Pramāṇa · Search · About · API

Mokshadharma 56

Mokṣadharma 56

Language
Sanskrit

Contents

56.1

bhīṣma uvāca —
sa labdhvā paramaṃ devādvaraṃ satyavatīsutaḥ
araṇī sahite gṛhya mamanthāgnicikīrṣayā

56.2

atha rūpaṃ paraṃ rājanbibhratīṃ svena tejasā
ghṛtācīṃ nāmāpsarasamapaśyadbhagavānṛṣiḥ

56.3

ṛṣirapsarasaṃ dṛṣṭvā sahasā kāmamohitaḥ
abhavadbhagavānvyāso vane tasminyudhiṣṭhira

56.4

sā ca dṛṣṭvā tadā vyāsaṃ kāmasaṃvignamānasam
śukī bhūtvā mahārāja ghṛtācī samupāgamat

56.5

sa tāmapsarasaṃ dṛṣṭvā rūpeṇānyena saṃvṛtām
śarīrajenānugataḥ sarvagātrāligena ha

56.6

sa tu dhairyeṇa mahatā nigṛhṇanhṛcchayaṃ muniḥ
na śaśāka niyantuṃ tadvyāsaḥ pravistṛtaṃ manaḥ

56.7

bhāvitvāccaiva bhāvasya ghṛtācyā vapuṣā hṛtaḥ
yatnānnigacchatastasya muneragnicikīrṣayā

56.8

araṇyāmeva sahasā tasya śukramavāpatat
so'viśaṅkena manasā tathaiva dvijasattamaḥ

56.9

araṇī mamantha brahmarṣistasyāṃ jajñe śuko nṛpa
śukre nirmathyamāne sa śuko jajñe mahātapāḥ

56.10

paramarṣirmahāyogī araṇīgarbhasaṃbhavaḥ
yathā'dhvare samiddho'gnirbhāti havyamudāvahan

56.11

tathārūpaḥ śuko jajñe prajvalanniva tejasā
bibhratpituśca kauravya rūpavarṇamanuttamam

56.12

babhau tadā bhāvitātmā vidhūma iva pāvakaḥ
taṃ gaṅgā saritāṃ śreṣṭhā meruṣṭaṣṭhaṃ janeśvara

56.13

svarūṃpiṇī tadā'bhyetya tarpayāmāsa vāriṇā
antarikṣācca kauravya daṇḍaḥ kṛṣṇājinaṃ ca ha

56.14

papāta bhūmiṃ rājendra śukasyārthe mahātmanaḥ
jegīyante sma gandharvā nanṛtuścāpsarogaṇāḥ

56.15

devadundubhayaścaiva prāvādyanta mahāsvanāḥ
viśvāvasuśca gandharvastathā tumburunāradau

56.16

hāhā hūhūśca gandharvau tuṣṭuvuḥ śukasaṃbhavam
tatra śakrapurogāśca lokapālāḥ samāgatāḥ

56.17

devā devarṣayaścaiva tathā brahmarṣayo'pi ca
divyāni sarvapuṣpāṇi pravavarṣa ca mārutaḥ

56.18

jaṅgamājaṅgamaṃ caiva prahṛṣṭamabhavajjagat
taṃ mahātmā svayaṃ prītyā devyā saha mahādyutiḥ

56.19

jātamātraṃ muneḥ putraṃ vidhinopānayattadā
tasya deveśvaraḥ śakro divyamadbhutadarśanam

56.20

dadau kamaṇḍaluṃ prītyā devavāsāṃsi vā vibho
haṃsāśca śatapatrāśca sārasāśca sahasraśaḥ

56.21

pradakṣiṇamavartanta śukāścāṣāśca bhārata
āraṇeyastato divyaṃ prāpya janma mahādyutiḥ

56.22

tatraivovāsa medhāvī vratacārī samāhitaḥ
utpannamātraṃ taṃ vedāḥ sarahasyāḥ sasaṃgrahāḥ

56.23

upatasthurmahārāja yathā'sya pitaraṃ tathā
bṛhaspatiṃ ca vavre sa vedavedāṅgabhāṣyavit

56.24

upādhyāyaṃ mahārāja dharmamevānucintayan
so'dhītya nikhilānvedānsarahasyānsasaṃgrahān

56.25

itihāsaṃca kārtsnyena rājaśāstrāṇi vā vibho
gurave dakṣiṇāṃ dattvā samāvṛtto mahāmuniḥ

56.26

ugraṃ tapaḥ samāraṃbhe brahmacārī samāhitaḥ
devatānāmṛṣīṇāṃ ca bālye'pi sa mahātapāḥ

56.27

saṃmantraṇīyo mānyaśca jñānena tapasā tathā
na tvasya ramate buddhirāśrameṣu narādhipa
triṣu gārhasthyamūleṣu mokṣadharmānudarśinaḥ

56.27.p1

[ 12042 ]

56.27.p2

iti śrīmahābhārate śatasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ vaiyāsikyāṃ śāntiparvaṇi mokṣadharmaparvaṇi śukotpattau caturviṃśatyadhikatriśatatamo'dhyāyaḥ ||324

Linked texts (5)