Pramāṇa · Search · About · API

Ghanavritta (Ghanavṛtta)

घनवृत्त

in continuation of Meghadūta of Kālidāsa

Language
Sanskrit
Author
Rāmacandra Korāḍa
Extent
186 passages, 2,276 words
Text
partly digitised
Source
archiveorg · ఘనవృత్తం, Ghanavrttam In Telugu Script ; ed. Korāḍa Veṅkaṭaramaṇa; 2021 · Scan of a printed edition hosted by the Internet Archive (archive.org); the ancient text is in the public…

Contents

Text

p1

gaṇēśāyanamaḥ ghanavr̥ttē prathamassargaḥ

p2

ślō.. ityuktō2 sausapadijaladastēna dīnātma nālaṁ śrutvākāmaṁ sarasahr̥dayaprāgraṇī tnātma hr̥ṣṭaḥ . lōkēdīnā vanamanupamaṁ puṇyamādatta ēvaṁ saṁtaḥ prōcustadihahimayātōṣaṇīyassakhāmē .. 1 ..

p3

ślō .. sāmānyārthī hitavitaraṇā naṁdanaṁnaṁdanaṁsyā diṣṭārthānāṁ yaśasivimalēsthāsnu tāṁ svēpsalābhē cētōhā saṁsvayamanu bhavanyāca kēṣṭaṁ svaśakyaṁ yōnō kuryātprakr̥ti kaṭhinassādhurītyēvamanyē .. 2 ..

p4

ślō.. prāṇāṁsta tvārucirayaśa sādyāpi jīmūtavāhaḥ pakṣīṁdrā yōragatatikr̥ temaunivaryōdadhīciḥ śakrādibhyaḥ pramuditahr̥dāsvīya kāyaṁhida tvā paurastyā tāvivani vasataḥ kiṁvadānyatvakalpaṁ .. 3 ..

p5

ślō.. jīmūtaṁmāṁnigadatijanassarvadābhbhrabhāvā drakṣyasyāsmardhaḥ paramavahita prēkṣēṇādakṣiṇēna svābhīkhyānaṁnayatinacasadvyakti yādr̥cchikatvaṁ tasmānnō kiṁparamasuhitaṁ prāṇibhōjyaṁ śarīraṁ.. 4 ..

p6

ślō.. ityādvātya nvamr̥ta sadanē saṁviciṁtyāṁbuvāhaḥ kartumitrēpsitakr̥ti madhōyatna vānsaṁbabhūva kōvānasyāt praṇayavaśatōyāca mānēvayasyē śakyaṁ kāryaṁ svagati vaśata ssādhituṁsaprayatnaḥ .. 5 ..

p7

ślō.. nirgacchan satridivavasatiṁparva tēnānuyātaṁ vīṇā kvāṇāṁtaritaśakuni śrēṇi nādāṁtarāḷaṁ dhātraṁ kābjākararuhalasatpuṁḍarīkaṁ munīṁdraṁ paśyanvipradvaya mahati kālōka dr̥ṣṭārthasiddhiḥ .. 6 ..

p8

ślō.. ētaudr̥ṣṭvāsavinayamatissaṁpraklapta praṇāma staddattāśīrvacana phalita prāyahr̥dyārtha siddhiḥ gatvāgrēsatphalabharanamadbhūruhaṁśliṣṭavalliṁ prāpāmōdaṁnirupamamasāvuttarāśāṁbiyāsuḥ .. 7 ..

p9

ślō .. tatra dr̥kṣōditanaga purīdvīpavatyādilakṣmī prāptāmōdaḥ pathisanirataṁ prāpayakṣēśaguptāṁ . yakṣyālōkatvaritahr̥dayassadgurōssadma śiṣyō vāniśśaṁkaṁsurapati purasparthinīṁrājadhānīṁ .. 8 ..

p10

yeṭluṁḍunōyani “yakṣyālōka tvaritahr̥dayum̐ḍai kubērunicēm̐ bāliṁpabaḍucunna nāyalakāpaṭṭaṇamum̐ jērenu.

p11

ślō.. tēnōktādapyadhika vibhavaṁ vīkṣamāṇaḥ purīṁdraṁ śaśvajjātādbhutanamudayassaṁprahr̥ṣyanni tāṁtaṁ prajñānālīvilasana parijñātata dgēhabhāga stasthau haimāvr̥tanalapadaṁtadgr̥hamanvamyamānaḥ 9

p12

ślō .. śrī dēvyāsta ccaraṇakamaladhyāna nirvr̥tta cittā hr̥tkāpārthā vivr̥tanayanā prēyasaḥ kalpa vārtāṁ vyākhyātāraṁ niyamasamayaprāpta harṣānukūlaṁ sādrākṣīttaṁjaladharamadhōciṁtayāmāsacaivaṁ 10

p13

ślō.. nēdaṁnidrājanita vikr̥tirlōca nōtphalla tāyā nnāyaṁkaścijjana itimatirdurgamaṁbilvagāraṁ māyāsārānma danavaśagaḥ kōpisaṁprāpta itya vyasthānēyatsutavadi hamāṁprēkṣa tēpraśrayēṇa .. 11 ..

p14

ślō.. maddhyā tāyāṁbhuvana sadanaprāṁci tāyāṁ śivāyāṁ sānukrōśātma nibhuvi paraṁkasyakiṁdurla bhaṁsyāt dr̥ṣṭēpuṇyātsura varata raukōnayātīpsitāṁta dhbhrātrānītaḥ prabhavatucara syōkti saṁjīvitāśaḥ .. 12 ..

p15

ślō.. nēturbhātō yadiki muparisyāditi prāpta dhairyā tadvāgdyūti śravaṇa vimukhīciṁtayaṁtīparāṁtāṁ sabhyāklēpai vimalaśayanē nikṣipaṁtīśarīraṁ ciṁtājā tāṁbaka salila saṁpūrṇakarṇādhiśiṣyē .. 13 ..

p16

ślō.. śayyā tasyā nayana salilōdgāra saṁsicyamānā haitadgātra prabhava pr̥thusaṁtā pajāścāna bhāvā . kaṁdarpēṇavyapaga tada yōtsr̥ṣṭa bāṇōghatāpa śrīsaṁvr̥ddhiṁ vyaracayadi vaklēśamasyāśca kāra .. 14 ..

p17

ślō.. sabhyāpīṭhaṁ taducita tamaṁsamyagānīyamōdā dvatsāṇaitrēvōpaviśaśaśivanmaṁḍalē darpaṇasya . ityābhāṣya priyatamakathā karṇa nālōlacittā paśyaṁtītaṁsutamivatadāvyā jahārapriyōktiṁ .. 15 ..

p18

yēdōyoka priyamagu vartamānamum̐ jeppavaccucunna kumārunim̐ jūcutallivale savisraṁbhaṁbuganu, sānunayaṁbuganu mēghunivaṁkam̐ jūcucu, niṭlu prēmatō balikenu.

p19

ślō.. prāgētasmātrpamayata itaṁprāṇanāthasya bhavyaṁ śrutvāṭīva pragata vilasajjīvitapratyayāsmi . prāṇēśa svapramada caritā bhyānadānādidānī manne nēvavyapagataśucaṁkartu marhasyajasraṁ .. 16 ..

p20

ślō.. nēturyētēpriyasacivatā prākpathaṁ kāramāsī ttaccēttasyā2 viditamapitē vr̥ttamityēvamanyē . tasmāccaṁdrassvakarasudhayānāsa rārtāṁ cakōrīṁ prēmlai vēmāṁramaṇa kathayā nētumarhasya tāpaṁ .. 17 ..

p21

ślō.. syāccētta dyētaravacana tā tehitāśaḥ priyōmē tatta dvr̥ttaṁrahasijanitaṁkiṁva dētkatya yēna . tasmātsarvasthitimavirataṁ sādhujānāsisādhō niśśaṁkaṁmēvada vividhamapyadyata tprītidaṁsyāt .. 18

p22

ślō .. naṣṭāṁpahyanmē śravaṇa padavī saṁpraviṣṭaṁniṣēvya prāṇārthaṁturamaṇa caritaṁ sādhupīyūṣamadya . tasmātpatyurvirahavidhutaṁ jīvitaṁsāṁprataṁ tē kartuṁyuktaṁ sthiraparicitaṁ sāṁprataṁyadvaśaṁtē .. 19 ..

p23

ślō . ēvaṁtasyāṁmr̥dulavacasītyukta vatyāṁyuvatyāṁ sauhārdāṁcanmatidhr̥ti tayāsaṁgatapraśrayōsau . bhāsvatki ṣṭāmivakumudinīṁ sampradaṁprāṇētuṁ cakraijai vātpuka ivatadāgāssudhāmādhurīkāḥ .. 20 ..

p24

ślō.. yattrpēyānmayi sadayayāgātta sūjatva bhāvaṁ dūrētasminnapicabhavasi prēma ghūrṇirbharātmā nūnaṁtassādahamupagatō nyāyatastātabhāvaṁ putraṁmatvā tavahr̥dayasaṁbhāṣaṇaṁ nirviśaṁkā .. 21 ..

p25

ślō .. jalpaṁtaṁtaṁnijacaraṇa yōssaṁpataṁtaṁyadr̥cchā nārākāraṁvinaya bharitaṁsāpayōdaṁnirīkṣya uttiṣṭhaṁtīśayanatalataḥ prēmapūrṇāṁtarātmā paśyaṁtītaṁdinakarakarasphāranī rējanētrā .. 22 ..

p26

prakāśiṁcucunna nētramulatō vānini jūcenu.

p27

ślō.. dākṣiṇyaṁhipraviditaguṇaḥ pūruṣāṇāmajasraṁ māku pcēyaṁtvadvr̥takatha nātr̥tyayānyāmakīnē . sallā pētyaṁgaḷita viṣayassatyamēvānuyāta ssatsāva sthāṁkathayasakalāṁvaṁcanīyāsmināsmi .. 23 ..

p28

ślō.. tatsnēhārdra pravimalamanājīvitēḷasyavārtāṁ śaṁsēdānīmitaravanitā saṁgarūpāṁca kāmaṁ . asmaccētassamamabhilatō vyaktibhēdēpikīdr̥ gvāsyāttatsābhikaṣitamidaṁ sādhupīyūṣa mēva .. 24 ..

p29

ślō.. vyādhigrasta prakr̥ti vikala syāṣadhistiktarūpā pyādattēhiprakr̥timahitāsaṁhr̥tā śēṣajāḍyā . tasmādasyaprakr̥ti virasaṁcāpi vr̥ttaṁmanōjñaṁ tasyasyāditya viratamahaṁsādhuvr̥ttaṁhimanyē .. 25 ..

p30

ślō.. lōkēvastūnyapikaticana svasvabhāvēnacētō vaikalyāpādana paṭutarāṇyapyanēhaprakr̥tyā. iṣṭānisyurgaralamasuvyādhisaṁgrasta kāya syāstēkiṁvātadavasara bhūvai kr̥tākṣēpadakṣaṁ .. 26 ..

p31

ślō.. bharturmōdē prabhavati yayāmōdya tētyakta śaṁkaṁ saṁkōcēsatyupagatanayaṁbhidya tēsāsatīhi. dharma jñānaiḥ sukr̥tacaritāḥ kāmasaktāśayānā muddhārārthaṁkaluṣa jaladhēssaṁvadaṁ tyēvasarve .. 27 ..

p32

ślō.. tvaṁtaṁpaśyēraviratamamuṁ cētpu rākīdr̥gāsī tsaṁpratyāstē kathamiva manuprāṇanāthōvanāṁtē. uktvātadvaṁgramanukuśalōdaṁta saṁprāṇitaṁ mē

p33

hr̥tsthaṁ puṣpaṁsamabhimatata dvārthayāsaṁtanuṣva 28

p34

ślō ēvaṁpr̥ṣṭhaḥ priyavanitayātasya yuktōttamasya pratyāhaināṁtaruṇapuruṣā kāradīpraḥ payōdaḥ sābhijñānaṁgaditamupacakrāmana krāṁkadhīra sta tsaurabhyaṁ marudiva paraṁ vardhayan pratyayārthiṁ 29

p35

ślō tatkō daṁḍe prati vilasataḥ saṁśritāvakra bhāvē śrautācāraṁparamupagatēnai tadāścarya pātraṁ ātmīyaśrī vihitakamalākṣēpamapyakṣiyugmaṁ nityaṁpuṣṭa pracurakamalānaṁda mēvātibhāti 30

p36

ślō.. svasyōllāsaṁparividadhataḥ śītabhānōḥpramōdē nī tēpatrē iva vilasatō vaktrasaṁvyājabhājaḥ . saṁmōdōdyatkumudamaṇijājñātatattuṣṭa bhāsā bhātō nētrēvadanamukuretasyayakṣōttamasya .. 31 .. []

p37

ślō.. parjanyōpāsanakr̥ta mahōbhyaryudurvāragarva sta dvaktrēṁduṁsthagayitumanāḥ kōpijīmūta nētā . agatyētatpihitumabalastasya pāścātya dēśē piṁḍī bhūtasthita iva śikhābaṁdha iṁdrōpalābhaḥ .. 32 ..

p38

ślō.. muktāḷīnāṁnivasana tayācārurēkhāspadatvā dbiṁbagrāhadyutipada tayādhīra tārasvaratvāt . kaṁbussāmyaṁdayitagaḷataḥ kiṁcidabhyētinūnaṁ nōsākalyaṁtata iva paraṁpāṁḍimālakṣya tētra .. 33 ..

p39

ślō.. aṁsāvasyaśrutiparicitī mānasaṁcaśrutītaṁ tanvaṁtāvaprakaṭanamadhōpaśyatāṁ dēhabhājāṁ . naijādvr̥ttādvalayayugaḷī vr̥tta tāṁsaṁ prakr̥ṣṭāṁ vyātanvānauparamalasatāṁ śrēṣṭharūpau prakōṣṭhau.. 34 ..

p40

ślō.. pāṇī bāṇāsanaguṇa parisparśanōdyatkiṇāḷī saṁjātāṁguḷyadhika vibhavau hallaka spardhiśōbhau . dōṣājaṁbhāsura karikaraklapta dōśau saśēṣau sādbha śyētāvanupamajayaśrīpa dēvyāpa dētau .. 35 ..

p41

ślō.. ūrūtasyapriyamanayatāmaṁjuraṁbhātarūṇāṁ śuṁḍādaṁḍasyacasurapatērdiggajai rāvaṇasya . nāsācāṁ pēyakamapimukha vyājapīyūṣa bhānō ssaktērvīkṣāmadhupanika rānaśramāṁssaṁvidhatte .. 36 ..

p42

ślō.. hr̥ddēśō2syakṣa pitabhr̥gudharmō2 pijāti prasūna śrīmāṁjalyaṁharatinitarāṁ tanvitattādr̥śauca . pāṇīmaurvīnikaṣaṇakiṇa prōlbaṇauśōṇimānaṁ mādyatpuṣpaṁdhayaparivr̥tōtphullaraktōtpalasya .. 37 ..

p43

ślō .. prōdbhanmuktāṁtaravilasanau kuṁbhadēśāvibhānāṁ yānaṁdr̥ṣṭvāpraṇayavaśataśśaśvadunmīlyacakṣuḥ . maṁdaṁmaṁdaṁcirataramabhiprēkṣya viśvāsavātaṁ kurvantaṁ tāvaḷipaṭamadhōbhaṁgaramyaṁtanōti .. 38 ..

p44

ślō.. vallīrvanvyārucira kusumastōmagucchābhirāmā yā tāyāta prasavavilasatpuṣpaliṭpāliramyāḥ . hīrāṁkūrasphuraṇamukulāśśaśvadālōkyarāgī tīkṣṇa śvāsairdvitakisalayaṁdūṣitaṁ daṁtacēlam .. 39 ..

p45

ślō.. kāmālōlāśayanamr̥gīlōla nētrāṁcalāṁ tān paunaḥpunyaprasr̥tavayasō vīkṣya niṣpakṣyapātaṁ vātādhūtāmr̥tadhara daśāṁkalpayannīrna dēśa ssānīlā śyālakakalanataścvāsamuṣṇaṁ cakāra .. 40 ..

p46

ślō.. tatratyā apyaha mavirataṁ tasyatattatpravr̥ttaṁ saṁvīkṣyaikṣaprakr̥tivilasattāṁtayāviprayuktaḥ . tasmāttasyā avayavacayasyārha tāṁnōvijāna nni śvāsādīn praka Robinsonṭayaticē tyēvamudbhyadvitarkāḥ .. 41 ..

p47

ślō hārabhraṁśādgurutaramurastasya gharmāṁśudīptyā śēṣākṣipta pracuramihikābiṁdu saṁdōhapāḷēḥ prāpatsyāmarapadagirēḥ sāhacaryaflushṁsupūrṇaṁ svābhāvēnaśriyamapahare taddhikiṁbhūṣaṇaṁ syāt 42

p48

ślō jñātājñātakramavigaḷitā kalpajālasyatasya chāyāhīnaṁpriyasakhi mabhūttadvapussvēkakālē cūtasyātyāhitada pavanābhugna śālāṭavasya praṣvākīrṇaṁ tadapinamumōcām̐ga mātmīyaśōbhāṁ 43

p49

ślō.. mlānaṁmlānaṁvakula kusumaṁgsvīyasaurabhyalakṣmī mapyāda ttētava virahataḥkliśyamānaṁ camātiḥ . dēhaṁtasya prakr̥tisubhagaṁ śuṁbha tēdaṁbhavr̥ttēḥ kṣīraṁsaṁtapta mapimadhuraṁ sēvyatē sarvalōkaiḥ .. 44 ..

p50

ślō .. tiṣṭhatyēvaṁ priyasuhr̥dayaṁ kāyamātrēṇatatra tvayyāyatta praṇayaguruṇā cāṁtaraṁgēṇanityaṁ . tasmācchāpāvadhimathakathaṁ kāramapyatrasōḍhuṁ ghusrāṁtaṁvākhalukumudinī prārthsityaṁmudaiva .. 45 ..

p51

ślō.. śūraṁvīraṁsadayahr̥dayaṁ saudarīmaṁdiraṁtaṁ manyē tvaisaisphuṭatamapadairaṁbaviśvāsamēhi . prāṁgēkāśīnnutamatikathāśrūyatāṁsaṁpratītaḥ

p52

kāluṣyaṁtēsakalamapitaddvāṁtamarkādivēyātō .. 46 ..

p53

ślō.. svaśrīsaṁhr̥tyudita hr̥dayaḥkaścidabhyētyanūnaṁ kartuṁtīvraṁtapa:itimahāpūṇya gaṇyāśramāṁtē lakṣmī nētraṁśajaraghumaṇīpāda vinyāsapūtē bhūbhr̥dratnē sapadicaratītīṁdra āśaṁkamānaḥ .. 47 ..

p54

ślō! gatvāgāraṁnijamamara rāṭsaṁ viciṁtyāṁtarāyaṁ tasyādhātuṁnirupamakalā yōga rūḍhābhidhānāṁ raṁbhādibhyō2 pyadhikacaturāṁnāka vēśyāṁsurūpā mēvaṁprāhapramudita matiṁ saṁvitanvaṁśrr̥tvāklaiḥ .. 48 ..

p55

ślō.. yakṣaḥkaścicchikhariṇi bharadvājapuṇyāśramāṁtē tīvraṁtaptuṁyatata iti vijñāyatē2 laṁmayādya tvāṁdr̥ṣṭaivatya jatiniyatiṁnūna mēṣatvadīyā ścēṣṭādr̥ṣṭyādividhuvibhāvidrutō vēṁdukāṁtaḥ .. 49 ..

p56

ślō .. tasmācchaṁkāvirahitagatiścitra kūṭācalaṁtaṁ nānāpuṣpōtkara surabhita prāṁtaraṁ kāṁta dēśaṁ gatvāyakṣaṁnijaguṇa gaṇābaddhacittaṁ vidhēhi prāptērōgēśamanavidhēḥ prāk pratīkāra:iṣṭaḥ .. 50 ..

p57

ślō.. ityuktāsāsurapativacassī dhumatta svabhāvā svāṁgālaṁkaacademicārita vividhasadbhūṣaṇāḍhyāsamaṁtāt . nānākāṁti sphuritakusuma śrēṇikāsaṁcaraṁtī vallī vāpakṣidhara varaṁvajriṇā saṁpradiṣṭaṁ .. 51 ..

p58

ślō.. yatmyā tēṣvātmaṭakaṭaka kaṁjō palāṁśūtma rāṇāṁ saktē śśōṇīkr̥danijarucā vuṣṇa gōrvāji rājau . dr̥ṣṭvāsaṁ pratyahikula kr̥tērṣyagrajātaṁcaraṁtaṁ haiyardī bhūbhr̥tkaṭakanikaṭēśaṁka tēlōkajātaḥ .. 52 ..

p59

ślō .. yatrāṭāgrāṁcita vihr̥tayassiṁdhubaṁdhuṁnirīkṣya prēkṣaṁ tēśrī pativirahatō jātatāpārthitāyāḥ . bhūkāṁtāyāvasanamiva saṁdīpranīlōpalābhaṁ muktāpālīgradhitamudayacchīkarōrmi prabhūtaṁ .. 53 ..

p60

ślō.. nāvaścāpidr̥tataragatīssāgarasyāṁtarāśē yā tāyātakramavidhivaśātsādhu taimiṁgilānāṁ . darpōdrēkāduparicaratāṁ kāmamabhyāśa bhājaḥ pōtānēva pratipadamaraṁjānatēyatralōkāḥ .. 54 ..

p61

ślō.. yatrakṣōṇīdharavaraśirassyāsthitāḥ kāmilōkā stanmadhyasthācalataṭabhuvassaṁśritānakrayōṣāḥ . bhūkāṁtōrōjaniviracitāssādhuśōbhāvidhānō sākṣāt klaptā ivamakarikāpatrikājānatē6 laṁ .. 55 ..

p62

ślō.. śōṇadyōtasthagitanikaṭaprōllasadvidrumālī vallī vrātasthagitasavidhānyanyagōtrābhr̥tō2 pi . prōdyatkāśmīra janirajasāraṁjita prāṁtapr̥thvī vakṣōjātaśriyamanukalaṁ saṁsmaraṁ tyēvanamrā .. 56 ..

p63

ślō.. buddhaṁ svāṁtē prasavadhanuṣaṁ maṁjumaṁjīra nādai rdīrghāpāṁgairacitanigaḷāṇan paśyatassābhilāṣaṁ tanvānāsasmitasamuditairaṁśujālai śśarīrāt prāṁtānaṁ tāsstitimakalitā spaṁdadhānāsurūpā .. 57 ..

p64

ślō.. tattāṁbūla prasava surabhi prāpta lajjāhivalvyō maṁda spaṁdānilavisaraṇacchadma nāprākrurūḍhāḥ nissnēhārdaṁśukhusumana sastyaṅkr̥tāśca pāṁthā mōdādhānavyatika ra phalāssōḍhapīḍāḥ patanti .. 58 ..

p65

ślō.. dūrvāsōgrēsaramunivara svāṁta sārasvatēṇī rmaṁthānādripradhitaghanatā svairvilāsairvanōjjaiḥ . kēyaṁ kāsmāttidaśavibhunākasyavādhairyabhaṁgaṁ kartuṁ kāmāstra vitatiramā prēṣitāyātinūnam.. 59 ..

p66

ślō.. ēvaṁ draṣṭuṣpravahatamatiṣpaṁcitānalpa mōdā matvātaṁhōsskhalitavaśaṁ kāmamāyēvadīprā . kādaṁbinyāmivavana bhuvi prēkṣyamāṇāsurūpā vidyudvallī priyasahacarī vyānayatkālamalpaṁ .. 60 ..

p67

ślō.. nirvēlōdvacchu cijaladhi rāḍbhaṁgabhaṁgāyamāna prōdyallīlānilayavapuṣāpōṣayaṁtīsma tēna . jyōtsnā hārāḥpatagavanitāssvīya sauṁdaryadr̥ṣṭē rnillōlāṁtarhra drayamapitaṁsāsurūpāvivēda .. 61 ..

p68

ślō.. nyūnaṁdhyānāṁtaravaśatayāvartatēmāmapaśya nnā rādadyaprakaṭamahamē vētyataṁraṁjayāmi . pītāṁtardhānīratamabhitassaṁsphurantyāṁsudhāṁśō rmūrtaukōvānabhavatigata krauryakaścaṁdra kāntaḥ .. 62 ..

p69

ślō .. saṁciṁtyātmanyucita niyamaṁtaṁ surūpāva lēpā ddhatvātsasyāṁtika mamasr̥ṇa cchāyamālakṣyaśākhaṁ . tasyāgāraṁ viṭapinamathō vīkṣamāṇāsmita śrī saṁspr̥ṣṭōdyatpranavajaramāsvādhara pyājagāma .. 63 ..

p70

ślō.. dr̥ṣṭyāviṣkr̥takitavatāprīḍitā gūḍhahāsā namrāghullallalitaraśanaṁ spr̥ṣṭatatpādapadmā taddattāśīrabhimukhamadhōsaṁsthitātatpurastā cūcēvācaṁsarasakadaḷī satphalasparthi sāraṁ .. 64 ..

p71

ślō.. mākupyēstvaṁ mayi sadayahr̥ttaimataḥ prīti vākyaṁ vyāhartuṁmērhasicapalatāvaṁcitāhaṁbravīmi chāyāpūrṇacchadaparivr̥tēṣūnnatēṣudrumēṣu prāntēsatsutyajasikimiti glānibhāvō na tēkiṁ .. 65 ..

p72

ślō.. ākārēṇāmaravarasutō rājarājātmajaḥ kiṁ nō cēdvītāṁkakahariṇa bhr̥tsāṁga puṣpāṁbakaḥ kiṁ tvāṁ paśyaṁtyā itibhavati dhīryēmahātya nsivasya dyōtēnālaṁgla pita iva mē bhāsikiṁtiṣṭhasīha .. 66 ..

p73

ślō.. śrīkhaṁḍāhaukṣatabala tayāmaṁdasaṁspaṁdamānai rvātāṁkūrairvicalitadalāgrēśukuṁjōdarēṣu . nīraṁdhrōdyatprasavakaśipuvyāptatēṣūpakaṁṭhē kiṁ vādhatsēsuviraḷadaḷēsannivēśaṁdrumāṁtē .. 67 ..

p74

ślō.. śrāṁtōtthātuṁyadina nipuṇassaṁpratitvaṁ vidhēyāṁ matvāpāṇiṁ mamakaruṇa yāsaṁgr̥hāṇāśuninyē . vallī gēhaṁ mr̥dhusurabhilaṁśītavāta prabhūtaṁ bhāsvadbhānupratatamavanī jātamāsēvasēkiṁ .. 68 ..

p75

ślō.. sē vārhāṇāmabhimatakarītvāciraidharmavr̥ddhā stattvaṁkōvābhavatu mahitaprābhavō bhavyamūrti ḥ . tanmatvēvāṁsvabalavihitāṁ sādhusaṁgr̥hya kāmaṁ prāptaśrīkāṁcarayitumalaṁ pārthayē2nugrahēṇa .. 69 ..

p76

ślō .. prāptēkuṁjāṁtaramayiparaṁ pādasaṁvāhanādi vyāpārēṇavyapagata pariśrāntimūlaṁ vidhātuṁ . tasmādasmatkaramupagr̥hāṇāśunītvānikuṁjaṁ viśrāntaṁtyāṁ praṇayihr̥dayaṁ saṁvidhāsyēbhavaṁtaṁ .. 70 ..

p77

ślō.. ēvaṁvaktryāmasura vibhunā prēṣitāyāṁyuvatyāṁ tattaccihnaiḥ svavaśamaniśaṁ nētu kāmētimatvā . śāpa prāptavyadhita hr̥dayassaṁsmaraṁstvāmajasraṁ pratyūcētāṁ yatanaracitasmēratākāṁtavaktraḥ .. 71 ..

p78

ślō .. dhanyāsitvaṁ parahitakr̥ti prepsayā bhavyarūpē dr̥ṣṭvā ēvaprakr̥timadhurāssādhukuṁjāssuguṁjāḥ . svastēcittēguṇamupanayaṁtvujjvalaṁ prajvalaṁtaṁ nō cēdvyarthānihihatadayaṁ ramya vastūnilōkē .. 72 ..

p79

ślō.. tvacchaṁdōmēsapadi viditaścēṣṭayā sādhu cēdaṁ vyāptēgaṁdhē surabhikusumaṁgōcaraṁ nāpilōkē nōjānītē vasati nikaṭē strītikō vārasajña ssōhaṁprēyōjanavirahata ssaṁhatātmānitāṁtaṁ 73

p80

ślō.. cēṣṭāyāstāssamuparacitā yatnatō matpriyāyā ścēṣṭāgaṁdhaṁspr̥śatinamanāk tāvakaṁ rūpamēvaṁ svargaṁgāyāḥ payasi virahadrājahaṁsasyakulyā sittvaṁ yāhi drutataramitō yāhi kujāṁtaraṁyat 74

p81

ślō.. ityuktvaivatrapitahr̥dayaapadminī vēṁdupādai ssaṁspr̥ṣṭāsausamanadaditi svinnavaktrāṁbujanmā. naivaṁ vācyaṁsarasarasikāssvastriyō'pyasya kāṁtā mālaṁbaṁtē2mita sukhabhara prēpsayākutsitāḥkiṁ .. 75 ..

p82

ślō.. sādhvīnāmētarakarapariṣkr̥tirniṁdanīyā rājarṣīṇāmapicavihita ssādhu dākṣiṇyabhāvaḥ ityādīnsvaśrutikaṭuśirassaṁpadastīṁ sudaṁtī maṁtastāpyō2pyagadadititāṁ saṁśrayaddharmamārgaṁ .. 76 ..

p83

ślō.. viśvāmitrō2pina samabhavaṁ vaithasasparthibhāva śśaktēḥ putrō2pinasamabhavaṁ dharmaśāstra praṇētā nāhaṁbhūbhr̥jjanisahacarō dārukāraṇya cārī nāhaṁsādhuvrata niyaminā maṁtarēyakṣa kīṭaḥ .. 77 ..

p84

ślō.. nētrēbāṣpapratativitatēnīrajātōpamānī nāsāklinnā malinajalataścaṁpa kēnā tadharmā . māṁsātsō rōbhavayuga mapisvarṇakuṁbhōpamānaṁ mūḍhānāmēva mitikimiti jñātatatvātmakānāṁ .. 78 ..

p85

ślō.. ētādr̥ksyātr̥padita vahnanni ścayassvapriyāyā viślēṣaṇa prakr̥ti rahitō lakṣyasē kiṁnimittaṁ . naivaṁ vācyaṁ śrutiśuvihitāsvapriyā nityasaktiḥ kiṁ vā vācābahulatamayāgacchayādr̥cchikēhaṁ .. 79 ..

p86

ślō.. ēvaṁvaktaryanu ditirasē dhīratā krāṁtacittē bhr̥ṁgī vāṁcatkanaka kusumā mōdataḥ kliśyamānā . lajjātāṁ tātaduditavaca śrāvaṇā tsānyagādī tkā mōcchēdaḥ kuvalayadr̥śāṁpaṁcatāpaṁcaka syāt .. 80 ..

p87

ślō.. nāhaṁ kanyāsuraguruvadhūrnāpyahalyāvatārā nānā vēda prathita savanōdbhūtadha rmaika labhyā. svīkarturyōgyōgurutarakalaṁ kārjanai kābhilāṣā raṁbhādibhyō2pyadhikanutaguṇāvajriṇānnirjarīṇāṁ .. 81 ..

p88

ślō.. puṇyāllabdhātavasamayatastāvakālōkalōlā smārōdvēgāvadamīdamahaṁmayyasiklī babuddhiḥ lōkēyōṣidvaraṇahananaṁkiṁnajāsipāpaṁ viśvāmitra prabhr̥timunayō mēnādyābhikān .. 82 ..

p89

ślō.. tvaṁkiṁtēbhyō7pyadhika niyamīsādhu vēttāsikacci cciṣṭācāraḥ paricayapadaṁsarvasādhuprajānāṁ . kāmārtāyāhr̥dayadaḷanaṁ pāpamityēvanō kiṁ jñātaṁdhīmūn kaluṣaḥ litaḥ kiṁkarōṣī hatasyāt .. 83 ..

p90

ślō .. līlā spr̥ṣṭōjjvalasumadhanūnmukta nārācalakṣmī lakṣyaprōdbhinnadhura lalitāṁ tāmuvācāthadhīraḥ pratyūhānāṁ pramadasamayē7bhyaṁtaraṁ nirvikāraṁ yēṣāṁca svōdbhuvikimivatē dhīragaṇyāni tāṁtaṁ .. 84 ..

p91

ślō.. agniṣṭōmādi kr̥tikaraṇadravyavikrēyakāya spūrtīnāṁvō bahujana samucchiṣṭadaṁtaccha dānāṁ . ghōrēyuddhētr̥ṇapadabhinirmukta gātrōjjvalānāṁ pāṇyutpīḍādbha pitapuṣāsaṁgamēnāla mēva .. 85 ..

p92

ślō .. lōkēnānājanakr̥tapariṣvaṁga saṁdūṣitānāṁ saṁgaṁsaṁtaḥkhalusamagadaṁ staṁrasābhāsamūlaṁ . tasmāttvaṁ mēnaruciviṣayaṣṣaṇḍamē vāthamatvā māmiṣṭēnavraja vijayinī sādhunāsvāya nēva .. 86 ..

p93

ślō.. svīyāsādhvīsumahita guṇā cēdra tāraṁbha kālē maṁdākṣāṁcatprakr̥ti subhagā kāmapūrṇāṁtaraṁgā . kāṁcatsparmāpagatavinayā kāma hēlāvilāsā kāmaṁ prītiṁnayati ramaṇaṁ sā priyā nyāna kāpi .. 87 ..

p94

ślō.. yēkāmēṣu prahatamanasō vyarthadharmābhirakṣā bhīrusvāṁtā ssukr̥tagaḷanē nirvicārāḥ pumāṁsaḥ . sēvaṁtāṁ tāmitaravanitāsaṁga mōddhūta pāpaṁ

p95

paścātkṣmautaugratamaniyamānnāśayaṁtūḍha dhairyāḥ .. 88 ..

p96

ślō .. nāhaṁḍhakṣyōhyubhayamapitatsaṁvidhātuṁsvakāmā tpādaṁcādēssumasr̥ṇata mēnyasyasaṁpādyanīraṁ . tasya prakṣāḷana karaṇatassaṁ nivr̥tti stataścē dvyuktamanyēsumukhi puruṣā māṁkathaṁvāva dēyuḥ .. 89 ..

p97

ślō.. ityuktāyāṁviphalatadupaślēṣaṇōtsukyabuddhau niryātāyāṁnijanilayanaṁtaṁsmaraṁtyāṁhitasyāṁ . sarvē2 bhūmasstuta mahita taddhairyabhārāvayaṁta dvr̥ttābhijñā ssadasudayitō nirjitānaṁga ēva .. 90 ..

p98

ślō.. naidāghārkajvalanavaśata stadviyōgēna sō2yaṁ kārśyaṁgayātaḥ kramasamuditaṁ durnivāraṁcadōva cihnai staistairayamupagatō vaṁcitassvapriyāyā viślēṣēṇētyakhilamunayaścakru rēvaṁvitarkaṁ 91

p99

ślō .. tūṣṭīṁbhūtēvacanamidamuccāryatasmin payōdē pītvāgāḍhāṁpriyaviṣayiṇīṁ śrōtrayugmēnasātha dhārāṁ saudhīṁ tadupajanitānaṁda saṁjīvitātmā prāptēvāsīdanitaravidhāsaṁtataṁ saumanasyaṁ 92

p100

iti śrītyādi śrīmaṁtuḍai pūjyakaviyagu kōrāḍa rāmacaṁdra kr̥tamaina ghanavr̥ttaṁ banu mahāprabaṁdhaṁbuna modaṭi sargamidi. “varṇyaṁ tēnagarādya vācala” yanu abhiyuktōktini dīniki mahākāvyatvaṁbu siddhaṁbu.

p101

śrīgaṇēśāyanamaḥ ghanavr̥ttē dvitīyassargaḥ

p102

ślō.. kāṁtō daṁta śravaṇa janitānaṁdasammōhitāyāṁ tasyāṁ prēyasyuditavacanādhānadakṣaṁpayōdaṁ . patyurgatyā uparicaritaṁsādhusabhyāvadēyaṁ śrōtavyaṁ tēsamucitamiti prāhata syāvayasyā .. 1 ..

p103

ślō.. svīyājñātikramaṇajanita krōdhasaṁkṣubdha buddhau śāpaṁyacchatyala mila bilānaṁda nēmaṁdasatvaḥ . kāṁtā yōgākalanavaśata ssvāpadaṁsaṁviciṁtya svaprasthānaṁ paramakathayanyatrakutra prayātaḥ .. 2 ..

p104

ślō .. śāpōdaṁtaśravaṇajanitā vēgasammuṣṭa cittā mūrchāmāpa śravaṇadaḷanasphūrja dhūrbhinna karṇā . sāraṁgīvābhinavasalilākāṁkṣiṇī prāpyamēghaṁ hāhārāvassamajanigr̥hē vyāpadaṁvacchikiṁtāṁ ..3..

p105

ślō .. yakṣādhīśa priyasahacarī rakṣaṇāyasvasakhyā bhartr̥jñāta tribhuvanasavityraṁbikāmaṁtrasārā . patyuḥ prāptāṁvirahaja śucaṁmārṣṭu kāmātadānī mē tā prēyōnumativaśata ssādhu kāruṇya pūrṇā .. 4 ..

p106

ślō.. tvayyāstē mē priyasahacarō vatsalatvāvr̥tātmā dhīra svāṁtāṁcayitumahaṁ prēṣitātēna catvāṁ ētatkālōdita virahatō yāhimāviklabatvaṁ kālēkāvānabhavatisatīvaṁcitāruṣṭadiṣṭāt .. 5 ..

p107

ślō .. prāgiṁdrāṇī priyasahacarēpadmanāḷenilīnē duḥkhaṁprāpacciravirahajaṁ klēśamāpaccalakṣmīḥ . tādr̥śyōnyā api samabhavan prāyaśōsmadvidānāṁ kāvāgāḍhābhavati vihitaṁ karmabhōktavyamēva .. 6 ..

p108

ślō .. dhātāpyudyannigamanicayaprākpraṇē tāpibhinna śśīrṣasthānēniṭalanayanaḥ prākr̥tīviprayōgaṁ śrīrāmōpi kṣitivarasutāviprayōgaṁviśēṣā tkēvānasyuḥparibhavapadaṁkarmaṇāṁ svārjitēna .. 7 ..

p109

ślō .. na strī nānōtadubhayava purvyāpyanirvācyarūpā brahmādīnāmapicajananīlōkarakṣā prasaṁgāt nānā rūpāviracitakr̥tiḥ pūjitācakri mukhyai rnistraiguṇyēmahasikusumē saurabha śrīrivāstē .. 8 ..

p110

ślō.. saivā śēṣānsvariharamukhān mōdabhēdānayaṁti tattatkālēnijapadanalāsaktacittaprabhūṇāṁ . iṣṭānbhōgānihapara sukhaprāpakaṁjñāna mīḍyaṁ yacchantīdhimativijayatē śrīparāśakti rādyā .. 9 ..

p111

ślō.. tasmādadyatvamapiniyatāhāracaryāka daryā sanmaryādāśrayabhagavatīṁ pāpatāmisracāṁdrīṁ . sāsaṁtuṣṭānijabhajanata stadviyōgēnajātaṁ tāpaṁsarvaṁharatitadanu svēṣṭa lakṣmīṁtanōti .. 10 ..

p112

ślō ityuktvaivaśravasikimapi vyāhr̥taṁ sāvitīrya prāpāgāraṁ nijamadhasakhī sādhuvr̥ttiḥ kubērī . tatkālādivyapagata mahāśukrkamā prāpta dhairyā lakṣmī sēvākr̥timatirabhūtyaktalōkapracārā .. 11 ..

p113

ślō.. vyākhyātrīvaprakr̥ti mahitaṁ padminītvaṁca budhvā kaltyēkalpaprasaraṇa kalālōcanōtphullapadmā . snātvāsīnāsurucirapadēpīṭhadēśē dr̥śālī prōtabhrūṇā kimapijapati smādhvanivyāharaṁtī .. 12 ..

p114

ślō .. phullāṁbhōja prabhavarasasaṁbhāvitaṁśītamaṁbha ssaṁpuṣṭōprāsutamapi payaḥkalpitēnādanāya . svāṁtargaṁdhārjanamatimarutsaṁgata prāṇavargā dēvī dhyānāpahr̥tamahitāgārakr̥tyēyamāsīt .. 13 ..

p115

ślō .. ēvaṁjātekiyatimahatmē nēhasiklēśalabdhē svapne dēvī vihitavilasatsannidhānēvamācē . tuṣṭēvāhaṁtavaniyamatastyakta tīvravratāsyā matkāruṇyādupari mahitebhōkṣyasē bhavyabhōgān .. 14 ..

p116

ślō.. bhakta śrēṇīsarataraḷatastasyayakṣēśvarasya vyāhāraṁmai dyaviphalayitunnōcitaṁsatyamētat matsēvātassamuditarasāpyasmi vāṁviprayōgaṁ nēcchāmyadyapravighaṭayituṁvartatēbījamanyat 15

p117

ślō.. pūrvōtpattauduhitr̥varayōrdarpakōdbhadraṁsāṁ jñātvāpyēkō mativirahatōlagna kōbhūnna daivāt sōsminjanmanyathata vapatiḥprāptabādhōviyōgā tkiṁ nōkarma svaphalamucitaṁ saṁtanōtīhajaṁtōḥ 16

p118

ślō .. anyōvyōdyatpraṇayavaśatājātakaṁdarpadarpa krāṁtakrīḍāvaśagamana sōrarhayānōḥ kayōścit āḷīhityaṁ svapadavinayaṁ bōddhu kāmāvakāśaṁ mādā dēvaṁta dasividhurāśāpaēva prasahyaḥ 17

p119

ślō.. ityādiśvasphuritakaruṇāsāramaṁtarhitāyāṁ tasyāṁ kāmēśvaravaratanauvutthitai vāsmadālī tadvr̥ttānaṁ samagadadaraṁ saṁprasannātmavr̥tti stēnābhūcchvapagatamahā dainya tāpāti rēkā .. 18 ..

p120

ślō.. apyēvaṁsāmamasahacarītyakta bhōgānuṣakti śrīdēvīmutkaraṇakaraṇa vyāpr̥tirvīta khēdā tatsēvāsuprayatahr̥dayāsāyamāpīta dugdhā tatkāruṇyōditaśitamatirvartatēsādhuvr̥ttā .. 19 ..

p121

ślō.. gānasthānēparaśivavadhū divyanāmāvaḷīnāṁ gāthāsthānēbhuvanajananī bhavyalīlākathānāṁ . krīḍāsthānē cidanalajanērbhaṁḍadaitēya yuddha prāgalbhyānāṁpratidina mahō bōdha vīti prasaktiḥ .. 20 ..

p122

ślō.. śārīyāsītsuratasamaya vyāhr̥tōdghāṭanēna vrīḍāhāsasphuraṇajanitā mōdabhāra pradātrī . tāṁjārjālīmivanagaṇayatyēvasāsvadbhayasyā śāryāhārēvigaḷitamanāḥ kārśyamālaṁbatē2pi .. 21 ..

p123

ślō .. punnāgasyacchadaviṭapisaṁklaptanīlābhrabuddhē ryūlēdūrvāsitamarakatagrāvasaṁdīprapīṭhē . barhyāsīnōripumapiśaratkālamākāṁkṣatē2hō dhīmān bhāvipramadahr̥dayaśchātra vaṁkāṁkṣa tēyaḥ .. 22 ..

p124

ślō kī rēbiṁbabhramaparanaśēsvādharāsvādanōtke gacchatyārātsnalayamaṇī śrēṇikādarśanēna kāruṇyādyākarakaphalabhūbīja bugdhaṁvyatānī tsvanōpaśyatyapividhuritāduḥkhinaḥ kinnusēvyaṁ 23

p125

ślō prōdyattōptī nicayalataiḥ karma śaiḥ padmakōśai śśōṇāṁbhōjacchadasurucibhirbaṁdamaṁdraiścabhaṁgaiḥ yānaśrībhirviśadagarutāṁtīrabhūruṭpi kānāṁ nādairvāpīsvamanucaratītīryayēvēkṣitēvō 24

p126

ślō.. svājñākartaryapiparijanē hāsvayaṁ prēma bhāvā dāgārāṁtasthagitalalitā lēkhya lāvaṇya hētōḥ vakṣōjātāṁbaravilasanaṁ yāvidhattē sma sēyaṁ naivāpaśyattaduditaśucā tānimālinya bhāṁji 25

p127

ślō.. ityākhyātyāmamr̥tacaritaṁ sādhusabhyāṁ pravr̥ttaṁ dhyānādhīnāmalinamanasā muktakalpāthayakṣī āsīnāsācaraṇanikaṭe sanniṣaṇṇaṁpayōdaṁ prēmṇālōkya prakr̥tamucitaṁ vyāhr̥taṁ vyājahāra 26

p128

ślō.. abhyāśētēnakimapi mayāvatsasaṁgōpanīyaṁ yattvaṁ tēnātmatanujadhiyā prēyasā svīkr̥tōsi tasmādadyōcitamapinavākathyatematpriyasya śrōtrātithyaṁkuru caparatō vistarēdaṁvacō mē 27

p129

ślō.. hāsyēnāpipriyiiti mahān vaṁcanīyōnalōkai staccēttēṣāṁ bhavativipadā satyamēvaṁ bravīmi . asmatkr̥ṣṭyō2yamiti timiradhvaṁsanē cēdagārē spr̥ṣṭvō dīpōnadahatikaraṁtkṣaṇē naiva kartuḥ .. 28 ..

p130

ślō .. madrūpāṇāṁ mahita mahasāṁ hēma pāṁcālikānāṁ kāṁcitkāmārdita tamamanā ścuṁbatisvasvabuddhvā . madhyē tāsāṁ vihitavasati stanni rīkṣyātmamōdā tkārṣaṁhāsaṁsapadijanita vrīḍayāmāṁvivēda .. 29 ..

p131

ślō.. tatrā nēhasyudita lali tāsuṁdaratvaṁtayālaṁ saṁkrīḍasvapi yatamamiti vyāharaṁdhīra bhāvā . paścāttāpavyadhitahr̥dayaṁ vīkṣyataṁ klānta buddhiṁ matpīnōru vyadhita jaghanasyāsyavaktraṁvyacuṁbaṁ .. 30 ..

p132

ślō.. kālē'smiṁścanaratividhā bhēdatassaṁprasaktaṁ lākṣārāgaṁ hr̥dayakalitaṁ matpadārōpitaṁtaṁ . saṁdarśyaivaṁ padavisaraṇaṁkinnu tēyukta mālī tyuktvāvrīḍā cakitamanasaṁ māṁni nāyāti mōdaṁ.. 31 ..

p133

ślō.. naitatkathyō'pi nigaditaṁ vrīḍitaṁ vatsatāva tprajñānāgryaṁ manasija kr̥ta vyādhipāthōdhdhipōtaṁ . cētassaṁpīḍanakr̥tiyujāmāptasatsanni dhānē vācāmuccāraṇamayi bhavatyēvakiṁcitsubhādhyaṁ .. 32..

p134

ślō.. ē tādr̥gvyaktikathanatassāṁprataṁmāmavajñā pātraṁnāryōcitamatiparijñānaśūnyāṁbōdha kāmārtaḥ kiṁnakathayatibhōḥ kālatassaṁyatātmā vaktyēvāpatrapamavikala svēhitaṁtyaktamānaḥ 33

p135

ślō.. yakṣādhīśa prahitabhiduracchāpasaṁpīḍi tātmā muktaiśśvāsai raśiśiratarairdaṁta vāsōruṇābhaṁ kiṁsvitkurvansmr̥timapi vibhaṁvartatē napriyōmē nāḍīlakṣmyākr̥tirasatājjēyakāyō2dyahaṁta 34

p136

ślō .. mansētrāṁtarvyahita mahitē nāṁjanēna prakāmaṁ nīlaṁtasyādharadaḷamadō gauravālōkabhītyā . cuṁbaṁtītaṁ pratīmuhurahaṁkaccaratvacyutaṁ vyā tanvaṁtāvadgr̥vukapadavī kvā ssmitīhaṁ karōmi .. 35 ..

p137

ślō.. tvadviślēṣānalanilayanēmānasē mē prabhūtā ssaṁkalpāṁstrā nativiṣayakānulmukānijvalaṁti . gāḍhāślēṣa praṇayanavithālabdhanaṁ pārthi tārthā cūrṇīkartuṁ hidayitayatētēnivēdyaṁ kimasti .. 36 ..

p138

ślō.. prāṇāssuścēddhvavati bhavuka śrēṇisaṁvīkṣi tēti jñātvā vākyaṁ pramitiviṣayaṁ cintayantī samaṁtāt . tvadvi ślēṣōditavipulaśujni rṇarīkr̥cchakr̥chrā tyēdhā bhāvīpsitaśubhadhiyā cakravākyēvarātriḥ .. 37 ..

p139

ślō .. jānī ṣētvaṁ tavasaviditaṁ māmakaṁ chaṁdavr̥ttaṁ jñātē svīyāśayanigadanaṁ dīpavaccaṁdri kāyāṁ tasmā ttrājyaṁ vacanamihavōvacci kiṁ tēnigādyaṁ tulyāvasthākhaluta vacamē daivakluptāni tāṁtaṁ .. 38 ..

p140

ślō.. nīhārārtau gatavativanī śrītanūjāptasaṁgaṁ grīṣmē2 tī tētadanuvaraṭā mānasaṁsāra sēśaṁ . ghasrē2tītēkhalu ku midinī kairavāptaṁyathāhaṁ śāpasyāṁ tē tvadabhigamanaṁ kāmayēdurbalātmā .. 39 ..

p141

ślō.. madvākyēna priyasahacaraṁ matpraṇāmāḷi pūrvaṁ kṣipraṁgatvā kathayatamihōjjīvayāti prayatnāt . īśvādvarcācalanayanayābhuktayābhūri kālā tsaṁgamyē ṣṭyānyanubhavaśubhānyadya vatsa prayāhi .. 40 ..

p142

ślō.. ityuktvātaṁ priyatamasakhaṁsādhusammānyaratnai rvidyudyōṣārucikara paddairvisr̥ṣṭyā dhānadakṣaiḥ . sakhyāsākaṁ pramuditamanāḥ pūrvavadramya vr̥ttā kāṣṭhāḥ kalpānīvacagamayanvēvatasthā prahr̥ṣṭā .. 41 ..

p143

ślō.. yakṣāmōdōdayakara kathālābha saṁtuṣṭa cētā statsammā nācchubhamr̥dudayādutkaṭānaṁda vārdhiḥ . svaprasthānōcita sumahitāmaṁtraṇaṁ kāṁtavarṇaṁ kurvāṇōyaṁ jalabhr̥da karōdgarjitaṁ varjitādhiḥ .. 42 ..

p144

ślō.. tatrāguktāyanagativaśastattratātrāvicitrā ṇyātanvānōṁbaka viṣayatāṁtaddvitīyāguṇaughān . tatsaṁpattiṁmanasikalayaṁccitrakūṭaṁsamētyā drākṣīdyakṣaṁ virahakr̥śatākṣipta bālēṁdupakṣaṁ.. 43 ..

p145

ślō.. klāṁtaṁ vr̥ṣṭēranugamatastadviyōgēna kāmaṁ sasyakṣētraṁ bisamivaravidyōtasantāpitāṁgaṁ . gartēsphītēnipatitamivakṣībamātaṁganādhaṁ satvōdrēkakṣayakaraja rāśliṣṭakaṁṭhīravābhaṁ.. 44 ..

p146

ślō.. lōpāmudrā sahacarakaragrasta pāthōnidhānaṁ bāṇā śrēṇīśaraṇakaraṇākṣiptakalpāśakāyaṁ .

p147

nīlāṁbhōbhr̥ccakalavikaladyōta pīyūṣa pādaṁ rāhusparrśādiva nihata gōvibhramaṁ padmabaṁdhuṁ .. 45 ..

p148

ślō .. vanyāmārgā gamanacakaṇā lagna tatkaṁṭa kāḷiṁ nānābhūmīśayanajakiṇi śrēṇi kādaṁtu rāṁgaṁ . prātaścērāpahr̥tasakala śrīkarākāśaśāṁkā vasthāpannaṁśi śirahr̥tatatpatra jātaṁ yadhāgaṁ .. 46 ..

p149

ślō.. paśyannēvaṁvyata nutamatau ciṁtayā saṁvr̥tātmā sōyaṁśakrasyacavaravadhūrasyatadvyōṣitaśca bhōgāsvādakramanigadanē śaktarūpa prabōdhau duṣṭā vasthābatahatavidhē rāgatācaitayōrvā .. 47 ..

p150

ślō.. vr̥ntasparśō2pyakurutamahō prasūnāṁcitāyāṁ tacchayyāyāṁ pracurataratatkaṁṭakānīta bādhāṁ . saṁpratyēkātarinaviṣamakṣōṇi dēśēśayātē kiṁvākāryaṁ svaviracita duṣkarmaṇi prāṇijātē .. 48 ..

p151

ślō.. dhātāpyāsīdvidaḷita śirābhikṣuka ssauḷikākṣaḥ padmākṣōpi śritabahuta rākāragarbhādhivāsaḥ . sarvaṁcaitatsvaviracita duṣkarmaṇāsiddhirūpaṁ tatsyānnāhaṁkimusamayatō vr̥ddhivr̥ddhirdhvi pātaṁ .. 49 ..

p152

ślō.. ēvaṁmatvānija vilasanō tphullajāti prasūna vyājātsaṁpādita mr̥duhāsaśrīvirājannu bhēṁduḥ . gaṁbhīrēṇa stanita vacasā bhavyapātraṁ vadhūṭī bhāvatvēti sphuṭamr̥kathayadrāmamē vājaṁnēyaḥ .. 50 ..

p153

ślō.. vyākōcatvōpahita suṣamā vibhramēṇēvapadmaṁ vāsaṁtāptāsitakara ivaprāṁśucaṁdrōdayēna yādōnāthaḥpraṇaya suhr̥dājīvanādhānakartā śrutvāvārtāmamr̥tamadhurāṁ kāmapi prāpaśōbhāṁ 51

p154

ślō.. kṣēmōdanta śravaṇajanitā naṁdapārāsimagna statsaṁlagnā śaya ivakalāmātramuttiṣṭa mānaḥ sammōdōdya dvikr̥ti vilasadbhāṣitaḥ kiṁkimūcē sātrōvācētyadhigatarasastaṁ jagādētiyakṣaḥ 52

p155

ślō.. tatsaṁmōdōcita mamr̥ta dassanni gadyapriyōktī stēnāklaptapriyasuvacanassādhuśiśrāyanākaṁ . smāraṁsmāraṁ sacasahacarī saṁgamārthabhilāṣāṁ stasthauśāpāvadhimajugurōrbōdha mākāṁkṣamāṇaḥ.. 53 ..

p156

ślō.. prāvr̥ṭprāpāsapadivirahikṣōbha saṁdhānadakṣā kētakyādiprasavarajasā svādamattadvirēphā . garjānādakṣaṇarucihata śrōtra nētrapraśastēḥ prāṁcaddhvāsāṁtaritavasudhā pūritā śēṣa vāpi .. 54 ..

p157

ślō.. mēghārāvasphuṭitahr̥dayālaṁbanārthaṁ priyālī kāśmīraśrīlasadurasijā saṁga saṁgōpyamānaṁ . kr̥tvāgāḍhaṁhr̥dayamathatadbāhuvallī nibaddhā yasyāṁsarvēvyapagataśucaśśēratē kāmilōkāḥ .. 55 ..

p158

ślō.. raṁgē tārāpatha parisarē sūtradhārēṇa navyāṁ bhōvāhēna statitamuṁju dhvāna saktāṁtarāḷē . prōdyajjāti prasavaṇarasasaṁ svādanakṣībabhr̥ṁgā rāvēgānēlasatitatītō bhānti saṁklupta lāsyāḥ .. 56 ..

p159

ślō.. yuktāvasthākalana janidī prānukaṁpēvaśaṁpā vallīpādhōrahita jaladādatta haṁsaprasaṁgā . saṁphullaśrī kalitakamalā mōdabhāsvaddigaṁtā prāvirbhūtāśaradhupagata svāgatāhaṁsanādaiḥ .. 57 ..

p160

ślō.. yakṣmībhūyassmapahasati svaprasūta prasūna cchāyā bhāraḥ kimiti sumanā jātirāśāṁtajr̥ṁbhā . svāpatyāṁbhōjanivadanata śśrīssamētyasthitātra vyākhyātrīvabhramaramadhurā rāvakaiḥ padminīyaṁ .. 58 ..

p161

ślō.. sōyaṁnityaṁ priya suhr̥diti pratyayōnaivakārya ssvasyātmāpisvavipadibhavēnnaivakāryātmaśaṁkā . yasmādyaḥ prāgjaladharatatērātmabhūtō nitāntaṁ tadvicchēttābhavati ghanatā pāyatō mātariśvā .. 59 ..

p162

ślō.. lakṣmīvakṣōruhaśikhara saṁgharṣaṇādvātmanūnō ścaṁdrasya śrīvyatika ra nirīkṣā pramōdāśritasya saṁraṁbhā ddhvāmukharitadiśa ssiṁdhubaṁdhōramēśō nidrāmudrāṁsapadi vijahau pāṇi saṁspr̥ṣṭa nētraḥ .. 60 ..

p163

ślō.. samyaktyakta prakr̥ti vikr̥tē rāttasammōdavr̥ddhē rudyatsanmānasagativaśāttraiṁkr̥tyairhaṁsapāḷēḥ pratyānaṁda prakaṭanacaṇairdhvavya vākyaprasārai runnidrō bhūtsapadi kamalā kāmuka śśēṣatalpāt 61

p164

ślō.. śayyāṁmucatyahipatimayīṁ mādhavēsōpi yakṣa śśāponnītakraśimarahitaḥ pūrṇimācaṁdraśōbhaḥ . kāṁtāṁdraṣṭuṁ tvarita hr̥daya ssyāṁpurīṁsaṁprayātuṁ tasmāddēśānniragamadati prītisaṁsakta cittaḥ .. 62 ..

p165

ślō.. madhyē vaimānikamatha pathaḥ prēkṣyayakṣēśabhr̥tyaṁ tadvijñātasvayuvatiśubhō daṁtanirdhūta khēdaḥ . śāponmuktastavasahacara stvaddidhr̥kṣāvaśāttai rvāyātīti pravadatubhavā nityavōcadrasātsaḥ .. 63 ..

p166

ślō.. taṁvīkṣyayaṁsapadi muditō vārivāhāvalōkā tkēkīvālaṁdhr̥tataragati stāmuvāca pravr̥ttiṁ . puṣpā nēhāgamanavaśatassadvanī vābhipūrṇa śrīsaṁskārasamabhavadasau vihvalāsāmma dēna .. 64 ..

p167

ślō.. bhartāgacchēditi sarabhasā saṁyamatyāgalōlā śrīdēvī sammudakr̥tikr̥tē pūjanāyaivasādhūn . apvairdairadhivinayamāhvāpayattē pisanta śśr̥tvāgarjāmiva vinavr̥turnīlakaṁṭhā ivālaṁ .. 65 ..

p168

ślō .. tasminnēvaprakr̥tasamayē sarvavastu praśasti vyāpta gēhēsakala sujanē tatta darpā pravr̥ttē . gēhinyāṁcaprakr̥takr̥tiṣu vyāpr̥tāyāṁsayakṣaḥ prāptaḥśrīdēvyadhigata paraprōta saubhāgyapuṁjaḥ .. 66 ..

p169

ślō.. paścāddēśāpraṇiyinimahōgaṁdha tailāva sēkā dussuptāṁ gēmahitapayasā kalpitasnānaśuddhē . snātādivyāṁbara varadharākluptanānāvibhūṣā vallībhānvibiḍakusumāsakta tārēva rātriḥ .. 67 ..

p170

ślō.. jātēpākēparamupagatānchūrisādhūssugaṁdhai rāmōdādyairvividha kusuma sragbhirarhyāṁba raiśca. ratna vrātairgaviṇanika raiḥ kāmadhēnūpamāsā kārtītsarvānapicamuditān dēvatābuddhisaktā .. 68 ..

p171

ślō.. sāsaṁśuddāṁbaravaradharā saurabhēyīghr̥tākai rdīpai ssajjyōtiṣamivadivaṁ mēdinīṁ svākr̥tiṁ tāṁ . kurvāṇālaṁ mahitatulasī maṁṭapēratnaklaptē saṁpūjyaśrīvaratanudhiyā narcacarbāvadōhūn .. 69 ..

p172

ślō.. ētaddatta draviṇabharatastānitānipraśastā nyā dēyānyābharaṇakaraṇānyāśramaṁviśramō7bhūt . kāryaṁtatta ttvrata sumahitō dyāpanaṁ cēti tēṣā māmōdōdbhū tvraṇayavacanā nyābabhūvussamaṁtāt .. 70 ..

p173

ślō.. annairnānāphalarasahitai radbhutāsvādarūpai rnānābhakṣyairatirasabharai ssādhu saṁbhukta śiṣṭaiḥ . tādr̥kvr̥ttī karakalanata ssaṁbhr̥tāsvādabhārai rbhuṁktvā prītiṁ samagamadasau nirjarādhīśa mānyaḥ .. 71..

p174

ślō.. bhartrāsatrāsamabhimatamā svādyatattatpadārthān viślēṣēyē manasivihitāḥ prakramābhōga pāśaiḥ . tāstāsanyāsapikamudinī baṁdhubhānūṁśvakōrī vāsaṁkōcaṁsamanubhavatīsvādayakṣī satīdyā .. 72 ..

p175

ślō.. paraśvasyaṁdraṣṭuṁsamupagata mētaṁsva vihitā padassammuktaṁ taṁparamudagadhīśaḥ praṇayataḥ samāliṁgya prēmlyāmaṇimahitapīṭhē parijana praṇītēsaṁ vēśya priyavacanamūcēsabhidhiyā .. 73 ..

p176

ślō.. jitvāhr̥ṣīka nikaraṁ niśinīrajāta saṁdōhamiṁduriva kāmavaśānayō2pi dharmyēratassamabhavō bhavabhīta cittō jāyāpi tēparaśiva pramadārci tātmā .. 74 ..

p177

ślō.. anyōnyapraṇayabharēṇacakravāka dvaṁdva pyēvahiyuvayōssa dāśa yēna. saṁhr̥ṣṭōbhavamasikāṁta nityadharmā jānēhaṁ tavakimabhīpsitaṁvadādya .. 75 ..

p178

ślō .. udita smr̥ti tēnasapramōdāvr̥ta cittaḥ punarēva mēnamūcē. anujīviniyaṁtr̥tā nr̥pāṇā mucitā dēvasahasva mēparādhaṁ .. 76 ..

p179

ślō.. tavacaraṇāṁbujānusaraṇaṁ śaraṇaṁ bhavatātsvadhāmama tvayi sadayēśamastamapimēkarakētanakalpakaṁ nakiṁ . itivinayēnavaktariparaṁdviguṇīkr̥ta kāruṇībhara samidamuvācavācamadharīkr̥tasaudha jharīramādhurīṁ.. 77 ..

p180

ślō.. madudaṁcitadussahārti śikṣā manumanyātmanimāmakīna sēvāṁ. pratikāyasētatō2tramābhūtparataṁtratvamitaḥ prabhutvavanyāṁ .. 78 ..

p181

ślō.. sakhyurbhāvēnaivamēva prahr̥ṣṭaḥ kōśāgārānmāmakīnāddhanāni . gr̥ṣṇānniṣṭānyēvabhūyāṁsi nityaṁ sākaṁ prēyasvātrivargaṁ svadasva .. 79 ..

p182

ślō.. yakṣanāthavacanaṁniśamyatatsaṁprahr̥ṣṭahr̥dayōvadattu . kōpabījamiva bhāti tēdayā vākyamākalanataḥ karōmikiṁ .. 80 ..

p183

ślō.. itivadatyanujīviniyakṣarāṭsahāsitānana ēvajagādasaḥ nr̥pavacaḥkaraṇaṁhyanu jīvināṁ sukr̥tapatkuru mēvacanaṁsakhē .. 81 ..

p184

ślō.. itinigaditamākayyabhartu rniyamanamuttamagātrataḥ pagr̥hya pramuditahr̥dayaḥ praviśya gēhaṁ samavada dātmavadhūṁsamagra mēva .. 82 ..

p185

ślō .. tadvāgākalanātparaṁmuditayāsabhyāsamaṁdharmataḥ pātarnāsavidhiṁvidhāyavidhivannidhyāta vāgdēvataḥ . traivargēvihitādarassamarucisvātmānukūla kriyā sāhityāṁ citayōgyatāvilasitaḥkālaṁ vināyādbhutaṁ .. 83 ..

p186

iti śrī kōrāḍa rāmacaṁdra kr̥ta “ghanavr̥tta” nāmni mahākāvyē dvitīyassargaḥ ..

Contains

Part of

See also: more in Miscellaneous short works