Viramitrodaya 152

152

}
laghuhārīto 'pi--
pratyabdaṃ dvādaśe māsi kāryā piṇḍakriyā sutaiḥ /
kvacittrayodaśe 'pi syādādyaṃ muktvā tu vatsaram //
pratyabdaṃ dvādaśe māsītyutsargo malamāsābhāve /
kvacid dvitīyābdikādau nalamāsapāte trayodaśe śuddhe kāryam /
ādyābdikaṃ malamāsapāte 'pi dvādaśa eva māse kāryamityarthaḥ /
iyaṃ ca malamāsapāte dvādaśe māsi kartavyatā na saṃvatsaramadhye malamāsapāte /
tathāca sati dvādaśe māsi mṛtatithyalābhena sapiṇḍanānupapatteḥ /
kārttikamṛtasyāśvine pratyābdikaprasaṅgāt /
kintvantimasyaiva malamāsatve ādyābdikasya tatra karttabyatā /
tadayamarthaḥ /
malamāsamṛtānāṃ yadā kālakrameṇa kadācinmṛtimāsa eva malamāsastadā tadīyamābdikaṃ tatraiva kāryam /
śuddhamāsamṛtānāṃ tu dvitīyādyābdikaṃ śuddha eva prathamābdikaṃ tu mala eveti /
evaṃ ca--
śrāddhīyāhani samprāpte adhimāso bhavedyadi /
śrāddhadvayaṃ prakuvīṃta evaṃ kurvanna muhyati //
iti vaśiṣṭhavacanaṃ māsikaviṣayaṃ vyākhyeyam /
yāni tu"māsadvaye 'pi tatkāryaṃ vyāghrasya vacanaṃ yathā"
"pitṛkāryāṇi cobhayoḥ"ityādīni gālavādivacanāni tānyapyevameva vyavasthāpanīyāni /
kauthumiḥ--
varṣavṛddhyābhiṣekādi kartavyamadhike na tu /
varṣavṛddhiḥ = vardhāṃpanaṃ prativarṣaṃ kriyamāṇam /
hārītaḥ--
adhimāse na kartavyaṃ śrāddhamabhyudayaṃ tathā /
tathaiva kāmyaṃ yat karma vatsarāt prathamādṛte //
sapiṇḍīkaraṇādūrdhvaṃ yatkiñcit śrāddhikaṃ bhavet /
iṣṭaṃ vāpyathatrā pūrvaṃ tanna kuryānmalimluce //
atra cābhyudayaniṣedhadvārā tadaṅgakasya caulopanayanādereva niṣedho draṣṭabyaḥ /
"cūḍāṃ mauñjībandhanaṃ ca"ityādiprāgudāhṛtavākyaikavākyatvāt /
tatrāpi prathamavatsarasambandhimalamāsakartavyanāmakarmādiprayuktamābhyudayikaṃ mala eva kāryamiti "vatsarātprathamādṛta' ityasyārthaḥ /
kecittu prathamasamvatsare sapiṇḍīkaraṇottaradine kriyamāṇamābhyudayikaṃ malamāse 'pi kāryamityarthamāhuḥ /
hemādristu vatsarāt prathamādṛta iti sapiṇḍīkaraṇādūrdhvamityatrānveti /
tathā ca sapiṇḍīkaraṇādūrdhvaṃ yāni prathamasaṃvatsarasambandhīni punarmāsikāni kriyante tāni malamāse 'pi kāryāṇi ityāha /
{