Lingapurana 1.96
Liṅgapurāṇa 1.96
- Language
- Sanskrit
Contents
- 1.96.128 — 1 part
1.96.1
ṛṣaya ūcuḥ
kathaṃ devo mahādevo viśvasaṃhārakārakaḥ
śarabhākhyaṃ mahāghoraṃ vikṛtaṃ rūpamāsthitaḥ //
1.96.2
kiṃ kiṃ dhairyaṃ kṛtaṃ tena brūhi sarvam aśeṣataḥ
evamabhyarthito devair matiṃ cakre kṛpālayaḥ //
1.96.3
yattejastu nṛsiṃhākhyaṃ saṃhartuṃ parameśvaraḥ
tadarthaṃ smṛtavān rudro vīrabhadraṃ mahābalam //
1.96.4
ātmano bhairavaṃ rūpaṃ mahāpralayakārakam
ājagāma purā sadyo gaṇānāmagrato hasan //
1.96.5
sāṭṭahāsair gaṇavarair utpatadbhir itastataḥ
nṛsiṃharūpairatyugraiḥ koṭibhiḥ parivāritaḥ //
1.96.6
tāvadbhir abhito vīrair nṛtyadbhiś ca mudānvitaiḥ
krīḍadbhiś ca mahādhīrair brahmādyaiḥ kandukairiva //
1.96.7
adṛṣṭapūrvairanyaiś ca veṣṭito vīravanditaḥ
kalpāntajvalanajvālo vilasallocanatrayaḥ //
1.96.8
āttaśastro jaṭājūṭe jvaladbālendumaṇḍitaḥ
bālendudvitayākāratīkṣṇadaṃṣṭrāṅkuradvayaḥ //
1.96.9
ākhaṇḍaladhanuḥkhaṇḍasaṃnibhabhrūlatāyutaḥ
mahāpracaṇḍahuṅkārabadhirīkṛtadiṅmukhaḥ //
1.96.10
nīlameghāñjanākārabhīṣaṇaśmaśruradbhutaḥ
vādakhaṇḍam akhaṇḍābhyāṃ bhrāmayaṃstriśikhaṃ muhuḥ //
1.96.11
vīrabhadro 'pi bhagavān vīraśaktivijṛmbhitaḥ
svayaṃ vijñāpayāmāsa kimatra smṛtikāraṇam //
1.96.12
ājñāpaya jagatsvāmin prasādaḥ kriyatāṃ mayi
akāle bhayamutpannaṃ devānāmapi bhairava //
1.96.13
jvalitaḥ sa nṛsiṃhāgniḥ śamayainaṃ durāsadam
sāntvayan bodhayādau taṃ tena kiṃ nopaśāmyati //
1.96.14
tato matparamaṃ bhāvaṃ bhairavaṃ saṃpradarśaya
sūkṣmaṃ sūkṣmeṇa saṃhṛtya sthūlaṃ sthūlena tejasā //
1.96.15
vaktramānaya kṛttiṃ ca vīrabhadra mamājñayā
ityādiṣṭo gaṇādhyakṣaḥ praśāntavapurāsthitaḥ //
1.96.16
jagāma raṃhasā tatra yatrāste narakesarī
tatastaṃ bodhayāmāsa vīrabhadro haro harim //
1.96.17
uvāca vākyamīśānaḥ pitā putramivaurasam
jagatsukhāya bhagavann avatīrṇo 'si mādhava //
1.96.18
sthityarthena ca yukto 'si pareṇa parameṣṭhinā
jantucakraṃ bhagavatā rakṣitaṃ matsyarūpiṇā //
1.96.19
pucchenaiva samābadhya bhramannekārṇave purā
bibharṣi kūrmarūpeṇa vārāheṇoddhṛtā mahī //
1.96.20
anena harirūpeṇa hiraṇyakaśipurhataḥ
vāmanena balirbaddhas tvayā vikramatā punaḥ //
1.96.21
tvam eva sarvabhūtānāṃ prabhāvaḥ prabhur avyayaḥ
yadā yadā hi lokasya duḥkhaṃ kiṃcit prajāyate //
1.96.22
tadā tadāvatīrṇastvaṃ kariṣyasi nirāmayam
nādhikastvatsamo 'pyasti hare śivaparāyaṇa //
1.96.23
tvayā dharmāś ca vedāś ca śubhe mārge pratiṣṭhitāḥ
yadartham avatāro 'yaṃ nihataḥ so 'pi keśava //
1.96.24
atyantaghoraṃ bhagavan narasiṃha vapustava
upasaṃhara viśvātmaṃs tvameva mama saṃnidhau //
1.96.25
sūta uvāca
ityukto vīrabhadreṇa nṛsiṃhaḥ śāntayā girā
tato 'dhikaṃ mahāghoraṃ kopaṃ prajvālayaddhariḥ //
1.96.26
śrīnṛsiṃha uvāca
āgato 'si yatastatra gaccha tvaṃ mā hitaṃ vada
idānīṃ saṃhariṣyāmi jagadetaccarācaram //
1.96.27
saṃhartur na hi saṃhāraḥ svato vā parato 'pi vā
śāsitaṃ mama sarvatra śāstā ko 'pi na vidyate //
1.96.28
matprasādena sakalaṃ samaryādaṃ pravartate
ahaṃ hi sarvaśaktīnāṃ pravartakanivartakaḥ //
1.96.29
yad yad vibhūtimat sattvaṃ śrīmadūrjitameva vā
tattadviddhi gaṇādhyakṣa mama tejovijṛmbhitam //
1.96.30
devatāparamārthajñā mamaiva paramaṃ viduḥ
madaṃśāḥ śaktisampannā brahmaśakrādayaḥ surāḥ //
1.96.31
mannābhipaṅkajājjātaḥ purā brahmā caturmukhaḥ
tallalāṭasamutpanno bhagavānvṛṣabhadhvajaḥ //
1.96.32
rajasādhiṣṭhitaḥ sraṣṭā rudrastāmasa ucyate
ahaṃ niyantā sarvasya matparaṃ nāsti daivatam //
1.96.33
viśvādhikaḥ svatantraś ca kartā hartākhileśvaraḥ
idaṃ tu matparaṃ tejaḥ kaḥ punaḥ śrotumicchati //
1.96.34
ato māṃ śaraṇaṃ prāpya gaccha tvaṃ vigatajvaraḥ
avehi paramaṃ bhāvam idaṃ bhūtamaheśvaraḥ //
1.96.35
kālo 'smyahaṃ kālavināśahetur lokān samāhartum ahaṃ pravṛttaḥ
mṛtyormṛtyuṃ viddhi māṃ vīrabhadra jīvantyete matprasādena devāḥ //
1.96.36
sūta uvāca
sāhaṅkāramidaṃ śrutvā harer amitavikramaḥ
vihasyovāca sāvajñaṃ tato visphuritādharaḥ //
1.96.37
śrīvīrabhadra uvāca
kiṃ na jānāsi viśveśaṃ saṃhartāraṃ pinākinam
asadvādo vivādaś ca vināśastvayi kevalaḥ //
1.96.38
tavānyonyāvatārāṇi kāni śeṣāṇi sāṃpratam
kṛtāni yena kenāpi kathāśeṣo bhaviṣyati //
1.96.39
doṣaṃ tvaṃ paśya etattvam avasthāmīdṛśīṃ gataḥ
tena saṃhāradakṣeṇa kṣaṇātsaṃkṣayameṣyasi //
1.96.40
prakṛtistvaṃ pumān rudras tvayi vīryaṃ samāhitam
tvannābhipaṅkajājjātaḥ pañcavaktraḥ pitāmahaḥ //
1.96.41
sṛṣṭyarthena jagatpūrvaṃ śaṅkaraṃ nīlalohitam
lalāṭe cintayāmāsa tapasyugre vyavasthitaḥ //
1.96.42
tallalāṭādabhūcchaṃbhoḥ sṛṣṭyarthaṃ tanna dūṣaṇam
aṃśo 'haṃ devadevasya mahābhairavarūpiṇaḥ //
1.96.43
tvatsaṃhāre niyukto 'smi vinayena balena ca
evaṃ rakṣo vidāryaiva tvaṃ śaktikalayā yutaḥ //
1.96.44
ahaṅkārāvalepena garjasi tvamatandritaḥ
upakāro hyasādhūnām apakārāya kevalam //
1.96.45
yadi siṃha maheśānaṃ svapunarbhūta manyase
na tvaṃ sraṣṭā na saṃhartā na svatantro hi kutracit //
1.96.46
kulālacakravacchaktyā prerito 'si pinākinā
adyāpi tava nikṣiptaṃ kapālaṃ kūrmarūpiṇaḥ //
1.96.47
harahāralatāmadhye mugdha kasmānna budhyase
vismṛtaṃ kiṃ tadaṃśena daṃṣṭrotpātanapīḍitaḥ //
1.96.48
vārāhavigrahaste 'dya sākrośaṃ tārakāriṇā
dagdho 'si yasya śūlāgre viṣvaksenacchalādbhavān //
1.96.49
dakṣayajñe śiraśchinnaṃ mayā te yajñarūpiṇaḥ
adyāpi tava putrasya brahmaṇaḥ pañcamaṃ śiraḥ //
1.96.50
chinnaṃ tamenābhisaṃdhaṃ tadaṃśaṃ tasya tadbalam
nirjitastvaṃ dadhīcena saṃgrāme samarudgaṇaḥ //
1.96.51
kaṇḍūyamāne śirasi kathaṃ tadvismṛtaṃ tvayā
cakraṃ vikramato yasya cakrapāṇe tava priyam //
1.96.52
kutaḥ prāptaṃ kṛtaṃ kena tvayā tadapi vismṛtam
te mayā sakalā lokā gṛhītāstvaṃ payonidhau //
1.96.53
nidrāparavaśaḥ śeṣe sa kathaṃ sāttviko bhavān
tvadādistambaparyantaṃ rudraśaktivijṛmbhitam //
1.96.54
śaktimānabhitastvaṃ ca hy analastvaṃ ca mohitaḥ
tattejaso 'pi māhātmyaṃ yuvāṃ draṣṭuṃ na hi kṣamau //
1.96.55
sthūlā ye hi prapaśyanti tadviṣṇoḥ paramaṃ padam
dyāvāpṛthivyā indrāgniyamasya varuṇasya ca //
1.96.56
dhvāntodare śaśāṅkasya janitvā parameśvaraḥ
kālo 'si tvaṃ mahākālaḥ kālakālo maheśvaraḥ //
1.96.57
atastvamugrakalayā mṛtyormṛtyurbhaviṣyasi
sthiradhanvā kṣayo vīro vīro viśvādhikaḥ prabhuḥ //
1.96.58
upahastā jvaraṃ bhīmo mṛgapakṣihiraṇmayaḥ
śāstāśeṣasya jagato na tvaṃ naivacaturmukhaḥ //
1.96.59
itthaṃ sarvaṃ samālokya saṃharātmānam ātmanā
no cedidānīṃ krodhasya mahābhairavarūpiṇaḥ //
1.96.60
vajrāśaniriva sthāṇos tv evaṃ mṛtyuḥ patiṣyati
ityukto vīrabhadreṇa nṛsiṃhaḥ krodhavihvalaḥ //
1.96.61
nanāda tanuvegena taṃ gṛhītuṃ pracakrame
atrāntare mahāghoraṃ vipakṣabhayakāraṇam //
1.96.62
gaganavyāpi durdharṣaśaivatejaḥsamudbhavam
vīrabhadrasya tadrūpaṃ tatkṣaṇādeva dṛśyate //
1.96.63
na taddhiraṇmayaṃ saumyaṃ na sauraṃ nāgnisaṃbhavam
na taḍiccandrasadṛśam anaupamyaṃ maheśvaram //
1.96.64
tadā tejāṃsi sarvāṇi tasmin līnāni śāṅkare
tato vyakto mahātejā vyakte saṃbhavatastataḥ //
1.96.65
rudrasādhāraṇaṃ caiva cihnitaṃ vikṛtākṛti
tataḥ saṃhārarūpeṇa suvyaktaḥ parameśvaraḥ //
1.96.66
paśyatāṃ sarvadevānāṃ jayaśabdādimaṅgalaiḥ
sahasrabāhur jaṭilaś candrārdhakṛtaśekharaḥ //
1.96.67
sa mṛgārdhaśarīreṇa pakṣābhyāṃ cañcunā dvijāḥ
atitīkṣṇamahādaṃṣṭro vajratulyanakhāyudhaḥ //
1.96.68
kaṇṭhe kālo mahābāhuś catuṣpād vahnisaṃbhavaḥ
yugāntodyatajīmūtabhīmagaṃbhīraniḥsvanaḥ //
1.96.69
samaṃ kupitavṛttāgnivyāvṛttanayanatrayaḥ
spaṣṭadaṃṣṭro 'dharoṣṭhaś ca huṅkāreṇa yuto haraḥ //
1.96.70
haristaddarśanādeva vinaṣṭabalavikramaḥ
bibhrad aurmyaṃ sahasrāṃśor adhaḥ khadyotavibhramam //
1.96.71
atha vibhramya pakṣābhyāṃ nābhipāde 'bhyudārayan
pādāvābadhya pucchena bāhubhyāṃ bāhumaṇḍalam //
1.96.72
bhindannurasi bāhubhyāṃ nijagrāha haro harim
tato jagāma gaganaṃ devaiḥ saha maharṣibhiḥ //
1.96.73
sahasaiva bhayādviṣṇuṃ vihagaś ca yathoragam
utkṣipyotkṣipya saṃgṛhya nipātya ca nipātya ca //
1.96.74
uḍḍīyoḍḍīya bhagavān pakṣāghātavimohitam
hariṃ harantaṃ vṛṣabhaṃ viśveśānaṃ tamīśvaram //
1.96.75
anuyānti surāḥ sarve namovākyena tuṣṭuvuḥ
nīyamānaḥ paravaśo dīnavaktraḥ kṛtāñjaliḥ //
1.96.76
tuṣṭāva parameśānaṃ haristaṃ lalitākṣaraiḥ
namo rudrāya śarvāya mahāgrāsāya viṣṇave //
1.96.77
nama ugrāya bhīmāya namaḥ krodhāya manyave
namo bhavāya śarvāya śaṅkarāya śivāya te //
1.96.78
kālakālāya kālāya mahākālāya mṛtyave
vīrāya vīrabhadrāya kṣayadvīrāya śūline //
1.96.79
mahādevāya mahate paśūnāṃ pataye namaḥ
ekāya nīlakaṇṭhāya śrīkaṇṭhāya pinākine //
1.96.80
namo 'nantāya sūkṣmāya namaste mṛtyumanyave
parāya parameśāya parātparatarāya te //
1.96.81
parātparāya viśvāya namaste viśvamūrttaye
namo viṣṇukalatrāya viṣṇukṣetrāya bhānave //
1.96.82
kaivartāya kirātāya mahāvyādhāya śāśvate
bhairavāya śaraṇyāya mahābhairavarūpiṇe //
1.96.83
namo nṛsiṃhasaṃhartre kāmakālapurāraye
mahāpāśaughasaṃhartre viṣṇumāyāntakāriṇe //
1.96.84
tryaṃbakāya tryakṣarāya śipiviṣṭāya mīḍhuṣe
mṛtyuñjayāya śarvāya sarvajñāya makhāraye //
1.96.85
makheśāya vareṇyāya namaste vahnirūpiṇe
mahāghrāṇāya jihvāya prāṇāpānapravartine //
1.96.86
triguṇāya triśūlāya guṇātītāya yogine
saṃsārāya pravāhāya mahāyantrapravartine //
1.96.87
namaścandrāgnisūryāya muktivaicitryahetave
varadāyāvatārāya sarvakāraṇahetave //
1.96.88
kapāline karālāya pataye puṇyakīrttaye
amoghāyāgninetrāya lakulīśāya śaṃbhave //
1.96.89
bhiṣaktamāya muṇḍāya daṇḍine yogarūpiṇe
meghavāhāya devāya pārvatīpataye namaḥ //
1.96.90
avyaktāya viśokāya sthirāya sthiradhanvine
sthāṇave kṛttivāsāya namaḥ pañcārthahetave //
1.96.91
varadāyaikapādāya namaścandrārdhamauline
namaste 'dhvararājāya vayasāṃ pataye namaḥ //
1.96.92
yogīśvarāya nityāya satyāya parameṣṭhine
sarvātmane namastubhyaṃ namaḥ sarveśvarāya te //
1.96.93
ekadvitricatuḥpañcakṛtvas te 'stu namonamaḥ
daśakṛtvastu sāhasrakṛtvaste ca namonamaḥ //
1.96.94
namo 'parimitaṃ kṛtvā-nantakṛtvo namonamaḥ
namonamo namo bhūyaḥ punarbhūyo namonamaḥ //
1.96.95
sūta uvāca
nāmnāmaṣṭaśatenaivaṃ stutvāmṛtamayena tu
punastu prārthayāmāsa nṛsiṃhaḥ śarabheśvaram //
1.96.96
yadā yadā mamājñānam atyahaṅkāradūṣitam
tadā tadāpanetavyaṃ tvayaiva parameśvara //
1.96.97
evaṃ vijñāpayanprītaḥ śaṅkaraṃ narakesarī
nanvaśakto bhavān viṣṇo jīvitāntaṃ parājitaḥ //
1.96.98
tadvaktraśeṣamātrāntaṃ kṛtvā sarvasya vigraham
śuktiśityaṃ tadā maṅgaṃ vīrabhadraḥ kṣaṇāttataḥ //
1.96.99
devā ūcuḥ
atha brahmādayaḥ sarve vīrabhadra tvayā dṛśā
jīvitāḥ smo vayaṃ devāḥ parjanyeneva pādapāḥ //
1.96.100
yasya bhīṣā dahatyagnir udeti ca raviḥ svayam
vāto vāti ca so 'si tvaṃ mṛtyurdhāvati pañcamaḥ //
1.96.101
yadavyaktaṃ paraṃ vyoma kalātītaṃ sadāśivam
bhagavaṃstvāmeva bhavaṃ vadanti brahmavādinaḥ //
1.96.102
ke vayameva dhātukye vedane parameśvaraḥ
na viddhi paramaṃ dhāma rūpalāvaṇyavarṇane //
1.96.103
upasargeṣu sarveṣu trāyasvāsmān gaṇādhipa
ekādaśātman bhagavān vartate rūpavān haraḥ //
1.96.104
īdṛśān te 'vatārāṇi dṛṣṭvā śiva bahūṃstamaḥ
kadācit saṃdihen nāsmāṃs tvaccintāstamayā tathā //
1.96.105
guñjāgirivarataṭā-mitarūpāṇi sarvaśaḥ
abhyasaṃhara gamyaṃ te na nītavyaṃ parāparā //
1.96.106
dve tanū tava rudrasya vedajñā brāhmaṇā viduḥ
ghorāpyanyā śivāpyanyā te pratyekamanekadhā //
1.96.107
ihāsmānpāhi bhagavan nityāhatamahābalaḥ
bhavatā hi jagatsarvaṃ vyāptaṃ svenaiva tejasā //
1.96.108
brahmaviṣṇvindracandrādi vayaṃ ca pramukhāḥ surāḥ
surāsurāḥ samprasūtās tvattaḥ sarve maheśvara //
1.96.109
brahmā ca indro viṣṇuś ca yamādyā na surāsurān
tato nigṛhya ca hariṃ siṃha ity upacetasam //
1.96.110
yato bibharṣi sakalaṃ vibhajya tanumaṣṭadhā
ato 'smān pāhi bhagavan surān dānair abhīpsitaiḥ //
1.96.111
uvāca tān surāndevo maharṣīṃś ca purātanān
yathā jale jalaṃ kṣiptaṃ kṣīraṃ kṣīre ghṛtaṃ ghṛte //
1.96.112
eka eva tadā viṣṇuḥ śivalīno na cānyathā
eṣa eva nṛsiṃhātmā sadarpaś ca mahābalaḥ //
1.96.113
jagatsaṃhārakāreṇa pravṛtto narakesarī
yājanīyo namastasmai madbhaktisiddhikāṅkṣibhiḥ //
1.96.114
etāvaduktvā bhagavān vīrabhadro mahābalaḥ
apaśyan sarvabhūtānāṃ tatraivāntaradhīyata //
1.96.115
nṛsiṃhakṛttivasanas tadāprabhṛti śaṅkaraḥ
vaktraṃ tanmuṇḍamālāyāṃ nāyakatvena kalpitam //
1.96.116
tato devā nirātaṅkāḥ kīrtayantaḥ kathāmimām
vismayotphullanayanā jagmuḥ sarve yathāgatam //
1.96.117
ya idaṃ paramākhyānaṃ puṇyaṃ vedaiḥ samanvitam
paṭhitvā śṛṇute caiva sarvaduḥkhavināśanam //
1.96.118
dhanyaṃ yaśasyam āyuṣyam ārogyaṃ puṣṭivardhanam
sarvavighnapraśamanaṃ sarvavyādhivināśanam //
1.96.119
apamṛtyupraśamanaṃ mahāśāntikaraṃ śubham
aricakrapraśamanaṃ sarvādhipravināśanam //
1.96.120
tato duḥsvapnaśamanaṃ sarvabhūtanivāraṇam
viṣagrahakṣayakaraṃ putrapautrādivardhanam //
1.96.121
yogasiddhipradaṃ samyak śivajñānaprakāśakam
śeṣalokasya sopānaṃ vāñchitārthaikasādhanam //
1.96.122
viṣṇumāyānirasanaṃ devatāparamārthadam
vāñchāsiddhipradaṃ caiva ṛddhiprajñādisādhanam //
1.96.123
idaṃ tu śarabhākāraṃ paraṃ rūpaṃ pinākinaḥ
prakāśitavyaṃ bhakteṣu cireṣūdyamiteṣu ca //
1.96.124
taireva paṭhitavyaṃ ca śrotavyaṃ ca śivātmabhiḥ
śivotsaveṣu sarveṣu caturdaśyaṣṭamīṣu ca //
1.96.125
paṭhetpratiṣṭhākāleṣu śivasannidhikāraṇam
coravyāghrāhisiṃhāntakṛto rājabhayeṣu ca //
1.96.126
atrānyotpātabhūkampadavāgnipāṃsuvṛṣṭiṣu
ulkāpāte mahāvāte vinā vṛṣṭyātivṛṣṭiṣu //
1.96.127
atastatra paṭhedvidvāñ chivabhakto dṛḍhavrataḥ
yaḥ paṭhecchṛṇuyādvāpi stavaṃ sarvamanuttamam //
1.96.128
sa rudratvaṃ samāsādya rudrasyānucaro bhavet //
1.96.128.p1
iti śrīliṅgamahāpurāṇe pūrvabhāge śarabhaprādurbhāvo nāma ṣaṇṇavatitamo 'dhyāyaḥ
Commentaries (2)
- Śivatosaṇī Liṅgapurāṇaṭīkā — Gaṇeśa Bhaṭṭa, Sanskrit
- Śivatoṣiṇī — Gaṇeśa Ballāla Nātū, Sanskrit
Linked texts (10)
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
- Kūrmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Liṅga — Sanskrit
- Liṅgapurāṇa — Ativīrarāma Pāṇṭiyar 1500, Sanskrit
- Ākāśabhairava — Sanskrit
- Vīraśaivāmṛtapurāṇa (Gubbi Mallaṇa) — Gubbi Mallaṇa, Sanskrit
- Himavatkhaṇḍa — Sanskrit
- Purāṇasāra (Mādhava Vidyāraṇya) — Mādhava Vidyāraṇya, Sanskrit
- Purāṇasāra — Sāyaṇa, Sanskrit
- Kūrmapurāṇa (Ananta Gokhale) — Ananta Gokhale, Sanskrit