Viramitrodaya 115

115

}
asnāyī mṛtyumāpnoti snāyī pāpaṃ na vindati //
iti laiṅga eva pūrvavacanānarthakyamiti vācyam /
gobalīvardanyāyena vā jananamaraṇayorapi
pṛthaṅnimittatvapratipādanaparatayā vā snānākaraṇe 'niṣūviśeṣapratipādanaparatayā vā sārthakatvāt /
etenāśauca uparāge snānameva kāryaṃ na dānaśrāddhādīti jīmūtavāhanamatamapāstam /
aviśeṣeṇa śuddhyabhidhānāt /
yāvattāvacchabdābhyāṃ sparśādimokṣāntavyāpiśuddhyabhi dhānaṃ snānamātrārthatve 'narthakaṃ syāt snānasya sparśakālīnatvāt /
sarve varṇāḥ sūtake 'pi mṛtake rāhudarśane /
snātvā śrāddhaṃ prakurvīṃrandānaṃ śāṭhyavivarjitam //
itikālādarśamadanaparijātacandraprakāśalikhitavacanavirodhācca /
grahaṇe śāvamāśaucaṃ vimuktau sautikaṃ smṛtam /
tayoḥ samparkamātreṇa upaspṛśya kriyākramaḥ //
ityanekasāpekṣakramavidhyanupapatteśca /
yattu saṃvatsarapradīpādiṣu vacanam--
sūtake mṛtake caiva na dauṣo rāhudarśane /
snānamātraṃ tu kartavyaṃ dānaśrāddhavivarjitam //
iti /
tadā yadi samūlaṃ tarhiṃ vikalpaḥ /
vastuto nirmūlam prayogapārijāte 'pyalisranāt dānaśrāddhavivarjitamitivaiyarthyācca /
kāmyaṃ mahādānādi āśaice na bhavati /
tasyānaimittikatvāt /
na hyuparāge nimitte mahādānādi vidhīyate kintu saṅkrāntyādāvivāṅnabhūta uparāgakāle /
kālasandaṃśaprāyapāṭhāduparāgasya /
"sarve varṇā"ityaṅgirovacanena sūtakamṛtakanimittāśuddhiṣyudāsena śuddheḥ karmaviśeṣārthatvāvadhāraṇācca /
atra viśiṣṭasampradānābhāve jātimātrabrāhmaṇe 'pi deyamityāha--
baudhāyanaḥ:
aśrotriyaḥ śrotriyo vā pātraṃ vāpātrameva vā /
viprabruvo 'pi vā vipro grahaṇe dānamarhati //
iti /
aśrotriyo 'na dhītavedaḥ /
"śrotriyaṃśchando 'dhīta" (5 / 2 / 84) iti tadadhyetari śrotriyamitinipātanāt /
pātraṃ"na vidyayā"ityādi prasiddham (*) /
(*) na vidyayā kevalayā tapasā vāpi pātratā /
yatra vṛttamime cobhe taddhi pātraṃ prakīrtitam //
itiyājñavalkyoktam /
viprabuvalakṣaṇaṃ ṣaḍtriṃśanmate--
garbhādhānādisaṃskāravedopanayanairyutaḥ /
nādhyāpayati nādhīte sa bhavedbrāhmaṇabruvaḥ //
iti /
{