Bhagavatapurana 36.6
Subodhinī 36.6
- Language
- Sanskrit
36.6
subodhinī—tataḥ prakaṭatayā pūjāṃ parityajya bhagavadgānaṃ kurvantyaḥ kālindyāṃ kāmanāsnānārthaṃ gatā ityāhoṣasyutthāyeti, adhunā niḥśaṅkatayāruṇodayāt pūrvamevotthāya svairgotraiḥ kṛtvā kṛṣṇamuccairjaguḥ, atra gotraśabdena nāmāpyucyate, tataḥ svasvanāmagrahaṇena bodhanaṃ prathamataḥ prabuddhā anyāstadgotraiḥ prabodhayantīti vyāvahārikārthaḥ, te hi sarve gotrapravartakā ṛṣayo yajñe pravṛttā ata ārṣajñānena svagotraiḥ kṛtvā nirbhayāḥ satyaḥ kṛṣṇaṃ sadānandaṃ svataḥ puruṣārtharūpaṃ jaguḥ, madhye bhagavantaṃ parikalpyānyonyābaddhabāhavobhavan yathā rāse, ataḥ prakaṭameva tāsāṃ tathātvaṃ jātamato jalakrīḍārthaṃ gopikābhiḥ pariveṣṭitaṃ kṛṣṇaṃ gāyantya eva kālindyāṃ snātuṃ yāntyo jātāḥ, gānaṃ mukhyaṃ snānagamane gauṇe, anvahamevaṃ, anena hemantaniyamo gataḥ, anyānyapi vratāni nivṛttāni, sarvameva gāne pratiṣṭhitaṃ, kaliṃ dyatīti kalindastasya parvatasya kanyakāpi tadvidhā, anena doṣatrayaṃ parihṛtaṃ bhaviṣyatītyuktaṃ, anyonyaṃ kalaho bhagavatā saha kalahaḥ kalikāladoṣaśca, etadarthameva kālindyāṃ snānaṃ punaḥ śuddhabhāvāya, uṣaḥ sarvakāryeṣu praśastamiti bhagavatkrīḍārthaṃ “muṣaḥ praśaṃsaṃte garga” itivākyād gamanaṃ, anvahamiti nātra kāloparicchinnaḥ, atovyaktatayā bhagavatsthitiganimantyonyaspardhābhāvosuddhātābhāvo doṣābhāvāśca sarvadaiva jāto na kadācidapi kopyaṃśo nivṛttaḥ |
banāyā | sahaja puruṣa bhāva kā to unameṃ sthāpana kiyā hī| yadi puruṣa bhāva kā sthāpana na karate to unameṃ kāma bhāva hī
aba taka jinakī bhāvanā kara rahī thīṃ, ve aba svayaṃ prakaṭa padhāre | 'ānandastatra ramādīnāṃ'-anna ādi kī taraha upasthendriya viṣayaka ānanda striyoṃ ke bhītara sthita ho rahā hai | "bhagavatvāt samāgataḥ kṛṣṇatvācca iti mūla--vāsanayā dṛṣṭi ke dvārā |
subodhinī—tato bhagavān svasya tāsāṃ ca madhye yadantarā sthitaṃ tad vastramiti tāni hṛtavānityāha tāsāṃ vāsāṃsīti, upādāya svasamīpe nītvā svāntaḥsthitajagato mahatopyācchādanārthaṃ tairācchādya satvaraṃ bhagavān nīpamārūḍhaḥ, nīpaḥ kadambaḥ, anyathāntaḥsthiteṣvācchāditeṣu daityapraveśaḥ syāt, 'vaiṣṇavā vanaspataya' iti na praveśaḥ, ata eva satvaraṃ yathā bhavati tathārohaṇaṃ, tāsāmāvaraṇamanyatra sthāpitamityarthaḥ, nitarām iṃ kāmaṃ pibatīti nīpaḥ, pātīti vā, anena tāsu kāmaḥ sthāpita eva, anyathā niṣkāmā eva bhaveyuḥ, kāmarakṣakaśced bhagavatā samārūḍho nātaḥ paraṃ niṣkāmatā tatratyānāṃ śaṅkanīyā, kiñca hasadbhirbālaiḥ saha prahasaṃstāsāṃ sahajaṃ kāmaṃ dūrīkṛtya svasyādhidaivikaṃ kāmaṃ prahasan rūpaṃ tatra yojitavān, bālāḥ punarbhagavaccāturyaṃ śaighrayaṃ ca dṛṣṭvā svakṛtārthatāṃ parijñāya hasanto jātāḥ santoṣeṇa yato bālā balakāryārthameva tatra nītāḥ, ata eva punasteṣu jñānaśaktiṃ dāsyati, teṣāmapi māyādhidaivikī tatra praviṣṭeti prathamākāraṇenāgamanaṃ, evaṃ kṛtvā parihāsa parito hāsyaṃ yathā bhavati tathā sarvatobhimānanivṛtyarthamuvāca, bhagavān sarveśvaraḥ kathameva vadatītyāścaryamāha heti |
63||
Linked texts (1)
- Bhāgavatapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit