Pramāṇa · Search · About · API

Hastyayurveda 90.p1

Hastyāyurveda 90.p1

Language
Sanskrit

90.p1

abhaktacchandino rājansanidānaṃ cikitsitam)
nāgasya saṃpravakṣyāmi tanme nigadataḥ śṛṇu
vātena sahitaḥ śleṣmā hṛdaye saṃpradhāvati
āmāśayaṃ †ca manyante pūrayitvā'vatiṣṭhate
kaphena baddhahṛdayaḥ kuvalaṃ pallavaṃ tṛṇam
arocamānaṃ kṛcchreṇa kiṃcidaśnāti vāraṇaḥ
tasya tenābhibhūtasya cikitsā saṃpravakṣyate
tasyā''savaṃ prasannāṃ vā maireyaṃ cāpi pāyayet
hiṅgunā pañcalavaṇairyuktaṃ trikaṭukena vā
vacāṃ haridre laśunaṃ pippalyau maricāni ca
sapañcalavaṇāṃstasmai kavalānsaṃpradāpayet
tejovatīṃ trikaṭukaṃ tathaiva kaṭurohiṇīm
madhunā saha saṃyojya kavalānpratibhojayet
citrakaṃ sarṣapaṃ hiṅgu triphalā badarāṇi ca
haridre śigrubījaṃ ca karañjabījameva ca
pañcabhirlavaṇaiḥ sārdhaṃ kṣodapitvā hyudūkhale
saktubhiḥ saha saṃyojya kavalānprati bhojayet
kaṭukā rohiṇī pāṭhā †sayavā(?)kṣārasaindhavāḥ
pippalyaḥ kaṭukā matsyā maricānyāṭarūṣakam
sarvāṇi samabhāgāni kṣodapisvā udūkhale
gomayena samāyuktānkavalāṃstasya dāpayet
mudrayūṣaudanaṃ cāsmai dadyāttrikaṭunā yutam
yathā hi mathanādagniḥ svalpo'raṇisamanvitaḥ
pūrvaṃ gomayecūrṇena tatastṛṇena vai nṛpa
kramaśastanubhiḥ kāṣṭhaiḥ sthūlaiśca tadanantaram
vivṛddhaḥ sa daheddīptaḥ kāṣṭhabhāraśatānyapi
evaṃ gajānāṃ vidhivacchanairāgnirudīritaḥ
bhuktaṃ sarvamaśeṣeṇa dahatyagnirivendhanam
bhaktacchando bhavatyevamagnidīptaśca jāyate