Prasannaraghava 2.2

Prasannarāghava 2.2

Language: Sanskrit

2.2

tena ca kausalyākarṇayorniveśanīyam' iti | anumataṃ ca rājñā
rājakumāradvayānugatena nijāśramapadaṃ prati gataṃ ca muninā
bhikṣuḥ—tatastataḥ
tāpasaḥ—tadidamākarṇya tattāṭaṅkayugaṃ laṅkeśvarajananyā nikaṣāyā
eva karṇocitamiti vicintya tadāharaṇāya pūrvameva tāṭakāṃ prati nijānucara ekaḥ prasthāpitaḥ | adhunā ca nūnaṃ tāṭakayā tattāṭaṅkayugamāhṛtamiti vicārya tadānayanāya tāṭakāṃ pratyahaṃ prahitaḥ
bhikṣuḥ—kathaṃ punaridaṃ vṛttāntajātamākarṇitaṃ mālyavatā
tāpasaḥ—
vārtā ca kautukavatī vimalā ca vidyā
lokottaraḥ parimalaśca kuraṅganābheḥ
tailasya binduriva vāriṇi durnivārametattrayaṃ prasarati svayameva bhūmau

2.2.p1

viśeṣataśca bahutarapraṇidhipraṇidhāyī mālyavān
bhikṣuḥ—tatkathaṃ mithilopavane bhavān
tāpasaḥ—ākarṇitaṃ hi mayā mithilāmāgato laṅkeśvara iti
atastadvilokanāya prathamamihāgataḥ | adhunā ca tāṭakāvanaṃ yāsyāmi
tatkathaya tāvadbhavānpunaḥ kataraḥ
bhikṣuḥ—ahamapi sa eva yaḥ prathamaṃ tāṭakāṃ prati prahitaḥ | mithilopavanāgamanakāraṇaṃ samānamāvayoḥ
tāpasaḥ—(saharṣam |) tatkathaya tāvat | tatkiṃ satāṭaṅkamadhunā tāṭakāvanam
bhikṣuḥ—satāṭakamiti tāvatpṛcchā
tāpasaḥ—kva punaḥ saṃprati tāṭakā
bhikṣuḥ—purīṃ praviṣṭā
tāpasaḥ—tatkiṃ daśarathasya
bhikṣuḥ—nahi nahi | antakasya
tāpasaḥ—kena punaḥ pratihārāyitamantakapurīpraveśe tasyāḥ
bhikṣuḥ—rāmabāṇenaiva
tāpasaḥ—ka eṣa rāmaḥ | ( vimṛśya |) nūnaṃ sa eva yaḥ khalu daśarathakumārayoragrajaḥ | tatkathaya kva punaradhunā tāṭakātanayau
bhikṣuḥ—subāhustāvattāṭakāmevānugataḥ | mārīco'pi śiśukrīḍocitarāmanārācapīḍito jīvanmukta iva dūraṃ kṣiptaḥ
tāpasaḥ—tatkathamidānīṃ na kathitaṃ kenāpi laṅkeśvarasya
bhikṣuḥ—kathitameva kiledamākrandatā mārīcena
tāpasaḥ—tatkathaṃ kupito na laṅkeśvaraḥ
bhikṣuḥ—sītābhilāṣaśītale laṅkeśvaracetasi nārūḍha eva kopaparitāpaḥ
tāpasaḥ—kva punaradhunā rāmalakṣmaṇau
bhikṣuḥ—śrutaṃ mayā kauśikānupadaṃ tadāśramānmithilāṃ prati pracalitāviti | (vilokya | satrāsam |) kathamimau tāvita evābhivartete | tadasya
niśācaravairiṇo rāmasya purataḥ sthātumanucitamāvayoḥ

2.2.p2

iti niṣkrāntau

2.2.p3

iti viṣkambhakaḥ

2.2.p4

tataḥ praviśato rāmalakṣmaṇau

2.2.p5

rāmaḥ—vatsa lakṣmaṇa, paśya paśyārāmaramaṇīyakam
lakṣmaṇaḥ—ārya nisargaramaṇīyo'yamārāmaḥ | adhunā tu madhumāsāvatāreṇa nitāntaramaṇīyaḥ
rāmaḥ—(saharṣam|) kathamavatīrṇaiva madhumāsalakṣmīḥ | (vimṛśya |) evametat | tathāhi
iha madhupavadhūnāṃ pītamallīmadhūnāṃ
vilasati kamanīyaḥ kākalīsaṃpradāyaḥ

Linked texts (2)

Subhāṣitaratnabhāṇḍāgāra — Kāśīnātha Pāṇḍuraṅga Paraba 1886, Sanskrit
Hārāvalī — Harinātha, Sanskrit