Pramāṇa · Search · About · API

Viramitrodaya 35

Vīramitrodaya 35

Language
Sanskrit

35

}
na tu kāryāntare paraviddhatvaṃ nivartayati /
ubhayārthatve vākyabhedaprasaṅgāt /
kecittu dvitīyāyuktatṛtīyāvidhiḥ śuklatṛtīyāviṣayaḥ /
niṣedhastu kṛṣṇatṛtīyāviṣayaḥ /
nacaivaṃ rambhāvākyamanarthakaṃ syāditivācyam /
ekādaśryaṣṭamītiprāguktavacanavaśādupavāse śuklapakṣagatāyā api tṛtīyāyāḥ paraviddhatvāśrayaṇāttadapavādatvena rambhāvākyārambhopapatterityāhuḥ /
tadayuktam /
vaiparītyasyāpi vastuṃ śaktyatvāt /
dvitīyāyutatṛtīyāvidhiḥ kṛṣṇatṛtīyāviṣayaḥ /
niṣedhastu śuklatṛtīyāviṣaya iti /
kiñca--
śuklapakṣe tithirgrāhyā yasyāmabhyudito raviḥ /
kṛṣṇapakṣe tithirgrāhyā yasyāmastamito raviḥ //
itivacanaṃ viparītamevārthamavagamayati /
atra hi kṛṣṇapakṣagatāyāstṛtīyayāstitheryasyāmastamito raviritidvitīyāyutāyā grāhyatvaṃ pratīyate /
śuklapakṣagatāyāstu tasyā eva titheryasyāmabhyudito raviriti caturthīyutāyā grāhyatvam /
vastutastu na śuklakṛṣṇabhedena vidhiniṣedhayorviṣaya vyavasthā yuktimatī /
tathāsati dvitīyāyuktatṛtīyānaṣedhakānāṃ caturthīyuktatṛtīyāvidhāyakānāṃ ca prāgudāhṛtānāṃ bahūnāṃ saṅkocāpatteḥ /
asmatpakṣe tu na tathā vākyasaṅkocaḥ /
rambhāvrataparityāgena dvitīyāyutatṛtīyāniṣedhānāṃ caturthīyutatṛtīyāvidhīnāṃ ca śuklapakṣe 'pi pravṛtteraṅgīkaraṇāt"anyeṣu sarvakāryeṣu"iti vacanaṃ ca bhavatpakṣe bādhyate /
kevalaṃ yugmavākyameva tu rambhāvrataviṣayatvenāsmatpakṣe saṅkocyate iti viśeṣaḥ /
ayaṃ ca dvitīyāvedhaḥ svalpo 'pi tyājyo na tu muhūrtatrayaparimita eva /
"dvitīyāśeṣasaṃyuktāṃ" "kakalākāṣṭhāpi yā caiva"ityādivacanebhyastathāvagamāt /
ata eva tṛtīyāpi
caturthīyutā svalpāpi grāhyā na tu trimuhūrtatvakarmakālatvādaraḥ /
ayaṃ cālpasyāpi dvitīyāvedhasya niṣedhaḥ, alpottaratṛtīyāparigrahaśca śiṣṭācārāt gaurīdaivatyavratāviṣaya eva /
vratāntareṣu tu niṣedhyadvitīyāvedhādestrimuhūrtatvamādaraṇīyameva yadā tūttaradine alpāpi tṛtīyā na labhyate tadā sarvavrateṣu dvitīyāyuktāpi grāhyaiva /
ekādaśī tṛtīyā ca ṣaṣṭhī caiva trayodaśī /
pūrvaviddhāpi kartavyā yadi na syāt pare 'hani //
iti vṛddhavasiṣṭhavacanāt /
yadā tu pūrvadine tṛtīyā śuddhā satī uttaradine varddhate tadā śuddhāmapi tyaktvā caturthīyuktaiva grāhyā"gaṇayuktā praśasyata"ityādivacanaiḥ caturthīyuktāyāḥ prāśastyāvagamāditi kecit /
{