Pramāṇa · Search · About · API

Brahmavaivartapurana 3.23

Brahmavaivartapurāṇa 3.23

Language
Sanskrit

3.23.1

.. nārada uvāca .. ..

3.23.2

śrutaṃ kimadbhutaṃ brahman hareścaritamaṅgalam ..

3.23.3

viśeṣatastava mukhe hyatīva sumanoharam .. 1 ..

3.23.4

mṛtāyāṃ munikanyāyāṃ śāpāddurvāsaso muneḥ ..

3.23.5

kiṃ cakāra samāgatya tanme brūhi tapodhana .. 2 ..

3.23.6

.. śrīnārāyaṇa uvāca .. ..

3.23.7

sarasvatīnadītīre tapasyāṃ kurvato muneḥ ..

3.23.8

papāta dhautamūrdhvācca dhāryamāṇaṃ ca vāyunā .. 3 ..

3.23.9

pṛthivyāṃ patite vastre tapastyaktvā munīśvaraḥ ..

3.23.10

dhyānena bubudhe sarvaṃ kanyāsaṃbandhi saṃkaṭam..4..

3.23.11

jagāma śokāviṣṭo'pi tūrṇaṃ jāmāturāśramam..

3.23.12

siṣeca pṛthivīreṇūcchaśvannayanabindunā ..5..

3.23.13

gatvā''layasamīpaṃ ca vipraḥ kātaramānasaḥ ..

3.23.14

he vatse kandalītyevamuvāca ca punaḥpunaḥ.. .. 6 ..

3.23.15

śvaśarasya svaraṃ jñātvā durvāsā bhayavihvalaḥ ..

3.23.16

bahirbabhūva śīghraṃ ca papāta caraṇāmbuje .. 7 ..

3.23.17

praṇamya śvaśuraṃ śokādvilalāpa bhṛśaṃ punaḥ ..

3.23.18

pravṛttiṃ kathayāmāsa mūlato munisattamam .. 8 ..

3.23.19

śrutvā vārtāṃ śucā''viṣṭaḥ papāta dharaṇītale ..

3.23.20

mūrcchāmāpa mahājñānī niśceṣṭo hi yathā mṛtaḥ .. 9 ..

3.23.21

mṛtaṃ dṛṣṭvā sa durvāsā mune manasi saṃkaṭam ..

3.23.22

cetanāṃ kārayāmāsa prayatnena mahāmuneḥ .. 4.25.10 ..

3.23.23

saṃprāpya cetanāṃ śīghramuvāca taṃ puraḥ sthitam ..

3.23.24

jāmātaraṃ śokayutaṃ bhītaṃ praṇatakandharam .. 11 ..

3.23.25

mahāśokādaśrupūrṇaṃ raktapaṅkajalocanam ..

3.23.26

kopātkampitavāñchaśvatsaṃtrastaḥ sphuritādharaḥ .. 12 ..

3.23.27

aurva uvāca ..

3.23.28

aye brahmannatrivaṃśa pautrastvaṃ jagatīpateḥ ..

3.23.29

svalpadoṣe bahutaraḥ kṛto daṇḍastvayā katham ..13..

3.23.30

tvajjanma śaṃkarāṃśena śiṣyastasya jagadguroḥ ..

3.23.31

vedavedāṅgavijñaśca sarvajño guṇavānsvayam .. 14 ..

3.23.32

anasūyā mahāsādhvī kamalāṃśā tava prasūḥ ..

3.23.33

na jāne kena doṣeṇa tava caitādṛśī matiḥ .. 15 ..

3.23.34

guṇavāñjanako yasya mātā guṇavatī satī ..

3.23.35

tayoḥ putro dayāhīno gatiḥ sūkṣmā śruteraho .. 16 ..

3.23.36

mama prāṇādhikā kanyā mudā tvayi samarpitā..

3.23.37

mahāguṇānvitā svalpadoṣeṇa parimiśritā .. 17 ..

3.23.38

vāgduṣṭāyāśca daṇḍo hi parityāgaḥ śrutau śrutaḥ ..

3.23.39

tvayā krodhādyadi tyaktā pitrā yatnena pālitā ..18..

3.23.40

madapatyaṃ svalpadoṣe yato bhasmīkṛtaṃ tvayā ..

3.23.41

parābhavastava mahānbhaviṣyati na saṃśayaḥ .. 19 ..

3.23.42

mahatāṃ kṣudrajantūnāṃ sarveṣāṃ jīvināṃ sadā ..

3.23.43

sraṣṭā pātā ca śāstā ca bhagavānkaruṇānidhiḥ .. 4.25.20 ..

3.23.44

ityuktvā ca muniśreṣṭho vilapya ca punaḥ punaḥ ..

3.23.45

he'mba vatse hyayītyuktvā jagāma svālayaṃ ruṣā ..21..

3.23.46

gate munīndre durvāsā vilalāpa bhṛśaṃ punaḥ ..

3.23.47

jñānena vismṛtaḥ śoko babhūva dviguṇaḥ punaḥ .. 22 ..

3.23.48

śokānalo hi kālena vicchinno jñānabhasmanā ..

3.23.49

bandhudarśanaśuṣkendhadānena vardhate punaḥ .. .. 23 ..

3.23.50

smāraṃsmāraṃ priyāṃ tatra vilapya ca punaḥpunaḥ ..

3.23.51

bodhayitvā svamātmānaṃ tapasyāyāṃ mano dadhau .. 24 ..

3.23.52

ityevaṃ kathitaṃ sarvaṃ muneḥ śāpasya kāraṇam ..

3.23.53

babhūva tasya kālena duḥsahaśca parābhavaḥ .. 25 ..

3.23.54

nārada uvāca ..

3.23.55

durvāsāḥ śaṃkarasyāṃśaḥ śivatulyaśca tejasā ..

3.23.56

tejasvī ko mahāneva cakāra tatparābhavam .. 26 ..

3.23.57

śrīnārāyaṇa uvāca ..

3.23.58

ambarīṣo hi rājendraḥ sūryavaṃśasamudbhavaḥ ..

3.23.59

śrīkṛṣṇacaraṇāmbhoje tanmanāḥ saṃtataṃ mune .. 27 ..*
na rājyeṣu na bhāryāsu na putreṣu prajāsu ca ..

3.23.60

na saṃpatsu kṣaṇaṃ cittaṃ puṇyakarmārjiṃtāsu ca .. 28 ..

3.23.61

dhyāyate'harniśaṃ dharmī svante jñāne hariṃ mudā ..

3.23.62

mahājitendriyaḥ śānto viṣṇuvrataparāyaṇaḥ .. 29 ..

3.23.63

ekādaśī vratarataḥ kṛṣṇapūjāsu tatparaḥ ..

3.23.64

sarvakarmasvaliptaśca kartā kṛṣṇārpiteṣu ca ..4.25.30..

3.23.65

sutīkṣṇaṃ ṣoḍaśāraṃ ca hareścakraṃ sudarśanam ..

3.23.66

tejasā haritulyaṃ ca sūryakoṭisamaprabham .. 31 ..

3.23.67

brahmādibhiḥ stūyamānaṃ pūjitaṃ ca surāsuraiḥ ..

3.23.68

prabhuṇā rakṣitaṃ śaśvadrakṣāyai nṛpasannidhau .. .. 32 ..

3.23.69

ekādaśīvrataṃ kṛtvā dvādaśīdivase sati ..

3.23.70

snātvā vidhāya pūjāṃ ca kālena vidhipūrvakam ..33..

3.23.71

dattvā dānaṃ brāhmaṇebhyaḥ suvarṇarajatādikam ..

3.23.72

brāhmaṇānbhojayitvā ca bhojanārthamuvāsa ha .. 34 ..

3.23.73

etasminnantare viprastapasvī kṣudhito mune ..

3.23.74

daṇḍī chatrī śuklavāsā bibhrattilakamuttamam .. 35 ..

3.23.75

jaṭilo'tikṛśastrastaḥ śuṣkakaṇṭhoṣṭhatālukaḥ ..

3.23.76

tatrājagāma bhagavāndurvāsā nṛpateḥ puraḥ .. 36 ..

3.23.77

sa ca dṛṣṭvā munīndraṃ tamutthāya ca praṇamya ca ..

3.23.78

dattvā pādyaṃ ca saṃprītyā svarṇasiṃhāsanaṃ dadau .. 37 ..

3.23.79

tasmai dattvā ''śiṣaṃ vipraḥ samuvāsa sukhāsane ..

3.23.80

papraccha rājā taṃ prītaḥ kā''jñā te vada kāmitam .. 38 ..

3.23.81

nṛpendravacanaṃ śrutvā tamuvāca mahāmuniḥ..

3.23.82

bubhukṣitasya me rājandehyannaṃ vidhipūrvakam..39..

3.23.83

kiṃtvaghamarṣaṇamantraṃ tu japtvā''yāmyacireṇa vai ..

3.23.84

kṣaṇaṃ pratīkṣatāṃ rājannityuktvā ca gato muniḥ .. 4.25.40 ..

3.23.85

gate vipre tu rājarṣiścintāṃ prāpa duratyayām ..

3.23.86

vilokya vigataprāyāṃ dvādaśīṃ bhayasaṃyutaḥ .. 41 ..

3.23.87

etasminnantare tatra samāyāntaṃ guruṃ mudā ..

3.23.88

natvā nivedya sarvaṃ tu nṛpatiḥ samuvāca ha .. 42 ..

3.23.89

nāyāti muniśārdūlaḥ prayāti dvādaśī tithiḥ ..

3.23.90

saṃkaṭe'sminvidheyaṃ ca vivicya vidhipūrvakam ..

3.23.91

śīghraṃ vada muniśreṣṭha bhadrābhadraṃ ca māmiti .. 43 ..

3.23.92

śrutvā nṛpoktiṃ tvaritamuvāca munipuṃgavaḥ ..

3.23.93

hitaṃ tathyaṃ ca vedoktaṃ pariṇāmasukhāvaham .. 44 ..

3.23.94

vaśiṣṭha uvāca ..

3.23.95

dvādaśyāṃ samatītāyāṃ trayodaśyāṃ tu pāraṇam ..

3.23.96

upavāsaphalaṃ hatvā vratinaṃ hanti niścitam .. 45 ..

3.23.97

brahmahatyāsamaṃ pāpaṃ bhavettasya śrutau śrutam..

3.23.98

bhakṣyadravyaṃ surātulyamityāha kamalodbhavaḥ ..46..

3.23.99

na bhojayitvā mūḍhaścedatithiṃ samupasthitam ..

3.23.100

sa trastaḥ kṣudhito bhuṅkte kumbhīpāke vrajeddhuvam..47..

3.23.101

śatavarṣaṃ tatra tiṣṭhannaraścāṇḍālatāṃ vrajet ..

3.23.102

vyādhiyukto daridraśca bhavejjanmani janmani .. 48 ..

3.23.103

ato'tisūkṣmaṃ kiṃ brūmo'dhunā parama saṃkaṭe ..

3.23.104

rakṣāṃ kuru dvayordharmaṃ samālokya vadāmi te ..49..

3.23.105

upavāsaphalaṃ rakṣa kṛṣṇasya caraṇodakam ..

3.23.106

bhuktvā śīghramapo rājaṃstadbhakṣaṇamabhakṣaṇam ..4.25.50..

3.23.107

ityuktvā brahmaṇaḥ putro virarāma mahāmune ..

3.23.108

bubhuje tajjalaṃ kiṃcitkṛṣṇapādāmbujaṃ smaran..51..

3.23.109

etasminnantare brahmannājagāma munīśvaraḥ ..

3.23.110

ciccheda kopātsarvajñaḥ svajaṭāṃ nṛpateḥ puraḥ .. 52 ..

3.23.111

tataḥ samutthitaḥ śīghraṃ puruṣo'gniśikhopamaḥ ..

3.23.112

khaḍga hasto mahābhīmo rājendraṃ hantumudyataḥ ..53..

3.23.113

hareścakraṃ ca taṃ dṛṣṭvā sūryakoṭisamaprabham..

3.23.114

ciccheda kṛtyāpuruṣaṃ brāhmaṇaṃ chettumudyatam ..54..

3.23.115

dṛṣṭvā sudarśanaṃ vipro dudrāva bhayavihvalaḥ ..

3.23.116

dvijaḥ paścāttaṃ dadarśa jvaladagniśikhopamam .. 55 ..

3.23.117

brahmāṇḍakramaṇaṃ kṛtvā nirviṇṇo'ti bhayākulaḥ ..

3.23.118

taṃ ca matvā jagannāthaṃ brahmāṇaṃ śaraṇaṃ yayau .. 56 ..

3.23.119

trāhitrāhītyevamuktvā viveśa brahmaṇaḥ sabhām ..

3.23.120

utthāya brahmā viprendraṃ papraccha kuśalaṃ mune .. 57 ..

3.23.121

sarvaṃ sa kathayāmāsa vṛttāntaṃ mūlato vidhim ..

3.23.122

śrutvā brahmā niśaśvāsa tamuvāca bhayākulaḥ .. 58 ..

3.23.123

brahmovāca ..

3.23.124

haridāsaṃ vatsa śaptuṃ gato'si kasya tejasā ..

3.23.125

rakṣitā yasya bhagavāṃstaṃ ko hantā jagattraye .. 59 ..

3.23.126

kṣudrāṇāṃ mahatāṃ caiva bhaktānāṃ rakṣaṇāya ca ..

3.23.127

rarakṣa saṃtataṃ cakraṃ śrīharirbhaktavatsalaḥ .. 4.25.60 ..

3.23.128

yo mūḍho vaiṣṇavaṃ dveṣṭi viṣṇuprāṇasamaṃ dvija ..

3.23.129

tasya saṃhārakartāraṃ saṃhartumīśvaro hariḥ ..61..

3.23.130

śīghraṃ sthānāntaraṃ gaccha vatsa trāṇaṃ na vā'dhunā ..

3.23.131

anyathā tvāṃ mayā sārdhaṃ haniṣyati sudarśanam .. 62 ..

3.23.132

kiṃ brahmalokaṃ brahmāṇḍaṃ dagdhuṃ śaktaṃ kṣaṇena yat ..

3.23.133

tejasā viṣṇutulyaṃ yatkenānyena nivāryate .. 63 ..

3.23.134

brahmaṇo vacanaṃ śrutvā tato dudrāva brāhmaṇaḥ ..

3.23.135

trasto jagāma kailāsaṃ śaṃkaraṃ śaraṇaṃ bhiyā .. 64 ..

3.23.136

kṛpānidhāna māṃ rakṣetyuvāca śaṃkaraṃ bhiyā ..

3.23.137

na praccha kuśalaṃ sarvajño brāhmaṇaṃ śivaḥ .. 65 ..

3.23.138

uvāca dīnadīneśaḥ saṃhartā jagatāṃ kṣaṇāt ..

3.23.139

sthiro bhava dvijaśreṣṭha madīyaṃ vacanaṃ śṛṇu .. 66 ..

3.23.140

śaṃkara uvāca ..

3.23.141

pautrastvaṃ jagatāṃ dhāturatreśca tanayo mune ..

3.23.142

vedajñātā'si sarvajña mūrkhatulyaṃ tu karma te .. 67 ..

3.23.143

vedeṣu ca purāṇeṣu setihāseṣu sarvataḥ ..

3.23.144

nirūpito yaḥ sarveśastaṃ na jānāsi mūḍhavat .. 68 ..

3.23.145

ahaṃ brahmā ca indraśca ādityā vasavastathā ..

3.23.146

dharmendrau ca surāḥ sarve munīndrā manavastathā ..69..

3.23.147

āvirbhūtāstirobhūtā yasya bhrūbhaṅgalīlayā ..

3.23.148

tasya prāṇādhikaṃ bhaktaṃ haṃsi tvaṃ kasya tejasā .. 4.25.70 ..

3.23.149

ahaṃ brahmā ca kamalā durgā vāṇī ca rādhikā ..

3.23.150

na hi bhaktātparāḥ premṇā bhaktāśca sarvataḥ priyāḥ ..71..

3.23.151

kṣudrāṃśca mahato bhaktāñchaśvadrakṣati yatnataḥ ..

3.23.152

sarvāntarātmā bhagavāṃścakreṇa duḥsahena ca .. .. 72 ..

3.23.153

niyujya cakraṃ durvāryaṃ svātmatulyaṃ ca tejasā ..

3.23.154

tathā'pi na pratītiśca svayaṃ gacchati rakṣitum .. 73 ..

3.23.155

svakīyaguṇa nāmnāṃ ca śravaṇādatisaṃbhramaḥ ..

3.23.156

bhaktasaṅge bhramatyeva chāyeva satataṃ hariḥ .. 74 ..

3.23.157

kāntā prāṇādhikā śaśvanna hi ko'pi tato'dhikaḥ ..

3.23.158

bhaktāndveṣṭi svayaṃ sā cettūrṇaṃ tyajati tāṃ prabhuḥ .. 75 ..

3.23.159

sarveṣāṃ ca priyā viprāḥ svaśarīrādapi dvija ..

3.23.160

brāhmaṇebhyaḥ priyā bhaktāḥ prāṇebhyaśca harerapi .. 76 ..

3.23.161

īśvarasya priyaḥ ko vā'priyaḥ ko vā jagattraye ..

3.23.162

yaḥ śiṣṭastaṃ bhajecchaśvaddhyāyate satataṃ sadā .. 77 ..

3.23.163

mahati pralaye brahmanbrahmaṇḍaughe jalaplute ..

3.23.164

na tatra nāśo bhaktānāṃ sarveṣāṃ ca bhaviṣyati .. 78 ..

3.23.165

bhaja brāhmaṇa govindaṃ smara tasya padāmbujam ..

3.23.166

sarvāpado vinaśyanti śrīhareḥ smaraṇādapi .. 79 ..

3.23.167

vraja śīghraṃ ca vaikuṇṭhaṃ vaikuṇṭhaḥ śaraṇaṃ tava ..

3.23.168

dāsyatyevābhayaṃ tubhyaṃ karuṇāsāgaro vibhuḥ .. 4.25.80 ..

3.23.169

etasminnantare vyāptaṃ kailāsaṃ cakratejasā ..

3.23.170

yathā ca sūryakiraṇaiḥ supradīptaṃ mahītalam .. 81 ..

3.23.171

dagdhā jvālākarālaiśca sarve kailāsavāsinaḥ ..

3.23.172

trāhi trāhītyevamuktvā śaṃkaraṃ śaraṇaṃ yayuḥ .. 82 ..

3.23.173

dṛṣṭvā cakraṃ durviṣahaṃ śaṃkaraḥ karuṇānidhiḥ ..

3.23.174

pārvatyā saha saṃprītyā brāhmaṇāyāśiṣaṃ dadau .. 83 ..

3.23.175

tejaḥ satyaṃ tapaḥ satyaṃ yadi ceccirasaṃcitam ..

3.23.176

kṛtāparādho bhītaśca dvijo bhavatu vijvaraḥ .. 84 ..

3.23.177

pārvatyuvāca ..

3.23.178

yatprabhormama puṇyeṣu brāhmaṇaḥ śaraṇāgataḥ ..

3.23.179

mamāśiṣā mahābhītyā śīghraṃ bhavatu vijvaraḥ .. 85..

3.23.180

ityevamuktvā kṛpayā virarāma śivā śivaḥ ..

3.23.181

muniḥ praṇamya deveśaṃ vaikuṇṭhaṃ śaraṇaṃ yayau .. 86 ..

3.23.182

gatvā vaikuṇṭhabhavanaṃ manoyāyī munīśvaraḥ ..

3.23.183

dṛṣṭvā sudarśanaṃ paścādviveśāntaḥpuraṃ hareḥ .. 87 ..

3.23.184

dadarśa śrīhariṃ vipro ratnasiṃhāsanasthitam ..

3.23.185

śaṅkhacakragadāpadmadharaṃ pītāmbaraṃ param .. 88 ..

3.23.186

śyāmaṃ caturbhujaṃ śāntaṃ lakṣmīkāntaṃ manoharam ..

3.23.187

ratnālaṃkāraśobhāḍhyaṃ ratnamālāvibhūṣitam .. 89 ..

3.23.188

īṣaddhāsyaprasannāsyaṃ bhaktānugrahakātaram ..

3.23.189

sadratnasāraracitaṃ kirīṭojjvalaśekharam .. 4.25.90 ..

3.23.190

pārṣadapravarendraiśca sevitaṃ śvetacāmaraiḥ ..

3.23.191

padmāsevitapādābja sarasvatyā stutaṃ puraḥ .. 91 ..

3.23.192

sunandanandakumudapracaṇḍādibhirāvṛtam ..

3.23.193

guṇānuvādaṃ gāyantaṃ tantraiḥ paśyantamīpsitam .. 92 ..

3.23.194

evaṃbhūtaṃ prabhuṃ dṛṣṭvā daṇḍavatpraṇanāma ca ..

3.23.195

tuṣṭāva sāmavedoktastotreṇa parameśvaram .. 93 ..

3.23.196

.. durvāsā uvāca .. ..

3.23.197

trāhi māṃ kamalākānta trāhi māṃ karuṇānidhe ..

3.23.198

dīnabandho'tidīneśa karuṇāsāgara prabho .. 94 ..

3.23.199

vedavedāṅgasaṃsraṣṭurvidhātuśca svayaṃ vidhe ..

3.23.200

mṛtyormṛtyuḥ kālakāla trāhi māṃ saṃkaṭārṇave .. 95 ..

First 200 of 348 passages. Read on