Kalamayukha 11.p17

11.p17

tadograrūpādandhānttaḥ śrīkālabhairavaḥ | āvirāsīttato lokān bhīṣayannakhilānapi || iti śivarahasye madhyāhne kālabhairavāvirbhāvāttadvyāpinī grāhyeti kaścittadapi tuccham | śivarahasye madhyāhnottaraṃ kṛttivāseśvaraṃ prāpurdevā bilvādisādhanā ityādinā bhūyaḥ karmakalāpamuktvā bhairavāvirbhāvaṃ coktvā anupadameva sūryo'pyastamupāṃgamat ityuktaṃ, tatra madhyāhne'parāhne sāyāhne vāvirbhāvāniścayāt | astu vā madhyāhna āvirbhāvastathāpi tatkālīnagrāhyatāyāṃ mānābhāvaḥ | nahyāvirbhāvakālīnā grāhyeti vākyamaṃsti kiñcit | janmāṣṭamyādau tu pūjākhyakarmakālatvena niśīthavyāpinī grāhyetyuktaṃ, na janmakālatayeti saṃkṣepaḥ | māghaśuklāṣṭamyāṃ bhīṣmatarpaṇaṃ śrāddhaṃ coktam | hemādrau pādme— māghe māsi sitāṣṭamyāṃ satilaṃ bhīṣmatarpaṇam | śrāddhaṃ ca ye narāḥ kuryuste syuḥ santatibhāginaḥ || iti | tarpaṇamantrastu bhārate— bhīṣmaḥ śāntanavo vīraḥ satyavādī jitendriyaḥ | ābhiradbhiravāpnotu putrapautrocitāṃ kriyām || vaiyāghrapādagotrāya sāṃkṛtyapravarāya ca | aputrāya dadāmyetajjalaṃ bhīṣmāya varmaṇe || vasūnāmavatārāya śantanorātmajāya ca | arghyaṃ dadāmi bhīṣmāya ābālyabrahmacāriṇe || iti | pādme— brāhmaṇādyāśca ye varṇā dadyurbhīṣmāya no jalam | saṃvatsarakṛtaṃ teṣāṃ puṇyaṃ naśyati sattame || iti | idaṃ ca jīvatpitṛko'pi kuryāt, niṣedhābhāvāt | yattu, 'sapituḥ pitṛkṛtyeṣu nādhikāraḥ kathaṃcana' itiniṣedhaḥ, sa pitryakarmapara iti dik | ityaṣṭamīnirṇayaḥ atha navamī | sā tu pūrvā, vasurandhrayoḥ iti yugmavacanāt | brahmavaivarte'pi— aṣṭamyā navamī viddhā kartavyā phalakāṃkṣibhiḥ | na kuryānnavamīṃ tāta daśamyā tu kadācana || iti | caitre śuklā rāmanavamī sā paraviddhā madhyāhnavyāpinī grāhyā | taduktamagastisaṃhitāyāmcaitre śuddhā tu navamī punarvasuyutā yadi | saivaṃ madhyāhnayogena mahāpuṇyatamā bhavet || iti | navamī cāṣṭamīviddhā tyājyā viṣṇupaṟāyaṇaiḥ | upoṣaṃṇaṃ navamyāṃ vai daśamyāṃ pāraṇaṃ bhavet || iti vacanācca | tatraivacaitre māsi navamyāṃ tu jāto rāmaḥ svayaṃ hariḥ | punarvasvṛkṣasaṃyuktā sā tithiḥ sarvakāmadā || śrīrāmanavamī proktā koṭisūryagrahādhikā | tathā-kevalāpi sadopoṣyā navamīśabdasaṃgrahāt || tasmātsarvātmanā sarvaiḥ kāryaṃ vai navamīvratam | upoṣaṃṇaṃ jāgaraṇaṃ pitṝnuddiśya tarpaṇam || tasmindine tu kartavyaṃ brahma prāptumabhīpsubhiḥ | atra pūrvadina eva madhyāhnavyāpinī cetpūrvā, dinadvaye tadvyāptāvavyāptāvekadeśasamavyāptau ca sanakṣatrā cetpūrvā'nyathottareti | aṣṭamīviddhāniṣedhāditi | tatraiva- yastu rāmanavamyāṃ tu bhuṅkte mohādvimūḍhadhīḥ | kumbhīpākeṣu ghoreṣu pacyate nātra saṃśayaḥ || iti pratyavāyaśruternityaṃ phalaśruteśca kāmyaṃ rāmanavamīvratam | yattu-tadbhaktānāmeva nityamiti, tanna | saṅkoce mānābhāvāt | janmāṣṭamīśivarātryādivrate'pi tathātvāpatteḥ | atha vratapaddhatiḥ | vratapūrvadine sāyaṃ dantadhāvanaṃ vratadine ca prātaḥ | sūryaḥ somo yamaḥ kālaḥ sandhye bhūtānyahaḥ kṣapā || pavano dikpatirbhūmirākāśaṃ khacarā narāḥ | brāhmaṃ śāsanamāsthāya kalpadhvamiha saṃnidhim || ityuktvā phalapuṣpākṣatasahitajalapūrṇaṃ vā tāmrapātraṃ gṛhītvā māsādyullikhya pāpakṣayakāmo'mukakāmo vā śrīrāmacandraprītaye śrīrāmanavamīvratamahaṃ kariṣyeupoṣaye navamītvadya yāmeṣvaṣṭasu rāghava | tena prīto bhava tvaṃ bhoḥ saṃsārāttrāhi māṃ hare