Shivapurana 5.10: daśamo'dhyāyaḥ | narakagatibhogavarṇanam
Śivapurāṇa (complete text) 5.10
- Language
- Sanskrit
Contents
- 5.10.57 — 4 parts
daśamo'dhyāyaḥ | narakagatibhogavarṇanam
5.10.1
sanatkumāra uvāca |
mithyāgamaṃ pravṛttastu dvijihvākhyaṃ ca gacchati |
jihvārdhakośavistīrṇahalaistīkṣṇaiḥ prapīḍyate ||
5.10.2
nirbhartsayati yaḥ krūro mātaraṃ pitaraṃ gurum |
viṣṭhābhiḥ kṛmimiśrābhirmukhamāpūrya hanyate ||
5.10.3
ye śivāyatanārāmavāpīkūpataḍāgakān |
vidravanti dvijasthānaṃ narāstatra ramanti ca ||
5.10.4
kāmāyodvartanābhyaṅga snānapānāmbubhojanam |
krīḍanaṃ maithunaṃ dyūtamācaranti madoddhatāḥ ||
5.10.5
pecire vividhairdhorairikṣuyantrādipīḍanaiḥ |
nirayāgniṣu pacyante yāvadābhūtasamplavam ||
5.10.6
tena tenaiva rūpeṇa tāḍyante pāradārikāḥ |
gāḍhamāliṅgya te nārīṃ sutaptāṃ lohanirmitām ||
5.10.7
pūrvākārāśca puruṣāḥ prajvalanti samantataḥ |
duścāriṇīṃ striyaṃ gāḍhamāliṅganti rudanti ca ||
5.10.8
ye śṛṇvanti satāṃ nindāṃ teṣāṃ karṇaprapūraṇam |
agnivarṇairayaḥkīlaistaptaistāmrādinirmitaiḥ ||
5.10.9
trapusīsārakūṭādbhiḥ kṣīreṇa ca punaḥpunaḥ |
sutaptatīkṣṇatailena vajralepena vā punaḥ ||
5.10.10
kramādāpūrya karṇāṃstu narakeṣu ca yātanāḥ |
anukrameṇa sarveṣu bhavantyetāḥ samantataḥ ||
5.10.11
sarvendriyāṇāmapyevaṃ kramātpāpena yātanāḥ |
bhavanti ghorāḥ pratyekaṃ śarīreṇa kṛtena ca ||
5.10.12
sparśadoṣeṇa ye mūḍhāḥ spṛśanti ca parastriyam |
teṣāṃ karo'gnivarṇābhiḥ pāṃsubhiḥ pūryate bhṛśam ||
5.10.13
teṣāṃ kṣārādibhiḥ sarvaiḥ śarīramanulipyate |
yātanāśca mahākaṣṭāḥ sarveṣu narakeṣu ca ||
5.10.14
kurvanti pitrorbhṛkuṭiṃ karanetrāṇi ye narāḥ |
vaktrāṇi teṣāṃ sāntāni kīryante śaṅkubhirdṛḍham ||
5.10.15
yairindriyairnarā ye ca vikurvanti parastriyam |
indriyāṇi ca teṣāṃ vai vikurvanti tathaiva ca ||
5.10.16
paradārāṃśca paśyanti lubdhāḥ stabdhena cakṣuṣā |
sūcībhiścāgnivarṇābhisteṣāṃ netraprapūraṇam ||
5.10.17
kṣārādyaiśca kramātsarvā ihaiva yamayātanāḥ |
bhavanti muniśārdūla satyaṃ satyaṃ na saṃśayaḥ ||
5.10.18
devāgniguruviprebhyaścānivedya prabhuñjate |
lohakīlaśataistaptaistajjihvāsyaṃ ca pūryate ||
5.10.19
ye devārāmapuṣpāṇi lobhātsaṅgṛhya pāṇinā |
jighranti ca narā bhūyaḥ śirasā dhārayanti ca ||
5.10.20
āpūryate śirasteṣāṃ taptairlohasya śaṅkubhiḥ |
nāsikā cātibahulaistataḥ kṣārādibhirbhṛśam ||
5.10.21
ye nindanti mahātmānaṃ vācakaṃ dharmadeśikam |
devāgnigurubhaktāṃśca dharmaśāstraṃ ca śāśvatam ||
5.10.22
teṣāmurasi kaṇṭhe ca jihvāyāṃ dantasandhiṣu |
tālunyoṣṭhe nāsikāyāṃ mūrdhni sarvāṅgasandhiṣu ||
5.10.23
agnivarṇāstu taptāśca triśākhā lohaśaṅkavaḥ |
ākhidyante ca bahuśaḥ sthāneṣveteṣu mudgaraiḥ ||
5.10.24
tataḥ kṣāreṇa dīptena pūryate hi samantataḥ |
yātanāśca mahatyo vai śarīrasyāti sarvataḥ ||
5.10.25
aśeṣanarakeṣveva kramanti kramaśaḥ punaḥ |
ye gṛhṇanti paradravyaṃ padbhyāṃ vipraṃ spṛśanti ca ||
5.10.26
śivopakaraṇaṃ gāṃ ca jñānādilikhitaṃ ca yat |
hastapādādibhisteṣāmāpūryante samantataḥ ||
5.10.27
narakeṣu ca sarveṣu vicitrā bahuyātanāḥ |
bhavanti bahuśaḥ kaṣṭāḥ pāṇipādasamudbhavāḥ ||
5.10.28
śivāyatanaparyante devārāmeṣu kutracit |
samutsṛjanti ye pāpāḥ purīṣaṃ mūtrameva ca ||
5.10.29
teṣāṃ śiśnaṃ savṛṣaṇaṃ cūrṇyate lohamudgaraiḥ |
sūcībhiragnivarṇābhistathā tvāpūryate punaḥ ||
5.10.30
tataḥ kṣāreṇa mahatā tīvreṇa ca punaḥ punaḥ |
drutena pūryate gāḍhaṃ gude śiśne ca dehinaḥ ||
5.10.31
manaḥ sarvendriyāṇāṃ ca yasmādduḥkhaṃ prajāyate |
dhane satyapi ye dānaṃ na prayacchanti tṛṣṇayā ||
5.10.32
atithiṃ cāvamanyante kāle prāpte gṛhāśrame |
tasmātte duṣkṛtaṃ prāpya gacchanti niraye'śucau ||
5.10.33
ye'nnaṃ dattvā hi bhuñjanti na śvabhyaḥ saha vāyasaiḥ |
teṣāṃ ca vivṛtaṃ vaktraṃ kīlakadvayatāḍitam ||
5.10.34
kṛmibhiḥ prāṇibhiścograirlohatuṇḍaiśca vāyasaiḥ |
upadravairbahuvidhairugrairantaḥ prapīḍyate ||
5.10.35
śyāmaśca śabalaścaiva yamamārgānurodhakau |
yau stastābhyāṃ prayacchāmi tau gṛhṇītāmimaṃ balim ||
5.10.36
ye vā varuṇavāyavyā yāmyā nairṛtyavāyasāḥ |
vāyasāḥ puṇyakarmāṇaste pragṛhṇantu me balim ||
5.10.37
śivāmabhyarcya yatnena hutvāgnau vidhipūrvakam |
śaivairmantrairbaliṃ ye ca dadante na ca te yamam ||
5.10.38
paśyanti tridivaṃ yānti tasmāddadyāddinedine |
maṇḍalaṃ caturasraṃ tu kṛtvā gandhādivāsitam ||
5.10.39
dhanvantaryarthamīśānyāṃ prācyāmindrāya niḥkṣipet |
yāmyāṃ yamāya vāruṇyāṃ sudakṣomāya dakṣiṇe ||
5.10.40
pitṛbhyastu viniḥkṣipya prācyāmaryamaṇaṃ tataḥ |
dhātuścaiva vidhātuśca dvāradeśe viniḥkṣipet ||
5.10.41
śvabhyaśca śvapatibhyaśca vayobhyo vikṣipedbhuvi |
devaiḥ pitṛmanuṣyaiśca pretairbhūtaiḥ saguhyakaiḥ ||
5.10.42
vayobhiḥ kṛmikīṭaiśca gṛhasthaścopajīvyate |
svāhākāraḥ svadhākāro vaṣaṭkārastṛtīyakaḥ ||
5.10.43
hantakārastathaivānyo dhenvāḥ stanacatuṣṭayam |
svāhākāraṃ stanaṃ devāḥ svadhāṃ ca pitarastathā ||
5.10.44
vaṣaṭkāraṃ tathaivānye devā bhūteśvarāstathā |
hantakāraṃ manuṣyāśca pibanti satataṃ stanam ||
5.10.45
yastvetāṃ mānavo dhenuṃ śraddhayā hyanupūrvikām |
karoti satataṃ kāle sāgnitvāyopakalpyate ||
5.10.46
yastāṃ jahāti vāsvasthastāmisre sa tu majjati |
tasmāddattvā baliṃ tebhyo dvārasthaścintayetkṣaṇam ||
5.10.47
kṣudhārtamatithiṃ samyagekagrāmanivāsinam |
bhojayettaṃ śubhānnena yathāśaktyātmabhojanāt ||
5.10.48
atithiryasya bhagnāśo gṛhātpratinivartate |
sa tasmai duṣkṛtaṃ dattvā puṇyamādāya gacchati ||
5.10.49
tato'nnaṃ priyamevāśnannaraḥ śṛṅkhalavān punaḥ |
jihvāvegena viddho'tra ciraṃ kālaṃ sa tiṣṭhati ||
5.10.50
yatastammāṃsamuddhṛtya tilamātrapramāṇataḥ |
khādituṃ dīyate teṣāṃ bhittvā caiva tu śoṇitam ||
5.10.51
niḥśeṣataḥ kaśābhistu pīḍyate kramaśaḥ punaḥ |
bubhukṣayātikaṣṭaṃ hi tathācātipipāsayā ||
5.10.52
evamādyā mahāghorāḥ yātanāḥ pāpakarmaṇām |
ante yatpratipannaṃ hi tatsaṅkṣepeṇa saṃśṛṇu ||
5.10.53
yaḥ karoti mahāpāpaṃ dharmaṃ carati vai laghu |
dharmaṃ gurutaraṃ vāpi tathāvasthe tayoḥ śṛṇu ||
5.10.54
sukṛtasya phalaṃ noktaṃ gurupāpaprabhāvataḥ |
na minoti sukhaṃ tatra bhogairbahubhiranvitaḥ ||
5.10.55
tathodvigno'tisantapto na bhakṣyairmanyate sukham |
abhāvādagrato'nyasya pratikalyaṃ dine dine ||
5.10.56
pumānyo gurudharmāpi sopavāso yathā gṛhī |
vittavānna vijānāti pīḍāṃ niyamasaṃsthitaḥ ||
5.10.57
tāni pāpāni ghorāṇi santi yaiśca naro bhuvi |
śatadhā bhedamāpnoti girirvajrahato yathā ||
5.10.57.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe pañcamyāmumāsaṃhitāyāṃ narakagatibhogavarṇanaṃ nāma daśamo'dhyāyaḥ ||
5.10.57.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
5.10.57.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
5.10.57.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
Linked texts (5)
- Bhṛgusaṃhitā — Bhṛgu, Sanskrit
- Prakīrṇādhikāra — Bhṛgu, Sanskrit
- Śivadharmottara (another edition) — Sanskrit
- Śivatattvaratnākara — Basappa Nāyaka 1684, Sanskrit
- Śivattvaratnākara — Basava, Sanskrit