Viramitrodaya 71
Vīramitrodaya 71
- Language
- Sanskrit
71
}
ekādaśīkṣayadina upavāsaṃ karoti yaḥ /
tasya putrā vinaśyanti maghāyāṃ piṇḍado yathā //
ityādivacane putravatāmupavāsaparyudāsāt /
evaṃ ca-
ekādaśī diśāviddhā parato 'pi na varddhate /
yatibhirgṛhibhiścaiva saivopoṣyā kṣaye tithiḥ //
iti pādme gṛhipadaṃ putravadbhinnagṛhiparaṃ draṣṭavyam /
teṣāṃtu dvādaśyāmeva
dinakṣaye tu samprāpte nopoṣyā daśamīyutā /
upoṣyā dvādaśī śuddhā trayodaśryāṃ ca pāraṇam //
itibhaviṣyokteḥ /
atraca dinakṣaye viddhāniṣedhasya putravadviṣayatvāt dvādaśyupavāso 'pi tadviṣaya eveti dhyeyam /
sāmyena anādhikye tu putra vatāmapi pūrvatraiva"dinakṣaya"ityādinā kṣaya evaiteṣāṃ viddhopavāsaparyudāsāt /
ata eva-
ekādaśī kalāpyekā parato na ca varddhate /
gṛhibhiḥ putravadbhiśca viddhopoṣyā tadā tithiḥ //
iti hemādrayudāhṛtaṃ bhaviṣyapurāṇavacaṃna saṅgacchate /
atra vṛddhiniṣedhāt sāmyapratītiḥ /
yatīnāṃ tu sāmyenānādhikye paraiva /
daśamīmiśritā pūrvā pūrṇā ca dvādaśī parā /
śuddhaiva dvādaśī rājannupoṣyā mokṣakāṅkṣibhiḥ //
iti viṣṇurahasyokteḥ /
kṣayeṇānādhikye tu pūrvaiva"yatibhirgṛhibhisca"iti pādmānusārāt /
yattu--
dinapayekṣa'pi śuddhaiva dbādasī mokṣakāṅkṣibhiḥ /
upoṣyā daśamīviddhā nopoṣyaikādaśī sadā //
iti sumantuvacanaṃ tat kṣayaśabdena vṛddhyabhāvalakṣaṇayā sāmyaparameva vyākhyeyam /
anyathā pādmasya nirviṣayatvāpatteḥ /
na caitadvacanānurodhāt pādmasyaiva lakṣaṇayā sāmyaparatvamastviti vācyam /
kṣaye parā sāmye pūrvetyanaucityāpatteḥ /
madanaratnastu sāmye kṣaye ca yatīnāṃ paraiva pūrvodāhṛtasumantuviṣṇurahasyavacanābhyām /
pādme yatigrahaṇaṃ tu niyamaparyāyayatiyuktāmumukṣunaiṣṭhikbarahnacārivānaprasthaparamityāha /
yattu tithitattvādau--
kuryādalābhe saṃyuktāṃ nālābhe 'pi praveśinīm /
iti kūrmapurāṇavacanānna kadācidapi viddhopavāsavidhirityuktam /
tadasat /
asya vacanasyācāryacūḍāmaṇiprabhṛtibhiranudāhṛtatvena nirmūlatvāt samūlatve vāmumukṣuviṣayatvenopapattiḥ /
anyathā--
aviddhāni niṣiddhaiścenna labyante dināni tu /
{
Linked texts (2)
- Pratāpārka — Viśveśvarabhaṭṭa 1766, Sanskrit
- Kālatattvavivecana — Raghunātha Vājapeyin 1595, Sanskrit