Valmiki Ramayana 7.71
Vālmīkirāmāyaṇa 7.71
- Language
- Sanskrit
7.71.1
etad ākhyāya rāmāya maharṣiḥ kumbhasaṃbhavaḥ
asyām evāparaṃ vākyaṃ kathāyām upacakrame
7.71.2
tataḥ sa daṇḍaḥ kākutstha bahuvarṣagaṇāyutam
akarot tatra mandātmā rājyaṃ nihatakaṇṭakam
7.71.3
atha kāle tu kasmiṃś cid rājā bhārgavam āśramam
ramaṇīyam upākrāmac caitre māsi manorame
7.71.4
tatra bhārgavakanyāṃ sa rūpeṇāpratimāṃ bhuvi
vicarantīṃ vanoddeśe daṇḍo 'paśyad anuttamām
7.71.5
sa dṛṣṭvā tāṃ sudurmedhā anaṅgaśarapīḍitaḥ
abhigamya susaṃvignaḥ kanyāṃ vacanam abravīt
7.71.6
kutas tvam asi suśroṇi kasya vāsi sutā śubhe
pīḍito 'ham anaṅgena pṛcchāmi tvāṃ sumadhyame
7.71.7
tasya tv evaṃ bruvāṇasya mohonmattasya kāminaḥ
bhārgavī pratyuvācedaṃ vacaḥ sānunayaṃ nṛpam
7.71.8
bhārgavasya sutāṃ viddhi devasyākliṣṭakarmaṇaḥ
arajāṃ nāma rājendra jyeṣṭhām āśramavāsinīm
7.71.9
guruḥ pitā me rājendra tvaṃ ca śiṣyo mahātmanaḥ
vyasanaṃ sumahat kruddhaḥ sa te dadyān mahātapāḥ
7.71.10
yadi vātra mayā kāryaṃ dharmadṛṣṭena satpathā
varayasva nṛpa śreṣṭha pitaraṃ me mahādyutim
7.71.11
anyathā tu phalaṃ tubhyaṃ bhaved ghorābhisaṃhitam
krodhena hi pitā me 'sau trailokyam api nirdahet
7.71.12
evaṃ bruvāṇām arajāṃ daṇḍaḥ kāmaśarārditaḥ
pratyuvāca madonmattaḥ śirasy ādhāya so 'ñjalim
7.71.13
prasādaṃ kuru suśroṇi na kālaṃ kṣeptum arhasi
tvatkṛte hi mama prāṇā vidīryante śubhānane
7.71.14
tvāṃ prāpya hi vadho vāpi pāpaṃ vāpi sudāruṇam
bhaktaṃ bhajasva māṃ bhīru bhajamānaṃ suvihvalam
7.71.15
evam uktvā tu tāṃ kanyāṃ dorbhyāṃ gṛhya balād balī
visphurantīṃ yathākāmaṃ maithunāyopacakrame
7.71.16
tam anarthaṃ mahāghoraṃ daṇḍaḥ kṛtvā sudāruṇam
nagaraṃ prayayau cāśu madhumantam anuttamam
7.71.17
arajāpi rudantī sā āśramasyāvidūrataḥ
pratīkṣate susaṃtrastā pitaraṃ devasaṃnibham
Commentaries (6)
- Rāmāyaṇabhūṣaṇa — Govindarāja, Sanskrit
- Tilaka — Nāgeśa Bhaṭṭa, Sanskrit
- Dharmākūtam — Tryambaka Makhin, Sanskrit
- Kalpavallikā — Bommakanti Nṛsiṃhaśāstrin, Sanskrit
- Munibhāvaprakāśikā — Sanskrit
- Vālmīkibhāvadīpa (Anantācārya Prativādibhayaṅkara) — Anantācārya Prativādibhayaṅkara, Sanskrit
Linked texts (1)
- Padmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit