Amritasagara 4.2-9
Amṛtasāgara 4.2-9
- Language
- Sanskrit
4.2-9
athopadhātavaḥ
māsikaṃ tutthakaṃ tāla nīlāṃjanamathābhrakam
manaḥsilā ca rasakaṃ prāhuḥ saptopadhātavaḥ
4.2-9.p1
6 sonekā viśeṣa
śodhana--ina donoṃ dhātuoṃkā śodhana
7 cāṃdīkā viśeṣa
prathama tela chāṃcha ādi vastuoṃmeṃ bujhā
adhika śodhanekī āvaśyakatā nahīṃ || iti dhātuśodhanavicāraḥ
aba upa dhātuoṃke śodhananekī rīti dekho
1 sonāmakkhī śodhana--tīna bhāga sonāmakkhī, 1 eka bhāga sendhānamaka ḍālakara jam̐bhīrī ( athavā bijaure ) ke rasake sātha kar̤āhīmeṃ
rakhake āṃca do aura lohekī karachulīsa ghoṭate jāo jaba kar̤āhī
agnikī āṃcase lāla ho jāve taba utārake śītala ho jānepara
nikāla lo
rupāmakkhī śodhana--1 kaker̤ā tathā 2 meṃḍhāsiṃgī athavā 3 jam̐bhīrīke
rasameṃ ghoṭake sūryakī tīkṣṇa tāpameṃ rākho, rupāmakkhī śuddha ho
jāvegī
2 nīlāthothā śodhana--nīlethotheke barābara billīkī viṣṭhā aura 4
bhāga suhāgā lekara tīnoṃ vastu madhume kharala kare anaṃtara sampuṭa
karake jaṃgalī gobarokī āṃca devo isa prakāra tīna bāra karanese
nīlāthothā śuddha ho jāvegā
3 haratālaśodhana--haratālako " 1 triphalā kvātha, 2 kāṃjī, 3 bhūre
kumhaḍekā rasa aura 4 tela" ina pratyeka padārthoṃmeṃ pṛthak 2 dolāyaṃtrase
eka praharakī āṃca do athavā cūneke jalameṃ 4 prahara paryaṃta dolāyaṃtrase
svedana karo to haratāla śuddha ho jāvegā
4 suramā śodhana--suramāko jammīrīke rasakā puṭa deke 1 dinabhara
dhūpameṃ sukhā de to suramā śuddha ho jāvegā
5 abhraka śodhana-abhrakako agnimeṃ tapāke gauke dūdhameṃ bujhāo, phira
"caulāīkā rasa tathā imalīkī khaṭāīmeṃ" āṭha prahara ( eka dina rāta )
bhigoya rakkhe to abhraka śuddha ho jāvegā
6 manaśilaśodhana--manaśilako bakarīke mūtrameṃ dolāyaṃtrase tīna dina
pakākara garma khaparā ( miṭṭīke bartanakā ṭukaḍā ) yā karachulo yā tavāpara kucha samayataka rakkhe to śuddha ho jāvegā
7 khapariyā śodhana-khapariyāko manuṣyake mūtra ( athavā gomūtra ) meṃ
dolāyaṃtrase 7 dinataka pakāvo to śuddha ho jāvegā
4.2-9.p2
iti upadhātuśodhanavidhi