The Compendium of Suśruta 173.148
Nibandhasaṅgraha 173.148
- Language
- Sanskrit
173.148
idānīṃ jīrṇajvaritasyārucāvapi hitabhojanopadeśamāha - jvarita ityādi | asya jīrṇajvariṇo yadi hitabhojane kathaṃcidarucistadā hitamevānekaprakārābhi. kalpanābhirmukhapriyaṃ kṛtvā'rucinivṛttyarthaṃ jvarito'śrīyāt | tathāca tantrāntaraṃ, -"sātamyāt khādabhāvācca pathyaṃ dveṣyatvamāgatam | kalpanāvidhibhistaistai priyatvaṃ gamayet puna"- iti | kasmādevaṃvidhamapi kṛtvā jvarito'śrīyādityāha - annakāle hyabhuñjāna ityādi | anye tu yadyasya jīrṇajvariṇo'ruci syāttadā ahitamapyaśrīyāditi vyākhyānayanti | nanu, yadyarucau satyāmahitabhojanaṃ kriyate tadā 'gurvabhiṣyandyakāle ca' ityādyuttaroktaślokena saha kathaṃ na virodha ? satyaṃ, ahitasya sātmyasevananirākaraṇārthaṃ gurvabhiṣyandyakāle cetyādiśloka | gurvidyādi abhiṣyandi doṣadhātumalasrotasā kledaprāptijananam | kathañcana sakṛdapi | tuśabdo yasmādarthaṃ, tena yasmādahitaṃ bhuktaṃ bhojanaṃ jvaritasya na āyuṣo'rthe sukhārthe vā bhavati tasmādgurvādi na bhakṣayet | yadyapi kaiścinnivandhakāraireṣa pāṭho na paṭhitastathā'pi sarva nivandhopajīvinā mayā pañjikākārapaṭhitvāt paṭhita || 146-148 ||-
idānī durbalasya cirotthite jvare pathyasambhojanairvṛṃhaṇavidhimāha- saṃtatamityādi | satataṃ nityalabhaṃ, viṣamaṃ saṃtatānyedyuṣkādikam | sabhojanairyatheṣṭabhojanai |
mudgān masūrāṃścaṇakānityādi | pūrvaṃ doṣapratyanīkatvadarśanārthaṃ mudgādiyūṣāṇāmupādāna, atra tu vikārapratyanīkatvadarśanārtham, ato na punarukti |
150 ||-
Linked texts (1)
- Suśrutasaṃhitā — Suśruta & Nāgārjuna (siddha/alchemist), Sanskrit