Acararka (Divakarabhatta) 1.1

1.1

śrīgaṇeśāyanamaḥ|| || oṃ || jānakīnayanayugmagocaraṃmānināṃnayanayoragocaraṃ||nīlamegharuciracchavisadābhāvayenmanasirāghavaṃsudā ||1||uccairaparṇāmukhacaṃdrabiṃbaṃparābhṛśaṃtaṃnijapāṇipallavaiḥ||gaṃgādharaṃnaumibhujaṃgarāhuprakṛṣṭabhītyācakitaṃmuhurmuhuḥ||2||mahādevata nūjanmābhāradvājakulodbhavaḥ|| divākaroravinatvādyācārākaṃ tanotyasau
3|| tatrādāvupodghātaprakaraṇamārabhyate|| hārītaḥ|| ajñānatamasādhānāṃnṝṇāmitānāṃkudṛṣṭibhiḥ||dharmaśāstrapra
dīpoyaṃdhāryomārgaupadeśakaḥ||manuḥ|| ācāraḥparamodharmonṝṇāṃśreyaḥkarobhavet|| ihalokeparākīrttiḥparatrapara
maṃsukhaṃ|| ācārātprāpyatebhaiṣadyamācārātkarmalabhyate||karmaṇājāyatejñānaṃjñānānmokṣamavāpyate|| pārāśaropi
ācāraḥparamodharma ācāraḥparamaṃtapaḥ|| ācāraḥparamaṃjñānamācārātkiṃnasādhyate|| yastvācāravihīnopividvāṃ
nvedaparāyaṇaḥ||sarvadharmabahiṣkāryoyathāśūdrastathaivasaḥ|| smṛtyaṃtare laukikācāropyāvaśyakatvenoktaḥkiṃpunaḥ
śāstrīyaḥ|| sayathā|| yadyapi syātsvayaṃbrahmā trailokyākarṣaṇakṣamaḥ|| tathāpilaukikācāraṃmanasāpinalaṃghayet
tathā|| samayācāriko dharmo jātideśakalodbhavaḥ|| grāmācārāḥparigrāhyāḥsarvatraivayathoditam||dharmamūlamāhayā
jñavalkyaḥ||śrutiḥsmṛtiḥsadācāraḥsvasyacapriyamatmanaḥ||samyaksaṃkalpajaḥ kāmodharmamūlamidaṃsmṛtamiti
padmapurāṇepi|| bahutvānihaśāstrāṇāṃdharmamūlaṃ śrutiḥsmṛtiḥ||śrutismṛtipurāṇānāṃvirodhoyadidṛśyate|| śrotaṃ
tatrapramāṇaṃsyādvayo dvaidhe śrutirvarā|| śrutidvaidhaṃtuyatrasyāttatradharmāvubhosmṛtau||smṛtidvaidhetuviṣayaḥ kalpanīyaḥ pṛ
thakpṛthak || vedapraṇihitodharmo hyadharmastadviparyayaḥ || vedo nārāyaṇaḥ sākṣātsvayaṃbhūritiśrumaḥ || yo vaidikamanādṛ
tya karmasmārtanihāsi kaṃ || mohātsamācare dvijona sapuṇyenalipyate || dharmalakṣaṇamāhaśaṃkhaḥ || deśakāla upāyenadravyaṃ śra
ddhāsamanvitam || pātrepradīyateyattatsakalaṃ dharmalakṣaṇaṃ || hemādrau viṣṇudharmottarepi || gaṃgāsnānaṃ śivodevoviprapūjātmaciṃ
tanaṃ || dhyānaṃ nārāyaṇasyaitat sakalaṃ dharmalakṣaṇamiti || tatraiva bṛhaspatiḥ || dayākṣamānasūyācaśaucānāyāsa maṃgalaṃ || akā
rpaṇyāmaspṛhatvaṃsarvasādhāraṇānica || sarveṣāṃ viprarājanya viṭśūdrāṇāṃ dharmalakṣaṇānītyarthaḥ || dayādīnāṃ lakṣaṇamāha
saeva || parevābaṃdhuvargevā mitre dveṣṭarikāsadā || āpannairakṣitavyaṃtudayāṣāparikīrtitā