Danasagara 48
Dānasāgara 48
- Language
- Sanskrit
48.1
atoktasamayānāmanyatame gomayopaliptabhūbhāge kuśānāstīryya^10[teṣāmupari^11 yathoktaṃ kṛṣṇājinamāsthāpya] tatpārśve tathaiva ^12svalpaṃ kṛṣṇājinaṃ prasādhya ^13caturhastājine ^14yathāśaktyuktaparimāṇānā-^15manyatamaparimāṇadravyamayīmuktopakaraṇayutāṃ prāṅmukhī dhenumupakalpya svalpājinadhenucaturthāṃśadravyamayamuktopakaraṇayutamudaṅmukhaṃ vatsaṃ copakalpya savatsāṃ dhenumuktopacāraiḥ sampūjyārcitāya brāhmaṇāya oṃ^16 yā lakṣmīrityādi mantrān paṭhitvā oṃ adyādi tubhyamantamuktvā
dadyāt | āgneyapurāṇoktaguḍadhenudānaphalaprāptikāmo'hametāṃ ^17lakṣaṇaikājinasthadhenucaturthāṃśaguḍamayasitavastra-^18varāvṛta-śuktikarṇekṣupāda-muktāphalekṣaṇa-sitasūtra-^19grīva-sitakambala galakambalatāmrapātrakapṛṣṭha--sitacāmararomaka--vidrumauprayuga--navanītastana--kṣaumapuccha -20 kāṃsyopadohendranīlatāraka-nānāphalasamāyukta-gandhaghrāṇavatsasahitāṃ ^21kṛ
kambalāṃ tāmrapātrakapṛṣṭhāṃ sitacāmararāmikāṃ vidru mauṣṭhayugāṃ navanītastanīṃ kṣaumapucchāṃ kāṃsyopadohāmindranīlatārakāṃ nānāphalasamāyuktāṃ gandhaghrāṇāṃ guḍadhenuṃ dadāni | 'svastyādikhīkārāntaṃ
pūrvavat | 'madhyamadhenudāne bhāradvayaparamitāmukadravyamayīṃ kaniṣṭhadhenudāne bhāraparamitāmukadravyamayīmiti [bhāracatuṣṭayaparamitāmukadravyamayīmityasya sthāne vākye viśeṣaḥ | ghṛtakṣīramadhurasajalanavanītatailadhenūnā dāne guḍadhenudānavākya eva] bhāracatuṣṭayaparimitaguḍamayīmiti padamapanīya
'kumbhastheyataparimāṇāmukadravyamayīmiti padaṃ dhenau yojanīyam | śarkarātilalavaṇadhenūnāṃ dāne
bhāracatuṣṭayaparamitāmukadravyamayīmamukadhenumiti ca padaṃ ghenāvṛhanīyam | [caturthāṃśaguḍamayīpadamapanīya caturthāṃśaparamitāmukadravyamayīpadañca vatase yojanīyam |] ghṛtatiladhenudāne tu dānavākye
kāmanāyā miyadvāraparimitaghṛtapadamiyadvāraparimitatilapadañca yathākramanniveśanīyam | suvarṇadhenudāne caturdaśasuvarṇān yathākramamāstīryya kṛṣṇājine dhenuṃ tatpārśve ca dhenusuvarṇacaturthīśasuvarṇaṃ
svalpakṛṣṇājine vatsārthaṃ sthāpayitvā yathoktopakaraṇāṃ savatsāṃ dhenuṃ kṛtvā dadyāt | dānavākye
āgneyapurāṇoktasuvarṇadhenudānaphalaprāptikāmo'hametāṃ dhenucaturthīśasuvarṇamayavatsasahitāṃ caturdaśasuvarṇamayīṃ dhenumiti viśeṣaḥ | catuḥsuvarṇadhenudāna etāṃ catuḥsuvarṇamayaumiti viśeṣaḥ
kharūpadhenudāne tu yathoktakṛṣṇājinadvaye prāṅmukhīṃ dhenumudaṅmukhañca vatsaṃ yathāyathaṃ sthāpayitvā
yathāśaktyutakṛṣṭavastreṇa sitenācchādya kāṃsyapātradvayaṃ dattvā nānāphalāni ca pārśve dattvābhyarcyārcitāya brāhmaṇāya yā lakṣmīrityādi paṭhitvā savatsāṃ dhenuṃ oṃ adyādi tubhyamantamuktā dadyāt | āgneyapurāṇoktapratyakṣadhenudānaphalaprāptikāmo'hametāṃ laghuveṇākājinasthasitavasvavarātrata kāṃsyadohana-nānāphalasahita-' 'vatsasahitāṃ kṛṣṇājinasthāṃ sitavastravarāvṛtāṃ
kāṃsyopadohanāṃ nānāphalopetāṃ dhenuṃ dadāni | pratigrahītā svastītyuktā sāvitrīpāṭhānte
gauriyaṃ rudradaivateti vadet | kāmastutyādi pūrvavat | yadā ca ravivārayuktasaptamyāmāgneyapurāṇoktaguḍadhenvādayo dīyante, tadā dānadinapūrvataradine yajamānaḥ kṛtanityo ghaṭikādhikaprahara"traye haviṣyaṃ bhuktā''camya śucau deśa upaviśya pādau prakṣālyā''camya prāṅmukha udaṅmukho
vā kṛtāñjaliḥ 'oṃ sūryyaḥ somo yamaḥ kālaḥ mahābhūtāni pañca ca | āgneyapurāṇokta-^1savatsāsukadhenudānakarma mayā karttavya'-miti nivedya ^2gṛhītodaksūryyapātra udaṅmukhaḥ saṅkalpaṃ
kuryyāt | 'oṃ śva ^3upoṣyāparadine āgneyapurāṇokta-^4savatsāsukadhenudāna-^5karmmāhaṃ kariṣye'
tato ^6[niyamena suptvā] paradine ^7upoṣyāparadine snātvā dhenuṃ dadyāt | tatra ca dānavākye
āgneyapurāṇoktasavatsāsukadhenudānaphalaprāptikāmo'hametāmamuka-^8dhenumiti viśeṣaḥ | sarvvadāneṣvevaiteṣu dānadinādārabhya dinatrayaṃ yāvat dhenudravyamātnāhārastiṣṭhet | svarūpadhenudāne
^9tvabhimatagorasāhāraḥ
tathā tiladhenudānam
tiladhenuṃ pravakṣyāmi sarvaduḥkhavināśinīm
yāṃ dattvā na punarbhūyo bhave saṃprātipadyate
48.2
yāṃ dattvā brahmahā goghnaḥ pitṛhā gurughātakaḥ¹
āgāradāhī garadaḥ sarvapāparato'pi vā
48.3
mahāpātakayukto'sau yukto yaścopapātakaiḥ
pāpaśuddhivrataṃ kṛtvā tiladhenuṃ prayacchati
48.4
anuplipte ³mahīpṛṣṭhe vastrājina-⁴samāvṛte
dhenuṃ tilamayīṃ kṛtvā sarvaratneralaṅkṛtām
48.5
⁵svarṇaśṛṅgīṃ suvarṇena palaraupyena vā khurām
gandhaghrāṇavatīṃ rājan miṣṭānna-⁶rasanāṃ tathā
48.6
guḍāsyāṃ kambalasūtāmikṣupādākṣimauktikām
pañcāśatpalaśravaṇāṃ ⁹dvātriṃśaddantamūlakām
48.7
sragdāmapucchāṃ kurvīta navanītastanānvitām
phalairmanoramairbhakṣyairmaṇi¹²-vidrumabhūṣitām
48.8
tiladroṇena kurvīta ^1śrāḍhakena tu^2 vatsakam
sitavastra-^3yugacchannāṃ cāruvastropaśobhitām
kāṃsyopadohanāṃ ^4dyānmantreṇānena buddhimān
48.6-2
tilāśca pitṛdaivatyā nirmitā-^5śceha gosave
^6brāhmaṇāṃstanmayīṃ dhenuṃ ^7keśavaḥ prīyatāmiti
48.10
evaṃ dattvā mahīpāla ^8pūrvaproktānmahābhayāt
śrātmānaṃ putrapautrāṃśca sarvāṃstāṃstārayet khalu
48.11
yaśca gṛhṇāti rājendra daridro yajñakāraṇāt
pitṝn santārayet sarvān dadataścānumodakān
48.12
^9dīyamānāntu paśyanti dātumicchanti ye narāḥ
sarvapāpavinirmuktā-^10[ste yānti paramāṃ gatim]
Linked texts (2)
- Caturvargacintāmaṇi — Hemādri, Sanskrit
- Dānakhaṇḍa — Hemādri, Sanskrit