Pramāṇa · Search · About · API

Maheshvarakhanda 23

Māheśvarakhaṇḍa 23

Language
Sanskrit

Contents

23.1

cha || || nārada uvāca || || tamālokya palāyaṃtaṃ vidhvastadhvajakārmukam || daityāṃśca muditāniṃdraḥ kartavyaṃ nādhyagacchata

23.2

athāyānnikaṭaṃ viṣṇoḥ sureśastvarayānvitaḥ || uvāca cainaṃ madhuramutsāhaparivṛṃhitam

23.3

kimebhiḥ krīḍase deva dānavairduṣṭamānasaiḥ || durjanairlabdha
raṃdhrasya puruṣasya kutaḥ kriyāḥ

23.4

śaktenopekṣito nīco manyate balamātmanaḥ || tasmānna nīcaṃ maṃtimānupekṣeta kathaṃcana

23.5

athāgresarasaṃpattyā
rathino jayamāyayuḥ || kaste sakhābhavatpūrvaṃ hiraṇyākṣavadhe vibho

23.6

hiraṇyakaśipurdaityo vīryaśālī madoddhataḥ || prāpya tvāṃ tṛṇavannaṣṭastatra ko'
gresarastava

23.7

pūrvaṃ pratibalā daityā madhukaiṭabhasannibhāḥ || niviṣṭāstvāṃ tu saṃprāpya śalabhā iva pāvakam

23.8

yugeyuge ca daityānāṃ tvatto nāśo'
bhavaddhare || tathaivādyeha bhītānāṃ tvaṃ hi viṣṇo surāśrayaḥ

23.9

evaṃ saṃnodito viṣṇūrvyavardhata mahābhujaḥ || balena tejasā ṛddhyā sarvabhūtāśrayo'
rihā

23.10

athovāca sahasrākṣaṃ keśavaḥ prahasanniva || evametadyathā prāha bhavānasmaddhṛtaṃ vacaḥ

23.11

trailokyadānavānsarvāndagdhuṃ śaktaḥ kṣaṇā
daham || durjayastārakaḥ kiṃ tu muktvā saptadinaṃ śiśum

23.12

mahiṣaścaiva śuṃbhaśca ubhau vadhyau ca yoṣitā || jaṃbho durvāsasā śaptaḥ śakravadhyo bhavā
niti || tasmāttvaṃ divyavīryeṇa jahi jaṃbhaṃ madotkaṭam

23.13

avadhyaḥ sarvabhūtānāṃ tvāmṛte sa tu dānavaḥ

23.14

mayā gupto raṇe jaṃbho jagatkaṃṭaka
muddhara || tadvaikuṃṭhavacaḥ śrutvā sahasrākṣomarārihā

23.15

samādiśatsuradhyakṣānsainyasya racanāṃ prati || tataścābhyarthito devairviṣṇuḥ sainyamakalpayat

23.16

yatsāraṃ sarvalokasya vīryasya tapaso'pi ca || tadaikādaśa rudrāṃśca cakārāgresarānhariḥ

23.17

vyālīḍhāṃgā mahādevā balino nīlakaṃ
dharāḥ || caṃdrakhaṃḍatripuṃḍrāśca piṃgākṣāḥ śūlapāṇayaḥ

23.18

piṃgottaṃgajaṭājūṭāḥ siṃhacarmāvasāyinaḥ || bhasmoddhūlitagātrāśca bhujamaṃḍalabhairavāḥ

23.19

kapālīśādayo rudrā vidrāvitamahā'surāḥ || kapālī piṃgalo bhīmo virūpākṣo vilohitaḥ

23.20

ajakaḥ śāsanaḥ śāstā śaṃbhu
ścaṃdro bhavastathā || eta ekādaśānaṃtabalā rudrāḥ prabhāvinaḥ

23.21

apālayaṃta tridaśānvigarjaṃta ivāṃbudāḥ || himācalābhe mahati kāṃcanāṃburuha
sraji

23.22

pracaṃcalamahāhemaghaṃṭāsaṃhatimaṃḍite || airāvate caturdaṃte mattamātaṃga āsthitaḥ

23.23

mahāmadajalasrāve kāmarūpe śatakratuḥ || tasthau
himagireḥ śṛṃge bhānumāniva dīptimān || tasyārakṣatpadaṃ savyaṃ māruto'mitavikramaḥ

23.24

jugopāparamagniśca jvālāpūritadiṅmukhaḥ || pṛṣṭharakṣo'bhava
dviṣṇuḥ samareśaḥ śatakratoḥ

23.25

ādityā vasavo viśve marutaścāśvināvapi || gaṃdharvā rākṣasā yakṣāḥ sarkinaramahoragāḥ

23.26

koṭiśaḥkoṭiśaḥ
kṛtvā vṛṃdaṃ cihnopalakṣitam || viśrāvayaṃtaḥ svāṃ kīrtiṃ baṃdivṛṃdaiḥ puraḥsaraiḥ

23.27

celurdaityavadhe dṛptā nānāvarṇāṃyudhadhvajāḥ

23.28

śatakratoramarani
kāyapālitā patākinī yānaninādanāditā || sitonnatadhvajapaṭakoṭimaṃḍitā babhūva sā ditisutaśokavardhinī

23.29

āyāṃtīṃ tāṃ vilokyātha sura
senāṃ gajāsuraḥ || gajarūpī mahāṃścaiva saṃhārāṃbhodhivikramaḥ

23.30

paraśvadhāyudho daityo daśanauṣṭhakaṃsaṃpuṭaḥ || mamardda caraṇe devāṃścikṣepānyānkareṇa
ca

23.31

parānparaśunā jaghne daityeṃdro raudravikramaḥ || tasyaivaṃ nighnataḥ kruddhā devagandharvakiṃnarāḥ

23.32

mumucuḥ saṃhatāḥ sarve citraśastrāstrasaṃhatim
paraśvadhāṃśca cakrāṇi bhiṇḍipālānsamudgarān

23.33

kuntānprāsāñcharāṃstīkṣṇānmudgarāṃścāpi duḥsahān || tānsarvānsograsadaityo yūthapaḥ
kavalāniva

23.34

kopasphuritadaṃṣṭrāgraḥ karasphoṭena nādayan || surānnitraṃśaścacārājau duṣprekṣyaḥ so'tha dānavaḥ

23.35

yasminyasminnipatati sura
vṛṃde gajāsuraḥ || tasmiṃstasminmahāśabdo hāhākāro vyajāyata

23.36

atha vidravamānaṃ tadbalaṃ prekṣya samaṃtataḥ || rudrāḥ parasparaṃ procurahaṃkārotthitā
tviṣaḥ

23.37

bhobho gṛhṇata daityeṃdraṃ bhiṃdatainaṃ mahābalāḥ || karṣatainaṃ śitaiḥ śūlairbhakṣatainaṃ hi marmasu

23.38

kapālī vākyamākarṇya śūlaṃ sitaśitaṃ
mukhe || saṃmārjya vāmahastena saṃraṃbhādvivṛtekṣaṇaḥ

23.39

protphullāruṇanīlābjasaṃhatiḥ sarvato diśaḥ || athāgādbhukuṭīvakro daityeṃdrābhimukho raṇe

23.40

dṛḍhena muṣṭibandhena śūlaṃ viṣṭabhya nirmalaḥ || jaghāna kumbhadeśe tu kapālī gajadānavam

23.41

tato daśāpi te rudrā nirmalāyomayai raṇe
jaghnuḥ śūlaistu daityeṃdraṃ śailavaṣmāṇamāhave

23.42

susrāva śoṇitaṃ paścātsarvasrotassu tasya vai || śūlaraktena rudrasya śuśubhe gajadānavaḥ

23.43

protphullāmalanīlābjaṃ śāradīvāmalaṃ saraḥ || bhasmaśubhratanucchāyai rudrai rhaṃsairivāvṛtam

23.44

kruddhaṃ kapālinaṃ daityaḥ pracalatkarṇapallavaḥ || bhavaṃ ca dantai
rbibhide nābhideśe gajāsuraḥ

23.45

dṛṣṭvānuraktaṃ rudrābhyāṃ navarudrāstato drutam || vivyadhurviśikhaiḥ śūlaiḥ śarīramamaradviṣaḥ

23.46

tataḥ kapā
linaṃ tyaktvā bhavaṃ cāsurapuṃgavaḥ || vegena kupito daityo nava rudrānupāiravat || mamardda caraṇāghātairdantaiścāpi kareṇa ca

23.47

tato'sau śūlayuddhena
śramamāsādito yadā || tadā kapālī jagrāha karamasyāmaradviṣaḥ

23.48

bhrāmayāmāsa cātīva vegena ca gajāsuram || dṛṣṭvā śramāturaṃ daityaṃ
kiṃcicyāvitajīvitam

23.49

nirutsāhaṃ raṇe tasmingatayuddhotsavo'bhavat || tato bhramata evāsya carma utkṛtya bhairavam

23.50

sravatsarvāṃgara
ktaughaṃ cakārāṃbaramātmanaḥ || tuṣṭuvustaṃ tadā devā bahudhā bahubhiḥ stavaiḥ

23.51

ūcuścainaṃ ca yo hanyātsa mriyeta tatastvasau || dṛṣṭvā kapālino rūpaṃ
gajacarmāṃbarāvṛtam

23.52

vitresururdudruvurjagmurnipetūśca sahasraśaḥ || evaṃ vilulite tasmindānaveṃdre mahābale

23.53

gajaṃ mattamathāruhya śatadundu
bhināditam || nimirabhyapatattūrṇaṃ surasainyāni loḍayan

23.54

yāṃyāṃ nimigajo yāti diśaṃ tāṃtāṃ savāhanāḥ || dudruvuścakruśurdevā bhayenā
kaṃpitā muhuḥ

23.55

gandhena suramātaṃgā dudruvustasya hastinaḥ || palāyiteṣu sainyeṣu surāṇāṃ pākaśāsanaḥ

23.56

tasthau dikpālakaiḥ sārdhaṃ
maṣṭabhiḥ keśavena ca || saṃprāptastasya mātaṃgo yāvacchakragajaṃ prati

23.57

tāvacchakragajo bhīto muktā nādaṃ subhairavam || mriyamāṇo'pi
yatnena cakora iva tiṣṭhati

23.58

palāyati gaje tasminnārūḍhaḥ pākaśāsanaḥ || viparītamukhaṃ yuddhaṃ dānavendreṇa so'karot

23.59

śatakra
tustu śūlena nimiṃ vakṣasyatāḍayat || gadayā dantinaṃ tasya galladeśehanadbhṛśam

23.60

taṃ prahāramaciṃtyaiva nimirnirbhayapauruṣaḥ
airāvataṃ kaṭīdeśe mudgareṇābhyatāḍayat

23.61

sa hato mudgareṇātha śakrakuñjara āhave || jagāma paścātpadbhyāṃ ca pṛthivīṃ bhūdharākṛtiḥ

23.62

lāghavātkṣipramutthāya tato'maramahāgajaḥ || raṇādapasasarpātha bhīṣito nimihastinā

23.63

tato vāyurvavau rūkṣo bahuśarkarapāṃśulaḥ
sammukho nimimātaṃgo'kaṃpano'calakaṃpanaḥ || sutarakto babhau śailo ghainadhātuhrado yathā

23.64

dhaneśo'pi gadāṃ gurvī tasya dānavahastinaḥ
mumoca vegāttyapatatsā gadā tasya mūrdhani

23.65

gajo gadānipātena sa tena parimūrcchitaḥ || dantairbhittvā dharāṃ vegātpapātācalsannibhaḥ

23.66

patite ca gaje tasminsiṃhanādo mahānabhūt || sarvataḥ surasainyānāṃ gajavṛṃhitavṛṃhitaḥ

23.67

heṣāraveṇa cāśvānāṃ raṇāsphoṭaiśca dhanvinām
gajaṃ taṃ nihataṃ dṛṣṭvā nimiṃ cāpi parāṅmukham

23.68

surāṇāṃ siṃhanādaṃ ca sannāditadigaṃtaram || jaṃbho jajvala kopena saṃdīpta iva pāvakaḥ

23.69

tataḥ sa koparaktākṣo dhanuṣyāropya sāyakm || tiṣṭheti cābravīttāraṃ sārathiṃ cāpyanaṃdayat

23.70

tamāyāṃtamabhiprekṣya dhanuṣyāhitasā
yakam || śatakraturadīnātmā dṛḍhamādatta kārmukam

23.71

bāṇaṃ ca tailadhautāgramardhacaṃdramajihmagam

23.72

tenāsya saśaraṃ cāpaṃ ciccheda balavṛ
trahā || apāsya taddhanuśchinnaṃ jaṃbho dānavanaṃdanaḥ

23.73

anyatkārmukamādāya vegavaddārasādhanam || śarāṃścāśīviṣākārāṃstailadhautānajihmagān

23.74

śakraṃ vivyādha daśabhirjañjaddeśe ca patribhiḥ || hṛdaye ca tribhiścaiva dvābhyāṃ ca skandhayordvayoḥ

23.75

śakropi dānavendrāya bāṇajālama
bhīrayan || aprāptānadānavendrastu śarāñchakrabhujeritān

23.76

ciccheda śatadhā''kāśe śarairagniśikhopamaiḥ || tataśca śarajālena devendro dānaveśva
ram

23.77

ācchādayata yatnena varṣāsviva ghanairnabhaḥ || daityo'pi bāṇajālena vivyādha sāyakaiḥ śitaiḥ

23.78

yathā vāyurghanāṭopaṃ yadvadārya
diśāṃ mukhe || śakro'tha krodhasaṃraṃbhānna viśeṣayate yadā

23.79

dānavendraṃ tadā cakre gaṃdharvāstraṃ mahādbhutam || tato'sya tejasā vyāptamabhūdgaganagoca
ram

23.80

gandharvanagaraiścāpi nānāprākāratoraṇaiḥ || muṃcadbhiradbhutākārairastravṛṣṭiṃ samaṃtataḥ

23.81

tayāstravṛṣṭyā daityānāṃ hanyamānā mahācamūḥ
jaṃbhaṃ śaraṇamāgacchattrāhitrāhīti bhārata

23.82

tato jaṃbho mahāvīryo vinadya prahasanmuhuḥ || smaransādhusamācāraṃ daityānāmabhayaṃ dadau

23.83

tato'straṃ mauśalaṃnāma mumoca sumahābhayam || athogramusalaiḥ sarvamabhavatpūritaṃ jagat

23.84

taiśca bhagnāni sarvāṇi gaṃdharvanagarāṇi ca || athograika
prahāreṇa rathamaśvaṃ gajaṃ suram

23.85

cūrṇayāmāsa tatkṣipraṃ śataśo'tha sahasraśaḥ || tataḥ surādhipaḥ śakrastvāṣṭramastramudairayat

23.86

saṃdhyamāne tataścāstre
niśceruḥ pāvakārciṣaḥ || tato yaṃtramayā vidyāḥ prādurāsansahasraśaḥ

23.87

tairyaṃtrairabhavadyuddhamaṃtarikṣaṃ vitārakam|| tairyaṃtrairmaiśilaṃ bhagnaṃ hanyaṃte cāsurāstadā1

23.88

śailāstraṃ mumuce jaṃbho yaṃtrasaṃghātacūrṇanam || vyāmapramāṇairupalaistato varṣaḥ prarvatata

23.89

tvāṣṭreṇa nirmitānyāśu yāni yaṃtrāṇi bhārata || tenopala
nipātena gatāni tilaśastataḥ

23.90

tataḥ śirassu devānāṃ śilāḥ peturmahājavāḥ|| dārayaṃtyaśca vasudhāṃ caturaṃgabalaṃ ca tat

23.91

tato vajrāstramakarotsa
hasrākṣaḥ puraṃdaraḥ||tataḥ śilāmahāvarṣa vyaśīryata samaṃtataḥ

23.92

tataḥ praśāṃtaiḥ śailāstrairjaṃbho bhūdharasannibhaḥ || aiṣīkamastramakarottūrṇatānyaparākramaḥ

23.93

aiṣīkeṇāgamannāśaṃ vajrāstraṃ giridāraṇam || vijṛṃbhatyatha caiṣīke paramāstre'tidāruṇe

23.94

jajvalurdaivasainyāni sasyaṃdanagajāni ca || dahyamāneṣva
nīkeṣu tejasāstrasya sarvataḥ

23.95

āgneyamastramakarodvalahā pākaśāsanaḥ || tenāstreṇa ca tannāśamaiṣīkamagamattadā

23.96

tasminpratihate
cāstre pāvakāstraṃ vyajṛṃbhata || jajvala senā jaṃbhasya rathaḥ sārathireva ca

23.97

tataḥ pratihatāsro'sau daityeṃdraḥ pratibhānavān || vāruṇāstraṃ mumocātha
śamanaṃ pāvakārciṣām

23.98

tato jaladharairvyoma sphuradvidyullatākulaiḥ || gaṃbhīrākṣasamādhāraiścābhyapūryata medinī

23.99

karīṃdrakaratulyābhirdhā
rābhiḥ pūritaṃ jagat || śāṃtamāgneyamastraṃ ca vilokyeṃdraścakāra ha

23.100

vāyavyamastramatulaṃ tena meghā yayuḥ kṣayam || vāyavyāstrabalenātha nirdhūte
meghamaṃḍale

23.101

babhūvānā evilṃ vyoma nīlotpaladalaprabham || vāyunā cātirūpeṇa kaṃpitāścaiva dānavāḥ

23.102

na śekustatra te sthātuṃ raṇe'pi
balino'pi ye || jaṃbhastato'bhavacchailo daśayojanavistṛtaḥ

23.103

mārutapratighātārthaṃ dānavānāṃ balādhipaḥ || nānāvyaryasamāyukto nānādruma
latāvṛtaḥ

23.104

tataḥ praśamite vāyau daityeṃdre parvatākṛtau || mahāśaniṃ vajramayīṃ mumocāśu śatakratuḥ

23.105

tayāśanyā patitayā daityasyāca
larūpiṇaḥ || kaṃdarāṇi vyaśīryaṃta samaṃtānnirjharāṇi ca

23.106

tataḥ sā dānaveṃdrasya śailamāyā nyavartata || nivṛttaśailamāyo'tha dānaveṃdro madotkaṭaḥ

23.107

babhūva kuṃjaro bhīmo mahāśailamayākṛtiḥ || mamardda ca surānīkaṃ daṃtaiścābhyahanatsurān

23.108

babhaṃja pṛṣṭhataḥ kāṃścitkareṇākṛṣya dānavaḥ
tataḥ kṣapayatastasya surasainyāni vṛtrahā

23.109

astraṃ trailokyadurdharṣaṃ nārasiṃhaṃ mumoca ha || tataḥ siṃhasahasrāṇi niścerrurmaṃtratejasā

23.110

dṛṣṭadaṃṣṭrāhrahāsāni krakacābhanakhāni ca || tairvipāṭitagātro'sau gajamāyāṃ vyapohayat

23.111

tataścāśīviṣo ghoro'bhavatphaṇasamākulaḥ || viṣa
niḥśvāsanirrdagdhasurasainyamahārathaḥ

23.112

tato'straṃ gāruḍaṃ cakre śakraḥ saṃpraharadraṇe || tatastasmādrutamaṃtaḥ sahasrāṇi viniryayuḥ

23.113

tairgurutmadbhiāsādya jaṃbhaṃ bhujagarūpiṇam || kṛtastu khaṃḍaśo daityaḥ sāsya māyā vyanaśyata

23.114

māyāyāṃ ca pranaṣṭāyāṃ tato jaṃbho mahāsuraḥ
cakāra rūpamatulaṃ caṃdrādityapadānugam

23.115

vivṛttanayano grastumiyeṣa surapuṃgavān || tato'sya prāviśadvaktraṃ samahārathakuṃjarā

23.116

surasenā'bhavaddhīmaṃ pātālottālatā lukam || sainyeṣu grasyamāneṣu dānavena balīyasā

23.117

śakro dīnatvamāpannaḥ śrāṃtavāhanavāhanaḥ || kartavyatāṃ
nādhyagacchatprovācedaṃ janārdanam

23.118

kima naṃtaramevāsti kartavyaṃ no viśeṣataḥ || tadādiśa ghaṭāmo'sya dānavasya yuyutsatataḥ

23.119

tato
hariruvācedaṃ vajrāyudhamudāradhīḥ || na sāṃprataṃ raṇaṃ tyājyaṃ śatru kātarabhairavam

23.120

mā gaccha mohaṃ mā gaccha kṣipramastraṃ smara prabho || nārāyaṇāstraṃ
prayataḥ śrutveti mumuce sa ca

23.121

etasminnaṃtare daityo vivṛtāsyo'grasatkṣaṇāt || trīṇitrīṇi ca lakṣāṇi kinnaroragarakṣasām

23.122

tato
nārāyaṇāstraṃ ca nipapātāsya vakṣasi || mahāstrabhinnahṛdayaḥ susrāva rudhiraṃ ca saḥ

23.123

tataḥ svatejasā rūpaṃ tasya daityasya nāśitam || tataścāṃ
tardadhe daityaḥ kṛtvā hāsaṃ mahotkaṭam

23.124

gaganasthaḥ sa daityeṃdraḥ śastrāśanimatīṃdriyaiḥ || mumoca surasainyānāṃ saṃhārakaraṇīṃ parām

23.125

tathā paraśvadhāṃścakravajrabāṇānsamudgarān || kuṃtānakhaḍgāṃnbhiṃḍipālānayomukhaguḍāṃstathā

23.126

vavarṣa dānavo roṣādavadhyānakṣayānapi || tairastrai
rdānavonmuktairdevānīkeṣu bhīṣaṇaiḥ

23.127

bāhubhirdharaṇī pūrṇā śirobhiśca sakaṃḍalaiḥ || ūrubhirgajahastābhaiḥ karīṃdraiścācalopamaiḥ

23.128

bhagnepā
ḍaṃḍacakrākṣai rathaiśca rathibhiḥ saha || duḥsaṃcārābhavatpṛthvī māṃsaśoṇitakardamā

23.129

rudhiraughahradāvartā gajadehaśiloccayā || kabaṃdhanṛtyabahulā mahā
surapravāhinī

23.130

śṛgālagṛdhradhvāṃkṣāṃṇāṃ paramānaṃdakāriṇī || piśācajātibhiḥ kīrṇa pītvā''miṣaṃ saśoṇitam

23.131

asaṃ bhramābhi
rbhāryābhiḥ saha nṛtyadbhiruddhatā || kācitpatnī prakupitā gajakuṃbhāṃtamauktikaiḥ

23.132

piśāco yatra cāśvānāṃ khurānaikatra caॉkarot || karṇa
pūreṣu modaṃte paśyaṃtyanyāḥ saroṣataḥ

23.133

prasādayaṃtati bahudhā mahākarṇārthakovidāḥ || kecidvadanti bho devā bho daityāḥ prārthayāmahe

23.134

ākalpamevaṃ yoddhavyamasmākaṃ tṛptihetave || kecidūcurayaṃ daityo devoyamatimāṃsalaḥ

23.135

mriyate yadi saṃgrāme dhāturdaigdho'payām̐citam || keci
dyudhyatsu vīreṣu sṛkkiṇī saṃlihaṃti ca

23.136

etena payasā vidmo durjanaḥ sujano yathā || kecidraktanadīnāṃ ca tīreṣvāstikyabuddhayaḥ

23.137

pitṝndevāṃstarpayaṃti śoṇitaiścāmiṣaiḥ śubhaiḥ || kecidāmiṣarāśisthā dṛṣṭvān‍yasya karāmiṣam

23.138

dehidehīti vāṃśaṃto dhaninaḥ
kṛpaṇā yathā || kecitsvayaṃ pratṛptāśca dṛṣṭvā vai khādataḥ parān

23.139

saroṣamoṣṭhau nirbhujya paśyaṃtyevātyasūyayā || kecitsvamudaraṃ
kruddhā niṃdaṃti tāḍayaṃti ca

23.140

sarvabhakṣamabhīpsaṃtastṛptāḥ paradhanaṃ yathā || kecidāhuradya eva ślāghyā sṛṣṭistu vedhasaḥ

23.141

suprabhātaṃ
sunakṣatraṃ pūrvamāsīdyathaiva tat || evaṃ bahuvidhālāpe palādānāṃ tatastataḥ

23.142

adṛśyaḥ samare jaṃbho devāñchastrairacūrṇayat || tataḥ śakro
dhaneśaśca varuṇaḥ pavano'nalaḥ

23.143

yamo'tha nirṛtiścāpi divyāstrāṇi mahābalāḥ || ākāśe mumucuḥ sarve dānavāyābhisaṃdhya tu

23.144

vyarthatāṃ jagmurastrāṇi devānāṃ dānavaṃ prati || yathātikrūracittānāmārye kṛtyaśatānyapi

23.145

gatiṃ na vividuścāpi śrāṃtā daityāśca
devatāḥ || daityāṃścabhinnasarvāṃgā gāvaḥ śītārditā iva

23.146

parasparaṃ vyalīyaṃta hāhākiṃbhāvivādinaḥ || tāmavasthāṃ harirdṛṣṭvā devāñchakramuvāca
ha

23.147

aghoramaṃtraṃ smara devarāja astraṃ hi yatpāśupataprabhāvam || rudreṇa tuṣṭena tava pradattamavyāhataṃ vīravarābhighāti

23.148

evaṃ sa śakro hari
bodhitastadā praṇamya devaṃ vṛṣaketumīśvaram || samādade bāṇamamitraghātanaṃ saṃpūjitaṃ daivaraṇe'rddhacaṃdram

23.149

dhanuṣyajayye viniyojya buddhimānya
yojayattatra aghoramaṃtram

23.150

tato vadhāyāśu mumoca tasya vā ākṛṣya karṇāṃtamakuṃṭhadīdhitim || athāsuraḥ prekṣya mahāstramāpatadvisṛjya māyāṃ
sahasā vyavasthitaḥ

23.151

pravepamānena mukhena yujyatācalena gātreṇa ca saṃbhramākulaḥ || tatastu tasyāstravarābhimaṃtritaḥ śaro'rdhacaṃdraḥ prasabhāṃ mahāraṇe

23.152

puraṃdarasyeṣvasanapramukto madhyārkabiṃbaṃ vapuṣā viḍaṃbayan

23.153

kirīṭakūṭasphurakāṃtisaṃkulaṃ sugaṃdhinānākusumādhivāsitam
prakīrṇadhūmajvalanābhamūrdhajaṃ nyapātayajjaṃbhaśiraḥ sakuṃḍalam

23.154

tasminniṃdrahate jaṃbhe praśaṃsuḥ surā bahu || vāsudevo'pi bhagavānsādhu
sādhviti cābravīt

23.155

tato jaṃbhaṃ hataṃ dṛṣṭvā dānavendrāḥ parāṅmukhāḥ || sarve te bhagnasaṃkalpā dudruvustārakaṃ prati

23.156

tāṃśca
trastānsamālokya śrutvā sa caturo hatān || sārathiṃ prerayāmāsa yāhīṃdraṃ laghu saṃgare

23.157

tathetyuktvā sa ca prāyāttārake rathamāsthite || sāva
lepaṃ ca sakrodhaṃ sagarvaṃ saparākramam

23.158

sāviṣkāraṃ sadhikkāraṃ prayāto dānaveśvaraḥ || sa yuktaṃ rathamāsthāya sahasreṇa garutmatām

23.159

sarvāyudhapariṣkāraṃ sarvāstraparirakṣitam || trailokyaṛddhisaṃpannaṃ kalpāṃtāṃtakanāditam

23.160

sainyena mahatā yukto nādayanvidiśo diśaḥ
sahasrākṣaśca taṃ dṛṣṭvā tyaktvā vāhanadaṃtinam

23.161

rathaṃ mātalinā yuktaṃ taptahemapariṣkṛtam || caturyojanavistīrṇaṃ siddhasaṃghapariṣkṛtam

23.162

gaṃdharvakiṃnarogīta mapsaronṛtyasaṃkulam

23.163

sarvāyudhamahābādhaṃ mahāratnasamācitam || adhyatiṣṭhattaṃ rathaṃ ca parivārya samaṃtataḥ

23.164

daṃśitā
lokapālāśca tasthuḥ sagaruḍadhvajāḥ || tataścacāla vasudhā vavau rūkṣo marudgaṇaiḥ

23.165

celuśca sāgarāḥ sapta tathā'naśyadraveḥ prabhā || tato jajvalura
strāṇi tato'kaṃpaṃta vāhanāḥ

23.166

tataḥ samastamuddhṛttaṃ tatodṛśyata tārakaḥ || ekatastārako daityaḥ surasaṃghāstathaikataḥ

23.167

lokāvasāda
mekatra lokoddharaṇamekataḥ || carācarāṇi bhūtāni bhayavismayavaṃti ca

23.168

praśaśaṃsuḥ surāḥ pārtha tadā tasminsamāgame

23.169

astrāṇi
tejāṃsi dhanāni yodhā yaśo balaṃ vīraparākramāśca || sattvaujasānyaṃga babhūvureṣai devāsurāṇāṃ tapasaḥ paraṃ tu naḥ

23.170

athābhimukhamāyātaṃ
devā vinataparvabhiḥ || bāṇairanalakalpāyairvidhyadhustārakaṃ prati

23.171

sa tānarcitya daityeṃdro devabāṇakṣatānhṛdi || bāṇairvyoma diśaḥ pṛthvīṃ pūrayā
māsa dānavaḥ

23.172

nārāyaṇaṃ ca saptatyā navatyā ca hutāśanam || daśabhirmārutaṃ mūrdhni yamaṃ daśabhireva ca

23.173

dhanadaṃ caiva saptatyā varuṇaṃ
ca tathāṣṭabhiḥ || viṃśatyā nirṛtiṃ daityaḥ punaścāṣṭabhireva ca

23.174

vivyādha punarekaikaṃ daśabhirmarmabhedibhiḥ || tathā ca mātaliṃ daityo vivyādha
tribhirāśugaiḥ

23.175

garuḍaṃ daśabhiścaiva mahiṣaṃ navabhistathā || punardaityo'tha devānāṃ tilaśo nataparvabhiḥ

23.176

cakāra varmajālāni
ciccheda ca dhanūṃṣi ca || tato vikavacā devā vidhanuṣkāḥ prapīḍitāḥ

23.177

cāpānyanyāni saṃgṛhya yāvanmuṃcaṃti sāyakān || tāvadvāṇaṃ samā
dhāya kālānalasamaprabham

23.178

tāḍayāmāsa śakraṃ sa hṛdi sopi mumoca ha || tato'ṃtarikṣamālokya dṛṣṭvā sūryaśatākṛtī

23.179

tārkṣya
viṣṇū samājaghne śarābhyāṃ tāvamuhyatām || pretanāthasya vaheeśca varuṇasya śitaiḥ śaraiḥ

23.180

nirṛteścākarotkāryaṃ bhītabhītaṃ vimohayan || niru
cchvāsaṃ samāhatya cakre bāṇaiḥ samīraṇam

23.181

tataḥ prāpya hariḥ saṃjñāṃ protsāhya ca diśāṃ patīn || bāṇena sāratheḥ kāyācchiro'hārpītsakuṇḍa
lam

23.182

dhūmaketorjvalatkruddhastasya cchittvā nyapātayat || daityarājakirīṭaṃ ca ciccheda vāsavastataḥ

23.183

dhaneśaśca dhanuḥ kruddho vibheda
bahudhā śaraiḥ || vāyuścakre ca tilaśo rathaṃ vā kṣoṇikūbaram

23.184

nirṛtistilaśo varma cakre bāṇaistato raṇe || kṛtvaitadatulaṃ karma
tiṣṭhatiṣṭheti cābruvan

23.185

lihaṃtaḥ sṛkkiṇīṃ devā vāsudevādyastadā || dṛṣṭvā tatkarma devānāṃ tārako'tulavikramaḥ

23.186

mumoca mudgaraṃ bhīmaṃ sahasrākṣāya saṃgare || dṛṣṭvā mudgaramāyāṃtamanivāryaṃ raṇājire

23.187

rathādāplutya dharaṇīmagamatpākaśāsanaḥ
mudgaro'pi rathopasthe papāta paruṣasvanaḥ

23.188

sa rathaṃ cūrṇayāmāsa na mamāra ca mātaliḥ || gṛhītvā paṭṭiśaṃ daityo jaghānorasi keśa
vam

23.189

skandhe garutmataḥ so'pi nipasāda vicetanaḥ || khaḍgena rākṣasendraṃ ca bhittvā bhūmāvapātayat

23.190

yamaṃ ca pātayāmāsa bhūmau
daityo mukhe hatam || vahniṃ ca bhiṃḍipālena cakre hatvā vicetanam

23.191

vāyuṃ padā tadākṣipya pātayāmāsa bhūtale || dhaneśaṃ taddhanuṣkoṭyā kuha
yāmāsa kopanaḥ

23.192

tato devanikāyānāmekaikaṃ kṣaṇamātrataḥ || teṣāmeva jaghānāsau śastrairvālānyathā guruḥ

23.193

labdhasaṃjñastato
viṣṇuścakraṃ jagrāha durdharam || dānaveṃdravasāmedorudhireṇābhiraṃjitam

23.194

mumoca dānaveṃdrasya dṛḍhaṃ vakṣasi keśavaḥ || papāta cakraṃ daityasya patitaṃ
bhāskaradyuti

23.195

vyaśīryatāta kāye'sya nīlotpalamivāśmani || tato vajraṃ mahendro'pi pramumocārcitaṃ ciram

23.196

tasminnayāśā
śakrasya dānavendrāya saṃyuge || tārakasya ca saṃprāpya śarīraṃ śauryaśālinaḥ

23.197

viśīryata vikīrṇārciḥ śatadhā khaṇḍaśo gatam || tato vāyu
rudīnātmā vegena mahatā nadan

23.198

jvalitajvalanābhāsamaṃkuśaṃ pramumoca ha || viśīrṇaṃ tasya taccāṃge dṛṣṭvā vāyurmahāruṣā

23.199

tataḥ śaile
ndramutpāṭya puṣpitadrumakaṃdaram || cikṣepa dānavendrāya daśayojanavistṛtam

23.200

mahīdharaṃ tamāyāṃtaṃ sasmitaṃ daityapuṃgavaḥ || jagrāha vāmahastena
bālaḥ kandukalīlayā

First 200 of 310 passages. Read on

Linked texts (8)