Shivapurana 1.21: ekaviṃśo'dhyāyaḥ | kāmanānurodhena pūjane śivaliṅgasaṅkhyābhidhānam
Śivapurāṇa (complete text) 1.21
- Language
- Sanskrit
Contents
- 1.21.56 — 4 parts
ekaviṃśo'dhyāyaḥ | kāmanānurodhena pūjane śivaliṅgasaṅkhyābhidhānam
1.21.1
ṛṣaya ūcuḥ |
sūta sūta mahābhāga vyāsaśiṣya namo'stu te |
samyaguktaṃ tvayā tāta pārthivārcāvidhānakam ||
1.21.2
kāmanābhedamāśritya saṅkhyāṃ brūhi vidhānataḥ |
śivapārthivaliṅgānāṃ kṛpayā dīnavatsala ||
1.21.3
sūta uvāca |
śṛṇudhvamṛṣayaḥ sarve pārthivārcāvidhānakam |
yasyānuṣṭhānamātreṇa kṛtakṛtyo bhavennaraḥ ||
1.21.4
akṛtvā pārthivaṃ liṅgaṃ yo'nyadevaṃ prapūjayet |
vṛthā bhavati sā pūjā damadānādikaṃ vṛthā ||
1.21.5
saṅkhyā pārthivaliṅgānāṃ yathākāmaṃ nigadyate |
saṅkhyā sadyo muniśreṣṭha niścayena phalapradā ||
1.21.6
prathamāvāhanaṃ tatra pratiṣṭhā pūjanaṃ pṛthak |
liṅgākāraṃ samaṃ tatra sarvaṃ jñeyaṃ pṛthakpṛthak ||
1.21.7
vidyārthī puruṣaḥ prītyā sahasramitapārthivam |
pūjayecchivaliṅgaṃ hi niścayāttatphalapradam ||
1.21.8
naraḥ pārthivaliṅgānāṃ dhanārthī ca tadardhakam |
putrārthī sārdhasāhasraṃ vastrārthī śatapañcakam ||
1.21.9
mokṣārthī koṭiguṇitaṃ bhūkāmaśca sahasrakam |
dayārthī ca trisāhasraṃ tīrthārthī dvisahasrakam ||
1.21.10
suhṛtkāmī trisāhasraṃ vaśyārthī śatamaṣṭakam |
māraṇārthī saptaśataṃ mohanārthī śatāṣṭakam ||
1.21.11
uccāṭanaparaścaiva sahasraṃ ca yathoktataḥ |
stambhanārthī sahasraṃ tu dveṣaṇārthī tadardhakam ||
1.21.12
nigaḍānmuktikāmastu sahasraṃ sārdhamuttamam |
mahārājabhaye pañcaśataṃ jñeyaṃ vicakṣaṇaiḥ ||
1.21.13
caurādisaṅkaṭe jñeyaṃ pārthivānāṃ śatadvayam |
ḍākinyādibhaye pañcaśatamuktaṃ ca pārthivam ||
1.21.14
dāridratye pañcasāhasramayutaṃ sarvakāmadam | please ceck atha nityavidhiṃ vakṣye śṛṇudhvaṃ munisattamāḥ ||
1.21.15
ekaṃ pāpaharaṃ proktaṃ dviliṅgaṃ cārthasiddhidam |
triliṅgaṃ sarvakāmānāṃ kāraṇaṃ paramīritam ||
1.21.16
uttarottaramevaṃ syātpūrvoktagaṇanāvadhi |
matāntaramatho vakṣye saṅkhyāyāṃ munibhedataḥ ||
1.21.17
liṅgānāmayutaṃ kṛtvā pārthivānāṃ subuddhimān |
nirbhayo hi bhavennūnaṃ mahārājabhayaṃ haret ||
1.21.18
kārāgṛhādimuktyarthamayutaṃ kārayed budhaḥ |
ḍākinyādibhaye saptasahasraṃ kārayettathā ||
1.21.19
aputraḥ pañcapañcāśat sahasrāṇi prakārayet |
liṅgānāmayutenaiva kanyakāsantatiṃ labhet ||
1.21.20
liṅgānāmayutenaiva viṣṇvādyaiśvaryamāpnuyāt |
liṅgānāṃ prayutenaiva hyatulāṃ śriyamāpnuyāt ||
1.21.21
koṭimekāṃ tu liṅgānāṃ yaḥ karoti naro bhuvi |
śiva eva bhavetso'pi nātra kāryā vicāraṇā ||
1.21.22
arcā pārthivaliṅgānāṃ koṭiyajñaphalapradā |
bhuktidā muktidā nityaṃ tataḥ kāmārthināṃ nṛṇām ||
1.21.23
vinā liṅgārcanaṃ yasya kālo gacchati nityaśaḥ |
mahāhānirbhavettasya durvṛttasya durātmanaḥ ||
1.21.24
ekataḥ sarvadānāni vratāni vividhāni ca |
tīrthāni niyamā yajñā liṅgārcā caikataḥ smṛtā ||
1.21.25
kalau liṅgārcanaṃ śreṣṭhaṃ yathā loke pradṛśyate |
tathānyannāsti śāstrāṇāmeṣa siddhāntaniścayaḥ ||
1.21.26
bhuktimuktipradaṃ liṅgaṃ vividhāpannivāraṇam |
pūjayitvā naro nityaṃ śivasāyujyamāpnuyāt ||
1.21.27
śivanāmamayaṃ liṅgaṃ nityaṃ pūjyaṃ maharṣibhiḥ |
yataśca sarvaliṅgeṣu tasmātpūjyaṃ vidhānataḥ ||
1.21.28
uttamaṃ madhyamaṃ nīcaṃ trividhaṃ liṅgamīritam |
mānato muniśārdūlāstacchṛṇudhvaṃ vadāmyaham ||
1.21.29
caturaṅgulamucchrāyaṃ ramyaṃ vedikayā yutam |
uttamaṃ liṅgamākhyātaṃ munibhiḥ śāstrakovidaiḥ ||
1.21.30
tadarddhaṃ madhyamaṃ proktaṃ tadarddhamadhamaṃ smṛtam |
itthaṃ trividhamākhyātamuttarottarataḥ param ||
1.21.31
anekaliṅgaṃ yo nityaṃ bhaktiśraddhāsamanvitaḥ |
pūjayetsa labhetkāmānmanasā mānasepsitān ||
1.21.32
na liṅgārādhanādanyatpuṇyaṃ vedacatuṣṭaye |
vidyate sarvaśāstrāṇāmeṣa eva viniścayaḥ ||
1.21.33
sarvametatparityajya karmajālamaśeṣataḥ |
bhaktyā paramayā vidvām̐lliṅgamekaṃ prapūjayet ||
1.21.34
liṅge'rcite'rcitaṃ sarvaṃ jagatsthāvarajaṅgamam |
saṃsārāmbudhimagnānāṃ nānyattaraṇasādhanam ||
1.21.35
ajñānatimirāndhānāṃ viṣayāsaktacetasām |
plavo nānyo'sti jagati liṅgārādhanamantarā ||
1.21.36
haribrahmādayo devā munayo yakṣarākṣasāḥ |
gandharvāścāraṇāḥ siddhā daiteyā dānavāstathā ||
1.21.37
nāgāḥ śeṣaprabhṛtayo garuḍādyāḥ khagāstathā |
saprajāpatayaścānye manavaḥ kinnarā narāḥ ||
1.21.38
pūjayitvā mahābhaktyā liṅgaṃ sarvārthasiddhidam |
prāptāḥ kāmānabhīṣṭāṃśca tāṃstānsarvānhṛdi sthitān ||
1.21.39
brāhmaṇaḥ kṣatriyo vaiśyaḥ śūdro vā pratilomajaḥ |
pūjayetsatataṃ liṅgaṃ tattanmantreṇa sādaram ||
1.21.40
kiṃ bahūktena munayaḥ strīṇāmapi tathānyataḥ |
adhikāro'sti sarveṣāṃ śivaliṅgārcane dvijāḥ ||
1.21.41
dvijānāṃ vaidikenāpi mārgeṇārādhanaṃ varam |
anyeṣāmapi jantūnāṃ vaidikena na sammatam ||
1.21.42
vaidikānāṃ dvijānāṃ ca pūjā vaidikamārgataḥ |
kartavyā nānyamārgeṇa ityāha bhagavān śivaḥ ||
1.21.43
dadhīcigautamādīnāṃ śāpenādagdhacetasām |
dvijānāṃ jāyate śraddhā naiva vaidikakarmaṇi ||
1.21.44
yo vaidikamanādṛtya karma smārtamathāpi vā |
anyatsamācarenmartyo na saṅkalpaphalaṃ labhet ||
1.21.45
itthaṃ kṛtvārcanaṃ śambhornaivedyāntaṃ vidhānataḥ |
pūjayedaṣṭamūrtīśca tatraiva trijaganmayīḥ ||
1.21.46
kṣitirāpo'nalo vāyurākāśaḥ sūryasomakau |
yajamāna iti tvaṣṭau mūrtayaḥ parikīrtitāḥ ||
1.21.47
śarvo bhavaśca rudraśca ugro bhīma itīśvaraḥ |
mahādevaḥ paśupatiretānmūrtibhirarcayet ||
1.21.48
pūjayetparivāraṃ ca tataḥ śambhoḥ subhaktitaḥ |
īśānādikramāttatra candanākṣatapatrakaiḥ ||
1.21.49
īśānaṃ nandinaṃ caṇḍaṃ mahākālaṃ ca bhṛṅgiṇam |
vṛṣaṃ skandaṃ kapardīśaṃ somaṃ śukraṃ ca tatkramāt ||
1.21.50
agrato vīrabhadraṃ ca pṛṣṭhe kīrtimukhaṃ tathā |
tata ekādaśān rudrānpūjayedvidhinā tataḥ ||
1.21.51
tataḥ pañcākṣaraṃ japtvā śatarudriyameva ca |
stutīrnānāvidhāḥ kṛtvā pañcāṅgapaṭhanaṃ tathā ||
1.21.52
tataḥ pradakṣiṇāṃ kṛtvā natvā liṅgaṃ visarjayet |
iti proktamaśeṣaṃ ca śivapūjanamādarāt ||
1.21.53
rātrāvudaṅmukhaḥ kuryād devakāryaṃ sadaiva hi |
śivārcanaṃ sadāpyevaṃ śuciḥ kuryādudaṅmukhaḥ ||
1.21.54
na prācīmagrataḥ śambhornodīcīṃ śaktisaṃhitām |
na pratīcīṃ yataḥ pṛṣṭhamato grāhyaṃ samāśrayet ||
1.21.55
vinā bhasmatripuṇḍreṇa vinā rudrākṣamālayā |
bilvapatraṃ vinā naiva pūjayecchaṅkaraṃ budhaḥ ||
1.21.56
bhasmāprāptau muniśreṣṭhāḥ pravṛtte śivapūjane |
tasmānmṛdāpi kartavyaṃ lalāṭe ca tripuṇḍrakam ||
1.21.56.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe prathamāyāṃ vidyeśvarasaṃhitāyāṃ sādhyasādhanakhaṇḍe pārthivapūjanavarṇanaṃ nāmaikaviṃśo'dhyāyaḥ ||
1.21.56.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
1.21.56.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
1.21.56.p4
vidyeśvarasaṃhitā
Other recensions (2)
- Śivapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
Linked texts (6)
- Gaṇeśapurāṇa — Sanskrit
- Dīkṣāprakāśa — Sanskrit
- Saṃvatsaradīdhiti — Anantadeva 1650, Sanskrit
- Vidhānapārijāta — Ananta Bhaṭṭa 1600, Sanskrit
- Bhagavantabhāskara — Nīlakaṇṭha Dīkṣita 1625, Sanskrit
- Ācāramayūkha — Nīlakaṇṭha Dīkṣita 1625, Sanskrit