāpi

2.26

ādau tāvat praṇama patagādhīśa pāthodhikanyācetovṛttimramadalikalākelipāthojavīthīm 1
śeṣāhīśa vihitakapaṭasvāpamudrāṃ kṛpārdrāṃ
syānandūre sakalasukhadāṃ kāmapi svātmavidyām

2.27

"prāgātmānaṃ nigamaśirasāmantaratyantagūḍhaṃ
buddhau kartuṃ nijapadajuṣāmabdhimadhye'śayiṣṭhāḥ
bhūyovātsīriha2 satamasāṃ mādṛśāṃ prākṛtānāmarthe sa tvaṃ bhujagaśayana śrīśa mahyaṃ prasīda"

2.28

itthaṃ mūrdhnā muhurapi namaskṛtya bhaktyā mahatyā
labdhānujñastadanu karuṇāśītalaistatkaṭākṣaiḥ
gāhethāstvaṃ gaganasaraṇiṃ cātra gārutmatāśmacchāyākeśagrahilavilasatpiñchatāpiñchitāntām

2.29

māṇikyaśrībalimahavidhistāvadyānavadyaśrībhiḥ strībhirnayanasubhagaiḥ kāmibhiścābhirāmaḥ
saṃsevyainaṃ ghaṭaya suciraṃ janmasāphalyamakṣṇoḥ
prītaḥ pārśvaṃ vrajasi ca tataḥ śvaḥ prabhāte priyāyāḥ

2.30

kāle tasmin balimahaniṣevārthamāḍhaukamānān
nānādigbhyo manujanivahān bhrātaradhyakṣayethāḥ
kalpāntoddāmaraśikhiśikhādīryamāṇeṣviva drāg
brahmāṇḍeṣu prabalavisṛtān kāraṇāmbupravāhān

2.31

arkacchāyāpratibhaṭa1bhṛśodgacchadacchāccharociścakracchannān2 pathi kuru dṛśorutsaworksvārthān padārthān3
tatracchatravyajanasicayacchadmanā padmanābhaṃ
prāptānāsevitumiva mahāmeruśailādviśālāt

2.32

veṇībhāraistimiritadiśo vaktrapadmairdadānāścandrādvaitaṃ mṛduhasarucā jyotsnakāmādadhānāḥ
vyomno bhūmnaḥ kucabharanataiḥ kuñcitairmadhyadeśairātanvānāḥ puramṛgadṛśo netrayoḥ pātrayethāḥ

2.33

vaktrairacchaśramajalakaṇai rāgibhiścādharoṣṭhairnetrairnīlāmbujadalanabhaiḥ sphītabimbairnitambaiḥ
gātraiḥ pīnastanavinamitaiścārutāmbūlagarbhairgaṇḍābhogaistara litajanāstatra dṛśyāstaruṇyaḥ

2.34

tāsāṃ bhrātastaraṇikiraṇasparśataḥ karśitāṃnāṃ
muktāsthūlaśramajalakaṇān gaṇḍalekhāvalambān
pakṣotthena sphuṭamapanayan komalenānilena
prāpnoṣi tvaṃ praṇayapiśunānāīpātānapāṅgān

2.35

hṛdyairvidyādharamṛgadṛśāmudyaduttālatālairgītaiścetoharaṇacaturairnistuṣairbrahmaghoṣaiḥ
vādyaiścodvejitaghanaghaṭāḍambarairambujākṣīcañcatkāñcīguṇajhaṇajhaṇaiḥ kṣvelitaiḥ sphoṭitaiśca

2.36

lakṣmījāne jaya jaya jagatpālane jāgarūka
svāmin nārāyaṇa jaya jayetyevamābaddhabhāvaiḥ
juṣṭaḥ śiṣṭairapi munijanairukairutsavāgryaḥ
so'yaṃ sādho bhavati bhavataḥ prītaye bhūtaye ca

2.37

śete lakṣmīsucaritaphalaṃ dhāma śeṣāhitalpe
yāvat prauḍho harimaṇiriva sthūlamuktākalāpe
bhrātastāvattvamapi śirasā tat1 praṇamyātra puṇye
kṣetre yatrakvacana nivasan yāpayemāṃ triyāmām

2.38

śayyābhogīśvara2kavalanaprāptadāridryamudrā
lakṣmīveṇīparimalabharottejitasphītimānaḥ
vaikuṇṭhāṅghrisnapanasalilāsaṅgasaṃjātaśaityāḥ
prābhātikyaḥ pavanakalikāstvāṃ sakhe bodhayeyuḥ

2.39

pratyālīḍhadyutibhirabhitastārakāṇāṃ nikāyairindau mandībhavati tamasi kṣīyamāṇe krameṇa
prācyakṣmābhṛtparivṛḍhataṭīkarṇapūrāyamāṇe
pātaṅgīye mahasi patagādhīśa yātuṃ yatethāḥ

2.40

klāntāṃ kāntapravigamarujā hanta nīrandhrapātairnīhārāsrairūditaruditāṃ ṣaṭpadālīpraṇādaiḥ
kṣāmacchāyāṃ kuvalayavanīṃ tatkṣaṇaṃ vīkṣamāṇaḥ
saṃsmartāsi priyasakha viyogārditāyāḥ priyāyāḥ

2.41

ākṛṣyārāttimi ravasanaṃ dūramudriktarāge
prācīkāntākucagiritaṭāśleṣiṇi prāṇanāthe
pakṣodañcanmadhukaramayaṃ pātayantyāḥ kaṭākṣaṃ
rūkṣaṃ roṣādvadanamaruṇaṃ paśya paṅkeruhiṇyāḥ

2.42

dhatte yāvadvaruṇanagarīmugdhavāmālakānāṃ
ratnādarśaśriyamatitarāmastarocirmṛgāṅkaḥ
prācīpīnonnatakucataṭīhāṭakākalpakalpaṃ
tāvaddrakṣyasyaruṇakiraṇaṃ bimbamambhojabandhoḥ

2.43

ardhonmīlatsarasijavanīsaurabhāsāracoro
mugdhāpāṅgīkucagiritaṭīkhelanonnidrakhedaḥ
nirdhunvānaḥ śramajalakaṇānuddhate mārayuddhe
labdhonmeṣān1 puramṛgadṛśāṃ mantharo vāti vāyuḥ

2.44

tasminneva tvamayi samaye dakṣiṇo'pyuttarāśāmāśābandhāddṛḍhayitumasūneṇaśāvekṣaṇāyāḥ
yāyāśchāyāvijitajaladastomanistandrakāntiḥ
śāntaśrāntiḥ surabhikusumodgandhibhirgandhavāhaiḥ

2.45

sāndracchāyāḥ sakalajagatāṃ sammadaṃ saṃdadānairāmraprāyairadharitasurakṣmāruhairbhūruhaughaiḥ
puṣpodgacchatparimalabharaiḥ pūritān digvibhāgān
lakṣīkurvan muhurupanayerakṣatāṃ prītimakṣṇoḥ

2.46

dūrādeva śravaṇapadavīmāviśedyāsyataste
nādo rodovivaramakhilaṃ pūrayan vārirāśeḥ
ākarṇyanaṃ navajaladharavyūhanidhvānabuddhyā̍
kartuṃ mā bhūvyavasitamanā nṛttalīlāṃ sakhe tvam

2.47

ālokethāstadanu dalitendropalacchāyakāyaṃ
sattvādhāraṃ satatavilasacchaṅkhacakrābhirāmam
svīkurvāṇaṃ sakalabhuvanaṃ svodare durvigāhaṃ
jyotiḥ kiṃciddadhatamudadhiṃ mūrtimanvāṃ murāreḥ

2.48

yadyapyenaṃ kraśayitumanāḥ pratyahaṃ vāripūraṃ
vāraṃ vāraṃ girati balavān vāḍavo jātavedāḥ
dhatte nāsau tadapi laghutāṃ pratyuta dhvastasāmyaṃ
vardhiṣṇutvaṃ prathayati paraṃ paśya gāmbhīryamabdheḥ

2.49

phenaśreṇīhasitasubhagaḥ saṃplavannullasadbhirhaṃsīnādairmaṇigaṇarucā kalpitodāraveṣaḥ
vīcīdorbhirjalanidhirayaṃ kāmivṛttyānuvelaṃ
velāmālokaya rasabharādgāḍhamāliṅkatīva

2.50

tasya bhrātastribhuvanamahāścaryasarvasvadhāmnastīraṃ nīrandhritataruśatāvītamālambamānaḥ
madhyemārgaṃ jaladhivalayaṃ dhāma somārdhacūḍaṃ
natvā sthānaṃ vraja murariporviśrutaṃ valkalākhyam

2.51

snātvā tīrthe bhuvanamahite tatra lakṣmīsahāyaṃ
dhāma śyāmaṃ kimapi śirasā bhaktipūrvaṃ praṇamya
kolambākhyāṃ praviśa nagarīṃ kūpakakṣmāpatīnāṃ
nyakkurvāṇāṃ nijasamudayaiḥ svargasaubhāgyalakṣmīm

2.52

ko'laṃ vaktuṃ kaviranupamāmṛddhimityarthaśaṃsaḥ
kolambeti dhruvamavikalo yatra jāgarti śabdaḥ
cakṣuṣmatsu prathamagaṇanāṃ¹ prāpsyasi prekṣaṇīyāṃ
lakṣmīmasyāściramanubhavan dikṣu viśrāntakīrteḥ

2.53

draṣṭuṃ pṛthvīvibhavamavatīrṇā kimu svargalakṣmīrālokotkaiḥ kimu nijapadādudgato nāgalokaḥ⁴
āste mūrtā kimu janadṛśāṃ bhāgyasīmeti manye
sandehaste manasi bhavitā paśyato'syā vibhūtim

2.54

ratnaśreṇīkiraṇanikaradhvastasāndrāndhakāre
yatrādarśaśriyamatitarāṃ puṣyataḥ puṣpavantau
sampatprauḍhiṃ paridṛḍhatamāṃ saṃprapaśyan yadīyāṃ
kampaṃ dhatte kamapi nitarāṃ kimpacānaḥ kuberaḥ

2.55

saṃbhūtāyā jaladhimathane pūrvamasyā nimitte
baddhaspardhān vibudhaditijān vīkṣya devastridhāmā3
nyāsīcakre kila narapatau tāmimāṃ ratnayogye
bhrātṛpremṇā vihitavasatirnityamatraiva lakṣmīḥ

2.56

niṣkramyāsyāḥ katharmāpa jagallocanānandacandreprācīnādreḥ pracuravibhavān prekṣamāṇaḥ pradeśān
kacche kacche kṛtavihṛtibhiḥ patribhistatra tatra
pratyudgamya sphuṭamabhihitasvāgataḥ saumya yāyāḥ

2.57

sthūlasthūlapracuraphalasaṃbhārabhagnottamāṅgaistvadbhakterakṣitajanikarāvaddhasāndrāndhakārāḥ
pṛthvīkāntātilakaracanāsphītimānaṃ dadhānāḥ
prītiṃ dadyustava nayanayoriṅgudībhūvibhāgāḥ

2.58

puṇyaiḥ puṃsāṃ bhuvi pariṇataiḥ ko'pi khaṇḍo divo'sāvityarthoktyā jagati viditaṃ kaṇṭiyūrākhyayā yat
lokālokaprathitamatha tat pattanaṃ dattanānālokālokotsavamanupamaṃ prekṣaṇīyaṃ puraste

2.59

tatratyāścet kuvalayadṛśo darśanīyākṛteste
sandarśāya prabalavilasatkautukāḥ saṃghaṭeran
tannetraśrītimiritapathenāntarikṣeṇa gantuṃ
pārīṇaḥ syā na khalu kathamapyāśu tasmāt prayāyāḥ

2.60

natvā madhyasaraṇi śirasā tan pracaṇḍāmarāriśreṇīmuṇḍāvalikṛtamahākanduke krīḍamojaḥ
lakṣmījāneḥ prathitamavanau vallabhākhyaṃ pavitraṃ
kṣetraṃ dūrakṣapitaduritavrātamadhyakṣayethāḥ

2.61

karṇāyuṣyaṃ kvacana kamalākāntapādābjabhājāṃ
śṛṇvan gītāmṛtamatimanohāri vidyādharīṇām
paśyan kvāpi śrutimṛgadṛśā lālitān vipramukhyān
bhrātastiṣṭhan kṣaṇamiha bhaveragraṇīrjanmabhājām

2.62

tasmai kṛtvā bhuvanagurave bhaktipūrvaṃ namasyāṃ
tasmādbhūyaḥ pracala parihāyaiva kālātipātam
tvāryaḥ kiṃ vā priyasakha bhavān prāyaśastvādṛśānāṃ
bhrātṛprītyai vyavasitadhiyāṃ ko vilambaprasaṅgaḥ

2.63

gacchanneva tvamatha madhuvidhvaṃsinaḥ kautukānāṃ
pātraṃ kṣetraṃ kimapi maṇikaṇṭhābhidhānaṃ bhajethāḥ
yatra prītiprahasitamukhī pārvatī śailakanyo
jāgarti sma dvijapariṣadāmannaviśrāṇanaśrīḥ

2.64

āttābhogāmadhikamabhitaḥ kūlamullāsivallīsārthonmīlannavakisalayacchāyaśoṇīkṛtormim
svarṇāmbhojaiḥ śubhaparimalairañcitāṃ vañjulākhyāmarṇorāśipriyasahacarīmanvagullaṅghya yāyāḥ

2.65

nityaṃ mādhvīpṛṣataṃ¹pulakālaṅkṛtāṅgā viloladṛṣṭaṅgāpāṅgāścalakisalayasnigdhatāmrādharoṣṭhāḥ
abhyarṇasthān viṭapiramaṇān gāḍhamāliṅgamānāḥ
puṣyantyakṣaṇormudamanupathaṃ bālavallītaruṇyaḥ

2.66

tvatpakṣodyatpavanevicalagrālavṛkṣaprasūnabhrāmyanmattabhramarapaṭalībaddhakolāhalānām
udyānānāṃ śriyamatithayan netrayormitrakṛtyaṃ2
kartuṃ kṣipraṃ pata punarapi bhrātarāśāmudīcīm

2.67

kārtāntastrīnayanasalilāsārakālāmbuvāhaṃ
gātrasphūrtiprahasitaśaraccandrasaubhāgyasāram
mārtāṇḍendujvalananayanaṃ kīrtimadgrāmadhāma
prītyā dhāma praṇama kimapi prārthitārthaprasiddhayai

2.68

bandhusnehaprabalapavanapreryamāṇaḥ prayāsyan
sindhudvīpaṃ dvijavara punaḥ prāpsyasi prājyaśobham
mandradhvānairmadakarivarairmandarakṣmādharābhaiḥ
sandhatte yajjaladharaghaṭādanturavyomaśaṅkām

2.69

vyācakṣāṇā vadanaśaśinaḥ paurṇamīndoramandaṃ1
vailakṣyaṇyaṃ manasijakalākeliraṅgairapāṅgaiḥ
keśacchāyājitajalamucaḥ kleśayantyo'valagnān
bhūbhṛtkalpairusasijabharaistatra lakṣyā mṛgākṣyaḥ

2.70

udgacchadbhistamasi visṛte tvadrukpraśmi3jālairdhavyustāścedabhisṛtividhāvudyamaṃ mugdhavadhvaḥ4
anvagthāyāḥ priyasakha tathaivāpriyopāntamāsāmānandārdrā bhavatu sa janastvayyapetābhravarṣe5

2.71

tīrodañcattaruparilasatsūnanīrandhraniryanmādhvīpūradviguṇitamaṇicchedasacchāyatayām
mūrcchadvīcīnivahaviharanmallikākṣābhirāmāṃ
phullāmphullāmburuhasubhagāṃ bhrātaradhyakṣayethāḥ

2.72

dhūmairbhūmīsuramakhaśikhiprodgatairdūradhūmraṃ1
ghrāṇakṣemaṃkaramapi paraṃ bibhradāmodabhāram
yattīradrumaprasavapuṭagaṃ madhvaśaktā vimoktuṃ
bhoktuṃ vāpi pracalitadhiyaḥ ṣaṭpadaughā valante

2.73

tāmuttīrya tvaritagatimānuttarāśāvalambī
lolambālīlulitalatikālobhanīyopaśalyān
paśyan prauḍhairdvijaparivṛḍhaiḥ śaśvadadhyāsyamānān
madhye madhye pata paricitabrahmaghoṣān pradeśān

2.74

śāstrārthālocanacaturatāśālibhiḥ śrotriyāgyairāttasthemā ravipuragirā bhāṣito bhāsuraśrīḥ
grāmaḥ ko'pi sphurati purataḥ pannagādhīśapīṭhaṃ
sāmisphūrjatkamalanayanaṃ yatra jāgarti tejaḥ

2.75

madhyeyuddhaṃ suraripugaṇān durjayāṃstarjayattat
kīlākalpakṣitimaha upasthāyaṃ bhūyo'pi yāsyan
drakṣyasyārādacalatanayācittacandropalendordikṣu khyātaṃ sakalasumanaḥsevitaṃ dhāma śambhoḥ

2.76

mṛṣṭānnāptipramuditamahīnirjarasvastivāṇīlabdhotkarṣakramasamudayadhvastavittādhipaśrīḥ
sevyaḥ kāvyasvaradhipagurūpajñanītijñamukhyo1
vikhyātom̐jā vinayakamalāraṅgabhūḥ śaṅkarāryaḥ

2.77

gamyā samyagyadapi bhavataḥ saumya saumyā digasmādasmatprāṇān kathamapi dhṛtān kartumicchostathāpi2
netrotpatteḥ phalamaviklaṃ prāptumaprāptapūrvaṃ
gotrārātipraṇayini padaṃ dhehi kiñciddigante

2.78

agre lakṣyā lalitalalanākrīḍasaudhāgraśṛṅgatvaṅgattuṅgadhvajapaṭaparāmṛṣṭatārādhipāṅkā
nānānārīnaraniviḍitā sampadā nirdhunānā
dhānādhīśīṃ puramapi dharāmaṇḍalīmaulibhūṣā

2.79

pāthorāśipratimaparikhāmaṇḍalīduṣpradharṣā
varṣāmbhodabhramakaramahāsālajālābhirāmā
balyakṣoṇīpatikulabhuvāṃ bhūbhujāṃ bhūtivāhinyāḍhyā1 sākṣāt surapatipurīsodarī rājadhānī

2.80

gāhasvaināṃ gaganasaraṇerasmadīyatvabuddhayā
paśyan viśvādhikasubhagatāśālinīṃ tadvibhūtim
vittādhikyādvijitaśaśabhṛnmaulibhirvidvadagryairvyāptopāntāṃ kavalitakuberābhimānairjanaiśca

2.81

mādhvīmādyadbhaṇitilaharībhartsitasvaḥsaridbhiḥ
svacchandādhyāsitamaṇitalaṃ kutracit satkavīndraiḥ
kvāpyanyatra śrutisukhakarodāragītābhirāmaṃ
kvāpi prodyatsubhaṭanivahaprastutaprauḍhavādam

2.82

mūrcchadvandvivrajanutivacomāṃsalāśāntarālaṃ
kvāpi kvāpi praṇamadavanīpāvalīpūritāśam
uddaṇḍājñāpiśunavacanodriktavetriprapañcaṃ
madhye tasyā maghavata ivāsthānamadhyakṣayethāḥ

2.83

uddaṇḍākhyaḥ surabhikavitāsāgarenduḥ kavīndrastuṇḍīrakṣmāvalayatilakastatra cet sannidhatte
śrāvyāmuṣya tridaśataṭinīvegavailakṣyadogdhrī
vāgghāṭī sā vijitadarasaṃphullamallīmadhūlī

2.84

sthānaṃ caṇḍīpatiniṭiladṛkkuṇḍacaṇḍāgnirocirmūrteḥ sphūrterabhinavakuurumbākhyemālakṣyamagne
gatvā tatra dvijapariṣaddāmannradānotsavānte
pādāmbhojaṃ vinama vipadāṃ khaṇḍanaṃ caṇḍikāyāḥ

2.85

gacchannālokaya janadṛśāṃ vallabhaṃ balyapṛthvīkhaṇḍaṃ khaṇḍaprakṛtitalatikāmaṇḍitāśāvakāśam
mādhuryaśrīradhivasati yaṃ viśvalokopabhogyaṃ
nityaṃ tyaktatridaśaniyatāsvādapīyūṣavṛttiḥ

2.86

cūrṇīṃ paśyestadanu1 taṭinīṃ tūrṇameva prayāsyan2
pūrṇāṃ svarṇāmburuharajasā ghūrṇamānaiḥ pravāhaiḥ
mārjālībhirmalinitaśaraccandrabhābhiḥ prabhābhiḥ
kīrṇābhiryā ghaṭayati muhuḥ svardhunīsaṅgaśaṅkām

2.87

kallolālītaralakuralāmullasatphenahāsāṃ
phullāmbhojasphuritavadanāmullasadbhaṅganetrām
sallāpāḍhyāṃ vihagavirutaiḥ saṃgatāṃ svopaśalye3
kalyāṇīṃ tāṃ kathamiva4 bhavān kāmamullaṅghya yātā

2.88

muktājālaṃ salilajaṭhare bibhratīṃ kvāpi tāmrāṃ
svacchaṃ muktāmayamiva jalaṃ yā vahantī hasantī
cūrṇīcarkartyakhilataṭinīgarvasarvasvameṣetyāryāścūrṇītyakhilaviditaṃ nāma yasyā gṛṇanti

2.89

pātālāntaḥspṛśi navamaṇicchedanairmalyaśālinyasyāstoye viśati bhavati svapraticchāyayuktyā
tārthyaḥ sākṣādayamiti samutpannaśaṅkā bhujaṅgāḥ
śaṅke trāsādiha tata ito vepamānā valeran

2.90

uttīryenāmatha viśa purīṃ keralādhīśvarāṇāṃ
khyātāṃ1 mahodayapuragirā kṣiptavasvaukasārāṃ
yasyāḥ sthemne lalitagirijākomalāpāṅgabhaṅgībhṛṅgīpaṅkeruhamadhivasatyañjanākṣetramojaḥ

2.91

ācchidyāsmaccikurasuṣamāmāśu dhāvanna tāvan
moktavyo'sāviti dhṛtaruṣāṃ tatra mugdhekṣaṇānām
yāvannākṣṇorviśasi viṣayaṃ tāvadeva tvarāvānasmāt patripravara purataḥ kṣiprameva prayāyāḥ

2.92

agre kṣetraṃ kimapi jagatāmekamāśrcaryapātraṃ
gacchannakṣṇoḥ pathi kuru kurumbābhidhānaṃ 1 bhavānyāḥ
nityaprahrāḥ phalabharamiṣādbhaktibhāraṃ vahanto
yasmin vṛkṣā api paricitadhyānamudrāḥ prathante

2.93

ārādālokaya ca guṇakāṃ tāṃ purīvārakāntānetracchāyairnavakuvalayādvaitamāmreḍayantīm
yasyāṃ bhasmīkṛtamanasijaṃ dhāma vāmārthakheladgaurīkeśabhramadalivadhūsaṅkulaṃ sannidhatte

2.94

śṛṅgārādrrāḥ śrutisukhakarodāravakroktibhaṅgīvaidagdhyānanditajanadhiyo vītadoṣānuṣaṅgāḥ
sālaṅkārāḥ sulalitapadāḥ saṅgatāḥ sadguṇaughaiḥ
prauḍhaślāghyāḥ kaviśukagiro yāṃ sadaiva śrayante

2.95

kīrṇaḥ ślāghyaiḥ śrutijalanidheḥ karṇadhārairdvijendrairgrāmaḥ ko'pi dvijavara puraḥ saṅgamākhyo vibhāti
aśrāntodyanmakhaśikhisamudgatvarairyatra dhūmairgāḍhodañcajjaladharadhiyo rājahaṃsāḥ saśaṅkāḥ

2.96

tasmin dṛśyā duritapaṭalīlopinī sā kulīpinyākhyā vāpī kusumitatarau kūladeśe yadīye
hastāmbhojairdadhadarigade śaṅkhamapyakṣamālāmāste vāstoṣpatimaṇisahādhyāsitaṃ2 dhāma kiñcit

2.97

paśyannenaṃ sajalajaladāśaṅkayā śārṅgapāṇiṃ
tasyopānte yadi sumadhuraṃ tāṇḍavaṃ prārabhethāḥ
ānandāśrusnapitakamalāpāṅgaśṛṅgāritānāṃ
pātraṃ bhūyāḥ sucaritanidhe tatsmitāṅkūrabhāsām

2.98

mūrdhnā mūrdhnā nigamavacasāṃ vedyabhūmne tridhāmne1
kṛtvā tasmai praṇamanavidhiṃ bhaktiviśvāsahṛdyam
paśyan paśyan pata gṛhaśukābhyastasāṅgataStandardtrivedīmūrcchatkolāhalavadhiritāśāni deśāntarāṇi

2.99

śṛṇvan śambhorvṛṣapurajuṣaḥ 1 sāndhyanṛttapravṛttaṃ
sāndraṃ nandiprahatamurajadhvānamudbhūtakhedam
paśyerviśvatritayaviditaṃ śvetakheyākhyamagryaṃ
grāmaṃ śrīmaddhariharamayaṃ yatra jāgarti tejaḥ

2.100

uḍḍīyoccaiḥ kimapi nayane diśyudīcyāṃ dadāno
drakṣyasyudyaddhvajavarapatākollasadgovṛṣāṅkam 2
kailāsādrerapi bhagavataḥ premapātraṃ pavitraṃ
brahmakṣetraṃ bhuvanaviditaṃ kṣetramardhendumauleḥ

2.101

īśānāṅghrismaraṇataraṇidhvastamohāndhakārāḥ
kaiśore'pi śrutijalanidheḥ pāramāsedivāṃsaḥ
āśānārīkacabharapariṣkārakīrtiprasūnāḥ
sauśīlyenduprathamagirayo yanniketā dvijendrāḥ

2.102

niṣkrāntā kiṃ nijapatijaṭākānanāt premakope
svardhurn‍yeṣā svayamiti janaiḥ śaśvadutprekṣyamāṇaḥ
agre śambhoramṛtamadhurasvacchatoyaḥ samindhe
kūlodañcatkusumitatururyatrai div‍yastaṭākaḥ

2.103

vāstoṣpatyālayajayini tatrābhigamyātiramyan
tāṃstān bhāgān1 dṛgatithayataḥ syāddhi kālātipātaḥ
atrasthena priyasakha tataḥ sa tvayā bhaktipūrvaṃ
tatra sthāne vihitavasatirvandyatāmindumauliḥ

2.104

gaurītuṅgastanabharaparīrambhasaṃrambhaśumbhadromāñcotkañcukitatanave kiñca pañceṣuhantre
prācīnoktipratinavalatāpuṣpapuṣpandhayāya
brahmakṣetre vihitarataye viśvamūrte namaste

2.105

itthaṃ natvā haramatha javādbhāvato vāmataste
grāmaḥ śrīmānabhinavalatānāmadheyaḥ prathet
viśvavyāptiṃ prathayitumiva svāṃ nṛṇāṃ viśvavandyā
gaurī yatra sphurati vapuṣānukṣaṇaṃ vardhamānā

2.106

śītacchāyaiḥ sarasakadalīṣaṇḍapūrṇāntarālaiḥ
kīrṇaḥ1 kerakramukanikarairagrato lakṣyate yaḥ
sphīto deśo bhuvi sitagaruttīranāmnā pratītaḥ
prāguktā sā priyasakha tava prāpyabhūḥ prājyabhūtiḥ

2.107

āśvāsyārādalikalaravairabjinīmātmakāntāṃ
yāsyatyastaṃ savitari jagadveśmaratnapradīpe
prodyatsaudhadhvajapaṭaśiraścumbyamānāmbarāntāṃ
prāpsyasyenāṃ puramanupamāḍambarāṃ śambarāreḥ

2.107.p1

iti mayūrasandeśe pūrvabhāgaḥ

Linked texts (1)