Taittirīya Āraṇyaka 10.11
Taittirīyāraṇyaka (complete text) 10.11
- Language
- Sanskrit
10.11
25 yathā vṛkṣasya saṃpuṣpitasya dūrādgandho vātyevaṃ puṇyasya karmaṇo dūrādgandho vāti yathā'sidhārāṃ karte'vahitāmavakrāme yadyuve yuve havā vihvayiṣyāmi kartaṃ patiṣyāmītyevamamṛtādātmānaṃ jugupset ||
10.11.p1
26 aṇoraṇīyānmahato mahīyānātmā guhāyāṃ nihito'sya jantoḥ | tamakratuṃ paśyati vītaśoko dhātuḥ prasādānmahimānamīśam | sapta prāṇāḥ prabhavanti tasmāthsaptārciṣassamidhassapta jihvāḥ | sapta ime lokā yeṣu caranti prāṇā guhāśayāṃ nihitāssaptasapta | atassamudrā girayaśca sarve'smāthsyandante sindhavassarvarūpāḥ | ataśca viśvā oṣadhayo rasācca yenaiṣa bhūtastiṣṭhatyantarātmā | brahmā devānāṃ padavīḥ kavīnāmṛṣirviprāṇāṃ mahiṣo mṛgāṇām | śyeno gṛddhrāṇāg svadhitirvanānāṃ somaḥ pavitramatyeti rebhann | ajāmekāṃ lohitaśuklakṛṣṇāṃ bahvīṃ prajāṃ janayantīṃ sarūpām | ajo hyeko juṣamāṇo'nuśete jahātyenāṃ bhuktabhogāmajo'nyaḥ ||
10.11.p2
27 haṃsaḥ śuciṣadvasurantarikṣasaddhotā vediṣadatithirduroṇasat | nṛṣadvarasadṛtasadvyomasadabjā gojā ṛtajā adrijā ṛtaṃ bṛhat | ghṛtaṃ mimikṣire ghṛtamasya yonirghṛte śrito ghṛtamuvasya dhāma | anuṣvadhamāvaha mādayasva svāhākṛtaṃ vṛṣabha vakṣi havyam | samudrādūrmirmadhumāṃ udāradupāṃśunā samamṛtatvamānaṭ | ghṛtasya nāma guhyaṃ yadasti jihvā devānāmamṛtasya nābhiḥ | vayaṃ nāma prabravāmā ghṛtenāsmin, yajñe dhārayāmā namobhiḥ | upa brahmā śṛṇavacchasyamānaṃ catuḥ śṛṅgo'vamīdgaura etat | catvāri śṛṅgā trayo asya pādā dve śīrṣe sapta hastāso asya | tridhā baddho vṛṣabho roravīti maho devo martyāṃ āviveśa ||
10.11.p3
28 tridhā hitaṃ paṇibhirguhyamānaṃ gavi devāso ghṛtamanvavindann |
indra ekaṃ sūrya ekaṃ jajāna venādekagg svadhayā niṣṭatakṣuḥ | yo devānāṃ prathamaṃ purastādviśvādhiyo rudro maharṣiḥ | hiraṇyagarbhaṃ paśyata jāyamānaṃ sa no devaḥ śubhayā smṛtyāssaṃyunaktu |
yasmātparaṃ nāparamasti kiṃcidyasmānnāṇīyo na jyāyo'sti kaścit | vṛkṣa iva stabdho divi tiṣṭhatyekastenedaṃ pūrṇaṃ puruṣeṇa sarvam | na karmaṇā na prajayā dhanena tyāgenaike amṛtatvamānaśuḥ | pareṇa nākaṃ nihitaṃ guhāyāṃ vibhrājadetadyatayo viśanti |
vedāntavijñānasuniścitārthāḥ saṃnyāsayogādyatayaḥ śuddhasattvāḥ |
te brahmaloke tu parāntakāle parāmṛtātparimucyanti sarve | dahraṃ vipāpaṃ parameśmabhūtaṃ yatpuṇḍarīkaṃ puramadhyasaggstham | tatrāpi dahraṃ gaganaṃ viśokastasmin, yadantastadupāsitavyam | yo vedādau svaraḥ prokto vedānte ca pratiṣṭhitaḥ | tasya prakṛtilīnasya yaḥ parassa maheśvaraḥ ||
Linked texts (2)
- Mahānārāyaṇopaniṣad (Taittirīya) (complete text) — Sanskrit
- Ācārabhūṣaṇa — Tryambaka rāma oka 1794, Sanskrit