Nagarakhanda 1
Nagarakhaṇḍa 1
- Language
- Sanskrit
Contents
- 1.65 — 1 part
1.23
mukhāśvānyāḥ pakṣicchāgamukhāḥ parāḥ
1.24
tiryaścavṛṣaśvānyā vakrairmānuṣasaṃbhavaiḥ || triśīrṣāḥ pañcaśīrṣāśca daśaśīrṣāstathā parāḥ
1.25
guhya
sthānasthitairvakrairekāśvānyā hyadisthitaiḥ || pārśvasaṃsthaiḥ sthitāśvānyā anyāḥ pṛṣṭhigatairmukhaiḥ
1.26
ekahastā dvihastāśca pañcahastāstathāparāḥ
anyā viṃśatihastāśca vihastāśca tathāparāḥ
1.27
bahupādā vipādāśca ekapādāstathāparāḥ || tathānyāścārdhapādāśca adhovakrā vibhīṣaṇāḥ
1.28
ekanetrā dvinetrāśca trinetrāśca tathāparāḥ || kāścidgajasamārūḍhā hayārūḍhāstathāparāḥ
1.29
vṛṣavānarasiṃhājavyāghrasarpāsthitāḥ parāḥ
godhāśvarāsabhārūḍhāstathā ca vihagāśritāḥ
1.30
kūrmakukkuṭasarpādisamārūḍhāḥ sahasraśaḥ || prakrurvantyo rudantyaśca gāyantyaśca tathā parāḥ
nṛtyaṃtyaśca hasaṃtyaśca krīḍāsaktāḥ parasparam
1.31
ūrdhvakeśā vikeśāśca gātrakeśāśca bhūriśaḥ || laṃbakeśā vikeśāśca vājikeśāstathaiva ca
1.32
hrasvadantyo vidaṃtyaśca dīrghadantyo vibhīṣaṇāḥ || gajadaṃtyastathaivānyā lohadaṃtyo bhayāvahāḥ
1.33
laṃbakarṇyo vikarṇyaśca śūrpakarṇyastathā parāḥ
śaṃkukarṇyaḥ kukarṇyaśca bahukarṇyaḥ sukarṇikāḥ
1.34
ekavakrā vivakrāśca bahuvakrāstathā parāḥ || carmaprāvaraṇāścaiva kaṃthāprāvaraṇānvitāḥ
1.35
khaḍgahastāḥ śarāhastāḥ kuṃtahastāśca bhīṣaṇāḥ || pāśahastāstathaivānyāḥ prāsacāpakarāḥ parāḥ || śūlamudgarahastāśca bhujuṃḍikarabhūṣitāḥ
1.36
atha
tābhyāṃ tatho''karṇya tāḥ sarvā harṣasaṃyutāḥ || prasthitāstatra tā yatra te kālayavanāḥ sthitāḥ
1.37
tataste tatsamālokya balaṃ devīsamudbhavam || raudra
rūpadharaṃ tīvraṃ vikṛtaṃ vikṛtairmukhaiḥ
1.38
viṣaṇṇavadanāḥ sarve bhayabhītāḥ samaṃtataḥ || dhāvaṃto bhakṣitāstābhirdevatābhiḥ sunirdayam
1.39
bālavṛddhasa
mopetaṃ teṣāṃ rāṣṭraṃ durātmanām || thrībhiśca sahitaṃ tābhirdevatābhiḥ praśamitam
1.40
evaṃ nirvāsya tadrāṣṭraṃ sarvāstā harṣasaṃyutāḥ || bhūya eva nijaṃ sthānaṃ
saṃprāptā dvijasattamāḥ
1.41
tataḥ procuḥ praṇamyaicaistābhyāṃ vinayapūrvakam || hatāste yavanāḥ kruddhāḥ saputrapaśubāṃdhavāḥ
1.42
udhāsitastathā
sarvo deśasteṣāṃ sa vai mahān || sāṃprataṃ dīyatāṃ kaścidāhārastṛptihetave || nivāsāya tataḥ sthānaṃ kiṃciccāvedyatāṃ hi naḥ
1.43
devyāvūcatuḥ
martyaloke'tra yā nāryo garbhavatyaḥ svapaṃti ca || saṃdhyākālaprakāśe ca tāsāṃ garbho'stu vo drutam
1.44
rudaṃtyo yā viniryāṃti catvareṣu trikeṣu ca
tāsāṃ garbhastu yuṣmākaṃ saṃpradattaḥ prabhujyatām
1.45
ucchiṣṭā yāḥ prasarpaṃti ramante ca svapaṃti ca || tāsāṃ garbhaḥ samastānāṃ yuṣmākaṃ oja
nāya vai
1.46
sūtikābhavane yasminnucchiṣṭaṃ copajāyate || sa bālakastu yuṣmākaṃ bhojanāya prakalpitaḥ
1.47
na ṣaṣṭhījāgaro yasya bāla
kasya bhaviṣyati || sa bhaviṣyati bhojyāya yuṣmākaṃ nātra saṃśayaḥ
1.48
nāśaṃ yāsyati vā yatra pāvakaḥ sūtikāgṛhe || sa bhaviṣyati bhojyāya
yuṣmākaṃ bālarūpadhṛk
1.49
māṃgalyaiḥ saṃparityaktaṃ yadvavetsūtikāgṛham || tasminyastiṣṭhate bālaḥ sa yuṣmākaṃ prakalpitaḥ
1.50
saṃdhyāyāṃ bāla
kā ye vā svapaṃtyākāśadeśagāḥ|| te sarve bhojanārthāya yuṣmākaṃ saṃniveditāḥ
1.51
yasya janmadine prāpte varṣāṃte kriyate na ca || māṃgalyaṃ tasya
yadvātraṃ tadyuṣmākaṃ prakalpitam
1.52
tailābhyaṃgaṃ naraḥ kṛtvā yaśca snānaṃ karoti na || sa datto bhojanārthāya yuṣmākaṃ nātra saṃśayaḥ
1.53
ucchiṣṭo yaḥ pumāṃstiṣṭhayo vā catvaramadhyagaḥ|| bhakṣaṇīyaḥ sa sarvābhirnirvikalpena cetasā
1.54
rajasvalāṃ vrajedyo vā puruṣaḥ kāmamohitaḥ||nagnaḥ
śete tathā snāti bhakṣaṇīyaḥ sa satvaram
1.55
dakṣiṇābhimukho rātrau yaśca snāti vimūḍhadhīḥ || śete ca śayane so'pi bhakṣaṇīyaśca satvaram
1.56
udaṅmukhaśca yo rātrau divā vā dakṣiṇāmukhaḥ || mūtrotsargaṃ purīṣaṃ vā prakuryādyastvena saḥ
1.57
yaḥ kuryādvrajanīvakre dadhisaktuprabhakṣaṇam || antya
jābhigamaṃ cātha bhakṣaṇīyo drutaṃ hi saḥ
1.58
sūta uvāca || || evaṃ tābhyāṃ tadā proktā devatāstāḥ samaṃtataḥ || parivāryatadā tasthuḥ
saṃprahṛṣṭena cetasā
1.59
etasminnaṃtare rājā camatkāraḥ pratāpavān || prāsādaṃ nirmame tābhyāṃ kailāsaśikharopamam
1.60
tataḥprabhṛti te
khyāte kṣetre tatra mahodaye || aṃbāvṛddhābhidhāne ca purarakṣāpare sadā
1.61
yaḥ pumānprātarutthāya tābhyāṃ paśyati cānanam || tasya saṃvatsarayāva
tra ca cchidraṃ prajāyate
1.62
vṛddhacārdau vātha cāṃte vā tābhyāṃ pūjāṃ karoti yaḥ || na tasya jāyate cchidraṃ kathaṃcidapi bhūtale
1.63
yātrākāle
pumānyaśca tābhyāṃ pūjāṃ samācaret || sa vāṃchitaphalaṃ prāpya śīghraṃ svagṛhamāpnuyāt
1.64
sadāṣṭamyāṃ caturdaśyāṃ yastābhyāṃ balimāharet || sa
kāmānāpnuyādihāniha pretya ca sadgatim
1.65
yo mahānavamīsaṃjñe divase śraddhayānvitaḥ || tābhyāṃ samācaretpūjāṃ sa sadā syādkaṇṭakī
1.65.p1
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭe nāgarakhaṇḍe hāṭakeśvarakṣetramāhātmye'mbāvṛddhāmāhātmyavarṇanaṃnāmāṣṭā śītitamo'dhyāyaḥ
Linked texts (1)
- Hāṭakeśvaramāhātmya — Sanskrit