Pramāṇa · Search · About · API

Dharmapradipa 18.p1

Dharmapradīpa 18.p1

Language
Sanskrit

18.p1.1

pra0 1-... ... ... ... ... dvi0 2-atra bhūmijaladarśanamudayavyāpinyām | tṛ0 3-guḍalavaṇayordānaṃ pūrvāhnavyāpinyāmuktaṃ dīpikārajasmantabhāskarayoḥ| 'māghe śuklatṛtīyāyāṃ guḍasya lavaṇasya ce' tyādibhaviṣyokteḥ | iyaṃ budhaśravaṇayoge'tipuṇyā dīpikāyām| atra rāmaprakāśasthabhaviṣyottare gaurīvratamuktam | tatkālastu bhādraśuklatṛtīyāyāṃ nirṇītaḥ | ca0 4-iyaṃ kundacaturthī pradoṣavyāpinī | "māghaśuklacaturthyāntu kundapuṣpaiḥ sadāśivam | saṃpūjya yo hi naktāśī sa prāpnoti śriyaṃ naraḥ ||" iti nirṇayasindhau kālādarśa kaurmāt | uttaradine tattve pareti hemādrimādhavau | iyameva gaurīcaturthyapi pradoṣavyāpinī | "māghaśuklacaturthyā tu naktavrataparāyaṇāḥ | ye tvāṃ ḍhuṇḍhe'rcayiṣyanti te'rcyaḥ syuḥsuradruhām ||" iti nirṇayasindhujaranmantabhāskarayoḥ skāndāt | 'māghamāsa'ityāditristhalīsetau laiṅgācca|ubhayadine tattve pūrvaviddhā tithidarpaṇabhagavantabhāskaramādhavīyeṣu | vratārkajasmantabhāskarasthakāśīkhaṇḍe 'tra tilacaturthīvratamuktaṃ naktavyāpinyām'vidhāya vārṣikīṃ yātrāmi'tyārabhya 'naktavrataparāyaṇa' ityantena| dinadvaye sattve'sattve vā pūrvā'mātṛviddho gaṇeśvara' iti jasmantabhāskaraḥ| ubhayadine sattve'sattve vā gaurīvrate pūrvā śivavrate uttareti mādhavamataṃ yuktam | atrodayavyāpinyāṃ bhaumavārayoge snānāderatiprāśastyam | paṃ05-iyaṃ śrīpañcamī pūrvāhnavyāpinī|taduktaṃ nirṇayasindhujasmantabhāskarasthavārāhemāghaśuklacaturthyāṃ tu varamārādhya ca śriyaḥ | pañcamyāṃ kundakusumaiḥ pūjāṃ kuryātsamuddhaye ||” iti |

18.p1.2

dinadvaye pūrvāhnavyāpitve 'kṛṣṇā pūrvayutā sitā parayutā syātpañcamīti sthitiḥ' ityādikālanirṇayokteḥ | hemādrimatepyevam | ubhayadine tattve pūrvā yugmavākyāditi mādhavajasmantabhāskaranirṇayāmṛteṣu | iyaṃ caitraśuklapakṣe iti divodāsaḥ | iyaṃ vasantapañcamyāpi|atra ratikāmayoḥ pūjā śrīpañcamīvratakālaḥ | paṃ06-... ... ... ... ... a0 7-māghaśuklasaptamī rathasaptamī sāaruṇodayavyāpinīgrāhyā| "sūryagrahaṇatulyā tu śuklā māghasya saptamī | aruṇodayavelāyāṃ tasyāṃ snānaṃ mahāphalam ||" iti candrikāyāṃ viṣṇūkteḥ | "aruṇodayavelāyāṃ śuklā māghasya saptamī | prayāge yadi labhyeta koṭisūryagrahaiḥ samā ||" iti saṃgrahokteśceti nirṇayasindhujasmantabhāskarayoḥ|dinadvaye'ruṇodaye sattve'sattve vāpūrvā sāmānyanirṇayāt | "acalā saptamī durgā śivarātrimaṃhattarā | dvādaśī vatsapūjāyāṃ sukhadā prāgyutā sadā||" iti divodāsavacanācceti jasmantabhāskaraḥ | nirṇayasindhau tu yatṣaṣṭhīyutatvamuktaṃ tayadā pūrvehni ghaṭikādvayā ṣaṣṭhī saptamī ca paredyuḥ kṣayavaśādaruṇodayātpūrvaṃ samāpyate tatparaṃ jñeyam | tatra ṣaṣṭhyāṃ saptamīkṣayaṃ praveśyāruṇodaye snānaṃ kāryamiti | madanaratnavratārkayorapyevam | tadvidhirhemādrau bhaviṣye"kṛtvā ṣaṣṭhyāmekabhaktaṃ saptamyāṃ niścalaṃ jalam | rātryante cālayethāstvaṃ datvā śirasi dīpakam||" iti | tathā jalaṃ prakramya | "na kena cālyate yāvattāvatsnānaṃ samācaret | sauvarṇe rājate tāmre pātre'śyāvunaye'thavā || tailena varttirdātavyā mahārajanarañjitā ||” mahārajanaṃ kusumbham | “samāhitamanā bhūtvā datvā śirasi dīpakam |

18.p1.3

bhāskaraṃ hṛdaye dhyātvā imaṃ mantramudīrayet ||” “namaste rudrarūpāye” tyādi mantratrayaṃ snānamantratrayañca tatraiva | arghyadāne viśeṣa uktaḥ saurāgame“arkapatraiḥ sabadarairddūrvākṣatasacandanaiḥ | aṣṭāṅgavidhinā cāryyaṃ dadyādādityatuṣṭaye ||” iti | atra guḍaghṛtakāñcanasahitadīpatiladānamapi| atra kāśīkhaṇḍe viśeṣāntaram | “lolārkaṃ rathasaptamyāṃ snātvā gaṅgāsisaṅgame | saptajanmakṛtaiḥ pāpairmukko bhavati tatkṣaṇāt ||” iti | atra gargeṇa padmakau yoga uktaḥ | tathā ca“ṣaṣṭhī ca saptamīyoge vāraśceddaṃśumālinaḥ | yogoyaṃ padmakau nāma sahasrārkagrahaiḥ samaḥ ||” tathā | “ravivāreṇa yuktāyāṃ saptamyāmattarāyaṇe | punnāmadheyanakṣatre pūjayecca divākaram ||” iti|punnāmadheyanakṣatrāṇi hastānurādhāpuṣyamṛgapunarvasvaśvinībhādrapadānāmāni | atra ravirathayātrāṃ kṛtvā sarathaṃ raviṃ viprāya dadyāt | tathā ca bhaviṣaye | “evaṃvidhaṃ rathavaraṃ ravivājimuktaṃ haimaṃ ca hemaśatadīdhitinā sametam | dadyācca māghasitasaptamivāsare yaḥ so'saṅgacakragatireva mahīṃ bhunakti||” iti nirṇayasindhujasmantabhāskarayoḥ | atra jasmantabhāskaramataṃ yuktam | yugmavākyātpūrveti mādhavamatañca| asyā acalajalasnānādacaleti saṃjñā| rabisahitarathadānādrathasaptamīti | “yasmānmanvantarasyādau rayamāpa divākaraḥ | māghamāsasya saptamyāṃ sā tasmādrathasaptamī||” iti hemādrau matsyapurāṇe viśeṣa uktaḥ | atrārogyavrataṃ varṣaparyantaṃ rāmaprakāśe tatra naktaṃ bhojanam | iyaṃ manvādirapi śuklapakṣasthatvātpūrvāhnikī | a0 8-iyaṃ bhīṣmāṣṭamī |

18.p1.4

atra bhīṣmatarpaṇaṃ śrāddhañcoktaṃ nirṇayasindhurāmaprakāśajasmantabhāskarabhagavantabhāskarepu| iyaṃ budhavārayoge'tipraśasteti dīpikā| na0 9-iyaṃ mahānandā'syāṃ snānadānādi pūrvāhne kāryam | vrataṃ cedaṣṭamīviddhāyām | rāmaprakāśe'pyevam | da0 10-... ... ... ... ... e0 11-atra māghavratodyāpanamuktaṃ jasmantabhāskare pādme | iyaṃ bhīṣmaikādaśyuktā rāmaprakāśe | kālanirṇayastvekādaśītulyaḥ | dvā0 12-iyaṃ vārāhadvādaśī| atra sarvabījapūritasauvarṇādipātre varāharūpiṇaṃ devaṃ saṃsthāpya tacca pātraṃ kalaśopari sthāpayitvā rātrāvekādaśyāṃ saṃpūjyopoṣya jāgaraṇādi kṛtvā dvādaśyāṃ brāhmaṇāya dadyāditi rāmaprakāśe| iyaṃ bhīṣmadvādaśī pūrvayutā yugmavākyāditi nirṇayasindhau| hemādrāvapyevam | iyaṃ tiladvādaśyuktā nirṇayāmṛte | atra tilairviṣṇupūjanahomādi kāryam | rāmaprakāśe'pyevam | tra0 13-iyaṃ kalpādiḥ pūrvāhnavyāpinī | ca0 14-atrānarkodaye āraṇḍatyākhyoktā nirṇayāmṛte tatra tilamodakadānādi kāryam | anarkodaye sūryodayātprākkālo'ruṇodayaveleti yāvat | rāmaprakāśe'pyevam| pū0 15-māghīyaṃ parā | iyameva yogaviśeṣānmahāmāghī | "maghāsthayośca jīvendormahāmāghīti kathyate ||" iti nirṇayasindhujayantabhāskarasthahemādrau brāhme tatraiva jyotiṣe"meṣapṛṣṭhe yadā sauriḥ siṃhe ca gurucandramāḥ | bhāskaraḥ śravaṇarkṣe ca mahāmāghīti sā smṛtā ||" iti| atra meṣapṛṣṭhe ityatra meṣarāśāviti pāṭho rāmaprakāśe | sauriḥ śaniḥ | atra snānadānādermahatphalam | nirṇayāmṛte'tra śivapūjanamadhikamuktam| rāmaprakāśe'pyevam | atra kārpāsatilakambalājinaratnamocakadhenūpānaddānaṃ sarvakāmadam

Linked texts (3)