Abdadidhiti 4.p7
Abdadīdhiti 4.p7
- Language
- Sanskrit
4.p7.1
atha nṛsiṃhaprasādanirṇayāmṛtodāhṛtapaurāṇavacāṃsi cānusṛtya prayogaḥ | ṣoḍaśahastapramāṇamaṇḍapaṃ patākopaśobhitamaiśānapravaṇadeśe vidhāya tadāgneyyāṃ hastamātraṃ trimekhalamaśvatthadalopamayoniyuktaṃ manoharaṃ kuṇḍaṃ vidhāya maṇḍapaiśānadeśe rājacihnāni śastrāṇyastrāṇi sthāpayet | aśvaśālāṃ gomayaliptāṃ sarvatoveṣṭanena narasaṃcāravarjitāṃ nānāpuṣpaphalādyalaṃkṛtāṃ dhūpitāṃ ca kṛtvā tasyāmudayātprāgeva snāpitānalaṃkṛ tānirjhalapuṣpamālābhirarcitāṃstaragānsūryakarasparśavarjaṃ śastrapāṇayaḥ puruṣāḥ saptāhaṃ rakṣeyuḥ | teṣāṃ kaṇṭhadeśeṣu guggulāmalakīdhānyabhallātakakuṣṭhavacāpāmārgabījalohaśvetasarṣapāṇāṃ pañcavarṇasūtreṇa vastre paṭalikāṃ kṛtvā badhnīyāt | pratipadaḥ svātiyogābhāve yasyāṃ tithau svātiyogaḥ prātarbhavati tāmārabhya navamīparyantamaśvapūjā kāryā | - āśvayukśuklapakṣe tu svātiyoge śubhe dine | iti prakṛtya brāhme vājinīrājanavidheriti saṃpradāyavidaḥ | anye tu satyāmasatyāmapi svātyāṃ pratipadi citrāvaidhṛtiyoge dvitīyāyāṃ pañcamyāṃ vāśvapūjārambhaḥ - vājinīrājanaṃ paścāddhitvā citrāṃ ca vaidhṛtim | ityaśvaśāstrokterityāhuḥ | dvitīyāvidhiśca vyavahāroccaye - āśvayujaśuklapakṣe tithau dvitīyādisaptarātraṃ tu | tatra divākarakiraṇairaspṛṣṭā vājaino rakṣyāḥ | guggulaṃ hiṅgulaṃ caiva vacāpāmārgataṇḍulān | lohaṃ siddhārthakaṃ caiva badhnīyādvājikaṇṭhake | grahahomastu kartavyo grahāṇāmarcanaṃ tathā | iti | tṛtīyāpañcamyorapi vidhirdṛṣṭo govindārṇave-svātyāditye tṛtīyādau saptāhaṃ cāśvine site | rakṣāṃ kṛtvā hayānāṃ tu śāntyā nīrājayettataḥ | iti |
4.p7.2
bhūpālavallabhe--kārttike māsi pūrṇīyāmaṣṭamyāṃ dvādaśīdine | āśvine śuklapañcamyāṃ hayanīrājanaṃ smṛtam | iti | atra pañcamyantoktakāleṣu daivāttadanārambhe gauṇakālatvenāṣṭamīdvādaśīpūrṇamāsyo vihitā iti bodhyam | saugandhikapuṣpasūryavallīdarśanaṃ turaṅgāṇāṃ na kārayet | dṛṣṭvā puṣpadvayaṃ vāhā na labhante śubhāṃ gatim | tasmātsaugandhikaṃ puṣpaṃ sūryavallīṃ ca varjayet | iti hayaśārīravacanāt | saugandhikaṃ tu kahāramityamaraḥ | sthalakamalamiti yāvat | sūryavallī hurahureti prasiddhā | tatraiva pradhānāśvasamapyaṃ sthaṇḍilaṃ kāryam | tato yajamāno deśakālau saṃkīrtya sakalaśatrujayasiddhidvārā śrīparameśvaraprītyarthaṃ lohābhisārikāyajñaṃ vājinīrājanasahitaṃ kariṣye iti saṃkalpya gaṇapatipūjanādiācāryavaraṇāntaṃ kuryāt | tata ācāryaḥ chatracāmarādīnāṃ pūrvoktamantraiḥ pūjāṃ kuryāt | ṣoḍaśopacāraiḥ pratyakṣāśvapūjanātpūrvaṃ pratimādau uccaiḥśravaḥpūjāṃ vidhāya revantapūjanaṃ kāryam | tatra mantrāḥ śālihotre--namo devādhidevāya turaṅgabalacāriṇe | sūryaputrāya devāya turaṅgasahitāya ca | turaṅgapariṣadyasya nṛpajopari dhāvati | sāśvamaśvādhipaṃ rakṣa śaraṇaṃ tvāṃ vrajāmyaham | iti | sūryaputra mahābāho chāyāhṛdayanandana | śānti kuru turaṅgāṇāṃ revantāya namostu te | iti vā | sārasindhau--kuṅkumāgurukarpūracandanānulepanaiḥ | patrapuṣpārghadhūpaiśca dadhimodakapāyasaiḥ | ye pūjayanti revantaṃ teṣāṃ śrīranapāyinī | iti | tataḥ pratyakṣāśvapūjanaṃ tannīrājanaṃ ca kṛtvā siṃhāsanāntapūjāṃ kuryādudāhṛtamantraiḥ |
4.p7.3
kadāciddetāsu pūjāsu strīkartṛkatvaprasaktāvapi revantapūjāṃ strī na kuryāt | abhūddvai pūrvabhūpasya pahnyā revantapūjane | sūnunāśastato nārī na niyojyā tadarcane | iti govindārṇave sārasindhuvacanāt | sarvapūjānte kuṇḍe gṛhyoktavidhināgnisathāpanādi | tato grahāṇāmāvāhanādi | tato gṛhyoktavidhinā vāyavyādiliṅgairmantrairekaviṃśatirājyāhutīrjuhuyāt | oṃkārapūrvakairmantraistalliṅgairjuhuyāddrutam | iti bhaviṣyokteḥ | vāyavāyāhidarśeteti tisrṛṇāṃ madhucchandā vāyūrgāyatrī vājinīrājanapradhānājyahome0 | vāyavāyāhi0 vāyaukthebhiḥ0 vāyosava0 vāyavidṃ0 | nahitekṣatramititisṛṇāmājīgartiḥ śunaḥśepo varuṇastriṣṭup | vājinī0 | nahite kṣatraṃ0 | abudhnairājā0 | uruṃhirājā0 | varuṇāyedṃ0 | udutyamiti tisṛṇāṃ kāṇvaḥ praskaṇvaḥ sūryo gāyatrī | udutyaṃ0 apatye0 adṛśramasya0 sūryāyedṃ0 | ukthamitidvayormadhucchandāḥ śakronuṣṭup | ukthaṃrmiṃ0 | tamittasakhi0 | śakrāyedṃ | jyeṣṭhenasotarityāṃgirasomedhātithiḥ śakro gāyatrī | jyeṣṭhenasota0 | śakrāyedṃ0 | atode vāititisṛṇāṃ medhātithirviṣṇurgāyatrī | atodevā0 idaṃviṣṇu0 trīṇipadā0 viṣṇavidṃ0 | omāsa iti tisṛṇāṃ madhucchandā viśvedevā gāyatrī | oṃomāsa0 viśvedevāsoapmura0 viśvevāsoastridha0 | viśvebhyodevebhyaidaṃ0 | agnimīḷa iti tisṛṇāṃ madhucchandā agnirgāyatrī | agnimīḷe0 agniḥ pūrvebhiḥ0 agninā0 agnayaidaṃ0 | atha yajuḥśākhini yajamāne'pekṣitāstattacchākhīyamantrā likhyante | pīvo annāṃ-rāyenu-ānoniyudbhiriti tisṛṇāṃ vasiṣṭhaṛṣiḥ vāyurdevatā triṣṭupchandaḥ | vājinīrājana0 evamagrepi viniyogaḥ |
4.p7.4
pīvo'nnām̐ rayivṛdhaḥ sumedhāḥ śvetaḥ siṣakti niyutāmabhiśrīḥ | te vāyave samanaso vitasthurviśvenaraḥ svapatyāni cakruḥ svāhā | rāye nu yaṃ jajñatū rodasī ubhe rāye devī dhiṣaṇā dhāti devam | adhā vāyuṃ niyataḥ saścata svā uta śvetaṃ vasudhitiṃ nireke svāhā | ā no niyudbhiḥ śatinībhiradhvar0 sahasriṇībhirupa yāhi yajñam | vāya osinhaviṣi mādayasva yūyaṃ pāta svastibhiḥ sadā naḥ svāhā | idaṃ vāyavenamama iti tisṛṇāṃ tyāgaḥ | urum̐ hi rājā-imaṃme-tattvāyāmīti tisṛṇāṃ śunaḥśepa ṛṣiḥ varuṇo devatā ādyāntyayostriṣṭup madhyamā gāyatrī | urum̐ hi rājā varuṇaścakāra sūryāya panthāmanvetavā u | apade pādā pratidhātavekarutāpavaktā hṛdayāvidhaścit svāhā | imaṃ me varuṇa śrudhī havamadyā ca mṛḍaya | tvāmavasyurācake svāhā | tattvā yāmi brahmaṇā vandamānastadāśāste yajamāno havirbhiḥ | aheḍamāno varuṇehabodhyuruśam̐ samāna āyuḥ pramoṣīḥ svāhā | idaṃ varuṇāya0 | uddyamudutyamiti dvayoḥ pra21 smṛ0 kau0 skaṇvaḥ sūryaḥ krameṇānuṣṭup gāyatrī | citramityasya kutsa āṅgirasaḥ sūryastriṣṭup | udvayaṃ tamasaspari paśyanto jyotiruttaram | devaṃ devatrā sūryamaganma jyotiruttamam̐svāhā | udutyaṃ jātavedasaṃ devaṃ vahanti ketavaḥ | dṛśe viśvāya sūryam̐svāhā | citraṃ devānāmudagādanīkaṃ cakṣurmitrasya varuṇasyāgneḥ | āprā dyāvāpṛthivī antarikṣam̐sūrya ātmā jagatastasthuṣaśca svāhā | sūryāyedaṃ0 | trātāramityasya gargaḥ indraḥ sutrāmā--tasya vayamityanayoḥ prajāpatyaśvisarasvatya ṛṣayaḥ | indro devatā triṣṭupchandaḥ | trātāramindramavitāramindra 5 havehave suhava 5 śūramindram |
4.p7.5
have nu śakraṃ puruhūtamindra 5 svasti no maghavā dhātvindraḥ svāhā | indraḥ sutrāmā svavām̐avaubhiḥ sumṛḍīko bhavatu viśvavedāḥ | bādhatāṃ dveṣo abhayaṃ kṛṇotu suvīryasya patayaḥ syāma svāhā | tasya vayam̐ sumattau yajñiyasyāpi bhadre saumanase syāma | sa sutrāmā svavām̐indro asme ārāccidveṣaḥ sanutaryuyotu svāhā | idamindrāya0 | idaṃviṣṇurityasya medhātithirṛṣirviṣṇurgāyatrī | irāvatītyasyavāsiṣṭhoviṣṇustriṣṭup | uruviṣṇo ityasya prajāpatirviṣṇuranuṣṭup | idaṃviṣṇurvicakrame tredhā nidadhe padam | samūḷhamasya pām̐sure svāhā | irāvatī dhenumatī hi bhūtam̐sūyavāsinī manave yaśasye | vyastabhnādrodasī viṣṇurete dādhāra pṛthivīmabhito mayūkhaiḥ svāhā | uruviṣṇo vikramasvorukṣayāyanaskṛdhi | ghṛtaṃ ghṛtayone piva praprayajñapatiṃ tira svāhā | idaṃ viṣṇavenamama | omāsa iti madhucchandā ṛṣiḥ--viśvedevāsa ityasya gṛtsamado viśvedevā devatā gāyatryau | viśvedevā ityasyāḥ suhotro viśvedevāstriṣṭup | omāsaścarṣaṇīdhṛto viśvedevāsa āgata | dāśvām̐so dāśuṣaḥ sutam̐svāhā | viśvedevāḥ śṛṇutemam̐ havaṃ me ye antarikṣe ya upadyaviṣṭha | ye agnijihvā uta vā yajatrā āsadyāsminbarhiṣi mādayadhvam̐svāhā | idaṃ viśvebhyodevebhyo namama | agnenayetyāgastyaḥ ayaṃ ta iti prajāpatiḥ agnirdevatātriṣṭubhau | yamagna iti madhucchandā agnirgāyatrī | agne naya supathā rāye asmānviśvāni deva vayunāni vidvān | yuyodhyasmajjuhurāṇameno bhūyiṣṭhāṃ te namauktiṃ vidhema svāhā | ayaṃ no agnirvasivaḥ kṛṇotvayaṃ vṛdhaḥ pura etu prabhindan |
4.p7.6
ayaṃ śatrūñjayatu jarhaṣāṇo'yaṃ yitvā caruṃ śrapayitvā pūrvoktājyāhutyāgnimutthāpya prajāpatīndrādibhistribhirmantraistisra ājyāhutīrhutvā sviṣṭakṛdādihomaśeṣaṃ samāpya agnerdakṣiṇataḥ prajāpatīndretyādibhirmantrairbalitrayaṃ dattvā rājñe svastīti brūyāt | tataścatvāraḥ puruṣāḥ pratistambhasamīpaṃ krameṇa tiṣṭheyuḥ | tatraikaḥ puruṣaḥ homāgnau prathamamulkāṃ prajvālya dhārayati tatrānyo jvālayati tatrānya evamanyonyamuktvā dīpanaṃ kuryuḥ | pūrvadhāraṇasamakālamuttareṣāṃ jvālanadhāraṇe yathā bhavatastathānyonyaṃ saṃketaḥ pūrvamevocita ityarthaḥ | tata udakena purohito mukhyāśvaṃ prokṣayitvā haviḥśeṣakṛtapiṇḍaṃ vakṣyamāṇamantreṇa prāśayet | mantraśca-aśvarāja purodhāstu viṣṇuśca purataḥ sthitaḥ | varuṇaḥ pāśahastābhyāṃ tvatpṛṣṭhaṃ parirakṣatu | vaivasvatakuberau ca pārśvayorabhirakṣatām | candrādityo pṛṣṭhavaṃśamudaraṃ pṛthivīdharaḥ | rakṣantu vakraṃ gandharvā balamindro dadātu me | haviḥśeṣamidaṃ prāśya vijayārthe mahīpateḥ | idaṃ varuṇādibhyaḥ | tato haviḥprāśanānantaraṃ tamaśvaṃ pūjayitvā tasyaivāśvasya dakṣiṇakarṇe mukhyo vaidyo vakṣyamāṇamantraṃ japet | mantrastu-kulābhijanajātyaśva lakṣaṇairvyañjanaiḥ sthitaḥ | bharttāramabhirakṣa tvaṃ śivasaṃstaraṇo bhava| aṅgadaṇḍamaniṣṭhāni kṣamasva turagottama | iti | itthaṃ karṇajapānantaraṃ brāhmaṇāḥ svastyayanamuccaiḥ paṭhantaḥ purohitapuraḥsarāḥ śāntikalaśodakena kuśaistamaśvamabhiṣiñcayuḥ |-surāstvāmabhiṣiñcantu brahmaviṣṇumaheśvarāḥ | vāsudevo jagannāthastathā saṃkarṣaṇo vibhuḥ | pradyumnaścāniruddhaśca bhavantu vijayāya te |
4.p7.7
ākhaṇḍalo'gnirbhagavān yamo vai nirṛtistathā | varuṇaḥ pavanaścaiva dhanādhyakṣastathā śivaḥ | brahmaṇā sahitāḥ sarve dikpālāḥ pāntu te sadā | kīrtirlakṣmīrdhṛtirmedhā puṣṭiḥ śraddhā kriyā matiḥ | buddhirlajjā vapuḥ śāntiḥ kāntistuṣṭiśca mātaraḥ | etāstvāmabhiṣiñcantu devapatnyaḥ samāgatāḥ | ādityaścandramā bhaumo budhajīvasitārkajāḥ | grahāstvāmabhiṣiñcantu rāhuḥ ketuśca tarpitāḥ | devadānavagandharvā yakṣarākṣasapannagāḥ | ṛṣayo manavo gāvo devamātara eva ca | devapatnyo drumā nāgā daityāścāpsarasāṃ gaṇāḥ | astrāṇi sarvaśastrāṇi rājāno vāhanāni ca | auṣadhāni ca ratnāni kālasyāvayavāśca ye | saritaḥ sāgarāḥ śailāstīrthāni jaladā nadāḥ | ete tvāmabhiṣiñcantu sarvakāmārthasiddhaye | itimantraiḥ | tatastoraṇamadhye purohitena jayetyukte agre purohitastatpaścānmukhyāśvastatpaścānmantriṇastatpaścādaśeṣāśvāḥ pratīcyāṃ nirgaccheyuḥ tato bhūridakṣiṇādānam | iti vājinīrājanam
Linked texts (4)
- Saṃvatsaradīdhiti — Anantadeva 1650, Sanskrit
- Smṛtikaustubha — Anantadeva 1638, Sanskrit
- Durgābhaktitaraṅgiṇī (Vidyāpati) — Vidyāpati, Sanskrit
- Durgābhaktitaraṅgiṇī (Vīrasiṃha) — Vīrasiṃha, Sanskrit