Cikitsasarasangraha (Vangasena) 61.75
Cikitsāsārasaṅgraha (Vaṅgasena) 61.75
- Language
- Sanskrit
61.75
tatra snigdhaṃ rūkṣaṃ vāśritya dravyamagnirdahati | agnisantapto
hi snehaḥ sūkṣmamārgānusāritvāt tvagādīṃstu praviśyāśu
dahati | tasmāt snehadagdhe'dhikā rujo bhavanti | tatra
pluṣṭaṃ durddagdhaṃ samyagdagdhamatidagdhamiti caturvidhaṃ bhavatyagnidagdham | tatra vivarṇamātraṃ puṣyate tatpluṣṭaṃ yatrottiṣṭhanti sphoṭāstīvradāhavedanāścirādevopaśāmyanti taddurdagdham | samyagdagdhamavagāḍhaṃ tālavarṇaṃ susthitaṃ pūrvalakṣaṇasaṃyuktaṃ ca | atidagdhe
tvaṅmāṃsāvalambanaṃ gātraviśleṣaṇaṃ śirāsnāyusandhyasthi vyāpādanamatimātravedanā jvaradāhapipāsā mūrcchāśvāsopadravā bhavanti
vraṇāścāsya cireṇoparohanti uparūḍhā vivarṇā bhavanti | iti
vraṇaḥ pluṣṭādibhedena vahnidagdhaścaturvidho bhavati
pluṣṭasyāgnipratapanaṃ kuryāduṣṇaṃ tathauṣadham
śītāmuṣṇāñca durdagdhe kriyāṃ kuryyāttataḥ punaḥ