Pramāṇa · Search · About · API

Mahabharata p47

Jñānadīpikā p47

Language
Sanskrit

p47

sarvān svasmin guṇābhimānaḥ atimānaḥ || (7) ruṣyatīṃ^1 hiṃsrām | dharma ārāmaḥ krīḍā yasya || (8) aruṃtudaṃ marmacchidam | paruṣaṃ ka[ṭu]... | nirṛtim alakṣmīṃ rākṣasīṃ vā || (9) bāṇaiḥ rūkṣaśabdaiḥ | ugratvam asahyatvāt, dīptatvaṃ dāhakatvāt^2 | viricyamānaḥ tanūkriyamāṇaḥ | atiricyamānaḥ atirekaṃ vrajan | sukṛtaṃ me dadhāti puṣṇātīti kavirvidyāt || (10) raṅgavaśaṃ rāgam || (11) vādaṃ viruddhaṃ vacaḥ | na pratihanyāt svayaṃ na ghātayet pareṇa || [Fol. 31a] pāpam aniṣṭham | āgatāya devābhimukhyena gatāya || (12) avyāhṛtaṃ maunam | vyāhṛtāt satyāsatyābhyāmannirūpitāt | tat satyarūpaṃ vyāhṛtaṃ dvitīyaṃ dviguṇamavyāhṛtāditi saṃbandhanīyam | tat satyaṃ priyarūpaṃ dviviśeṣaṇaṃ vyāhṛtaṃ tṛtīyaṃ triguṇaṃ priyāpriyasādhāraṇāt satyāditi yojanīyam | tat satyapriyadharmarūpaṃ triviśeṣaṇaṃ vyāhṛtaṃ caturthaṃ caturguṇaṃ dharmādharmasādhāraṇāt priyāt || (13) saṃniviśate^3 saha vasati | upasevate guṇopajīvanadhiyā | yādṛgicched bhavituṃ yanmayacitto bhavet || (14) yato yato viṣayāt nivartate doṣadarśanena nivṛttarāgo bhavati | vimucyate tatkṛtaduḥkhairna sa sṛjyate || (15) na jīyate uttamaguṇatvāt |^4 na jigīṣate paradrohanyāvṛttatvāt | nindā sadoṣoṣābhidhānam | [Fol. 31b] praśaṃsā sadasadguṇābhidhānam || (16) bhāvam udayam | abhāvo nāśaḥ || (17) sāntvayati sānnā vairaṃ nivartayati | nānarthakaṃ saphalaṃ yadvā bhavati | rāddhāparāddhe sevāparādhau || (18) nāvartate na nivartate | manyuvaśād hetoḥ parāpakārāditi śeṣaḥ | kalā ārambhakā avayavā vidyā vā || (19) parebhyo hetubhūtebhyaḥ | svasya kalyāṇaṃ śubhaṃ dṛśyamānamapi na śraddadhāti na tatheti manyate | ātmaśaṅkitaḥ yathāhaṃ paropakāraṃ na karomi tathaite'pi na kurvantīti śaṅkayā || (21) asatāṃ balena kapaṭādinā | utthānād udyamāt | pauruṣeṇa puruṣakarmaṇā sevādinā ||