Danasagara 137
Dānasāgara 137
- Language
- Sanskrit
137.1
]
maṇḍalaṃ kuryyāt | tato 2paradine prātaḥkṛtanityaḥ śuklamālyāmbaradharo dhṛtamuktāhāraḥ
pūrvoktamaṇḍale śaktyanurūpa-muktaparimāṇānāmanyatamaparimāṇena suvarṇena ghaṭitaṃ yatheccharatnakhacitaṃ vṛṣaṃ sthāpayitvā sitavastrayugenācchādya yathāśaktyuktopacārairuktamantraiśca sampūjyābhīṣṭasaṃkhyebhyo bhojyāni dattvā svayaṃ haviṣyaṃ bhuktvā sāyaṃ puṣpa-gṛhaviracanādipūrvakamuktakrameṇa
rātrau jāgaraṇaṃ kuryyāt | aparadine kṛtanityaḥ sūryyodayasamaye yathecchasaṃkhyān brāhmaṇān
gobhirhiraṇyaiścābhyarcya sāmavedavidaṃ brāhmaṇamabhyarcyarcitaṃ vṛṣaṃ tasmai 13oṃ adyādi
tubhyamantramuktvā dadyāt | āgneyapurāṇokta-pūrvadinahaviṣyabhojanapūrvaka-vṛṣadānaphalaprāptikāmo'hametaṃ
taṇḍulāropitaṃ vividharatnakhacitaṃ 14 vastrayugācchāditaṃ vṛṣabhaṃ 15 dadāni | prīyatāṃ vṛṣabhadhvajaḥ
tataḥ pratigrahītā svastisāvitrīpāṭhānantaraṃ vṛṣo'yaṃ [viṣṇudaivata iti vadet] 16 | kāmastutyādi
pūrvavat | 17[pucchagrahaṇañca svīkāraḥ | phālgunapaurṇamāsyāṃ vā anena vidhinā vṛṣametaṃ dadyāt
viṣṇudharmottare ( 3|316|22-24ka ) :—
māghyāṃ kṛtvā tilaiḥ śrāddhaṃ sarvapāpaiḥ pramucyate
137.2
atra pārvaṇavidhinā tilaiḥ śrāddhakaraṇaṃ sugamam
tathā :—
18 svāstīrṇaśayanaṃ dattvā phālgunyāṃ brāhmaṇāya tu
rūpadraviṇasampannāṃ bhāryyāṃ 19padmavatīṃ tathā
137.3
20 svāstīrṇa dārumayakhaṭopari-suprasārita- tūlikādirūpaṃ padmavatīṃ kuṭumbinīm
naraḥ prāpnoti dharmajñaḥ puṣṭimāpnotyanuttamām
tathā nārgyapi bharttāraṃ nātra kāryyā vicāraṇā
137.4
saṃprāpya caitramāsasya 3śuklāṃ pañcadaśīṃ naraḥ
citravastrayugaṃ 4dattvā sopavāso dvijātaye
brāhmaṇāṃ-5starpayan viprāḥ saubhāgyaṃ mahadāpnuyāt
137.5
tilaiḥ pracchādya vāsobhiḥ sarvaratnairalaṅkṛtam
1tapasvine tu dātavyā mahī savanakānanā
137.8
tathā ( 3|316
137.6
) :-sopavāsastathā jyeṣṭhe pūrṇe[ca śaśa]11-lakṣaṇe
upānahau tathā chatraṃ [dattvātyantaṃ sukhī ]12 bhavet
137.7
pratigrahītā svastisāvitrīpāṭhānte etadupānadyugamuttānāṅgirodaivata-[metacchratraṃ prajāpatidaivata]¹miti vadet| kāmastutyādi pūrvvavat| upānadyugārohaṇaṃ² chatradaṇḍagrahaṇaśca svīkāraḥ
tathā (3|316|6ka) :—
āṣāḍhyāmannadānena prāpnotyannaṃ naro bahu
brāhmaṇāyārcitāyānnamarcitam oṃ adyādi tubhyamantamuktvā dadyāt| pracurānnaprāptikāmo'hametadannaṃ dadāni| pratigrahītā svastisāvitrīpāṭhānte annamidaṃ prajāpatidaivatamiti vadet
kāmastutyādi pūrvvavat| ³sparśanaṃ svīkāraḥ⁴
⁵[⁶tathā(3|316|6kha) :-jaladhenupradānena śrāvaṇyāṃ śubhamāpnuyāt
137.8-2
viṣṇudharmottaroktavidhinā jaladhenumupakalpyārcitāmarcitāya brāhmaṇāya⁷ oṃ adyādi
tubhyamantamuktvā dadyāt| ⁸śubhaprāptikāmo'hametāṃ jaladhenuṃ dadāni| pratigrahītā svastisāvitrīpāṭhānte jaladhenuriyaṃ viṣṇudaivateti vadet| kāmastutyādi pūrvvavat|]
tathā (3|316|10ka) :—
godānaṃ ⁹proṣṭhapāde tu paurṇamāsyāṃ mahāphalam
137.6-2
prauṣṭhapāde¹⁰ bhādrapade brāhmaṇāyārcitāya ¹¹gāmarcitām oṃ adyādi tubhyamantamūktvā dadyāt
mahāphalaprāptikāmo'hametāṃ gāṃ dadāni| pratigrahītā svastisāvitrīpāṭhānte gauriyaṃ rudradaivateti
vadet| ¹²[kāmastutyādi pūrvvavat|] pucchagrahaṇaṃ svīkāraḥ
tathā (3|316|10kha-11ka) :—
¹³aśvayukṣu kāṃsyapātraṃ [ghṛtapūrṇa dvijātaye]¹⁴
¹⁵sasuvarṇaṃ tathā dattvā ¹⁶dīptāgnastu bhijāyate
137.110
arcitāya brāhmaṇāya kāṃsyapātraṃ ghṛtena pūrayitvā suvarṇaṃ ^1tanmadhye dattvārcitam oṃ adyādi
tubhyamantamuktvā dadyāt | dīptāṅgaprāptikāmo'ha-^2metaddhṛtapūrṇaṃ ^3sasuvarṇaṃ kāṃsyapātraṃ dadāni
pratigrahītā svastisāvitrīpāṭhānte ^4kāṃsyapātramidaṃ viṣṇudaivatamiti vadet | ^5[kāmastutyādi
pūrvavat | sparśanañca svīkāraḥ
tathā :—
aśvayukkṛṣṇapakṣe tu yā tu pañcadaśī bhavet
viṣṇudvāreṣu dātavyāstadā dīpo yadūttama |]
anyatrāpi tadā dīpairmahat puṇyaphalaṃ labhet
137.111
anyatrāpītyādi-^6tyapurāṇoktadāneṣu
tathā cādityapurāṇe^7 :—
pradoṣasamaye lakṣmīṃ^8 pujayitvā yathākramam
dīpavṛkṣāstataḥ kāryāḥ^9 śaktyā devagṛheṣu ca
137.112
catuṣpathaśmaśāneṣu nadīparvataveramasu
vṛkṣamūleṣu goṣṭheṣu catvareṣu gṛheṣu ca
137.13
[ parvataveśmasu guhāsu | ]^10 āśvinapaurṇamāsyānantaritā^11-yāmamāvāsyāyāṃ viṣṇudvāreṣu^12
śrādityapurāṇoktasthāneṣu ca dīpaṃ gṛhītodapūrṇatāmra-[pātra uda]^13ṅmukhaḥ saṅkalpya^14 dadyāt | oṃ
adya viṣṇudharmotparoktāśvayuk^15-kṛṣṇa^16-pañcadaśovihita-dīpadānaphalaprāptikāmo'haṃ viṣṇu^17dvārādinānāsthāneṣu dīpān dāsye iti saṅkalpya tattatsthāneṣu śarāvasthān dīpān dadyāt
tathā ( vi. dha. 3|316|11kha-14ka) :kārttikyāṃ candravarṇābhamanyavarṇamathāpi vā
^1ratnaṃ^ gandhaistathā dhānyairbījai ^2-rvastraistathaiva ca
137.14
[kṛtvā yukta]^4-mathokṣāṇaṃ dattvā dīpan samantataḥ
candrodaye naro dattvā sarvapāpaiḥ pramucyate
137.15
kāntāre yamamārgaṃ tu tenāsau vrajate sukham
sarvāṇi cāsya^5 bhogāni tatra cāso prayacchati
137.16
tathā :dīpā nadīṣu dātavyāḥ kārttikyāntu viśeṣataḥ
tejasvī ca yaśasvī ca rūpavānabhijāyate
137.17
dharmottokta-paurṇamāsīvihita-dīpadānaphalaprāptikāmo'haṃ nayāmetān¹ dīpān dāsye | tato
nadyāṃ jale ²yaṣṭīrāropya kadarlīstambhanirmita-³pallavopari vā dīpān dadyāt
tathā ( vi. dha. 3|316|14kha-17ka ) :—
mārgaśīrṣe⁴ tathā māse⁵ pūrṇe śiśiradīdhitau
mahārajanaraktena vāsasā dvijapuṅgavam
137.18
ācchādya kāṃsyapātrasthaṃ⁶ prasthaṃ kṛtvā samāhitaḥ
lavaṇasya tu mukhyasya cūrṇitasya⁷ dvijottamāḥ
137.16-2
dattvā [suvarṇanābhantu tasminneva]¹⁰ dvijātaye
saubhāgyarūpa¹¹-lāvaṇyayukto bhavati mānavaḥ
137.20
tathā ( vi. dha. 3|316|17kha-21kha, 24kha-25kha ) :—
gaurasarṣapakalkena ¹⁹pauṣyāmutsādhito naraḥ
gavyasyājyasya²⁰ kumbhena so'bhiṣiktastvanantaram
137.29
viliptastathā snātaḥ sarvabījauṣadhi-jalaiḥ
³ratnagandhaphalopetairghṛtena⁴ tadanantaram
137.22
sasuvarṇamukhaṃ dṛṣṭvā tad pradadyād⁷-dvijātaye
ghṛtena [snapitaṃ viṣṇuṃ]⁸ śaktyā sampūjayettataḥ
137.23
ghṛtañca juhuyādvahnau ghṛtaṃ dadyāddvijātaye
¹⁰karvaṃ vastrayugaṃ dadyāt sopavāsaḥ samāhitaḥ
137.24
karmaṇānena¹¹ dharmajñāḥ¹² puṣṭimāpnotyanuttamām¹³
paurṇamāsīṣu caitāsu¹⁴ mārsaṃrkṣasahitāsu ca
137.25
eteṣāmeva dānānāṃ phalaṃ daśaguṇaṃ bhavet
[ mahatpūrvāsu caitāsu phalamakṣayamaśnute
Linked texts (5)
- Kṛtyaratnākara (Caṇḍeśvara) — Caṇḍeśvara, Sanskrit
- Dānakhaṇḍa — Hemādri, Sanskrit
- Vyavahāramādhava — Mādhavācārya, Sanskrit
- Caturvargacintāmaṇi — Hemādri, Sanskrit
- Bṛhatparāśara — Suvrata, Sanskrit