Shivapurana 7.2.10
Śivapurāṇa 7.2.10
- Language
- Sanskrit
Contents
- 7.2.10.18 — 114 parts
7.2.10.1
/
ṣaḍānanasamaprakhya sarvajñānanidhe guro //
/
prāyastvamavatīryorvyāṃ pāśavicchittaye nṛṇām //
7.2.10.2
/
maharṣivapurāsthāya sthito 'si parameśvara //
/
anyathā hi jagatyasmin devo vā dānavo 'pi vā //
7.2.10.3
/
tvattonyaḥ paramaṃ bhāvaṃ ko jānīyācchivātmakam //
/
tasmāttava mukhodgīrṇaṃ sākṣādiva pinākinaḥ //
7.2.10.4
/
śivajñānāmṛtaṃ pītvā na me tṛptamabhūnmanaḥ //
/
sākṣātsarvajagatkarturbharturaṃkaṃ samāśritā //
7.2.10.5
/
bhagavankinnu papraccha bhartāraṃ parameśvarī //
/
upamanyuruvāca
sthāne pṛṣṭaṃ tvayā kṛṣṇa tadvakṣyāmi yathātatham //
7.2.10.6
/
bhavabhaktasya yuktasya tava kalyāṇacetasaḥ //
/
mahīdharavare divye maṃdare cārukaṃdare //
7.2.10.7
/
devyā saha mahādevo divyo dhyānagato 'bhavat //
/
tadā devyāḥ priyasakhī susmitāsyā śubhāvatī //
7.2.10.8
/
phullānyatimanojñāni puṣpāṇi samudāharat //
/
tataḥ svamaṃkamāropya devīṃ devavarorahaḥ //
7.2.10.9
/
alaṃkṛtya ca taiḥ puṣpairāste hṛṣṭataraḥ svayam //
/
athāṃtaḥpuracāriṇyo devyo divyavibhūṣaṇāḥ //
7.2.10.10
/
aṃtaraṃgā gaṇendrāśca sarvalokamaheśvarīm //
/
bhartāraṃ paripūrṇaṃ ca sarvalokamaheśvaram //
7.2.10.11
/
cāmarāsaktahastāśca devīṃ devaṃ siṣevire //
/
tataḥ priyāḥ kathā vṛttā vinodāya maheśayoḥ //
7.2.10.12
/
trāṇāya ca nṛṇāṃ loke ye śivaṃ śaraṇaṃ gatāḥ //
/
tadāvasaramālokya sarvalokamaheśvarī //
7.2.10.13
/
bhartāraṃ paripapraccha sarvalokamaheśvaram //
/
devyuvāca
kena vaśyo mahādevo martyānāṃ maṃdacetasām //
7.2.10.14
/
ātmatattvādyaśaktānāmātmanāmakṛtātmanām //
/
īśvara uvāca
na karmaṇā na tapasā na japairnāsanādibhiḥ //
7.2.10.15
/
na jñānena na cānyena vaśyo 'haṃ śraddhayā vinā //
/
śraddhā mayyasti cetpuṃsāṃ yena kenāpi hetunā //
7.2.10.16
/
vaśyaḥ spṛśyaśca dṛśyaśca pūjyassaṃbhāṣya eva ca //
/
sādhyā tasmānmayi śaddhā māṃ vaśīkartumicchatā //
7.2.10.17
/
śraddhā hetussvadharmasya rakṣaṇaṃ varṇināmiha //
/
svavarṇāśramadharmeṇa vartate yastu mānavaḥ //
7.2.10.18
/
tasyaiva bhavati śraddhā mayi nānyasya kasyacit //
/
554b
7.2.10.18.p1
āmnāyasiddhamakhilaṃ dharmamāśramiṇāmiha //
7.2.10.18.p2
brahmaṇā kathitaṃ pūrvaṃ mamaivājñāpurassaram //
7.2.10.18.p3
sa tu paitāmaho dharmo bahuvittakriyānvitaḥ //
7.2.10.18.p4
nātyanta phalabhūyiṣṭhaḥ kleśāyā sasamanvitaḥ //
7.2.10.18.p5
tena dharmeṇa mahatāṃ śraddhāṃ prāpya sudurllabhām //
7.2.10.18.p6
varṇino ye prapadyaṃte māmananyasamāśrayāḥ //
7.2.10.18.p7
teṣāṃ sukhena mārgeṇa dharmakāmārthamuktayaḥ //
7.2.10.18.p8
varṇāśramasamācāro mayā bhūyaḥ prakalpitaḥ //
7.2.10.18.p9
tasminbhaktimatāmeva madīyānāṃ tu varṇinām //
7.2.10.18.p10
adhikāro na cānyeṣāmityājñā naiṣṭhikī mama //
7.2.10.18.p11
tadājñaptena mārgeṇa varṇino madupāśrayāḥ //
7.2.10.18.p12
malamāyādipāśebhyo vimuktā matprasādataḥ //
7.2.10.18.p13
paraṃ madīyamāsādya punarāvṛttidurlabham //
7.2.10.18.p14
paramaṃ mama sādharmyaṃ prāpya nirvṛtimāyayuḥ //
7.2.10.18.p15
tasmāllabdhvāpyalabdhvā vā varṇadharmaṃ mayeritam //
7.2.10.18.p16
āśritya mama bhaktaścetsvātmanātmānamuddharet //
7.2.10.18.p17
alabdhalābha evaiṣa koṭikoṭiguṇādhikaḥ //
7.2.10.18.p18
tasmānme mukhato labdhaṃ varṇadharmaṃ samācaret //
7.2.10.18.p19
mamāvatārā hi śubhe yogācāryacchalena tu //
7.2.10.18.p20
sarvāṃtareṣu santyārye saṃtatiśca sahasraśaḥ //
7.2.10.18.p21
ayuktānāmabuddhīnāmabhaktānāṃ sureśvari //
7.2.10.18.p22
durlabhaṃ saṃtatijñānaṃ tato yatnātsamāśrayet //
7.2.10.18.p23
sā hānistanmahacchidraṃ sa mohassāṃdhamūkatā //
7.2.10.18.p24
yadanyatra śramaṃ kuryānmokṣamārgabahiṣkṛtaḥ //
7.2.10.18.p25
jñānaṃ kriyā ca caryā ca yogaśceti sureśvari //
7.2.10.18.p26
catuṣpādaḥ samākhyāto mama dharmassanātanaḥ //
7.2.10.18.p27
paśupāśapatijñānaṃ jñānamityabhidhīyate //
7.2.10.18.p28
ṣaḍadhvaśuddhirvidhinā gurvadhīnā kriyocyate //
7.2.10.18.p29
varṇāśramaprayuktasya mayaiva vihitasya ca //
7.2.10.18.p30
mamārcanādidharmasya caryā caryeti kathyate //
7.2.10.18.p31
maduktenaiva mārgeṇa mayyavasthitacetasaḥ //
7.2.10.18.p32
vṛttyaṃtaranirodho yo yoga ityabhidhīyate //
7.2.10.18.p33
aśvamedhagaṇācchreṣṭhaṃ devi cittaprasādhanam //
7.2.10.18.p34
muktidaṃ ca tathā hyetadduṣprāpyaṃ viṣayaiṣiṇām //
7.2.10.18.p35
vijiteṃdriyavargasya yamena niyamena ca //
7.2.10.18.p36
pūrvapāpaharo yogo viraktasyaiva kathyate //
7.2.10.18.p37
vairāgyājjāyate jñānaṃ jñānādyogaḥ pravartate //
7.2.10.18.p38
yogajñaḥ patito vāpi mucyate nātra saṃśayaḥ //
7.2.10.18.p39
dayā kāryātha satatamahiṃsā jñānasaṃgrahaḥ //
7.2.10.18.p40
satyamasteyamāstikyaṃ śraddhā ceṃdriyanigrahaḥ //
7.2.10.18.p41
adhyāpanaṃ cādhyayanaṃ yajanaṃ yājanaṃ tathā //
7.2.10.18.p42
dhyānamīśvarabhāvaśca satataṃ jñānaśīlatā //
7.2.10.18.p43
ya evaṃ vartate vipro jñānayogasya siddhaye //
7.2.10.18.p44
acirādeva vijñānaṃ labdhvā yogaṃ ca viṃdati //
7.2.10.18.p45
555a
7.2.10.18.p46
dagdhvā dehamimaṃ jñānī kṣaṇājjñānāgninā priye //
7.2.10.18.p47
prasādānmama yogajñaḥ karmabaṃdhaṃ prahāsyati //
7.2.10.18.p48
puṇyaḥpuṇyātmakaṃ karmamuktestatpratibaṃdhakam //
7.2.10.18.p49
tasmānniyogato yogī puṇyāpuṇyaṃ vivarjayet //
7.2.10.18.p50
phalakāmanayā karmakaraṇātpratibadhyate //
7.2.10.18.p51
na karmamātrakaraṇāttasmātkarmaphalaṃ tyajet //
7.2.10.18.p52
prathamaṃ karmayajñena bahiḥ sampūjya māṃ priye //
7.2.10.18.p53
jñānayogarato bhūtvā paścādyogaṃ samabhyaset //
7.2.10.18.p54
vidite mama yāthātmye karmayajñena dehinaḥ //
7.2.10.18.p55
na yajaṃti hi māṃ yuktāḥ samaloṣṭāśmakāṃcanāḥ //
7.2.10.18.p56
nityayukto muniḥ śreṣṭho madbhaktaśca samāhitaḥ //
7.2.10.18.p57
jñānayogarato yogī mama sāyujyamāpnuyāt //
7.2.10.18.p58
athāviraktacittā ye varṇino madupāśritāḥ //
7.2.10.18.p59
jñānacaryākriyāsveva te 'dhikuryustadarhakāḥ //
7.2.10.18.p60
dvidhā matpūjanaṃ jñeyaṃ bāhyamābhyaṃtaraṃ tathā //
7.2.10.18.p61
vāṅmanaḥkāyabhedācca tridhā madbhajanaṃ viduḥ //
7.2.10.18.p62
tapaḥ karma japo dhyānaṃ jñānaṃ vetyanupūrvaśaḥ //
7.2.10.18.p63
pañcadhā kathyate sadbhistadeva bhajanaṃ punaḥ //
7.2.10.18.p64
anyātmaviditaṃ bāhyamasmadabhyarcanādikam //
7.2.10.18.p65
tadeva tu svasaṃvedyamābhyaṃtaramudāhṛtam //
7.2.10.18.p66
manomatpravaṇaṃ cittaṃ na manomātramucyate //
7.2.10.18.p67
mannāmaniratā vāṇī vāṅmatā khalu netarā //
7.2.10.18.p68
liṃgairmacchāsanādiṣṭaistripuṃḍrādibhiraṃkitaḥ //
7.2.10.18.p69
mamopacāranirataḥ kāyaḥ kāyo na cetaraḥ //
7.2.10.18.p70
madarcākarma vijñeyaṃ bāhye yāgādinocyate //
7.2.10.18.p71
madarthe dehasaṃśoṣastapaḥ kṛcchrādi no matam //
7.2.10.18.p72
japaḥ pañcākṣarābhyāsaḥ praṇavābhyāsa eva ca //
7.2.10.18.p73
rudrādhyāyādikābhyāso na vedādhyayanādikam //
7.2.10.18.p74
dhyānammadrūpaciṃtādyaṃ nātmādyarthasamādhayaḥ //
7.2.10.18.p75
mamāgamārthavijñānaṃ jñānaṃ nānyārthavedanam //
7.2.10.18.p76
bāhye vābhyaṃtare vātha yatra syānmanaso ratiḥ //
7.2.10.18.p77
prāgvāsanāvaśāddevi tattvaniṣṭhāṃ samācaret //
7.2.10.18.p78
bāhyādābhyaṃtaraṃ śreṣṭhaṃ bhavecchataguṇādhikam //
7.2.10.18.p79
asaṃkaratvāddoṣāṇāṃ dṛṣṭānāmapyasambhavāt //
7.2.10.18.p80
śaucamābhyaṃtaraṃ vidyānna bāhyaṃ śaucamucyate //
7.2.10.18.p81
aṃtaḥ śaucavimuktātmā śucirapyaśuciryataḥ //
7.2.10.18.p82
bāhyamābhyaṃrtaraṃ caiva bhajanaṃ bhavapūrvakam //
7.2.10.18.p83
na bhāvarahitaṃ devi vipralaṃbhaikakāraṇam //
7.2.10.18.p84
kṛtakṛtyasya pūtasya mama kiṃ kriyate naraiḥ //
7.2.10.18.p85
bahirvābhyaṃtaraṃ vātha mayā bhāvo hi gṛhyate //
7.2.10.18.p86
bhāvaikātmā kriyā devi mama dharmassanātanaḥ //
7.2.10.18.p87
manasā karmaṇā vācā hyanapekṣya phalaṃ kvacit //
7.2.10.18.p88
phaloddeśena deveśi laghurmama samāśrayaḥ //
7.2.10.18.p89
phalārthī tadabhāve māṃ parityaktuṃ kṣamo yataḥ //
7.2.10.18.p90
555b
7.2.10.18.p91
phalārthino 'pi yasyaiva mayi cittaṃ pratiṣṭhitam //
7.2.10.18.p92
bhāvānurūpaphaladastasyāpyahamanindite //
7.2.10.18.p93
phalānapekṣayā yeṣāṃ mano matpravaṇaṃ bhavet //
7.2.10.18.p94
prārthayeyuḥ phalaṃ paścādbhaktāste 'pi mama priyāḥ //
7.2.10.18.p95
prāk saṃskāravaśādeva ye viciṃtya phalāphale //
7.2.10.18.p96
vivaśā māṃ prapadyaṃte mama priyatamā matāḥ //
7.2.10.18.p97
mallābhānna paro lābhasteṣāmasti yathātatham //
7.2.10.18.p98
mamāpi lābhastallābhānnāparaḥ parameśvari //
7.2.10.18.p99
madanugrahatasteṣāṃ bhāvo mayi samarpitaḥ //
7.2.10.18.p100
phalaṃ paramanirvāṇaṃ prayacchati balādiva //
7.2.10.18.p101
mahātmanāmananyānāṃ mayi saṃnyastacetasām //
7.2.10.18.p102
aṣṭadhā lakṣaṇaṃ prāhurmama dharmādhikāriṇām //
7.2.10.18.p103
madbhaktajanavātsalyaṃ pūjāyāṃ cānumodanam //
7.2.10.18.p104
svayamabhyarcanaṃ caiva madarthe cāṃgaceṣṭitam //
7.2.10.18.p105
matkathāśravaṇe bhaktiḥ svaranetrāṃgavikriyāḥ //
7.2.10.18.p106
mamānusmaraṇaṃ nityaṃ yaśca māmupajīvati //
7.2.10.18.p107
evamaṣṭavidhaṃ cihnaṃ yasmin mlecche 'pi vartate //
7.2.10.18.p108
sa viprendro muniḥ śrīmānsa yatissa ca paṃḍitaḥ //
7.2.10.18.p109
na me priyaścaturvedī madbhakto śvapaco 'pi yaḥ //
7.2.10.18.p110
tasmai deyaṃ tato grāhyaṃ sa ca pūjyo yathā hyaham //
7.2.10.18.p111
patraṃ puṣpaṃ phalaṃ toyaṃ yo me bhaktyā prayacchati //
7.2.10.18.p112
tasyāhaṃ na praṇaśyāmi sa ca me na praṇaśyati //
7.2.10.18.p113
oṃ iti śrīśivamahāpurāṇe saptamyāṃ vāyavīyasaṃhitāyāmuttarakhaṇḍe śivabhaktivarṇanaṃ nāma daśamo 'dhyāyaḥ
7.2.10.18.p114
Chapter 11
īśvara uvāca
atha vakṣyāmi deveśi bhaktānāmadhikāriṇām //
Other recensions (1)
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
Linked texts (4)
- Śivāgamādimāhātmyasaṅgraha — Sanskrit
- Vedāntasāravīraśaivacintāmaṇi — Niṣṭhura Nañjanācārya 1700, Sanskrit
- Śaivasarvasvasāra — Vidyāpati, Sanskrit
- Prapañcahṛdaya — Madhusūdana Sarasvatī 1545, Sanskrit