Amritasagara 60.28
Amṛtasāgara 60.28
- Language
- Sanskrit
60.28
pittaśotha yatna 1-paṭola, triphalā, nīmakī chāla aura dāruhaldīke kvāthameṃ guḍa ḍālakara pilāo to pittaśotha tṛṣā, jvara
dūra hoṃge
pittaśotha yatna 1--kālī makoike rasameṃ sāṃṭhīkī jar̤a pīsa kara
lagāo to kaphakī, sūjana dūra ho
sannipātaśotha yatna 1- pippalī yā harrako thūharake dūdhameṃ 3 dina
bhigokara sukhālo aura mahīna pīsakara 2 ṭaṃka nitya 10 dinaparyanta
sevana karāo to sannipātaśotha dūra ho
bhallātakaśotha yatna 1-tillī aura kālī miṭṭīko bhaiṃsakā dūdha
yā bhaiṃsake makkhanameṃ pīsakara lepa karo to bhilāveṃse upajī huī
sūjana dūra ho
tathā 2-mulahaṭhī, kālī tillī, bhaiṃsakā dūdha aura bhaiṃsakā makkhana
ina sabako pīsakara lepa karo to bhilāveṃkī sūjana dūra ho
tathā 3-sālaīke patte pīsakara lepa karo to bhilāveṃkī sūjana
dūra ho
āge viṣaprakaraṇameṃ likheṃge viṣaśothake vahī upāya jāno
sāmānyaśotha yatna 1 harrakī chāla, haldī, bhāraṃgī, guraca, citraka,
dāruhaldī, sāṃṭhīkī jar̤a, aura soṃṭhakā kvātha pilāo to
tathā 2--viṣakhaparekī jar̤a, devadāru, aura soṃṭhakā kvātha pilāo
to śotha dūra ho
tathā 3--dācyūṇī, nisota, soṃṭha, kālīmirca, pippalī aura citrakakā
kvātha pilāo to śotha dūra ho
tathā 4 -sonāmakkhī, viṣakhaparā, nīmakī chāla aura gomūtrakā
kvātha pilāo to śotha dūra ho
tathā 5-sāṃṭhīkī jar̤a, dāruhaldī, saham̐janekī jar̤a, soṃṭha aura
sarasoṃko kāṃjīke pānīmeṃ pīsake uṣṇa karake lepa karo to śotha
dūra ho
tathā 6--adarakha yā pippalī yā soṃṭha yā harrakī chāla inameṃse
kisī ekako gur̤ake sātha pīsa2 2 ṭaṃkase bar̤hāte bar̤hāte eka ṭake
kaphāṃḍavṛddhi yatna 1--soṃṭha, kālīmirca, pippalī, aura triphaleke
kvāthameṃ javākhāra aura seṃdhānona ḍālakara pilāvo to kaphakī aṇḍavṛddhi śāṃta ho
raktāṃḍavṛddhi yatna 1--jalaukā ( joṃka ) lagākara aṇḍakośakā rudhira
nikalavā do to raktakī aṇḍavṛddhi naṣṭa ho
tathā 2--virecana karāvo to raktakī aṇḍavṛddhi naṣṭa ho
tathā 3--miśrī aura madhu jalake sātha pilāvo to raktakī aṇḍavṛddhi naṣṭa ho
tathā 4--śītala dravyoṃ ( ṭhaṃḍe padārthoṃ ) ke lepase raktaja tathā
pittaja donoṃ aṇḍavṛddhi dūra hoṃ
medāṃḍavṛddhi yatna 1--aṇḍakośakī meda ( carbī ) nikalavāḍālo to
aṇḍavṛddhi dūra ho
tathā 2--tulasīke patte pīsake auṭākara sahāte-sahāte lepa karo to
medakī aṇḍavṛddhi dūra ho
mūtrāṃḍavṛddhi yatna 1--aṃḍakośakā jala nikalavā do to mūtrāṃḍavṛddhi
dūra ho
tathā 2-mūtrāśaya ( potekī sīvanake pārśvoṃ ) ke nīce mahīna vastrako
bāṃdho to mūtrakī aṇḍavṛddhi dūra ho
samastāṃḍavṛddhi yatna 1--kar̤avī tūmbar̤ī, yā rūkhī vastukā sahatā
huā lepa karo, yā unhīṃke uṣṇa jalase seṃko to aṃḍavṛddhi mātra
dūra ho
tathā 2-15 ṭaṃka khairākā goṃda, 10 ṭaṃka vaca, 15 ṭaṃkasoṃṭha, 8 paisebhara gaukā dugdha aura 8 ṭakebhara sālamamiśrī ina sabako go-dugdhameṃ
kharala karake4ṭaṃka nitya potoṃpara lepa karo to21dinake yatnase aṇḍavṛddhi
śāṃta ho ye saba yatna bhāvaprakāśameṃ likhe haiṃ
tathā 3-rāsnā, mulahaṭhī, gurca, araṃḍakī jar̤a, khareṃṭī, kiramālekī
girī, gokharū, paṭola aura aḍūseke kvāthameṃ araṃḍīkā tela ḍālakara
pilāo to aṇḍavṛddhi dūra ho
tathā 4-harrakī chāla, cirāyatā, dhaniyāṃ ye saba paisebhara pauna paisebhara
lauṃga, 1 ṭakebhara sonāmakkhī ina sabake tulya miśrī aura miśrīke
iti śrīamṛtasāgare cikitsākhaṃḍe śothāṇḍavṛddhivardhmarogāṇāṃ
yatnanirūpaṇaṃ nāma aṣṭāviṃśatitamastaraṃgaḥ