Pramāṇa · Search · About · API

Kalanirnaya (Kalamadhaviya) 3.p52

Kālanirṇaya (Kālamādhavīya) 3.p52

Language
Sanskrit

3.p52

“nityanaimittike kuryāt prayatnaḥ sanmalimluce”—iti bṛhaspativacanaṃ pūrvamevodāhṛtam | nanu, udāhṛteṣu saṃgrahavacaneṣu bhādrapadāparapakṣaśrāddhasyāpyubhayatra karttavyatā pratīyate | mahālayayugādiṣviti tatra paṭhitatvāt | sā cobhayatra karttavyatā smṛtiviruddhā | mahāmalayāṣṭakā śrāddheti kāṭhakagṭahye varjyasmaraṇaṃ pūrvamudāhṛtam | bhṭagurapi,— “vṛddhiśrāddhaṃ tathā somamagnyādheyaṃ mahālayam | rājābhiṣekaṃ kāmyañca na kuryādbhānulāṅghite”—iti | nāgarakhaṇḍe'pi,— “nabhovā'tha nabhasyovā malamāso yadā bhavet | saptamaḥ pitṭapakṣaḥ syādanyatraiva tu pañcamaḥ”—iti | āṣāḍhīmavadhiṃ kṛtvā saptama-pañcamau draṣṭavyau | “āṣāḍhyāḥ pañcame pakṣe” —iti vacanāt | āṣāḍhamāsasyāntyabhāge karkaṭasaṃkrāntau nabhaso'dhikamāsatvam | śrāvaṇamāsasyāntyabhāge siṃhasaṃkrāntau nabhasyasyādhikamāsatvam | tayorubhayorapi pakṣayoḥ kanyāyāṃ varttamāne savitari yaḥ kṛṣṇapakṣaḥ sa saptamo bhavati | asati tu dvividhe'dhikamāse pañcamaḥ | tathā sati, saptame vihitasyāparapakṣaśrāddhasya malina-nabhasya-kṛṣṇapakṣe'nuṣṭhānamayuktam | nāyaṃ doṣaḥ | saṃgraha-vākya-gata-mahālaya-śabdena tīrthaviśeṣasya vā maghātrayodaśyā vā vivakṣaṇauyatvāt | nanu, “malimlucānyamāseṣu mṛtānāṃśrāddhamābdikam”—iti pratisaṃvatsaraṃ prāpyamāṇasya mṛtaśrāddhasya māsaddaya-karttavyatā saṃgrahe darśitā | sā na yuktā, malamāse tanniṣedhāt | tathā ca satyavrataḥ,— "varṣe varṣe tu yacchrāddhaṃ mātāpitromṛte'hani| malamāse na karttavyaṃ vyāghrasya vacanaṃ yathā"-iti

Linked texts (1)