Nirnayasindhu 72.1.p1.16
Nirṇayasindhu 72.1.p1.16
- Language
- Sanskrit
72.1.p1.16
hārītokteśca nyūnāśaucapakṣā yugāntaraviṣayāḥ | maraṇāntādipakṣāstu nindārthavādaḥ
anyathā-“nāmadhārakaviprastu daśāhaṃ sūtakī bhavet” iti virodhaḥ syādityāha
yattu devalaḥ-“daśāhāditrībhāgena kṛte saṃcayane kramāt | aṅgasparśānamicchanti varṇānāṃ
tattvadarśinaḥ” iti pūrṇāśauce spṛśyatāmāha | yaccānupanītātikrāntāśauce trirātrādau
tenaivoktaṃ-‘svāśaucakālāddvijñeyaṃ sparśanaṃ tu tribhāgataḥ’ iti-tadapi yugāntareṣu
‘asthisaṃcayanādūrdhvamaṅgasparśanameva ca’ iti mādhavīye kalau tanniṣedhāt
yattu hāralatāyām-‘caturthe'hani kartavyaḥ saṃsparśo brāhmaṇena tu’ iti pracetasoktertryahaikāhāśaucepi caturthāṃha evāṅgasparśa iti || tanna || devalādivaśenaitasya daśāhagocaratvāt
ye tu varṇasaṃkarajā mūrdhāvasiktādyāsteṣāmāśauce viśeṣaḥ kalau nopayukta iti nocyate
pratilomajānāṃ nāśaucam || malāpakarṣaṇārthaṃ tu snānamātramiti vijñāneśvaraḥ
mādhavastu-‘śaucāśauce prakurvīran śūdravarṇasya saṃkarāḥ' iti brāhmokteḥ śūdravadāha
hāralatāyāmapyevam || dattakrītakṛtrimādiputreṣu ahīnavarṇagāsu strīṣu ca sapiṇḍatvepi
prasave maraṇe ca pūrvāparapitrorbhartuśca trirātrameva na daśāhādi | “anauraseṣu putreṣu jāteṣu
ca mṛteṣu ca | parapūrvāsu bhāryāsu prasūtāsu mṛtāsu ca” iti trirātrānuvṛttau viṣṇūkteḥ
sapiṇḍānāṃ tvekāhaḥ | “parapūrvāsu bhāryāsu putreṣu kṛtakeṣu ca | bhartṛpitrostrirātraṃ syādekāhastu sapiṇḍataḥ” iti mādhavīye hārītokteḥ “sūtake mṛtake caiva trirātraṃ parapūrvayoḥ
ekāhastu sapiṇḍānāṃ trirātraṃ yatra vai pituḥ” iti marīcyukteśca
Linked texts (6)
- Kūrmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Devalasmṛti (fragments) — Sanskrit
- Smṛticandrikā — Devaṇṇabhaṭṭa, Sanskrit
- Nityācārapradīpa — Narasiṃha Vājapeyin, Sanskrit
- Śūdrakamalākara — Kamalākarabhaṭṭa, Sanskrit
- Śūdrācāraśiromaṇi — Kṛṣṇaśeṣa 1520, Sanskrit