Gita Govinda 6
Rasamañjarī 6
- Language
- Sanskrit
6.1
athotkaṇṭhitā rādhā sakhīṃ svamanorathānāha—nibhṛtanikuñjeti | gītasyāsya gauḍa-
6.6
nanu kṛṣṇastvāṃ vihāyānyagopībhiḥ saha viharati tvaṃ kimiti taṃ smarasītyata āha— gaṇayatīti | me manaḥ kṛṣṇe punarapi kāmamabhilāṣaṃ karoti tatkiṃ karomi | kīdṛśe kṛṣṇe | yuvatiṣu bahvīṣu calantī vardhamānā tṛṣṇā yasya tādṛśe | ata evaṃ māṃ vinā vihāriṇi vāraṃvāraṃ viharaṇaśīle na tu viharati | kīdṛśaṃ manaḥ | ata eva vāmaṃ pratikūlam | vāme hetvantaramāha—gaṇayatīti | tasya guṇānāṃ saundaryādīnāṃ grāmaṃ samūhaṃ gaṇayati parisaṃkhyāti āmaṃ krodhaṃ bhramādapi nehate na vāñchati | doṣaṃ vairamadhīraṇādikaṃ dūrato vimuñcati | tatra hetumāha—vahatīti | paritoṣaṃ saṃtoṣaṃ vahati | atra vibhāvanāviśeṣoktī alaṃkārau | nijānusaraṇarūpānurāgahetuṃ vināpyanurāgaprakāśanāt | anyāṅganāśaktirūpahetuvairāgyahetusattve'pi vairāgyākathanācca | tathā ca kāvyaprakāśe—'kriyāyāḥ pratiṣedhe'pi phalavyaktirvibhāvanā | viśeṣoktirakhaṇḍeṣu kāraṇeṣvaphalāvacaḥ ||' eṣā ca kāvyaprakāśakṛtā vyākhyātā—hetukriyāpratiṣedhe'pi phalaprakāśanaṃ vibhāvanā | militeṣvapi kāraṇeṣu kāryasyākathanaṃ viśeṣoktiriti | 'grāmaḥ svare saṃvasathe vṛnde śabdādipūrvake' iti viśvaprakāśaḥ | 'āmaḥ krodhe ravau dīptau' iti | 'kāmaḥ smare'bhilāṣe ca' iti ca |
Linked texts (1)
- Gītagovinda — Jayadeva, Sanskrit