Viramitrodaya 112

112

}
uparāge ca śrāddhamāvaśyakam /
sarvasvenāpi kartavyaṃ śrāddhaṃ vai rāhudarśane /
akurvāṇastu nāstikyāt paṅke gauriva sīdati //
iti mahābhāratokteḥ /
yattu--
viśiṣṭe brāhmaṇe prāpte sūryendugrahaṇe 'yane /
janmarkṣagrahapīḍāsu śrāddhaṃ kurvanti cecchayā //
iti vacanaṃ taduktavacanavirodhādicchayā cetyanvayena"śrāddhaṃ prati ruciśca"ityetatsvatantrecchākālapratipādakavacanasamānārthamityavirodhaḥ /
śrāddhaṃ prakṛtya--
kūrmapurāṇe 'pi:
naimittikaṃ tu kartavyaṃ grahaṇe candrasūryayoḥ /
bāndhavānāṃ ca maraṇe nārakī syāttato 'nyathā //
iti /
dānamapyāvaśyakam--
ayanādau sadā deyaṃ dravyamiṣṭaṃ gṛhe ca yat /
ṣaḍaśītimukhe caiva vimokṣe candrasūryayoḥ //
itiśātātapīye sadāśruteḥ /
etacca snānādi rātrāvapi kāryam /
yathā snānaṃ ca dānaṃ ca sūryasya grahaṇe divā /
somasyāpi tathā rātrau snānaṃ dānaṃ vidhīyate /
itidevalokteḥ /
dānaṃ ca śrāddhasyāpyupalakṣaṇam /
naktaṃ tu varjayecchrāddhaṃ rāhoranyatra sūtake /
iti vāyupurāṇāt /
snānaṃ dānaṃ tapaḥ śrāddhamanantaṃ rāhudarśane /
āsurī rātriranyatra tasmāttāṃ parivarjayet //
sandhyārātryorna kartavyaṃ śrāddhaṃ khalu vicakṣaṇaiḥ /
dvayorapi ca kartavyaṃ yadi syādrāhudarśanam //
itiśātātapaviṣṇuvacanābhyāṃ ca /
etaccha malamāse 'pi kāryam /
candrasūryagrahe caiva maraṇe putrajanmani /
malamāse 'pi deyaṃ syāddattamakṣayakārakam //
iti mātsyokteḥ /
atra ca kāmyamapi snānādikaṃ kāryam /
uṣasyuṣasi yat snānaṃ sandhyāyāmudite ravau /
candrasūryoparāge ca prājāpatyena tatsamam //
iti dakṣokteḥ /
{