Ashtangasamgraha 16.51

16.51

abrahmacaryaṃ strīgamanaṃ grāmyadharmapravṛttiriti paryāyaḥ tasyāṃ tu grāmyadharmapravṛttau prakṛtāyāṃ rajasvalātvādiyuktāṃ nārīṃ na gacchet | caityādiṣu pradeśeṣu divasagosargādiṣu ca kāleṣu | anaṅgaṃ ca | pipāsādyavasthāsu ca | rajasvalā udakyā | aniṣṭāṃ rūpādinā apriyām | aniṣṭācārā yā priyāpi tadviṣṭamācarati | aśastāṃ hīnākṛtijanmalakṣṇām | vikṛtāṅgīṃ kaubjavāmanatvādaijanmayuktām | gaṇikāṃ veśyām | aprajasaṃ vandhyām | yasyā vā prajā jātāpi na jīvati | duṣṭā vyādhibhiryonirgrasyāḥ anyayonirrḍavāgardabhādiḥ anya strī parastrī viśeṣācca vayovarṇavṛddhāṃ na gacchet | varṇavṛddhājātyadhikā | vayovṛddhā prasiddhā | sagotrāmekagotrāṃ tathāgurvādipatnīṃ ca viśeṣādvarjayet | caityaḥ prasiddhaḥ | grāmāt bahirmahāvṛkṣaśca caityaḥ catvaraḥ tripathamātrātanaṃ sūnādinigrahasthānam | salilādīnāmātyayenāśrayavācinā saṃbandhaḥ | salilālayo nadītaṭākādiḥ | auṣadhālayaḥ tatsthānaṃ parvataveśmādi | yatra bahūnyauṣadhāni bhavanti | gosargo rātrikṣayaḥ | parvadinaṃ caturthī ṣaṣṭhyaṣṭamī amāvāsyā ca | anaṅgaṃ yonyābhidhānādaṅgādanyat pāṇyūrvādi | apraṇītasaṅkalpo'nutpannaratadicchaḥ | na viparītavyavāye ca striyaṃ kāñcana yojayet | ativyāyatatvādiyuktāṃ tu viśeṣeṇa na yojayet | atrānṛtumatyasañjātārrtavā bālā | ṛtumatīmiti kecit paṭhanti | ativyāyatā mahābhogaśarīrā | viparītavyavāyaḥ striyāḥ puruṣakarma | maithune mūrdhnaḥ śiraso'bhighātaṃ tāḍanaṃ varjayet | tathā vakṣaḥprabhṛtīnāṃ deśādyāpekṣayā ca parigrahaḥ | yāvatā vyavāyena manasa autsukyaṃ śarīre ca śukrasrutyādikaṃ na paśyati | tāvantameva vyavāyaṃ seveta | naiva maithunaparaṃ syāditi bhavati cātreti śailī | visrambhādiyukto nārī vrajet | visrabdhaḥ svasthamanāḥ rahasyekānte | tatkāmo gamyamānayoṣitkāmaḥ | gamanadivasāt pūrvaṃ divasatrayaṃ vṛṣyairāhāraiḥ kṛtatṛptiḥ | kimbhūtāṃ nārī nārīguṇairvājīkaraṇādhyāyoktairguṇairyuktām | tatra hi tasmādyā yasya hṛdayamityādinā vakṣyati | pūrvoktaiśca guṇairvistrambhādibhiḥ puruṣoktaiḥ | kevalaṃ liṅgavaiparītyam | vasante dvyahānnārīṃ vrajet | tasya vasantasyānte grīṣme pakṣāttadvat ghanodaye varṣāsu hemante śiśire ca balī balavān kāmato yathecchaṃ seveta | śaradi tvanuktāvapi vasantasahaśabalādimatvāt dvyahādeva nārīṃ vrajet | tathā ca śrīvāgbhaṭagrantha eva | dvyahādvasantaśaradoriti | ratānte ca tāntaḥ klāntaḥ snānādīn seveta | kimarthametat kuryādata āha | strīsaṃsargāditi | balināmapi strīsaṃsarge tatkālaṃ klībyamavaśyameva bhavati | anena tu snānādinā kṛtena śīghrameva śukramāpyāyate | ato yathoktā dvidhānādanyena nārīṃ gacchanmūḍho dṛṣṭyādikṣayaṃ meḍhrarogān vātakopamadharmaṃ ca prāpnoti yathāsambhavam |