Gita Govinda 13.8.5
Śrutirañjanī 13.8.5
- Language
- Sanskrit
13.8.5
he kitava dhūrta, ‘dhūrto'kṣadevī kitava’ ityamaraḥ | kitavatvaṃ ca anyāsaktassan ciraparicitapriyāparibhavakāritvena heyam | etādṛśa he kṛṣṇa, vipulā vistṛtā pulakapāliḥ romodgamaparamparā yasyāssā, tādṛśī satī | athavā vipulā pulakapāliḥ pulakāvaliryasmin karmaṇi tadyathā bhavati tathā, sphītaḥ pṛthuḥ, sītkāra ityanukaraṇaśabdaḥ, sa yathā bhavati tathā | antaḥ antaḥkaraṇe, svāntapradeśe vā, janito yo jāḍimā jāḍyaṃ, tvadviyogajanitajāḍyamityarthaḥ | tena yā kākuḥ hṛdayasthitārthaprakāśakasvaraviśeṣaḥ | kāyati arthāntaramiti kākuḥ | uktaṃ ca sāhityacintāmaṇau-‘kāyatyarthāntaraṃ kāku’riti | yadvā ‘īṣadarthe’, iti kuśabdasya kādeśaḥ | kurbhūmiḥ hṛdayasthitavastupratīteṣā (?) bhūmiḥ, svaraviśeṣaḥ kākuriti | ‘kākuḥ striyāṃ vikāro yaḥ śokabhītyādibhirdhvaneḥ’ ityamaraḥ | tayā kākvā vyākulaṃ ca yathā bhavati tathā ? vyāharantī bhavantaṃ bruvāṇā ; kiñca rasaḥ śṛṅgāraḥ² sa eva jaladhiḥ samudraḥ | jalāni dhīyante asminniti jaladhiḥ | ‘karmaṇyadhikaraṇe ce’ti kiḥ pratyayaḥ | tatra⁴ nimagnā⁵ āsaktā⁶ | nirantaraṃ bhavadvyānaparāyaṇetyarthaḥ | evaṃvidhā sā mṛgasyākṣiṇīva viśāle akṣiṇī netre yasyāssā tādṛśī, tathā amandā analpā yā kandarpacintā tāṃ kāmakṛtamanaḥpīḍāṃ vidhatte vidhāsyati | vartamānasāmīpye vartamānavadveti bhaviṣyati laṭ | yadi madvākyādidānīmeva tatsamīpaṃ prati
Linked texts (1)
- Gītagovinda — Jayadeva, Sanskrit