Pramāṇa · Search · About · API

Mahabharata 7.157: saptapañcāśadadhika śatatamo'dhyāyaḥ

Mahābhārata 7.157

Language
Sanskrit

saptapañcāśadadhika śatatamo'dhyāyaḥ

7.157.1

dhṛtarāṣṭra uvāca |
ekavīravadhe moghā śaktiḥ sūtātmaje yadā |
kasmātsarvānsamutsṛjya sa tāṃ pārthe na muktavān || 1 ||

7.157.2

tasminhate hatā hi syuḥ sarve pāṇḍavasṛñjayāḥ |
ekavīravadhe kasmānna yuddhe jayamādadhat || 2 ||

7.157.3

āhūto na nivarteyamiti tasya mahāvratam |
svayamāhvayitavyaḥ sa sūtaputreṇa phalgunaḥ || 3 ||

7.157.4

tato dvairathamānīya phalgunaṃ śakradattayā |
na jaghāna vṛṣā kasmāttanmamācakṣva saṃjaya || 4 ||

7.157.5

nūnaṃ buddhivihīnaścāpyasahāyaśca me sutaḥ |
śatrubhirvyaṃsitopāyaḥ kathaṃ nu sa jayedarīn || 5 ||

7.157.6

yā hyasya paramā śaktirjayasya ca parāyaṇam |
sā śaktirvāsudevena vyaṃsitāsya ghaṭotkace || 6 ||

7.157.7

kuṇeryathā hastagataṃ hriyedbilvaṃ balīyasā |
tathā śaktiramoghā sā moghībhūtā ghaṭotkace || 7 ||

7.157.8

yathā varāhasya śunaśca yudhyatostayorabhāve śvapacasya lābhaḥ |
manye vidvanvāsudevasya tadvadyuddhe lābhaḥ karṇahaiḍimbayorvai || 8 ||

7.157.9

ghaṭotkaco yadi hanyāddhi karṇaṃ paro lābhaḥ sa bhavetpāṇḍavānām |
vaikartano vā yadi taṃ nihanyāttathāpi kṛtyaṃ śaktināśātkṛtaṃ syāt || 9 ||

7.157.10

iti prājñaḥ prajñayaitadvicārya ghaṭotkacaṃ sūtaputreṇa yuddhe |
ayodhayadvāsudevo nṛsiṃhaḥ priyaṃ kurvanpāṇḍavānāṃ hitaṃ ca || 10 ||

7.157.11

saṃjaya uvāca |
etaccikīrṣitaṃ jñātvā karṇe madhunihā nṛpa |
niyojayāmāsa tadā dvairathe rākṣaseśvaram || 11 ||

7.157.12

ghaṭotkacaṃ mahāvīryaṃ mahābuddhirjanārdanaḥ |
amoghāyā vighātārthaṃ rājandurmantrite tava || 12 ||

7.157.13

tadaiva kṛtakāryā hi vayaṃ syāma kurūdvaha |
na rakṣedyadi kṛṣṇastaṃ pārthaṃ karṇānmahārathāt || 13 ||

7.157.14

sāśvadhvajarathaḥ saṃkhye dhṛtarāṣṭra patedbhuvi |
vinā janārdanaṃ pārtho yogānāmīśvaraṃ prabhum || 14 ||

7.157.15

taistairupāyairbahubhī rakṣyamāṇaḥ sa pārthiva |
jayatyabhimukhaḥ śatrūnpārthaḥ kṛṣṇena pālitaḥ || 15 ||

7.157.16

saviśeṣaṃ tvamoghāyāḥ kṛṣṇo'rakṣata pāṇḍavam |
hanyātkṣiptā hi kaunteyaṃ śaktirvṛkṣamivāśaniḥ || 16 ||

7.157.17

dhṛtarāṣṭra uvāca |
virodhī ca kumantrī ca prājñamānī mamātmajaḥ |
yasyaiṣa samatikrānto vadhopāyo jayaṃ prati || 17 ||

7.157.18

tavāpi samatikrāntametadgāvalgaṇe katham |
etamarthaṃ mahābuddhe yattvayā nāvabodhitaḥ || 18 ||

7.157.19

saṃjaya uvāca |
duryodhanasya śakunermama duḥśāsanasya ca |
rātrau rātrau bhavatyeṣā nityameva samarthanā || 19 ||

7.157.20

śvaḥ sarvasainyānutsṛjya jahi karṇa dhanaṃjayam |
preṣyavatpāṇḍupāñcālānupabhokṣyāmahe tataḥ || 20 ||

7.157.21

atha vā nihate pārthe pāṇḍuṣvanyatamaṃ tataḥ |
sthāpayedyudhi vārṣṇeyastasmātkṛṣṇo nipātyatām || 21 ||

7.157.22

kṛṣṇo hi mūlaṃ pāṇḍūnāṃ pārthaḥ skandha ivodgataḥ |
śākhā ivetare pārthāḥ pāñcālāḥ patrasaṃjñitāḥ || 22 ||

7.157.23

kṛṣṇāśrayāḥ kṛṣṇabalāḥ kṛṣṇanāthāśca pāṇḍavāḥ |
kṛṣṇaḥ parāyaṇaṃ caiṣāṃ jyotiṣāmiva candramāḥ || 23 ||

7.157.24

tasmātparṇāni śākhāśca skandhaṃ cotsṛjya sūtaja |
kṛṣṇaṃ nikṛndhi pāṇḍūnāṃ mūlaṃ sarvatra sarvadā || 24 ||

7.157.25

hanyādyadi hi dāśārhaṃ karṇo yādavanandanam |
kṛtsnā vasumatī rājanvaśe te syānna saṃśayaḥ || 25 ||

7.157.26

yadi hi sa nihataḥ śayīta bhūmau yadukulapāṇḍavanandano mahātmā |
nanu tava vasudhā narendra sarvā sagirisamudravanā vaśaṃ vrajeta || 26 ||

7.157.27

sā tu buddhiḥ kṛtāpyevaṃ jāgrati tridaśeśvare |
aprameye hṛṣīkeśe yuddhakāle vyamuhyata || 27 ||

7.157.28

arjunaṃ cāpi kaunteyaṃ sadā rakṣati keśavaḥ |
na hyenamaicchatpramukhe sauteḥ sthāpayituṃ raṇe || 28 ||

7.157.29

anyāṃścāsmai rathodārānupasthāpayadacyutaḥ |
amoghāṃ tāṃ kathaṃ śaktiṃ moghāṃ kuryāmiti prabho || 29 ||

7.157.30

tataḥ kṛṣṇaṃ mahābāhuḥ sātyakiḥ satyavikramaḥ |
papraccha rathaśārdūla karṇaṃ prati mahāratham || 30 ||

7.157.31

ayaṃ ca pratyayaḥ karṇe śaktyā cāmitavikrama |
kimarthaṃ sūtaputreṇa na muktā phalgune tu sā || 31 ||

7.157.32

vāsudeva uvāca |
duḥśāsanaśca karṇaśca śakuniśca sasaindhavaḥ |
satataṃ mantrayanti sma duryodhanapurogamāḥ || 32 ||

7.157.33

karṇa karṇa maheṣvāsa raṇe'mitaparākrama |
nānyasya śaktireṣā te moktavyā jayatāṃ vara || 33 ||

7.157.34

ṛte mahārathātpārthātkuntīputrāddhanaṃjayāt |
sa hi teṣāmatiyaśā devānāmiva vāsavaḥ || 34 ||

7.157.35

tasminvinihate sarve pāṇḍavāḥ sṛñjayaiḥ saha |
bhaviṣyanti gatātmānaḥ surā iva niragnayaḥ || 35 ||

7.157.36

tatheti ca pratijñātaṃ karṇena śinipuṃgava |
hṛdi nityaṃ tu karṇasya vadho gāṇḍīvadhanvanaḥ || 36 ||

7.157.37

ahameva tu rādheyaṃ mohayāmi yudhāṃ vara |
yato nāvasṛjacchaktiṃ pāṇḍave śvetavāhane || 37 ||

7.157.38

phalgunasya hi tāṃ mṛtyumavagamya yuyutsataḥ |
na nidrā na ca me harṣo manaso'sti yudhāṃ vara || 38 ||

7.157.39

ghaṭotkace vyaṃsitāṃ tu dṛṣṭvā tāṃ śinipuṃgava |
mṛtyorāsyāntarānmuktaṃ paśyāmyadya dhanaṃjayam || 39 ||

7.157.40

na pitā na ca me mātā na yūyaṃ bhrātarastathā |
na ca prāṇāstathā rakṣyā yathā bībhatsurāhave || 40 ||

7.157.41

trailokyarājyādyatkiṃcidbhavedanyatsudurlabham |
neccheyaṃ sātvatāhaṃ tadvinā pārthaṃ dhanaṃjayam || 41 ||

7.157.42

ataḥ praharṣaḥ sumahānyuyudhānādya me'bhavat |
mṛtaṃ pratyāgatamiva dṛṣṭvā pārthaṃ dhanaṃjayam || 42 ||

7.157.43

ataśca prahito yuddhe mayā karṇāya rākṣasaḥ |
na hyanyaḥ samare rātrau śaktaḥ karṇaṃ prabādhitum || 43 ||

7.157.44

saṃjaya uvāca |
iti sātyakaye prāha tadā devakinandanaḥ |
dhanaṃjayahite yuktastatpriye satataṃ rataḥ || 44 ||

Commentaries (5)

Other recensions (1)