Pramāṇa · Search · About · API

Ashirvadashataka 1.41

Āśīrvādaśataka 1.41

Language
Sanskrit

1.41

varayetkulajāṃ prājño virūpāmāpi kanyakām | surūpāṃ sunitambāñca nākulīnāṃ kadācana || viṣādapyamṛtaṃ grāhyamamedhyādapi kāñcanam | nīcādapyuttamāṃ vidyāṃ strīratnaṃ duṣkulādapi || sthāneṣveva prayoktavyā bhṛtyāścā''caraṇāni ca | na hi cūḍāmaṇiḥ pāde śobhate vai
kadācana || kusumastabakasyeva dve gatī tu manasvinaḥ | mūrdhni
vā sarvalokānāṃ śīrṣataḥ patito vane || upakāragṛhītena śatruṇāra
śatrumuddharet | pādalagnaṃ karasthena kaṇṭakenaiva kaṇṭakam | dhanaprayogakāryeṣu tathā vidyāgameṣu ca | āhāre vyavahāre ca tyaktalajjaḥ
sadā bhavet || dhaninaḥ śrotriyo rājā nadī vaidyastu pañcamaḥ | pañca
yatra na vidyante na kuryāt tatra saṃsthitim
na sarvavitkaścidihā'sti loke nātyantamūrkho bhuvi cāpi
kaścit | jñānena nīcottamamadhyamena yo'yaṃ vijānāti sa tena
vidvān || adhyāyaḥ 111. nodhaśchindyāttu yo dhenvā kṣīrārthī labhate
nityaṃ daityendrasenājayakaramṛtasañjīvanīdivyamantracchātrībhāvā'bhilāṣi tridaśagurusutaprāpitānugraho yaḥ
nītau yaścauśanasyāṃ prakaṭitakapaṭopāyatantraprakāraḥ
kāvyo vo bhavyakāvyapraṇayanacaturāṃ so'dya buddhiṃ vidadhyāt
mahābhārate sambhavaparvaṇi adhyāyaḥ 86. devā ūcuḥ —yā
sā vidyā nivasati brāhmaṇe'mitatejasi | śukre tāmāhara kṣipraṃ bhāgabhāṅno bhaviṣyasi || tathetyuktvā tataḥ prāyāt bṛhaspatisutaḥ kacaḥ
asurendrapure śukraṃ dṛṣṭvā vākyamuvāca ha || nāmnā kaca iti khyātaṃ
śiṣyaṃ gṛhṇātumāṃ guro || kaca susvāgataṃ te'stu pratigṛhṇāmi te
vacaḥ | vanaṃ yayau kaco vipro dadṛśurdānavāśca te | tatastṛtīya
hatvā tu dagdhvā kṛtvā ca cūrṇaśaḥ || prāyacchan brāhmaṇāyaiva
surāyāmasurāstathā | sa pīḍito devayānyā maharṣiḥ samāhvayat sambhramāccaiva kāvyaḥ | gurorhi bhīto vidyayā copahūtaḥ śanairvākyaṃ jaṭhare
vyājahāra || tava prasādānna jahāti māṃ smṛtiḥ smarāmi sarvaṃ
yacca yathā ca vṛttam | asuraiḥ surāyāṃ bhavate'smi dattaḥ
śukra uvāca —saṃsiddharūpo'si bṛhaspateḥ suta vidyāmimāṃ
pīḍāṃ rāśitrayastho daśarathanṛpateḥ sārdhasaptābda kālaṃ
kurvan yassarvasādhāraṇamatha rathinā tena śauryauddhureṇa
saṅgrāme baddhasakhyo mudamiha paṭhatāṃ tatkṛtastotramāsīdbhūyādvaḥ śātravāṇāṃ śanirayamaśaniḥ kleśanirhārakārī

1.41.p1

skānde prabhāsakhaṇḍe adhyāyaḥ-49. padmapurāṇe uttarakhaṇḍe
skānde nāgarakhaṇḍe adhyāyaḥ 96. evamādiṣu bahuṣu purāṇeṣveṣā
gāthā prasiddhā
vasiṣṭha uvāca—prājāpatyamṛkṣamiśraṃ hyasmin bhinne kutaḥ prajā
ayaṃ yogo hyasādhyastu brahmaśakrādibhistathā || mahādeva uvāca—

1.41.p2

iti sañcintya manasā sāhasaṃ paramaṃ mahat | samādāya dhanurdivyaṃ divyāyudhasamanvitam || rathamāruhya vegena gato nakṣatramaṇḍalam

Linked texts (1)