Samavidhi 1
Sāmavidhi 1
- Language
- Sanskrit
1.1
sa eṣa evaṃvidudgātā''tmane vā yajamānāya vā yaṃ kāmaṃ kāmayate tamāgāyati
taddhaitallokajideva—|| I. iii. 28²
oṃ
sāmavidhānabrāhmaṇam
śrīsāyaṇācāryaviracitena vedārthaprakāśena
ācāryabharatasvāmikṛtayā vedārthavivṛtyā ca samanvitam
1. brahma ha vā idamagra āsīt
2. tasya tejo raso'tyaricyata | sa brahmā
samabhavat
3. sa tūṣṇīṃ manasādhyāyat | tasya yanmana
āsīt sa prajāpatirabhavat
4. tasmāt prājāpatyāṃ manasā juhvati | mano
hi prajāpatiḥ
5. tasya dyauḥ śira āsīd, uro'ntarikṣaṃ,
madhyam̐ samudraḥ pṛthivī pādau
1.2
6. sa vā idaṃ viśvaṃ bhūtamasṛjata | tasya
sāmopajīvanaṃ prāyacchat
7. upajīvanīyo bhavati ya evaṃ veda
1.3
1 8. tayo'sau kruṣṭatama iva sāmnaḥ svarastaṃ devā
upajīvanti | yo'vareṣāṃ prathamastaṃ manuṣyā yo dvitīyastaṃ
gandharvāpsaraso yastṛtīyastaṃ paśavo yaścaturthastaṃ pitaro ye
cāṇḍeṣu śerate yaḥ pañcamastamasurarakṣāṃsi yo'ntya5 stamoṣadhayo vanaspatayo yaccānyajjagat | tasmādāhuḥ
sāmaivānnamiti | sāma hyeṣāmupajīvanaṃ prāyacchat
yo ['sau] kruṣṭatama iva,
svarastaṃ devā upajīvanti | yo'vareśāṃ
prathamastaṃ
manuṣyā upajīvanti | dvitīyaṃ gandharvā [psarasaḥ]
tṛtīyaṃ paśavo
caturthaṃ pitaro ye cāṇḍeṣu śerate
dvijā jantavaste caturthamupajīvanti | pañcamamasurarakṣām̐si
copajīvanti | yo'ntyo'tisvāryastamoṣadhayo vanaspatayaścopajīvanti
9. upajīvanīyo bhavati ya evaṃ veda
1.4
10. tasya ha vā etasya sāmna ṛgevāsthīni
svaro māᳵsāni | stobhā lomāni
1 11. yo ha vai sāmnaḥ svaṃ yaḥ suvarṇaṃ veda svaṃ ca ha
vai sāmnaḥ suvarṇaṃ ca bhavati | svaro vāva sāmnaḥ svaṃ tadeva
suvarṇam
12. yo ha vai sāmnaḥ pratiṣṭhāṃ veda prati ha tiṣṭhatyasmiśśca loke'muṣmim̐śca | vāgvāva sāmnaḥ pratiṣṭhā
yaddhyetadvāgityugeva sā | ṛci sāma pratiṣṭhitam
1.5
13. sa yadā gāyatraṃ bṛhatyāṃ gāyati ; bārhataṃ
jagatyām ; jāgataṃ triṣṭubhi; samatāṃ cāpadyate | tasmādetat sāmetyāha | samā u ha vā asmiṃśchandāṃsi
sāmyāditi tatsāmnaḥ sāmatvam
sāmnāṃ sāmanamekaṃ chanda āmnāyate | tat tasmāt samānāyāmṛci bahūni
sāmāni gīyante | tasmādapi sāmnaḥ sāmatvaṃ saṃpannamiti
14. kṛṣṭaḥ prājāpatyo brāhmo vā vaiśvadevo
vādityānāṃ prathamaḥ sādhyānāṃ dvitīyo'gnestṛtīyovāyoścaturthaḥ saumo mandro mitrāvaruṇayoratisvāryaḥ
1.6
15. te devāḥ prajāpatimupādhāvan | te'bruvan
"kathaṃ nu vayagṃ svargaṃ lokamiyāma" iti | tebhya etān
yajñakratūn prāyacchat "etaiḥ lokameṣyatha" iti | taiḥ svargaṃ
lokamāyan
16. svargaṃ lokamiti ya evaṃ veda
1.7
17. teṣāmahīyantājāḥ pṛśnayo vaikhānasā
vasurociṣo ye cāpūtā ye ca kāmepsavaste'bruvan "kathaṃ nu
vayaṃ svargaṃ lokamiyāma” iti | tebhya etat svādhyāyādhyayanaṃ
prāyacchat, tapaścaitābhyā svargaṃ lokameṣyatheti | tābhyāṃ svargaṃ
lokamāyan
18. svargaṃ lokameti ya evaṃ veda ya evaṃ veda
Linked texts (2)
- Sāmavidhānabrāhmaṇa — Sanskrit
- Sāmavedasya Brāhmaṇānyaṣṭau — Sanskrit