Brahmavaivartapurana 2.21: adhyāyaḥ 21
Brahmavaivartapurāṇa 2.21
- Language
- Sanskrit
adhyāyaḥ 21
2.21.1
nārada uvāca ..
2.21.2
nārāyaṇaśca bhagavānvīryyādhānaṃ cakāra ha ..
2.21.3
tulasyā kena rūpeṇa tanme vyākhyātumarhasi ..1..
2.21.4
nārāyaṇa uvāca ..
2.21.5
nārāyaṇaśca bhagavāndevānāṃ sādhanena ca ..
2.21.6
śaṃkhacūḍasya rūpeṇa reme tadrāmayā saha ..2..
2.21.7
śaṃkhacūḍasya kavacaṃ gṛhītvā māyayā hariḥ ..
2.21.8
punarvidhāya tadrūpaṃ jagāma tulasīgṛham .. 3 ..
2.21.9
dundubhiṃ vādayāmāsa tulasīdvārasannidhau ..
2.21.10
jayaśabdaravadvārā bodhayāmāsa sundarīm .. 4 ..
2.21.11
tacchrutvā sā ca sādhvī ca paramānandasaṃyutā ..
2.21.12
rājamārgagavākṣeṇa dadarśa paramādarāt .. 5 ..
2.21.13
brāhmaṇebhyo dhanaṃ dattvā kārayāmāsa maṅgalam ..
2.21.14
bandibhyo bhikṣukebhyaśca vācikebhyo dhanaṃ dadau .. 6 ..
2.21.15
avaruhya rathāddevo devyāśca bhavanaṃ yayau ..
2.21.16
amūlyaratnasaṃklṛptaṃ sundaraṃ sumanoharam .. 7 ..
2.21.17
dṛṣṭvā ca purataḥ kāntaṃ śāntaṃ kāntā mudā'nvitā ..
2.21.18
tatpādaṃ kṣālayāmāsa nanāma ca ruroda ca .. 8..
2.21.19
ratnasiṃhā sane ramye vāsayāmāsa kāmukī ..
2.21.20
tāmbūlaṃ ca dadau tasmai karpūrādisuvāsitam .. 9 ..
2.21.21
adya me saphalaṃ janma hyadya me saphalāḥ kriyāḥ ..
2.21.22
raṇāgataṃ ca prāṇeśaṃ paśyantyāśca punargṛhe..2.21.10..
2.21.23
sasmitā sakaṭākṣaṃ ca sakāmā pulakāñcitā ..
2.21.24
papraccha raṇavṛttāntaṃ kāntaṃ madhurayā girā .. 11 ..
2.21.25
tulasyuvāca ..
2.21.26
asaṃkhyaviśvasaṃhartrā sārddhamājau tava prabho ..
2.21.27
kathaṃ babhūva vijayastanme brūhi kṛpānidhe ..12..
2.21.28
tulasīvacanaṃ śrutvā prahasya kamalāpatiḥ ..
2.21.29
śaṃkhacūḍasya rūpeṇa tāmuvācānṛtaṃ vacaḥ .. 13 ..
2.21.30
śrīhariruvāca ..
2.21.31
āvayoḥ samaraṃ kānte pūrṇamabdaṃ babhūva ha ..
2.21.32
nāśo babhūva sarveṣāṃ dānavānāṃ ca kāmini .. 14 ..
2.21.33
prītiṃ ca kārayāmāsa brahmā ca svayamāvayoḥ ..
2.21.34
devānāmadhikāraśca pradatto brahmaṇā purā .. 15 ..
2.21.35
mayā''gataṃ svabhavanaṃ śivalokaṃ śivo gataḥ ..
2.21.36
ityuktvā jagatāṃ nāthaḥ śayanaṃ ca cakāra ha ..16..
2.21.37
reme ramāpatistatra rāmayā saha nārada ..
2.21.38
sā sādhvī sukhasambhogādākarṣaṇavyatikramāt ..
2.21.39
sarvaṃ vitarkayāmāsa kastvamevetyuvāca ha .. 17 ..
2.21.40
tulasyuvāca ..
2.21.41
ko vā tvaṃ vada māyeśo bhuktā'haṃ māyayā tvayā..18..
2.21.42
dūrīkṛtaṃ matsatītvamathavā tvāṃ śapāmahe ..
2.21.43
tulasīvacanaṃ śrutvā hariḥ śāpabhayena ca .. 19 ..
2.21.44
dadhāra līlayā brahmansvāṃ mūrtiṃ sumanoharām ..
2.21.45
dadarśa purato devī devadevaṃ sanātanam ..
2.21.46
navīnanīrada śyāmaṃ śaratpaṅkajalocanam .. 2.21.20 ..
2.21.47
koṭikandarpalīlābhaṃ ratnabhūṣaṇabhūṣitam ..
2.21.48
īṣaddhāsyaṃ prasannāsyaṃ śobhitaṃ pītavāsasā .. 21 ..
2.21.49
taṃ dṛṣṭvā kāminī kāmānmūrchāṃ saṃprāpa līlayā ..
2.21.50
punaśca cetanāṃ prāpya punaḥ sā tamuvāca ha .. 22 ..
2.21.51
he nātha te dayā nāsti pāṣāṇa sadṛśasya ca..
2.21.52
chalena dharmabhaṅgena mama svāmī tvayā hataḥ .. 23 ..
2.21.53
pāṣāṇasadṛśastvaṃ ca dayāhīno yataḥ prabho ..
2.21.54
tasmātpāṣāṇarūpa stvaṃ bhuvi deva bhavādhunā .. 24 ..
2.21.55
ye vadanti dayāsindhuṃ tvāṃ te bhrāntā na saṃśayaḥ ..
2.21.56
bhakto vinā'parādhena parārthe ca kathaṃ hataḥ ..25..
2.21.57
durvṛttastvaṃ ca sarvajño na jānāsi paravyathām ..
2.21.58
atastvamekajanuṣi svameva vismariṣyasi .. 26 ..
2.21.59
ityuktvā ca mahāsādhvī nipatya caraṇe hareḥ ..
2.21.60
bhṛśaṃ ruroda śokārttā vilalāpa muhurmuhuḥ .. 27 ..
2.21.61
tasyāśca karuṇāṃ dṛṣṭvā karuṇāmayasāgaraḥ ..
2.21.62
nārāyaṇastāṃ bodhayitumuvāca kamalāpatiḥ .. 28 ..
2.21.63
śrībhagavānuvāca ..
2.21.64
tapastvayā kṛtaṃ sādhvi madarthe bhārate ciram ..
2.21.65
tvadarthe śaṅkhacūḍaśca cakāra suciraṃ tapaḥ .. 29 ..
2.21.66
kṛtvā tvāṃ kāminīṃ kāmī vijahāra ca tatphalāt ..
2.21.67
adhunā dātumucitaṃ tavaiva tapasaḥ phalam .. 2.21.30 ..
2.21.68
idaṃ śarīraṃ tyaktvā ca divyaṃ dehaṃ vidhāya ca ..
2.21.69
rāse me ramayā sārddhaṃ tvaṃ ramāsadṛśī bhava..31..
2.21.70
iyaṃ tanurnadīrūpā gaṇḍakīti ca viśrutā ..
2.21.71
pūtā supuṇyadā nṛṇāṃ puṇyā bhavatu bhārate .. 32 ..
2.21.72
tava keśasamūhāśca puṇyavṛkṣā bhavantviti ..
2.21.73
tulasīkeśasambhūtā tulasīti ca viśrutā .. 33 ..
2.21.74
trilokeṣu ca puṣpāṇāṃ patrāṇāṃ devapūjane ..
2.21.75
pradhānarūpā tulasī bhaviṣyati varānane ..34..
2.21.76
svarge martye ca pātāle vaikuṇṭhe mama sannidhau..
2.21.77
bhavantu tulasīvṛkṣā varāḥ puṣpeṣu sundari .. 35 ..
2.21.78
goloke virajātīre rāse vṛndāvane bhuvi ..
2.21.79
bhāṇḍīre campakavane ramye candanakānane .. 36 ..
2.21.80
mādhavīketakīkundamallikāmālatīvane ..
2.21.81
bhavantu taravastatra puṣpasthāneṣu puṇyadā .. 37 ..
2.21.82
tulasītarumūle ca puṇyadeśe supuṇyade ..
2.21.83
adhiṣṭhānaṃ tu tīrthānāṃ sarveṣāṃ ca bhaviṣyati .. 38 ..
2.21.84
tatraiva sarvadevānāṃ samadhiṣṭhānameva ca ..
2.21.85
tulasīpatrapatanaṃ prāyo yatra varānane.. 39 ..
2.21.86
sa snātaḥ sarvatīrtheṣu sarvayajñeṣu dīkṣitaḥ ..
2.21.87
tulasīpatratoyena yo'bhiṣekaṃ samācaret ..2.21.40..
2.21.88
sudhāghaṭasahasreṇa sā tuṣṭirna bhaveddhareḥ ..
2.21.89
yā ca tuṣṭirbhavennṝṇāṃ tulasīpatradānataḥ .. 41 ..
2.21.90
gavāmayutadānena yatphalaṃ labhate naraḥ ..
2.21.91
tulasīpatradānena tatphalaṃ labhate sati .. 42 ..
2.21.92
tulasīpatratoyaṃ ca mṛtyukāle ca yo labhet ..
2.21.93
sa mucyate sarvapāpādviṣṇulokaṃ sa gacchati .. 43 ..
2.21.94
nityaṃ yastulasī toyaṃ bhuṅkte bhaktyā ca yo naraḥ ..
2.21.95
sa eva jīvanmuktaśca gaṃgāsnānaphalaṃ labhet..44..
2.21.96
nityaṃ yastulasīṃ dattvā pūjayenmāṃ ca mānavaḥ..
2.21.97
lakṣāśvamedhajaṃ puṇyaṃ labhate nātra saṃśayaḥ .. 45 ..
2.21.98
tulasīṃ svakare dhṛtvā dehe dhṛtvā ca mānavaḥ ..
2.21.99
prāṇāṃstyajati tīrtheṣu viṣṇu lokaṃ sa gacchati .. 46 ..
2.21.100
tulasīkāṣṭhanirmāṇamālāṃ gṛhṇāti yo naraḥ ..
2.21.101
pade pade'śvamedhasya labhate niścitaṃ phalam .. 47 ..
2.21.102
tulasīṃ svakare dhṛtvā svīkāraṃ yo na rakṣati ..
2.21.103
sa yāti kālasūtraṃ ca yāvaccandradivākarau .. 48 ..
2.21.104
karoti mithyāśapathaṃ tulasyā yo hi mānavaḥ ..
2.21.105
sa yāti kumbhīpākaṃ ca yāvadindrāścaturdaśa .. 49 ..
2.21.106
tulasītoyakaṇikāṃ mṛtyukāle ca yo labhet ..
2.21.107
ratnayānaṃ samāruhya vaikuṇṭhaṃ sa prayāti ca..2.21.50.
pūrṇimāyāmamāyāṃ ca dvādaśyāṃ ravisaṃkrame ..
2.21.108
tailābhyaṃge cāsnāte ca madhyāhne niśi sandhyayoḥ .. 51 ..
2.21.109
āśauce'śucikāle vā rātrivāsānvite narāḥ ..
2.21.110
tulasīṃ ye ca chindanti te chindanti hareḥ śiraḥ .. 52 ..
2.21.111
trirātraṃ tulasīpatraṃ śuddhaṃ paryuṣitaṃ sati ..
2.21.112
śrāddhe vrate vā dāne vā pratiṣṭhāyāṃ surārcane .. 53 ..
2.21.113
bhūgataṃ toyapatitaṃ yaddattaṃ viṣṇave sati ..
2.21.114
śuddhaṃ tu tula sīpatraṃ kṣālanādanyakarmaṇi ..54..
2.21.115
vṛkṣādhiṣṭhātrī devī yā goloke ca nirāmaye ..
2.21.116
kṛṣṇena sārddhaṃ rahasi nityaṃ krīḍāṃ kariṣyati.55..
2.21.117
nadyadhiṣṭhātṛdevī yā bhārate ca supuṇyadā ..
2.21.118
lavaṇodasya patnī ca madaṃśasya bhaviṣyati ..56..
2.21.119
tvaṃ ca svayaṃ mahāsādhvī vaikuṇṭhe mama sannidhau ..
2.21.120
ramāsamā ca rāse ca bhaviṣyasi na saṃśayaḥ .. 57 ..
2.21.121
ahaṃ ca śailarūpī ca gaṇḍakītīrasannidhau ..
2.21.122
adhiṣṭhānaṃ kari ṣyāmi bhārate tava śāpataḥ .. 58 ..
2.21.123
vajrakīṭāśca kṛmayo vajradaṃṣṭrāśca tatra vai ..
2.21.124
tacchilākuhare cakraṃ kariṣyanti madīyakama..59..
2.21.125
ekadvāre catuścakraṃ vanamālāvibhūṣitam ..
2.21.126
navīnanīradaśyāmaṃ lakṣmīnārāyaṇābhidham ..2.21.60..
2.21.127
ekadvāre catuścakraṃ navīnanīradopamam..
2.21.128
lakṣmījanārdanaṃ jñeyaṃ rahitaṃ vanamālayā .. 61 ..
2.21.129
dvāradvaye catuścakraṃ goṣpadena samanvitam ..
2.21.130
raghunāthābhidhaṃ jñeyaṃ rahitaṃ vanamālayā .. .. 62 ..
2.21.131
atikṣudraṃ dvicakraṃ ca navīnajaladaprabham ..
2.21.132
dadhivāmanābhidhaṃ jñeyaṃ gṛhiṇāṃ ca sukhapradam .. 63 ..
2.21.133
atikṣudraṃ dvicakraṃ ca vanamā lāvibhūṣitam ..
2.21.134
vijñeyaṃ śrīdharaṃ devaṃ śrīpradaṃ gṛhiṇāṃ sadā .. 64 ..
2.21.135
sthūlaṃ ca vartulākāraṃ rahitaṃ vanamālayā ..
2.21.136
dvicakaṃ sphuṭamatyantaṃ jñeyaṃ dāmodarābhidham .. 65 ..
2.21.137
madhyamaṃ vartulākāraṃ dvicakraṃ bāṇavikṣatam ..
2.21.138
raṇarāmābhidhaṃ jñeyaṃ śaratūṇasamanvitam .. 66 ..
2.21.139
madhyamaṃ saptacakraṃ ca chatratūṇasamanvitam ..
2.21.140
rājarājeśvaraṃ jñeyaṃ rājasampatpradaṃ nṛṇām .. 67 ..
2.21.141
dvisaptacakraṃ sthūlaṃ ca navīnajaladaprabham ..
2.21.142
anantākhyaṃ ca vijñeyaṃ caturvargaphalapradam .. 68 ..
2.21.143
cakrākāraṃ dvicakraṃ ca saśrīkaṃ jaladaprabham ..
2.21.144
sagoṣpadaṃ madhyamaṃ ca vijñeyaṃ madhusūda nam..69..
2.21.145
sudarśanaṃ caikacakraṃ guptacakraṃ gadādharam ..
2.21.146
dvicakraṃ hayavaktrābhaṃ hayagrīvaṃ prakīrttitam..2.21.70..
2.21.147
atīva vistṛtāsyaṃ ca dvicakraṃ vikaṭaṃ sati ..
2.21.148
narasiṃhābhidhaṃ jñeyaṃ sadyo vairāgyadaṃ nṛṇām .. 71 ..
2.21.149
dvicakraṃ vistṛtāsyaṃ ca vanamālāsamanvitam ..
2.21.150
lakṣmīnṛsiṃhaṃ vijñeyaṃ gṛhiṇāṃ sukhadaṃ sadā .. 72 ..
2.21.151
dvāradeśe dvicakraṃ ca saśrīkaṃ ca samaṃ sphuṭam ..
2.21.152
vāsudevaṃ ca vijñeyaṃ sarvakāmaphalapradam .. 73 ..
2.21.153
pradyumnaṃ sūkṣmacakraṃ ca navīnanīradaprabham ..
2.21.154
suṣire cchidrabahulaṃ gṛhiṇāṃ ca sukhapradam .. 74 ..
2.21.155
dve cakre caikalagne ca pṛṣṭhe yatra tu puṣkalam ..
2.21.156
saṃkarṣaṇaṃ tu vijñeyaṃ sukhadaṃ gṛhiṇāṃ sadā .. 75 ..
2.21.157
aniruddhaṃ tu pītābhaṃ vartulaṃ cātiśobhanam ..
2.21.158
sukhapradaṃ gṛhasthānāṃ pravadanti manī ṣiṇaḥ .. 76 ..
2.21.159
śālagrāmaśilā yatra tatra sannihito hariḥ ..
2.21.160
tatraiva lakṣmīrvasati sarvatīrthasamanvitā..77..
2.21.161
yāni kāni ca pāpāni brahmahatyādikāni ca ..
2.21.162
tāni sarvāṇi naśyaṃti śālagrāmaśilārccanāt .. 78 ..
2.21.163
chatrākāraṃ bhavedrājyaṃ vartule ca mahāśriyaḥ ..
2.21.164
duḥkhaṃ ca śakaṭākāre śūlāgre maraṇaṃ dhuvam .. 79 ..
2.21.165
vikṛtāsye ca dāridryaṃ piṅgale hānireva ca ..
2.21.166
lagnacakre bhavedvyādhirvidīrṇe maraṇaṃ dhuvam .. 2.21.80 ..
2.21.167
vrataṃ dānaṃ pratiṣṭhā ca śrāddhaṃ ca devapūjanam ..
2.21.168
śālagrāmaśilāyāścaivādhiṣṭhānātpraśastakam .. 81 ..
2.21.169
sa snātaḥ sarvatīrtheṣu sarvayajñeṣu dīkṣitaḥ ..
2.21.170
śālagrāmaśilātoyairyo'bhiṣekaṃ samācaret .. 82 ..
2.21.171
sarvadāneṣu yatpuṇyaṃ prādakṣiṇye bhuvo yathā ..
2.21.172
sarvayajñeṣu tīrtheṣu vrateṣvanaśaneṣu ca .. 83 ..
2.21.173
tasya sparśaṃ ca vāñchanti tīrthāni nikhilāni ca ..
2.21.174
jīvanmukto mahāpūto bhavedeva na saṃśayaḥ ..84..
2.21.175
pāṭhe caturṇāṃ vedānāṃ tapasāṃ karaṇe sati ..
2.21.176
tatpuṇyaṃ labhate nṛnaṃ śālagrāmaśilārcanāt .. 85 ..
2.21.177
śālagrāmaśilātoyaṃ nityaṃ bhuṅkte ca yo naraḥ ..
2.21.178
surepsitaṃ prasādaṃ ca janmamṛtyujarāharam ..86..
2.21.179
tasya sparśaṃ ca vāñchanti tīrthāni nikhi lāni ca ..
2.21.180
jīvanmukto mahāpūto'pyante yāti hareḥ padam .. 87 ..
2.21.181
tatraiva hariṇā sārddhamasaṃkhyaṃ prākṛtaṃ layam ..
2.21.182
paśyatyeva hi dāsye ca nirmukto dāsyakarmaṇi .. 88 ..
2.21.183
yāni kāni ca pāpāni brahmahatyādikāni ca ..
2.21.184
taṃ ca dṛṣṭvā bhiyā yānti vainateyamivo ragāḥ .. 89 ..
2.21.185
tatpādapadmarajasā sadyaḥ pūtā vasundharā ..
2.21.186
puṃsāṃ lakṣaṃ tatpitṝṇāṃ nistārastasya janmanaḥ .. 2.21.90 ..
2.21.187
śālagrāmaśilā toyaṃ mṛtyukāla ca yo labhet ..
2.21.188
sarvapāpādvinirmukto viṣṇulokaṃ sa gacchati .. 91 ..
2.21.189
nirvāṇamuktiṃ labhate karmabhogādvimucyate ..
2.21.190
viṣṇupāde pralīnaśca bhaviṣyati na saṃśayaḥ ..92..
2.21.191
śālagrāmaśilāṃ dhṛtvā mithyāvādaṃ vadettu yaḥ..
2.21.192
sa yāti kūrmadaṃṣṭraṃ ca yāvadvai brahmaṇo vayaḥ .. 93 ..
2.21.193
śālagrāmaśilāṃ spṛṣṭvā svīkāraṃ yo na pālayet ..
2.21.194
sa prayātyasipatraṃ ca lakṣamanvantarādhikam .. 94 ..
2.21.195
tulasīpatra vicchedaṃ śālagrāme karoti yaḥ ..
2.21.196
tasya janmāntare kāle strīvicchedo bhaviṣyati .. 95 ..
2.21.197
tulasīpatravicchedaṃ śaṃkhe yo hi karoti ca ..
2.21.198
bhāryyāhīno bhavetso'pi rogī ca saptajanmasu .. 96 ..
2.21.199
śālagrāmaṃ ca tulasīṃ śaṃkhamekatra eva ca ..
2.21.200
yo rakṣati mahājñānī sa bhave cchrīharipriyaḥ .. 97 ..
First 200 of 218 passages. Read on
Linked texts (1)
- Devībhāgavatapurāṇa — Sanskrit