Vaishnavakhanda 62
Vaiṣṇavakhaṇḍa 62
- Language
- Sanskrit
Contents
- 62.310 — 1 part
62.1
cha || || nārada uvāca || || tamālokya palāyaṃtaṃ vidhvastadhvajakārmukam || daityāṃśca muditāniṃdraḥ kartavyaṃ nādhyagacchata
62.2
athāyānnikaṭaṃ viṣṇoḥ sureśastvarayānvitaḥ || uvāca cainaṃ madhuramutsāhaparivṛṃhitam
62.3
kimebhiḥ krīḍase deva dānavairduṣṭamānasaiḥ || durjanairlabdha
raṃdhrasya puruṣasya kutaḥ kriyāḥ
62.4
śaktenopekṣito nīco manyate balamātmanaḥ || tasmānna nīcaṃ metimānupekṣeta kathaṃcana
62.5
athāgresarasaṃpattyā
rathino jayamāyuḥ || kaste sakhābhavatpūrvaṃ hiraṇyākṣavadhe vibho
62.6
hiraṇyakaśipurdaityo vīryaśālī madoddhataḥ || prāpya tvāṃ tṛṇavannraṣṭastatra ko'gresarastava
62.7
pūrvaṃ pratibalā daityā madhukaiṭabhasaṃnibhāḥ || niviṣṭāstvāṃ tu saṃprāpya śalabhā iva pāvakam
62.8
yugeyuge ca daityānāṃ tvatto nāśo'bhavaddhare || tathaivādyeha bhītānāṃ tvaṃ hi viṣṇo surāśrayaḥ
62.9
evaṃ saṃnodito viṣṇurvyavardhata mahābhujaḥ || balena tejasā ṛddhyā sarvabhūtāśrayo'
rihā
62.10
athovāca sahasrākṣaṃ keśavaḥ prahasanniva || evametadyathā prāha bhavānasmadgataṃ vacaḥ
62.11
trailokyadānavānsarvāndagdhuṃ śaktaḥ kṣaṇādaham || durjayastārakaḥ kiṃ tu śrutvā saptadinaṃ śiśum
62.12
mahiṣaścaiva śuṃbhaśca ubhau vadhyau ca yoṣitā || jaṃbho durvāsasā śaptaḥ śakravadhyo bhavāniti || tasmāttvaṃ divyavīryeṇa jahi jaṃbhaṃ madotkaṭam
62.13
avadhyaḥ sarvabhūtānāṃ tvāprate sa tu dānavaḥ
62.14
mayā gupto raṇe jaṃbho jagatkaṃṭakamuddhara || tadvaikuṃṭhavacaḥ śrutvā sahasrākṣomarārihā
62.15
samādiśatsurādhyakṣānsainyasya racanāṃ prati || tataścābhyarthito devairviṣṇuḥ sainyamakalpayat
62.16
yatsāraṃ sarvalokasya vīryasya tapaso'pi ca || tadaikādaśa rudrāṃśca cakārāgresarānhariḥ
62.17
vyālīḍhāṃgā mahādevā balino nīlakaṃṭhadharāḥ || caṃdrakhaṃḍatripuṃḍrāśca piṃgākṣāḥ śūlapāṇayaḥ
62.18
piṃgottuṃgajaṭājūṭāḥ siṃhacarmāvasāyinaḥ || bhasmoddhūlitagātrāśca bhujamaṃḍalabhairavāḥ
62.19
kapālīśādayo rudrā vidrāvitā mahāsurāḥ || kapālī piṃgalo bhīmo virūpākṣo vilohitaḥ
62.20
ajakaḥ śāsanaḥ śāstā śaṃbhuścaṃdro bhavastathā || eta ekādaśānaṃtabalā rudrāḥ prabhāvinaḥ
62.21
apālayaṃta tridaśānvigarjata ivāṃbudāḥ || himācalābhe mahati kāṃcanāṃburuhasraji
62.22
pracaṃcalamahāhemaghaṃṭāsaṃhatimaṃḍite || airāvate caturdaṃte mattamātaṃga āsthitaḥ
62.23
mahāmadajalasrāve kāmarūpe śatakratuḥ || tasthau himagireḥ śṛṃge bhānumāniva dīptimān || tasyārakṣatpadaṃ savyaṃ māruto'mitavikramaḥ
62.24
jugopāparamaśviśca jvālāpūritadiṅmukhaḥ || pṛṣṭharakṣo'bhava
viṣṇuḥ samareśaḥ śatakratoḥ
62.25
ādityā vasavo viśve marutaścāśvināvapi || gaṃdharvā rākṣasā yakṣāḥ sakiṃnaramahoragāḥ
62.26
koṭiśaḥkoṭiśaḥ kṛtvā vṛṃdaṃ cihnopalakṣitam || viśrāvayaṃtaḥ svāṃ kīrtiṃ baṃdivṛndaiḥ puraḥsaraiḥ
62.27
celurdaityavadhe hṛṣṭā nānāvarṇāyudhadhvajāḥ
62.28
śatakratoramaranikāyapālitā patākinī yānininādanāditā || sitonnatadhvajapaṭakoṭimaṃḍitā babhūva sā ditisutaśokavardhinī
62.29
āyāṃtīṃ tāṃ vilokyātha surasenāṃ gajāsuraḥ || gajarūpī mahāṃścaiva saṃhārāṃbhodhivikramaḥ
62.30
paraśvadhāyudho daityo daśanauṣṭhakasaṃpuṭaḥ || mamarda caraṇe devāṃścikṣepānyānkareṇa ca
62.31
parānparaśunā jaghne daityeṃdro raudravikramaḥ || tasyaivaṃ nighnataḥ kruddhā devagandharvakiṃnarāḥ
62.32
mumucuḥ saṃhatāḥ sarve citraśastrāstrasaṃhatim || paraśvadhāṃśca cakrāṇi bhiṇḍipālānsamudgarān
62.33
kuntānprāsāñcharāṃstīkṣṇānmudgarāṃścāpi duḥsahān || tānsarvānso'yasadaityo yūthapaḥ kavalāniva
62.34
kopasphuritadaṃṣṭrāgraḥ karasphoṭena nādayan || surāṃstrimaṃścacārājau duṣprekṣyaḥ so'tha dānavaḥ
62.35
yasminyasminnipatati suravṛṃde gajāsuraḥ || tasmiṃstasminmahāśabdo hāhākāro vyajāyata
62.36
atha vidravamānaṃ tadbalaṃ prekṣya samaṃtataḥ || rudrāḥ parasparaṃ proccarahaṃkārotthitā
cipaḥ
62.37
bhobho gṛhṇata daityeṃdraṃ bhidatenaṃ mahābalāḥ || karṇatenaṃ śitaiḥ śūlairbhattenaṃ hi marmasu
62.38
kapālī vākyamākarṇya śūlaṃ sitaśitaṃ
mukhe || saṃmārjya vāmahastena saṃraṃbhādvivṛtekṣaṇaḥ
62.39
protphullāruṇanīlābjasaṃhatiḥ sarvato diśaḥ || athāgādbhukuṭīvakro daityeṃdrābhimukho raṇe
62.40
haṭhena muṣṭibandhena śūlaṃ viṣṭabhya nirmalaḥ || jaghāna kumbhadeśe tu kapālī gajadānavam
62.41
tato daśāpi te rudrā nirmalāyomaye raṇe
jaghnuḥ śūlaistu daityeṃdraṃ śailavaṣmīṇamāhave
62.42
susrāva śoṇitaṃ paścātsarvasrotassu tasya vai || śūlaraktena rudrasya śuśubhe gajadānavaḥ
62.43
protphullāmalanīlābjaṃ śaradīvāmalaṃ saraḥ || bhasmaśubhratanucchāyaiḥ rudrairhaṃsairivāvṛtam
62.44
kuddhaṃ kapālinaṃ daityaḥ pracalatkarṇapallavaḥ || bhavaṃ ca dantaiḥ
bibhide nābhideśe gajāsuraḥ
62.45
hṛṣṭvānuraktaṃ rudrābhyāṃ navarudrāstato drutam || vivyadhurviśikhaiḥ śūlaiḥ śarīramaradviṣaḥ
62.46
tataḥ kapā
linaṃ tyaktvā bhavaṃ cāsurapuṃgavaḥ || vegena kupito daityo nava rudrānupādravat || mamarda caraṇāghātairdantaiścāpi kareṇa ca
62.47
tato'sau śūlayuddhena
śramamāsādito yadā || tadā kapālī jagrāha karamasyāmaradviṣaḥ
62.48
āmayāmāsa cātīva vegena ca gajāsuram || dṛṣṭvā śramāturaṃ daityaṃ
kiṃciccāvitajīvitam
62.49
nirutsāhaṃ raṇe tasmingatayuddhotsavo'bhavat || tato bhramata evāsya carma utkṛtya bhairavam
62.50
sravatsarvāṅgara
ktauvaṃ cakārāṃbaramātmanaḥ || tuṣṭuvustaṃ tadā devā bahudhā bahubhiḥ stavaiḥ
62.51
ūcuścainaṃ ca yo hanyātsa mriyeta tatastvasau || dṛṣṭvā kapālino rūpaṃ
gajacarmāṃbarāvṛtam
62.52
vitresurdudruvurjaghnurnipetuśca sahasraśaḥ || evaṃ vilulite tasmindānavendre mahābale
62.53
gajaṃ mattamathāruhya śatadundu
bhināditam || nimirabhyapatattūrṇaṃ surasainyāni loḍayan
62.54
yāṃyāṃ nimigajo yāti diśaṃ tāṃtāṃ savāhanāḥ || dudruvuścukururdevā bhayenā
kaṃpitā muhuḥ
62.55
gandhena suramātaṃgā dudruvustasya hastinaḥ || palāyiteṣu sainyeṣu surāṇāṃ pākaśāsanaḥ
62.56
tasthau dikpālakaiḥ sārdhaṃ
ṣaṣṭabhiḥ keśavena ca || saṃprāptastasya mātaṃgo yāvacchakragajaṃ prati
62.57
tāvacchakragajo bhīto muktvā nādaṃ subhairavam || mriyamāṇo'pi
yatnena cakora iva tiṣṭhati
62.58
palāyati gaje tasminnārūḍhaḥ pākaśāsanaḥ || viparītamukhaṃ yuddhaṃ dānavendreṇa so'karot
62.59
śatakra
tustu śūlena nirmiṃ vakṣasyatāḍayat || gadayā daṃtinaṃ tasya galladeśehanadbhṛśam
62.60
taṃ prahāramacintyaiva nirmirnirbhayapauruṣaḥ
airāvataṃ kaṭīdeśe mudgareṇābhyatāḍayat
62.61
sa hato mudgareṇātha śakrakuñjara āhave || jagāma paścātpadbhyāṃ ca pṛthivīṃ bhūdharākṛtiḥ
62.62
lāghavātkṣipramutthāya tato'maramahāgajaḥ || raṇādapasasarpātha bhīṣito nimihastinā
62.63
tato vāyurvavau rūkṣo bahuśarkarapāṃsulaḥ
sammukho nimimātaṃgo'kaṃpano'calakaṃpanaḥ || srutarakto babhau śailo dhanadhātuhrado yathā
62.64
dhaneśo'pi gadāṃ gurvīṃ tasya dānavahastinaḥ
mumoca vegātprapatatsā gadā tasya mūrdhani
62.65
majo gadānipātena sa tena parimūrchitaḥ || daṃtairbhitvā dharāṃ vegātpapātācalasannibhaḥ
62.66
patite ca gaje tasminsahanādo mahānabhūt || sarvataḥ surasainyānāṃ gajabṛṃhitabṛṃhitaḥ
62.67
heṣāraveṇa cāśvānāṃ raṇāsphoṭaiśca dhanvinām
gajaṃ taṃ nihataṃ dṛṣṭvā nimiṃ cāpi parāṅmukham
62.68
surāṇāṃ siṃhanādaṃ ca sannāditadigaṃtaram || jaṃbho jjvāla kopena saṃdīpta iva pāvakaḥ
62.69
tataḥ sa koparaktākṣo dhanuṣyāropya sāyakam || tiṣṭheti cābravīttāraṃ sārathiṃ cāpyanaṃdayat
62.70
tamāyātamabhiprekṣya dhanuṣyāhitasāyakam || śatakraturadīnātmā hṛdamādatta kārmukam
62.71
bāṇaṃ ca tailadhautāgramardhacaṃdramajihmagam
62.72
tenāsya saśaraṃ cāpaṃ ciccheda balavṛtrahā || apāsya tadvṛścichannaṃ jaṃbho dānavanaṃdanaḥ
62.73
anyatkārmukamādāya vegavadvārasādhanam || śarāṃścāśīviṣākārāṃstailadhautānajihmagān
62.74
śakraṃ vivyādha daśabhirjudeśe ca patribhiḥ || hṛdaye ca tribhiścaiva dvābhyāṃ ca skandhayordvayoḥ
62.75
śakro'pi dānavendrāya bāṇajālam bhīrayan || aprāptāndānavendrastu śarāṃścakrabhujoritān
62.76
ciccheda śatadhā''kāśe śarairagniśikhopamaiḥ || tataśca śarajālena devendro dānaveśvaram
62.77
ācchādayata yatnena varṣāsviva ghanairnabhaḥ || daityo'pi bāṇajālena vivyādha sāyakaiḥ śitaiḥ
62.78
yathā vāyurghanāṭopaṃ yadvāryaṃ diśāṃ mukhe || śakro'tha krodhasaṃrambhānna viśeṣayate yadā
62.79
dānavendraṃ tadā cakre gaṃdharvāstraṃ mahādbhutam || tato'sya tejasā vyāptamabhūdgaganagocaram
62.80
gandharvanagaraiścāpi nānāprākāratoraṇaiḥ || muṃcadbhiradbhutākārairastravṛṣṭiṃ samaṃtataḥ
62.81
tayāstravṛṣṭyā daityānāṃ hanyamānā mahācamūḥ || jaṃbhaṃ śaraṇamāgacchatrātrīhīti bhārata
62.82
tato jaṃbho mahāvīryo vinadya prahasanmuhuḥ || smaransādhusamācāraṃ daityānāmabhayaṃ dadau
62.83
tato'straṃ mauśalaṃnāma mumoca sumahābhayam || athogramusalaiḥ sarvamabhavatpūritaṃ jagat
62.84
taiśca bhagnāni sarvāṇi gaṃdharvanagarāṇi ca || athoyaika prahāreṇa rathamaśvaṃ gajaṃ suram
62.85
cūrṇayāmāsa tatkṣipraṃ śataśo'tha sahasraśaḥ || tataḥ surādhipaḥ śakrastvāṣṭramastramudairayat
62.87
saṃdhyamāne tataścāgre
niśśreruḥ pāvakārciṣaḥ || tato yantramayā vidyāḥ prādurāsansahasraśaḥ ||86||tairyaṃtrairabhavadyuddhamaṃtarikṣaṃ vitārakam|| tairyaṃtrairmauśalaṃ bhagnaṃ hanyaṃte cāsurāstadā
62.90
śailāścaṃ mumuce jaṃbho yaṃtrasaṃghātacūrṇanam || vyāmapramāṇairupalaistato varṣaḥ pravartata||88||tvāṣṭreṇa nirmitānyāśu yāni yaṃtrāṇi bhārata || tenopala
nipātena gatāni tilaśastataḥ||89||tataḥ śirassu devānāṃ śilāḥ peturmahājavāḥ || dārayaṃtyaśca vasudhāṃ caturaṃgabalaṃ ca tat
62.91
tato vajrāśramakarotsa
hastākṣaḥ puraṃdaraḥ||tataḥ śilāmahāvarṣaṃ vyaśīryata samaṃtataḥ
62.92
tataḥ praśāṃtaiḥ śailāgrairjaṃbho bhūdharasannibhaḥ || aipīkamastramakaroccūrṇitānyaparākramaḥ
62.93
aipīkeṇāgamannāśaṃ vajrāstraṃ giridāraṇam || vijṛṃbhatyatha caiṣīke paramāstre'tidāruṇe
62.94
jajvalurdevasainyāni sasyaṃdanagajāni ca || dahyamāneṣva nīkeṣu tejasāstrasya sarvataḥ
62.95
āgneyamastramakarodvlahā pākaśāsanaḥ || tenāstreṇa ca tatrāśamaiṣīkamagamattadā
62.96
tasminpratihate cāstre pāvakāstraṃ vyajṛṃbhata || jajvāla senā jaṃbhasya rathaḥ sārathireva ca
62.97
tataḥ pratihatāstro'sau daityeṃdraḥ pratibhānavān || vāruṇāstraṃ mumocātha śamanaṃ pāvakārciṣām
62.98
tato jaladharairvyoma sphuradvidyuchatākulaiḥ || gaṃbhīrākṣaisamādhāraiścābhyapūryata medinī
62.99
karīṃdrakaratulyābhirdhārābhiḥ pūritaṃ jagat || śāṃtamāgneyamastraṃ ca vilokyeṃdraścakāra ha
62.100
vāyavyamastramatulaṃ tena meghā yayuḥ kṣayam || vāyavyāstrabalenātha nirdhūte meghamaṃḍale
62.101
babhūvānāvilaṃ vyoma nīlotpaladalaprabham || vāyunā cātirūpeṇa kaṃpitāścaiva dānavāḥ
62.102
na śekustatra te sthātuṃ raṇe'pi balino'pi ye || jaṃbhastato'bhavacchailo daśayojanavistṛtaḥ
62.103
mārutapratighātārthaṃ dānavānāṃ balādhipaḥ || nānāścaryasamāyukto nānādruma latāvṛtaḥ
62.104
tataḥ praśamite vāyau daityeṃdre parvatākṛtau || mahāśaniṃ vajramayīṃ mumocāśu śatakratuḥ
62.105
tayāśanyā patitayā daityasyāca larūpiṇaḥ || kaṃdarāṇi vyaśīryaṃta samaṃtānnirjharāṇi ca
62.106
tataḥ sā dānaveṃdrasya śailamāyā nyavartata || nivṛttaśailamāyo'tha dānaveṃdro madotkaṭaḥ
62.107
babhūva kuṃjaro bhīmo mahāśailamayākṛtiḥ || mamarda ca surānīkaṃ daṃtaiścābhyahanatsurān
62.108
babhaṃja pṛṣṭhataḥ kāṃścitkareṇākṛṣya dānavaḥ || tataḥ kṣapayatastasya surasainyāni vṛtrahā
62.109
astraṃ trailokyadurdharṣaṃ nārasiṃhaṃ mumoca ha || tataḥ siṃhasahasrāṇi niśśrerurmaṃtratejasā
62.110
hṛṣṭadaṃṣṭrāgrahāsāni kakacābhanakhāni ca || tairvipāṭitagātro'sau gajamāyāṃ vyapohayat
62.111
tataścāśīviṣo ghoro'bhavatphaṇasamākulaḥ || viṣaniḥśvāsanirdagdhasurasainyamahārathaḥ
62.112
tato'straṃ gāruḍaṃ cakre śakraḥ saṃpraharatraṇe || tatastasmādrutsaṃtaḥ sahasrāṇi viniryayuḥ
62.113
tergarutmadbhirāsādya jaṃbhaṃ bhujagarūpiṇam || kṛtastu khaṃḍaśo daityaḥ sāsya māyā vyanaśyata
62.114
māyāyāṃ ca pranaṣṭāyāṃ tato jaṃbho mahāsuraḥ
cakāra rūpamatulaṃ caṃdrādityapadānugam
62.115
vivṛttanayano śrastumiyeṣa surapuṃgavān || tato'sya prāviśadvakraṃ samahārathakuṃjarā
62.116
surasenā'bhavadbhīmaṃ pātālottālatālukam || sainyeṣu śrasyamāneṣu dānavena balīyasā
62.117
śakro dīnatvamāpannaḥ śrāṃtavāhanavāhanaḥ || kartavyatāṃ nādhyagacchatprovācedaṃ janārdanam
62.118
kimanaṃtaramevāsti kartavyaṃ no viśeṣataḥ || tadādiśa ghaṭāmo'sya dānavasya yuyutsataḥ
62.119
tato hariruvācedaṃ vajrāyudhamudāradhīḥ || na sāṃprataṃ raṇaṃ tyājyaṃ śatrukātarabhairavam
62.120
mā gaccha mohaṃ mā gaccha kṣipramastraṃ smara prabho || nārāyaṇāstraṃ prayataḥ śutveti mumuce sa ca
62.121
etasminnaṃtare daityo vivṛtāsyo'grasatkṣaṇāt || trīṇitrīṇi ca lakṣāṇi kiṃnaroragarakṣasām
62.122
tato nārāyaṇāstraṃ ca nipapātāsya vakṣasi || mahāstrābhinnahṛdayaḥ susrāva rudhiraṃ ca saḥ
62.123
tataḥ svatejasā rūpaṃ tasya daityasya nāśitam || tataścā tardadhe daityaḥ kṛtvā hāsaṃ mahotkaṭam
62.124
gaganasthaḥ sa daityeṃdraḥ śastrāśanisatīṃdriyaḥ || mumoca surasenyānāṃ saṃhārakaraṇīṃ parām
62.125
tathā paraśvadhāṃścakravajrabāṇānsamudgarān || kuṃtānkhaḍgānbhiṃdipālānayomukhaguḍāṃstathā
62.126
vavarṣa dānavo roṣādavadhyānakṣayānapi || tairadvairdānavonmuktairdevānīkeṣu bhīṣaṇaiḥ
62.127
bāhubhirdharaṇī pūrṇā śirobhiśca sakuṃḍalaiḥ || ūrubhirgajahastābhaiḥ karīṃdraiścācalopamaiḥ
62.128
bhagneṣā daṃḍacakrākṣe rathaiśca rathibhiḥ saha || duḥsaṃcārāvatpṛthvī māṃsaśoṇitakardamā
62.129
rudhiraughahradāvartā gajadehaśiloccayā || kabaṃdhanṛtyabahulā mahā surapravāhinī
62.130
śṛgālagṛdhradhvāṃkṣāṇāṃ paramānaṃdakāriṇī || piśācajātibhiḥ kīrṇaṃ pītvā''miṣaṃ saśoṇitam
62.131
asaṃbhramābhirbhāryābhiḥ saha nṛtyadviruddhatā || kācitpatnī prakupitā gajakuṃbhāṃtamauktikaiḥ
62.132
piśāco yatra cāśvānāṃ khurānekatra cākarot || karṇaṃ pūreṣu modaṃte paśyaṃtyanyāḥ saropataḥ
62.133
prasādayaṃti bahudhā mahākarṇārthakovidāḥ || kecidvadanti bho devā bho daityāḥ prārthayāmahe
62.134
ākalpamevaṃ yoddhavyamasmākaṃ tṛptihetave || kecidcurayaṃ daityo devoyamatimāṃsalaḥ
62.135
mriyate yadi saṃgrāme dhāturdmo'paryācitam || kecidyudhyatsu vīreṣu sṛkkiṇī saṃlihaṃti ca
62.136
etena paṃyasā vipro durjanaḥ sujano yathā || kecidkanadīnāṃ ca tīreṣvāstikyabuddhayaḥ
62.137
pitṝndevāṃstarpayaṃti śoṇitaiścāmiṣaiḥ śubhaiḥ || kecidāmiparāśisthā hṛṣṭvānyasya karāmiṣam
62.138
dehidehīti vām̐śaṃto dhaninaḥ
kṛpaṇā yathā || kecitsvayaṃ pratṛptāśca hṛṣṭvā vai khādataḥ parān
62.139
saroṣamoṣṭhau nirbhujya paśyaṃtyevātyasūyayā || kecitsvamudaraṃ
kuddhā niṃdaṃti tāḍayaṃti ca
62.140
sarvabhakṣamabhīpsaṃtastṛtāḥ paradhanaṃ yathā || kecidāhuraca eva ślāghyā sṛṣṭistu vedhasaḥ
62.141
suprabhātaṃ
sunakṣatraṃ pūrvamāsīdbhṛthaiva tat || evaṃ bahuvidhālāpe palādānāṃ tatastataḥ
62.142
adṛśyaḥ samare jaṃbho devāñchakroracūrṇayat || tataḥ śakro
dhaneśaśca varuṇaḥ pavano'nalaḥ
62.143
yamo'tha nirṛtiścāpi divyāstrāṇi mahābalāḥ || ākāśe mumucuḥ sarve dānavāyābhisaṃdhya tu
62.144
vyarthatāṃ jagmurastrāṇi devānāṃ dānavaṃ prati || yathātikrūracittānāmārye kṛtyaśatānyapi
62.145
gatiṃ na vividuścāpi śrāṃtā daityāśca
devatāḥ || daityāsrābhinnasarvāṃgā gāvaḥ śītārditā iva
62.146
parasparaṃ vyalīyaṃta hāhākiṃbhāvivādinaḥ || tāmavasthāṃ harirdṛṣṭvā devāñchakruvāca
ha
62.147
aghoramaṃtraṃ smara devarāja astraṃ hi yatpāśupataprabhāvam || rudreṇa tuṣṭena tava pradattamavyāhataṃ vīravarābhighāti
62.148
evaṃ sa śakro hari
bodhitastadā praṇamya devaṃ vṛṣaketumīśvaram || samādade bāṇamamitraghātanaṃ saṃpūjitaṃ daivaraṇe'rddhacaṃdram
62.149
dhanuṣyajayye viniyojya buddhimānya
yojayattatra aghoramaṃtram
62.150
tato vadhāyāśu mumoca tasya vā ākṛṣya karṇāṃtamakuṃṭhadīdhitim || athāsuraḥ prekṣya mahāstramāpatadvisṛjya māyāṃ
sahasā vyavasthitaḥ
62.151
pravepamānena mukhena yujyatācalena gātreṇa ca saṃbhramākulaḥ || tatastu tasyāśvavarābhimaṃtritaḥ śaro'rdhacaṃdraḥ prasabhaṃ mahāraṇe
62.152
puraṃdarasyeṣvasanapramukto madhyārkabiṃbaṃ vapuṣā viḍaṃbayan
62.153
kirīṭakūṭasphurakāṃtisaṃkulaṃ sugaṃdhinānākusumādhivāsitam
prakīrṇadhūmajvalanābhamūrdhajaṃ nyapātayacchaṃbhaśiraḥ sakuṃḍalam
62.154
tasminnihate jaṃbhe praśaśaṃsuḥ surā bahu || vāsudevo'pi bhagavānsādhu
sādhiti cābravīt
62.155
tato jaṃbhaṃ hataṃ dṛṣṭvā dānavendrāḥ parāṅmukhāḥ || sarve te bhagnasaṃkalpā dudrubustārakaṃ prati
62.156
tāṃśca
trastānsamālokya śrutvā sa caturo hatān || sārathiṃ prerayāmāsa yāhīṃdraṃ laghu saṃgare
62.157
tathetyuktvā sa ca prāyāttārake rathamāsthite || sāvalepaṃ ca sakrodhaṃ sagarvaṃ saparākramam
62.158
sāviṣkāraṃ sadhikkāraṃ prayāto dānaveśvaraḥ || sa yuktaṃ rathamāsthāya sahasreṇa garutmatām
62.159
sarvāyudhapariṣkāraṃ sarvāstraparirakṣitam || trailokyakruddhisaṃpannaṃ kalpāṃtāṃtakanāditam
62.160
sainyena mahatā yukto nādayanvidiśo diśaḥ
sahasrākṣaśca taṃ dṛṣṭvā tyaktvā vāhanadaṃtinam
62.161
rathaṃ mātalinā yuktaṃ taptahemapariṣkṛtam || caturyojanavistīrṇaṃ siddhasaṃghapariṣkṛtam
62.162
gaṃdharvakiṃnarodgītamapsaronṛtyasaṃkulam
62.163
sarvāyudhamahābādhaṃ mahāratnasamācitam || adhyatiṣṭhattaṃ rathaṃ ca parivārya samaṃtataḥ
62.164
daṃśitā¹
lokapālāśca tasthuḥ sagaruḍadhvajāḥ || tataścāla vasudhā vavau rūkṣo marudgaṇaiḥ²
62.165
celuśca sāgarāḥ sapta tathā'naśyadraveḥ prabhā || tato jajvalur
jvālāni tato'kaṃpata vāhanāḥ
62.166
tataḥ samastamudvṛttaṃ tato'haśyata tārakaḥ || ekatastārako daityaḥ surasaṃghāstathaikataḥ
62.167
lokāvasād
ekatra lokoddharaṇamekataḥ || carācarāṇi bhūtāni bhayavismayavaṃti ca
62.168
praśaśaṃsuḥ surāḥ pārtha tadā tasminsamāgame
62.169
antrāṇi
tejāṃsi dhanāni yodhā yaśo balaṃ vīraparākramāśca || sattvaujasānyaṃga babhūvureṣāṃ devāsurāṇāṃ tapasaḥ paraṃ tu naḥ
62.170
athābhimukhamāyāṃtaṃ
devā vinataparvabhiḥ || bāṇairanalakalpairvivyadhustārakaṃ prati
62.171
sa tānvicitya daityeṃdro devabāṇakṣatānhṛdi || bāṇairvyoma diśaḥ pṛthvīṃ pūrayāmāsa dānavaḥ
62.172
nārāyaṇaṃ ca saptatyā navatyā ca hutāśanam || daśabhirmārutaṃ mūrdhni yamaṃ daśabhireva ca
62.173
dhanadaṃ caiva saptatyā varuṇaṃ
ca tathāṣṭabhiḥ || viṃśatyā nirṛtiṃ daityaḥ punaścāṣṭabhireva ca
62.174
vivyādha punarekaikaṃ daśabhirdaśabhiḥ śaraiḥ || tathā ca mātaliṃ daityo vivyādha tribhirāśugaiḥ
62.175
garuḍaṃ daśabhiścaiva mahiṣaṃ navabhistathā || punardaityeṃ'tha devānāṃ tilaśo nataparvabhiḥ
62.176
cakāra varmajālāni
ciccheda ca dhanūṃṣi ca || tato vikavacā devā vidhanuṣkāḥ prapīḍitāḥ
62.177
cāpānyanyāni saṃgṛhya yāvanmuṃcaṃti sāyakān || tāvadvāṇaṃ samādhāya kālānalasamaprabham
62.178
tāḍayāmāsa śakraṃ sa hṛdi so'pi mumoca ha || tato'ṃtarikṣamālokya dṛṣṭvā sūryaśatākṛtim
62.179
tākrṣyaṃ
viṣṇū samājaghne śarābhyāṃ tāvamuhyatām || pretanāthasya vahneśca varuṇasya śitaiḥ śaraiḥ
62.180
nirṛteścākarotkāyaṃ bhītabhītaṃ vimohayan || nirucchvāsaṃ samāhatya cakre bāṇaiḥ samīraṇam
62.181
tataḥ prāpya hariḥ saṃjñāṃ protsāhya ca diśāṃ patīn || bāṇena sāratheḥ kāyācchiro'hārṣītsakuṇḍalam
62.182
dhūmaketorjvalatkudrastasya cchittvā nyapātayat || daityarājakirīṭaṃ ca ciccheda vāsavastataḥ
62.183
dhaneśaśca dhanuḥ kuddho bibheda bahudhā śaraiḥ || vāyuścake ca tilaśo rathaṃ vā kṣoṇikūbaram
62.184
nirṛtistitalaśo varma cake bāṇaistato raṇe || kṛtvaitadatulaṃ karma tiṣṭhatiṣṭheti cābruvan
62.185
lihaṃtaḥ sṛkkiṇīṃ devā vāsudevādayastadā || dṛṣṭvā tatkarma devānāṃ tārako'tulavikramaḥ
62.186
sumoca mudgaraṃ bhīmaṃ sahasrākṣāya saṃgare || dṛṣṭvā mudgaramāyāṃtamanivāryaṃ raṇājire
62.187
rathādāplutya dharaṇīmagamatpākaśāsanaḥ
mudgaro'pi rathopasthe papāta paruṣasvanaḥ
62.188
sa rathaṃ cūrṇayāmāsa na mamāra ca mātaliḥ || gṛhītvā paṭṭiśaṃ daityo jaghānorasi keśavam
62.189
skandhe garutmataḥ so'pi niṣasāda vicetanaḥ || khaḍgena rākṣasendraṃ ca bhittvā bhūmāvapātayat
62.190
yamaṃ ca pātayāmāsa bhūmau daityo mukhe hatam || vahniṃ ca bhiṇḍipālena cakre hatvā vicetanam
62.191
vāyuṃ padā tadākṣipya pātayāmāsa bhūtale || dhaneśaṃ tadvanuṣkoṭyā kuṭṭayāmāsa kopanaḥ
62.192
tato devanikāyānāmekaikaṃ kṣaṇamātrataḥ || teṣāmeva jaghānāsau śastrairbālānyathā guruḥ
62.193
labdhasaṃjñastato viṣṇuścakraṃ jagrāha durdharam || dānavendravasāmedorudhireṇābhirañjitam
62.194
mumoca dānavendrasya hṛdaṃ vakṣasi keśavaḥ || papāta cakraṃ daityasya patitaṃ bhāskaradyuti
62.195
vyaśīryatātha kāye'sya nīlotpalamivāśmani || tato vajraṃ mahendro'pi pramumocārcitaṃ ciram
62.196
tasminnayāśā śakrasya dānavendrāya saṃyuge || tārakasya ca saṃprāpya śarīraṃ śauryaśālinaḥ
62.197
viśīryata vikīrṇāṃgiḥ śatadhā khaṇḍaśo gatam || tato vāyuradīnātmā vegena mahatā nadan
62.198
jvalitajvalanābhāsamaṃkuśaṃ pramumoca ha || viśīrṇaṃ tasya taccāṅge dṛṣṭvā vāyurmahāruṣā
62.199
tataḥ śailendramutpāṭya puṣpitadrumakaṃdaram || cikṣepa dānavendrāya daśayojanavistṛtam
62.200
mahīdharaṃ tamāyāṃtaṃ sasmitaṃ daityapuṃgavaḥ || jagrāha vāmahastena bālaḥ kandukalīlayā
62.201
tatastenaiva cāhatya pātayāmāsa cāṃtakam || daṇḍaṃ tataḥ samudyamya kṛtāṃtaḥ krodhamūrcchitaḥ
62.202
daityendramūrdhina cikṣepa bhrāmya vegena durjayam || so'surasyāpatanmūrdhina daityastaṃ jagṛhe smayan
62.203
kalpāṃtalokadahano jvalano roṣasaṃjvalan || śaktiṃ cikṣepa durdharṣāṃ dānavendrāya saṃyuge
First 200 of 309 passages. Read on
Linked texts (8)
- Skandamahāpurāṇa (vulgate) — Sanskrit
- Matsyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Padmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Kumārikākhaṇḍa — Sanskrit
- Kaumārakhaṇḍa — Sanskrit
- Māheśvarakhaṇḍa — Sanskrit
- Kaumārīkākhaṇḍa — Sanskrit
- Matsya — Sanskrit