Shivapurana 7.2.40: catvāriṃśo'dhyāyaḥ | naimiṣarṣiyātrāvarṇanam
Śivapurāṇa (complete text) 7.2.40
- Language
- Sanskrit
Contents
- 7.2.40.49 — 4 parts
catvāriṃśo'dhyāyaḥ | naimiṣarṣiyātrāvarṇanam
7.2.40.1
sūta uvāca |
iti sa vijitamanyoryādavenopamanyo-radhigatamabhidhāya jñānayogaṃ munibhyaḥ |
praṇatimupagatebhyastebhya udbhāvitātmā sapadi viyati vāyuḥ sāyamantarhito'bhūt ||
7.2.40.2
tataḥ prabhātasamaye naimiṣīyāstapodhanāḥ |
satrānte'vabhṛthaṃ kartuṃ sarva eva samudyayuḥ ||
7.2.40.3
tadā brahmasamādeśāddevī sākṣātsarasvatī |
prasannā svādusalilā prāvartata nadī śubhā ||
7.2.40.4
sarasvatīṃ nadīṃ dṛṣṭvā munayo hṛṣṭamānasāḥ |
samāpya satraṃ prārabdhaṃ cakrustatrāvagāhanam ||
7.2.40.5
atha santarpya devādīṃstadīyaiḥ salilaiḥ śivaiḥ |
smarantaḥ pūrvavṛttāntaṃ yayurvārāṇasīṃ prati ||
7.2.40.6
tadā te himavatpādātpantatīṃ dakṣiṇāmukhīm |
dṛṣṭvā bhāgīrathīṃ tatra snātvā tattīrato yayuḥ ||
7.2.40.7
tato vārāṇasīṃ prāpya muditāḥ sarva eva te |
tadottarapravāhāyāṃ gaṅgāyāmavagāhya ca ||
7.2.40.8
avimukteśvaraṃ liṅgaṃ dṛṣṭvābhyarcya vidhānataḥ |
prayātumudyatāstatra dadṛśurdivi bhāsvaram ||
7.2.40.9
sūryakoṭipratīkāśaṃ tejodivyaṃ mahādbhutam |
ātmaprabhāvitānena vyāptasarvadigantaram ||
7.2.40.10
atha pāśupatāḥ siddhāḥ bhasmasañchannavigrahāḥ |
munayo'bhyetya śataśo līnāḥ syustatra tejasi ||
7.2.40.11
tathā vilīyamāneṣu tapasviṣu mahātmasu |
sadyastirodadhe tejastadadbhutamivābhavat ||
7.2.40.12
tad dṛṣṭvā mahadāścaryaṃ naimiṣīyā maharṣayaḥ |
kimetadityajānanto yayurbrahmavanaṃ prati ||
7.2.40.13
prāgevaiṣāṃ tu gamanātpavano lokapāvanaḥ |
darśanaṃ naimiṣīyāṇāṃ saṃvādastairmahātmanaḥ ||
7.2.40.14
śuddhāṃ buddhiṃ tatasteṣāṃ sāmbe sānucare śive |
samāptiṃ cāpi satrasya dīrghapūrvasya satriṇām ||
7.2.40.15
vijñāpya jagatāṃ dhātre brahmaṇe brahmayonaye |
svakārye tadanujñāto jagāma svapuraṃ prati ||
7.2.40.16
atha sthānagato brahmā tumburornāradasya ca |
parasparaṃ sparddhitayorgāne vivadamānayoḥ ||
7.2.40.17
tadudbhāvitagānottharasairmādhyasthamācaran |
gandharvairapsarobhiśca sukhamāste niṣevitaḥ ||
7.2.40.18
tadānavasarādeva dvāḥsthairdvāri nivāritāḥ |
munayo brahmabhavanādbahiḥ pārśvamupāviśan ||
7.2.40.19
atha tumburuṇā gāne samatāṃ prāpya nāradaḥ |
sāhacaryeṣvanujñāto brahmaṇā parameṣṭhinā ||
7.2.40.20
tyaktvā parasparasparddhāṃ maitrīṃ ca paramāṃ gataḥ |
saha tenāpsarobhiśca gandharvaiśca samāvṛtaḥ ||
7.2.40.21
upavīṇayituṃ devaṃ nakulīśvaramīśvaram |
bhavanānniryayau dhāturjaladādaṃśumāniva ||
7.2.40.22
taṃ dṛṣṭvā ṣaṭkulīyāste nāradaṃ munigovṛṣam |
praṇamyāvasaraṃ śambhoḥ papracchuḥ paramādarāt ||
7.2.40.23
sa cāvasara evāyamito'ntargamyatāmiti |
vadanyayāvanyaparastvarayā parayā yutaḥ ||
7.2.40.24
tato dvāri sthitā ye vai brahmaṇe tānnyavedayan |
tena te viviśurveśma piṇḍībhūyāṇḍajanmanaḥ ||
7.2.40.25
praviśya dūrato devaṃ praṇamya bhuvi daṇḍavat |
samīpe tadanujñātāḥ parivṛtyopatasthire ||
7.2.40.26
tāṃstatrāvasthitān pṛṣṭvā kuśalaṃ kamalāsanaḥ |
vṛttāntaṃ vo mayā jñātaṃ vāyurevāha no yataḥ ||
7.2.40.27
bhavadbhiḥ kiṃ kṛtaṃ paścānmārute'ntarhite sati |
ityuktavati deveśe munayo'vabhṛthātparam ||
7.2.40.28
gaṅgātīrthe'sya gamanaṃ yātrāṃ vārāṇasīṃ prati |
darśanaṃ tatra liṅgānāṃ sthāpitānāṃ sureśvaraiḥ ||
7.2.40.29
avimukteśvarasyāpi liṅgasyābhyarcanaṃ sakṛt |
ākāśe mahatastasya tejorāśeśca darśanam ||
7.2.40.30
munīnāṃ vilayaṃ tatra nirodhaṃ tejasastataḥ |
yāthātmyavedanaṃ tasya cintitasyāpi cātmabhiḥ ||
7.2.40.31
sarvaṃ savistaraṃ tasmai praṇamyāhurmuhurmuhuḥ |
munibhiḥ kathitaṃ śrutvā viśvakarmā caturmukhaḥ ||
7.2.40.32
kampayitvā śiraḥ kiñcitprāha gambhīrayā girā |
pratyāsīdati yuṣmākaṃ siddhirāmuṣmikī parā ||
7.2.40.33
bhavadbhirdīrghasatreṇa ciramārādhitaḥ prabhuḥ |
prasādābhimukho bhūta iti bhūtārthasūcitam ||
7.2.40.34
vārāṇasyāṃ tu yuṣmābhiryad dṛṣṭaṃ divi dīptimat |
talliṅgasaṃjñitaṃ sākṣāttejo māheśvaraṃ param ||
7.2.40.35
tatra līnāśca munayaḥ śrautapāśupatavratāḥ |
muktā babhūvuḥ svasthāśca naiṣṭhikā dagdhakilbiṣāḥ ||
7.2.40.36
prāpyānena yathā muktiracirādbhavatāmapi |
sa cāyamarthaḥ sūcyeta yuṣmaddṛṣṭena tejasā ||
7.2.40.37
tatra vaḥ kāla evaiṣa daivādupanataḥ svayam |
prayāta dakṣiṇaṃ meroḥ śikharaṃ devasevitam ||
7.2.40.38
sanatkumāro yatrāste mama putraḥ paro muniḥ |
pratīkṣyāgamanaṃ sākṣādbhūtanāthasya nandinaḥ ||
7.2.40.39
purā sanatkumāro'pi dṛṣṭvāpi parameśvaram |
ajñānātsarvayogīndramānī vinayadūṣitaḥ ||
7.2.40.40
abhyutthānādikaṃ yuktamakurvannatinirbhayaḥ |
tato'parādhātkruddhena mahoṣṭro nandinā kṛtaḥ ||
7.2.40.41
atha kālena mahatā tadarthe śocatā mayā |
upāsya devaṃ devīṃ ca nandinaṃ cānunīya vai ||
7.2.40.42
kathañcid duṣṭatā tasya prayatnena nivāritā |
prāpito hi yathāpūrvaṃ sanatpūrvāṃ kumāratām ||
7.2.40.43
tadāha ca mahādevaḥ smayanniva gaṇādhipam |
avajñāya hi māmeva tathāhaṅkṛtavānmuniḥ ||
7.2.40.44
atastvameva yāthātmyaṃ mamāsmai kathayānagha |
brahmaṇaḥ pūrvajaḥ putro māṃ mūḍhamiva saṃsmaran ||
7.2.40.45
mayaiva śiṣyaste datto mama jñānapravartakaḥ |
dharmādhyakṣābhiṣekaṃ ca tava nirvarttayiṣyati ||
7.2.40.46
sa evaṃ vyāhṛto bhūyaḥ sarvabhūtagaṇāgraṇīḥ |
yatpurājñāpanaṃ mūrdhnā prāpya pratigṛhītavān ||
7.2.40.47
tathā sanatkumāro'pi merau madanuśāsanāt |
prasādārthaṃ gaṇasyāsya tapaścarati duścaram ||
7.2.40.48
draṣṭavyaśceti yuṣmābhiḥ prāggaṇeśasamāgamāt |
tatprasādārthamacirānnandī tatrāgamiṣyati ||
7.2.40.49
iti satvaramādiśya preṣitā viśvayoginā |
kumāraśikharaṃ merordakṣiṇaṃ munayo yayuḥ ||
7.2.40.49.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe saptamyāṃ vāyavīyasaṃhitāyāmuttarakhaṇḍe naimiṣarṣiyātrāvarṇanaṃ nāma catvāriṃśo'dhyāyaḥ ||
7.2.40.49.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
7.2.40.49.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
7.2.40.49.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
Other recensions (1)
- Śivapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
Linked texts (2)
- Basavapurāṇam — Sanskrit
- Basavapurāṇa — Sanskrit