Samavidhi (Sāmavidhi)

सामविधि

Language: Sanskrit
Date: 1000–400 BCE
Extent: 197 passages, 4,170 words
Text: partly digitised
Source: archiveorg · Samavidhana Brahmana; ed. B. R. Sharma; Kendriya Sanskrit Vidyapeetha Granthamala; Kendriya Sanskrit… · Scan of a printed edition hosted by the Internet Archive (archive.org); the ancient text is in the public…

1 — 7 parts
2 — 6 parts
3 — 1 part
4 — 8 parts
5 — 9 parts
6 — 16 parts
7 — 8 parts
8 — 11 parts
9 — 5 parts
10 — 15 parts
11 — 5 parts
12 — 9 parts
13 — 5 parts
14 — 74 parts

Text

1.1

sa eṣa evaṃvidudgātā''tmane vā yajamānāya vā yaṃ kāmaṃ kāmayate tamāgāyati
taddhaitallokajideva—|| I. iii. 28²
oṃ
sāmavidhānabrāhmaṇam
śrīsāyaṇācāryaviracitena vedārthaprakāśena
ācāryabharatasvāmikṛtayā vedārthavivṛtyā ca samanvitam
1. brahma ha vā idamagra āsīt
2. tasya tejo raso'tyaricyata | sa brahmā
samabhavat
3. sa tūṣṇīṃ manasādhyāyat | tasya yanmana
āsīt sa prajāpatirabhavat
4. tasmāt prājāpatyāṃ manasā juhvati | mano
hi prajāpatiḥ
5. tasya dyauḥ śira āsīd, uro'ntarikṣaṃ,
madhyam̐ samudraḥ pṛthivī pādau

1.2

6. sa vā idaṃ viśvaṃ bhūtamasṛjata | tasya
sāmopajīvanaṃ prāyacchat
7. upajīvanīyo bhavati ya evaṃ veda

1.3

1 8. tayo'sau kruṣṭatama iva sāmnaḥ svarastaṃ devā
upajīvanti | yo'vareṣāṃ prathamastaṃ manuṣyā yo dvitīyastaṃ
gandharvāpsaraso yastṛtīyastaṃ paśavo yaścaturthastaṃ pitaro ye
cāṇḍeṣu śerate yaḥ pañcamastamasurarakṣāṃsi yo'ntya5 stamoṣadhayo vanaspatayo yaccānyajjagat | tasmādāhuḥ
sāmaivānnamiti | sāma hyeṣāmupajīvanaṃ prāyacchat
yo ['sau] kruṣṭatama iva,
svarastaṃ devā upajīvanti | yo'vareśāṃ
prathamastaṃ
manuṣyā upajīvanti | dvitīyaṃ gandharvā [psarasaḥ]
tṛtīyaṃ paśavo
caturthaṃ pitaro ye cāṇḍeṣu śerate
dvijā jantavaste caturthamupajīvanti | pañcamamasurarakṣām̐si
copajīvanti | yo'ntyo'tisvāryastamoṣadhayo vanaspatayaścopajīvanti
9. upajīvanīyo bhavati ya evaṃ veda

1.4

10. tasya ha vā etasya sāmna ṛgevāsthīni
svaro māᳵsāni | stobhā lomāni
1 11. yo ha vai sāmnaḥ svaṃ yaḥ suvarṇaṃ veda svaṃ ca ha
vai sāmnaḥ suvarṇaṃ ca bhavati | svaro vāva sāmnaḥ svaṃ tadeva
suvarṇam
12. yo ha vai sāmnaḥ pratiṣṭhāṃ veda prati ha tiṣṭhatyasmiśśca loke'muṣmim̐śca | vāgvāva sāmnaḥ pratiṣṭhā
yaddhyetadvāgityugeva sā | ṛci sāma pratiṣṭhitam

1.5

13. sa yadā gāyatraṃ bṛhatyāṃ gāyati ; bārhataṃ
jagatyām ; jāgataṃ triṣṭubhi; samatāṃ cāpadyate | tasmādetat sāmetyāha | samā u ha vā asmiṃśchandāṃsi
sāmyāditi tatsāmnaḥ sāmatvam
sāmnāṃ sāmanamekaṃ chanda āmnāyate | tat tasmāt samānāyāmṛci bahūni
sāmāni gīyante | tasmādapi sāmnaḥ sāmatvaṃ saṃpannamiti
14. kṛṣṭaḥ prājāpatyo brāhmo vā vaiśvadevo
vādityānāṃ prathamaḥ sādhyānāṃ dvitīyo'gnestṛtīyovāyoścaturthaḥ saumo mandro mitrāvaruṇayoratisvāryaḥ

1.6

15. te devāḥ prajāpatimupādhāvan | te'bruvan
"kathaṃ nu vayagṃ svargaṃ lokamiyāma" iti | tebhya etān
yajñakratūn prāyacchat "etaiḥ lokameṣyatha" iti | taiḥ svargaṃ
lokamāyan
16. svargaṃ lokamiti ya evaṃ veda

1.7

17. teṣāmahīyantājāḥ pṛśnayo vaikhānasā
vasurociṣo ye cāpūtā ye ca kāmepsavaste'bruvan "kathaṃ nu
vayaṃ svargaṃ lokamiyāma” iti | tebhya etat svādhyāyādhyayanaṃ
prāyacchat, tapaścaitābhyā svargaṃ lokameṣyatheti | tābhyāṃ svargaṃ
lokamāyan
18. svargaṃ lokameti ya evaṃ veda ya evaṃ veda

2.1

iti prathamo'nuvākaḥ
1. athātastrīn kṛcchrān vyākhyāsyāmaḥ

2.2

2. haviṣyān prātarāśān bhuktvā tisro
rātrīrnāśnīyāt
3. athāparaṃ tryahaṃ naktaṃ bhuñjīta
4. athāparaṃ tryahaṃ na kaṃcana yācet
5. athāparaṃ tryahamupavaset
6. tiṣṭhedahani rātrāvāsīta kṣiprakāmaḥ
7. satyaṃ vadet | anāryairna saṃbhāṣeta
rauravayaudhājaye nityaṃ prayuñjīta | anusavanamudakopasparśanamāpohiṣṭhīyābhiḥ
athodakatarpaṇam | namo'hamāya mohamāya maṃhamāya
dhūnavate tāpasāya punarvasave namo namaḥ | mauñjyāyaurmyāya
saumyāya śamyāya śivāya namo namaḥ | pārāya supārāya
mahāpārāya pāradāya pāravindāya namo namaḥ | puruṣāya
supuruṣāya mahāpuruṣāya madhyamapuruṣāyottamapuruṣāya brahmacāriṇe
namo namaḥ | iti | etadevādyityopasthānam | etā
evājyāhutayaḥ | dvādaśarātrasyānte sthālīpāka śrapayitvaitābhyo devatābhyo juhuyāt | agnaye svāhā | somāya svāhā
agnīṣomābhyāmindrāgnibhyāmindrāya viśvebhyo devebhyo brahmaṇe
prajāpataye'gnaye sviṣṭakṛta iti | atho brāhmaṇatarpaṇam

2.3

8. etenaivātikṛcchro vyākhyātaḥ
9. yāvat sakṛdādadīta tāvadaśnīyāt

2.4

10. abbhakṣastṛtīyaḥ sa kṛcchrātikṛcchraḥ

2.5

11. prathamaṃ caritvā śuciḥ pūtaḥ karmaṇyo
bhavati | dvitīyaṃ caritvā yatkiṃcidanyanmahāpātakebhyaḥ pāpaṃ
kurute tasmāt pramucyate | tṛtīyaṃ caritvā sarvasmādenaso
mucyate

2.6

12. athaitām̐strīn kṛcchrām̐ścaritvā sarveṣu vedeṣu
snāto bhavati | sarveṣu deveṣu jñāto bhavati | yaścaivaṃ veda yaścaivaṃ
veda

3.p1

iti dvitīyaḥ khaṇḍaḥ

4.1

tṛtīyaḥ khaṇḍaḥ
1. athātaḥ svādhyāyādhyayanasya

4.2

2. kāmamuktvopakrāmedante vā | trīn kṛcchrām̐ścaritvā pūto bhavati | agniṃ pratiṣṭhāpyāgnyabhāve tūdakamādityaṃ vopasamādhāya darbhānupastīrya darbheṣvāsīnaḥ prākkūleṣūdakkūleṣu vā dakṣiṇena pāṇinā darbhamuṣṭiṃ gṛhītvā
3. prathamaṃ trivargaṃ navakṛtvo navakṛtvo gāyet
4 evaṃ sadā prayuñjāno'gnyādheyamavāpnoti

4.3

5. indrāya pavate mada iti pavamānahavīm̐ṣyetena
kalpena

4.4

6. suvarmahāḥ suvarmayā ityetābhyāṃ darśapūrṇamāsāvetenaiva kalpena

4.5

7. bhṛtyātithiśeṣabhojī kāle dārānupaiyād
yathāśakti cātithibhyo dadyādapyudakamantataḥ | evaṃvrato
‘yadindrāhaṃ yathā tvam’ ityete sadā prayuñjīta | suvarmahāḥ
suvarmayā ityete ca parvaṇi | tathā hāsyāgnihotramavilupta 5sadā huta5 sadarśapūrṇamāsaṃ bhavati

4.6

4.7

9. athātaḥ pāñcarātrikāṇām
vrīhiyavau bhojanamasauhityam
ante tvagnyādiruktaḥ kalpaḥ
kāmyānāṃ cāvipratiṣedhaḥ

4.8

tamindraṃ vājayāmasīti caturvargeṇa cāturmāsyānyavāpnoti | asya preṣeti pāśukāni
10 trātāramindraṃ yajāmaha ityetābhyāṃ paśubandham
11. payovrata etena kalpena bṛhadindrāya gāyateti
caturvargeṇa sautrāmaṇyau sautrāmaṇyau

5.1

5.2

2. īṅkhayantīriti daśataḥ rathantaraṃ ca vāmadevyaṃ
caitānyanusavanaṃ prayuñjāno'gniṣṭomamavāpnoti
3. yajñājñā vo agnaya iti caturvargeṇātyagniṣṭomam
namaste agna ojasa iti daśatokthyam; punānaḥ
soma dhārayeti vargeṇa ṣoḍaśinam ; parīto ṣiñcatā sutamiti
vargeṇātirātram
4. payovrata etena kalpena tisro vāca udīrata
(sāma. i. 471) iti vargeṇa vājapeyam

5.3

5. māsametena kalpenāva indraṃ kṛviṃ yatheti
daśatāptoryāmāṇam
6. māsaṃ caturthe kāle bhuñjāna ājuhotā haviṣā
marjayadhvam (sā. i. 63.) iti daśatā dvādaśāham

5.4

7. saṃvatsarametena kalpenābodhyagniriti daśatā̍
rathantaraṃ ca vāmadevyaṃ ca bṛhacca vairūpaṃ ca vairājaṃ ca
mahānāmnyaśca revatyaścaitānyanusavanaṃ prayuñjāno gavāmayanamavāpnoti
8. rājanarauhiṇābhyāṃ tāpaścite
9. payovrata etena kalpena somaḥ pavate janitā
matīnām (sāma. i, 527) iti caturvargeṇa cāturmāsyāni saumikānyavāpnoti

5.5

10. saṃvatsaramaṣṭame kāle bhuñjāno grāmyamannaṃ pra tu
draveti daśartamāvartayan naimiśīyaṃ dvādaśasaṃvatsaramavāpnoti

5.6

11. āgneyamaindraṃ pāvamānamityetena kalpena
catvāri varṣāṇi prayuñjānaḥ śatasaṃvatsaramavāpnoti

5.7

12. sarvaṃ prayuñjānaḥ sahasrasaṃvatsaramavāpnoti
anaśnan saṃhiātasahasreṇa vā pṛṣṭhopatāpaśatasahasreṇa vā

5.7.p1

13. prathamastrivargaḥ sāvitryāṃ gāyatraṃ mahānāmnyaścaiṣāmṛtā nāma saṃhitaitayā vai devā amṛtatvamāyan
etayā vai devāḥ | ya etayā pūrvaṃ devā amṛtatvamāyana
14. amṛtatvameti ya evaṃ veda
15. idam̐ hyanvojasā (sā. i. 165) iti
prathamottame tvāmidā hyo naro (sā. i. 302) sa pūrvyo mahonāṃ
(sā. i. 355) purāṃ bhindurmuvā kavira (sā. i. 359) upaprakṣe
madhumati kṣiyantaḥ (sā. i. 444) pavasva soma madhumām̐
ṛtāvā (sā. i. 532) surūpakṛdrāhasaṃ mādhucchandasameṣā
mādhucchandasī nāma saṃhitaitayā vai devāḥ svargaṃ lokamāyan
16. svargaṃ lokameti ya evaṃ veda
17. ā vo rājā (sā. i. 69) tadvo varga
ājyadohāni devavratāni caiṣā raudrī nāma saṃhitaitāṃ prayuñjan
rudraṃ prīṇāti
18. idaṃ viṣṇuḥ (sāma. i. 222) prakṣasya vṛṣṇaḥ
(sāma. 609) prakāvyamuśaneva bruvāṇa (sāma i. 524) iti
vārāhamantyaṃ puruṣavrate caiṣā vaiṣṇavī nāma saṃhitaitāṃ prayuñjan
viṣṇuṃ prīṇāti
19. adaīḥ (sāma. i. 315) suṣvāṇāsa (sāma.
i. 316) ā tū na (sāma. i. 167) iti vargā mṛjyamānaḥ
suhastyā (sāma. i. 517) iti prathamaṣaṣṭhe caiṣā vaināyakī nāma
saṃhitaitāṃ prayuñjan vināyakaṃ prīṇāti
20. ā mandrairindra haribhiḥ (sāma. i. 246) ā
no viśvāmu havyaṃ (sāma. i. 259) pra senānīḥ (sāma i. 533)
iti vargāḥ pavitraṃ ta (sāma. i. 565) iti dve eṣā skandasya
saṃhitaitāṃ prayuñjan skandaṃ prīṇāti
21. yadvā u viśrpatiḥ (sāma. i. 114) sanādagne'(sāma. i. 80) kṣannamīmadanta hya - (sāma, i. 415) bhi triṣpṛṣṭhama-

5.7.p2

samā. i. 528) krāntasamudraḥ (i. 529) kanikrantī - (sāma i. 530

5.8

ti dve eṣā pitryā nāma saṃhitaitāṃ prayuñjan pitṝn
prīṇāti

5.9

22. āsyadaghna udake tiṣṭhannakye nākī ityetat
triḥsaptakṛtvo gāyedetat sarvavācogatasaṃmitametena sarvān
kāmānavāpnoti
23. yaścaivaṃ veda yaścaivaṃ veda

6.1

4
1. athātaḥ prāyaścittānām
2. anādeśe mantrā balavantastapo'nvitāḥ pāvanā
bhavanti
3. āpannaḥ prāyaścittaṃ caret
4. abhyāsaḥ sāmnā śata̍ daśāvaram

6.2

kāhalamuktvā dadhikrāvṇo akāriṣam
(sāma. i. 556) ityetadgāyet
6. paruṣamuktvedaṃ viṣṇurvicakrama iti
7. brāhmaṇamuktvā triḥ
8. bhrātaraṃ mātulaṃ pitṛvyamiti gurujātīyān
prasādya pakṣiṇī rātrimupoṣya tavāha soma rāraṇeti(sāma. i. 516) prathamamekavim̐śatikṛtvaḥ
9. upādhyāyaṃ mātaraṃ pitaramityeteṣu trirātramupavasannetasyaivāntyam
10. anadhyāpyamadhyāpya saptarātramupavasan sadā
gāvaḥ śucayo viśvadhāyasaḥ ityetadgāyet
11. ayājyayājane dakṣiṇāstyaktvā māsaṃ caturthe
kāle bhuñjānaḥ kānī ityetadgāyet
12. amedhyadarśane ye te panthā adho diva
iti | tathānedhyaghrāṇe
13. abhojyabhojane'medhyaprāśane vā niṣpurīṣībhāvastrirātrāvaraṃ tūpavasanneto ntrindram̐ stavāma śuddham
iti pūrvaṃ sadā sahasrakṛtva āvartayan
1 14. bahūnyapyupapatanīyāni kṛtvā tribhiranaśnatpārāyaṇaiḥ pūto bhavati

6.3

10 15. surāṃ pītvā saṃvatsaramaṣṭame kāle bhuñjāno
yatpāṇyoḥ saṃbhavedavāṅnābhyūrdhvaṃjānu barhitastriraha upaspṛśam̐stathā rātrau, sthānāsanābhyāṃ [tiṣṭhedahani rātrāvāsīta |]
pavitraṃ ta ityuttareṇāhorātrāṇi japan grāmadvāre sthānāsanabhojanāni yatra labheta tatra vasenna pravaset | svakarmaṇābhi15 bhāṣeta | caturṇāṃ brāhmaṇānāmagrataḥ prāśnīyāt | grāmadvārasyaivāgrata āvaśyakānyābhikrāmet | ato'nyathā śaṅkyam | pūrṇe
saṃvatsare tailaṃ lavaṇaṃ kṣuramagniṃ gāṃ bījānītyālabdhavantaṃ brāhmaṇā
brūyuścaritaṃ tavetyom bho iti brūyāt saptāvarān sapta parān
19 hantyanṛtaṃ caritaṃ tava sucaritaṃ tavetyom bho iti brūyāt
ata ūrdhvaṃ keśaśmaśrulomanakhāni vāpayitvā'hataṃ vasanaṃ
paridhāya brāhmaṇān svasti vācayitvā pūto bhavati
sucaritam iti taiḥ pṛṣṭaḥ sa punaḥ oṃ bho iti brūyāt | ata ūrdhvam
uktaśapathapūrvakasaṃbhāṣaṇādanantaraṃ keśaśmaśrulomanakhāni niyamakāle pravṛddhāni
vāpayitvā chedayitvā ahataṃ nūtanaṃ vasanaṃ vastraṃ paridhāya parita ācchādya
brāhmaṇān svasti vācayitvā pūta uktadoṣādviyukto bhavati
etena kalpena bhrūṇahā pūrvametena brahmahā śuddhāśuddhīyamuttarametena suvarṇasteno'bhitripṛṣṭhamityabhi tripṛṣṭhamiti

6.3.p1

5
iti pañcamo'nuvākaḥ
1. brāhmaṇasva hṛtvā māsamudake vāsaścaturthe kāle
bhojanaṃ divā bahirā syād vratānte śuknaṃ te anyadyajataṃ te
anyadityetaddvāyet
"sāyaṃprātardvijātīnāmaśanaṃ śruticoditam"

6.3.p2

ma. smṛ. ii. 52 [6]

6.1-2

2. anyasya hṛtvā kṛcchraṃ carannaya sahasramānava
iti dvitīyam

6.2-2

3. gurudārān gatvā surāpakalpenākrāntivyetad
gāyet
4. brāhmaṇadārān gatvā trīn kṛcchrāṃścaran
brahma jajñānam (sāma. i. 321) iti pūrvam
5. anyasya gatvā kṛcchraṃ carannaraṇyorityetat
6. śūdrāṃ gatvā trirātramupavasanniḍāmagna ityetat
7. akāle dārānupaitya trīn prāṇāyāmānāyamya
kayānāyā dvitīyamāvartayet

6.3-2

8. brāhmaṇādvārdhuṣim̐ hṛtvā trīn kṛcchrām̐ścaran
brahma jajñānamityuttaram
9. anyasya hṛtvā kṛcchraṃ carannanu hi tvā sutaḥ
sometyanu hi tvā sutaḥ someti

6.1-3

6
ṣaṣṭho'nuvākaḥ
saptamaḥ khaṇḍaḥ
1. rājñaḥ pratigṛhya māsamudake vasan divā
bhuñjāno mahattatsomo mahiṣaścakāretyetadgāyet
2. anyasyāpratigrāhyasya kṛcchraṃ caram̐strikadrukeṣvityetat
3. adattādāna ekarātramupavasantamisrigmena
(sāma. i. 22) iti dvitīyam

6.2-3

4. brāhmaṇāyāvagūrya prāṇaṃ gāyet | nihatyāpānam
śoṇite kṣarati pra soma devavītaya iti dvitīyam

6.4

5. rājanyavaiśyau savanagatau hatvā brāhmaṇasvakalpena
śuddhāśuddhīyamuttaram
6. śūdram̐hatvā dvādaśarātramupavāsa udake ca
vāso'yaṃ ta indra soma iti dvitīyam
7. gām̐hatvā dvādaśarātramupavāsa udake ca vāso
vayaṃ gha tvā sutāvanta iti dvitīyam
8. anyat prāṇi hatvaikarātramupavasanagnastigmena
(sāma. i. 22) iti dvitīyam
9 avakīrṇī trīn kṛcchām̐ścaran parīto ṣiñcatā
sutamiti caturthamava̍rtayet
10. etena kalpena parivettā parivindaśca somam̐
rājānaṃ varuṇamityetat
11. ayonau retaḥ siktvāgnirmūrddhā ghṛtavatī
(sāma. i. 378) dvitīyaṃ yaditastanvo mameti ca
12. śūdrajīvikāyāṃ sevitvoparamya trīn kṛcchrām̐ścaram̐ścakramityetadgāyet
13. vaiśyajīvikāyāṃ vayaḥ suparṇā (sāma. i. 319)
ityetat | rājanyajīvikāyāṃ pavasva soma madhumā
ṛtāvetyetadabhityaṃ meṣamiti vā
14. sadā prayogaḥ
15. brāhmaṇamanṛtamabhiśasya tatpāpaṃ pratipadyate
guhyaṃ prakāśayannardhabhāg bhavati
16. agnistigmena (sāma. i, 22) iti vargaṃ prayuñjānastena
tattarati tena tattarati

6.1-4

7
saptamo'nuvākaḥ
aṣṭamaḥ khaṇḍaḥ
1. rasān vikrīyā kṛcchraṃ caran ghṛtavatīdvitīyam
2. ubhayatodantān vikrīya kṛcchraṃ caran ko
adya yuṅkta ityetat
3. tān pratigṛhyaitenaiva kalpena śaṃ padamityetat
4. adattāṃ kanyāṃ prakṛtya kṛcchra carannabhrātṛvyo
anā tvamityetadgāyet
5. tāṃ pratigṛhyaitenaiva kalpena śaṃ padamityetat
6. abhyudito bhadro no agnirāhuta (sāma. i. 111)
ityetadgāyet || abhyastamito na tasya māyayā ca na
(sāma. i. 104) iti

6.2-4

7. duḥsvapneṣvadyā no deva savitar (sāma. i. 141)
iti dvitīyam
8. anyasmiṃstvanājñāte kayānāyā dvitīyamāvartayet
9. agnidagdhe ghṛtāktān yavāñjuhuyājjātaḥ pareṇa
dharmeṇetyetenāgnaye svāheti ca
10. mūṣikajagdhe tilāñjuhuyānnaki devā
inīmasītīndrāya svāheti ca
11. kūrcanāśa ekarātramupavasanjhagnistigmeneti
dvitīyam
12 anyasmiṃstvanājñāte yaṃ vṛtreṣviti dvitīyam
13. manuṣyeṣvabhivāteṣu ghṛtāktānāṃ yavānāmāḍhakaṃ
juhuyādagne tvanno antama iti caturvargeṇa sāmānteṣu
svāhākārairagnaye svāhā vāyave svāhā sūryāya svāhā candrāya
svāheti ca snehavadamā samannaṃ brāhmaṇān bhojayitvā svasti
vācayitvā svasti haiṣāṃ bhavati
14. goṣvabhivātāsu ghṛtāktānāṃ yavānāmāḍhakaṃ
juhuyādā vo rājānam (sāma. i. 69) ityetena rudrāya svāheti
ca yāvatīrdhūmaḥ spṛśati svasti hāsāṃ bhavati
15. aśveṣvabhivāteṣu ghṛtāktānāṃ yavānāmāḍhakaṃ
juhuyādaśvī rathī (sāma. i. 277) dvitīyenāśvibhyā svāheti ca
yāvato dhūmaḥ spṛśati svasti haiṣāṃ bhavati svasti haiṣāṃ
bhavati

6.1-5

8
1. athātaḥ kāmyānām
2. anādeśe trirātramupavāsaḥ puṣyeṇārambhaḥ
3. āyuṣyāṇyeva prathamam

6.2-5

5. abodhyagni (grāma. 3.8.73.1) mahi
trīṇām (grāma. 5.8.192.1&2) iti dve, tvāvata (grāma.
5.8.193.1) indraṃ naro (grāma. 8.9.318.1) grāme geyamāyuriti
cāsya nidhanaṃ kuryāt, tyamū ṣu (grāma. 9.11.332.1 & 2) dve,
trātāramindra (grāma. 9.11.333.1) havirityetasya sthāne
svasti na iti, somaḥ punānya (grāma. 17.10.572.6)
sasuprathaṃ (grāma. 17.11.582.1) viśvato dāvanniti
(ā. gā. 3.4.74.1) pūrvaṃ rahasya uduttamaṃ varuṇapāśam
(ā. gā. 1.3.23.1) ityeṣo'riṣṭavarga eteṣāmekamekaṃ vā
sarvāṇi vā prayuñjānaḥ śataṃ varṣāṇi jīvati | jarayaiva
visram̐sate

6.3-3

6. ājāśrāje (ā. gā. 6.1.152.1&153.1)
śukracandre (ā. gā. 36.89.1 & 90.1) rājanarauhiṇake
(ā. gā. 4.4.123. 1 & 2) śukriyādye (ā gā. 6.1.148.1 &
149.1) hā u svaratādīni catvāri setuṣāma (ā. gā.
2.7.57.1.) caiṣaḥ pavitravarga eteṣāmekamanekaṃ vā sarvāṇi vā
prayuñjānaḥ pūto bhavati
7. bahu pratigṛhya yājayitvā vāsannamātmānaṃ
manyamāno gauṣūktāśvasūkte (grāma. 3.1.122. 1 & 2) śuddhāśuddhīye (grāma. 9.12 350. 1 & 2) taratsamandī-(grāma. 14.4.
500. 1) tyetāni prayuñjānaḥ pūto bhavati

6.4-2

8. tavaśyāvīyaṃ prayuñjānaḥ śuciḥ pūto brahmalokamabhisaṃpadyate na ca punarāvartate

6.5

9. uduttamaṃ varuṇapāśamityetat sadā prayuñjānaḥ
saṃbādhaṃ na nigacchati | nigataśca pramucyate
10. gaurāntasarṣapāṃstuce tunāya tat su na ityetena
prāśnīyāt | dīrghāyurbhavati
11. trīn vodakāñjalīn sadācāmet pibā
somamindra mandatu tvetyetābhyāṃ dīrghāyurbhavati dīrghā
yurbhavati

7.1

1
prathamo'nuvākaḥ
dvitīyaḥ khaṇḍaḥ
1. atha yasyā jātāni pramīyeran nyagrodhaśuṅgā
śaramūlaṃ cotthāpya tadahastrivṛtaṃ kārayenma̱ṇima̱bhi pratiṣṭhāpyāvṛtā hutvā maṇiṃ nidhāyābodhyagnirityetenābhijuhuyāt
sahasrakṛtvaḥ śatāvaraṃ tṛtīye garbhamāsi | nidadhyād ājyaśeṣam
mekhalāyāṃ maṇiṃ dhārayet | pumām̐sam̐ ha janayati | jātasya
kaṇṭhe'vasajet | kumāramājyaśeṣaṃ prāśayet | sarvāṇi
srotām̐si tarpayet | abhyañjītāharahastata ūrdhvam | upayukte
punaḥ prayogaḥ | śataṃ varṣāṇi jīvati | jarayaiva visraṃsate
2. atha yo rakṣasā gṛhītaḥ syādaśanihatasya
vṛkṣasyedhmaḥ, śuklāyā goḥ sarūpavatsāyā anyasyā vājyaṃ,
bailvaṃ maṇimutthāpya tadahastrivṛtaṃ kārayenmaṇim | agniṃ pratiṣṭhāpyāvṛtā hutvā maṇiṃ nidhāyendra tridhātuśaraṇamityetenābhijuhuyāt sahasrakṛtvaḥ śaṇāvaram | taṃ maṇiṃ kaṇṭhena śirasā vā
dhārayan mucyate rakṣasā | yadvā u viśrpatiriti caitat sadā
prayuñjīta | svasti hāsya bhavati

7.2

3 āmayāvī kaumbhyaṃ ghṛtaṃ viśvāḥ pṛtanā abhibhūtaṃ nara ityetenābhijuhuyāt sahasrakṛtvaḥ śaṇāvaram
jīveti cāsya nidhanaṃ kuryādetenaiva sadā prāśnīyāt | mucyate
āmayāvī | āno mitrāvaruṇeti caitat sadā prayuñjīta
svasti hāsya bhavati svasti hāsya bhavati

7.2-2

2
dvitīyo'nuvākaḥ
1. atha yadasya rujecchanno devīrahasyena
ghṛtamabhigīyābhyañjyācchāmyati ha
2. dvikādyena vodakaṃ pāyayecchītābhiradbhirabhiṣecayetsoma ॰ rājāna ॰ (grāma. 3.10.91.1) sanādagne' (grāma. 3.8.80.1)
gni ॰ hotāram (grāma. 12.12.465.1-2) ityetāni cainamabhiśrāvayecchāmyati ha
3. śaṅkhapuṣpī sarpasugandhāṃ cotthāpya tadahastrivṛtaṃ
kārayenmaṇimagniṃ pratiṣṭhāpyāvṛtā hutvā maṇiṃ nidhāya
carṣaṇīdhṛtam (ā. gā. 2. 5. 33. 1-3) iti vargeṇābhijuhuyāt
sahasrakṛtvaḥ śatāvarām | taṃ maṇiṃ kaṇṭhena śirasā vā dhārayato
na sarpabhayaṃ bhavati | kayānāyāṃ ca sarpasāma (ā. gā. 2. 7. 56. 1)
sadā prayuñjīta | svasti hāsya bhavati

7.3

4. śvetapuṣpāṃ bṛhatīmutthāpya tadahastrivṛtaṃ
kārayenmaṇimagniṃ pratiṣṭhāpyāvṛtā hutvā maṇiṃ nidhāya moṣu
tvā vāghataśca na (grāma. 7. 6. 284. 1) ityetenābhijuhuyāt
sahasrakṛtvaḥ śatāvarām | taṃ maṇiṃ kaṇṭhena śirasā vā dhārayato
na śastrabhayaṃ bhavati | yata indra bhayāmahe (grāma. 7. 5. 274. 1)
iti caitat sadā prayuñjīta | svasti hāsya bhavati

7.4

5. śvetapuṣpamarkamutthāpya tadahastrivṛtaṃ kārayenmaṇimagniṃ pratiṣṭhāpyāvṛtā hutvā maṇiṃ nidhāya svāśirārmakeṇā(ā. gā. 1.3.16.1) bhijuhuyāt sahasrakṛtvaḥ śātāvaraṃstaṃ
maṇiṃ kaṇṭhena śirasā vā dhārayan bahvanno bhavati
6. dīrghatamaso'rko'-(ā. gā. 1-3 17.1) rkaśiro'(ā. gā. 1.3.22.1) rkagrīvā (ā. gā. arkaparva. 39) iti caitāni
prayuñjānaḥ sarvatrānnaṃ labhate
7. samanyā yantīnidhanaṃ prayuñjāno na pipāsayā
mriyate

7.7

8. iṣṭāhotrīyaṃ (grāma. 4.4.151.1) prayuñjāno nāpsu
mriyate

7.6

9. acodasa iti tṛtīyaṃ (grāma. 16.9.555.3)
prayuñjīta nainaṃ yakṣmā gṛhṇāti

7.7-2

10. tvamimā oṣadhīr (ā. gā. 4.1.98.1) ityetatsadā
prayuñjāno na gareṇa mriyate
11. saṃ te payāṃsīti pūrveṇa prathamaṃ grāsaṃ graseduttareṇa
nigired viṣamapyasyānnaṃ bhavati | naina1 him̐ sati | nainam̐
him̐sati

8.1

3
tṛtīyo'nuvākaḥ
caturthaḥ khaṇḍaḥ
1. karavīradaṇḍamutthāpya devavratairabhijuhuyādanugānaśastena hastagatena yatra ka ca gacchati sarvatra hāsya svasti
bhavati
2. tena nagaraṃ vā nigamaṃ vā grāmaṃ vā goṣṭhaṃ vāgāraṃ
vā manasā dhyāyan parilikhennātrāniṣṭāḥ praviśanti
3. pratibhaye'dhvani devavratamādyaṃ gītvā
madhyamāvartayet | gate'dhvanyuttama samāpayitvā viramet
4. udyataśastrān śatrūn dṛṣṭvā devavratāni
(ā. gā. 212-214) manasā dhyāyannainam̐ him̐santi
5. amānuṣe bhaye kayānāyāstṛtīyam (grāma. 5. 6.
169.3) āvartayennainam̐ him̐ santi
6. adhvānamabhyutthita āmandrairiti vargaṃ
gītvānapekṣamāṇo vrajet | svastyarthacaritaḥ punaraiti
nādhvani ca pramīyate
7. anyo vainamanugāyet | kadācanastarīrasītyetena
cainamabhiśrāvayet | arddhasāmni pradakṣiṇamāvarttayeta | samāpyānavekṣamāṇaḥ paro brajet | svastyarthacaritaḥ punaraiti | nādhvani
ca pramīyate
8. eṣo uṣā apūrvyeti saṃviśan sadā prayuñjītākāla gav svastyayanam | udite yadya kaca vṛtrahannityākāla gav svastyayanam

8.2

9. mūlaphalairupavasathaṃ kṛtvā māsamupavasedaraṇye
nistāntavo muniryā rauhiṇī vā pauṣī vā paurṇamāsī
syāttadahurudyantamādityamupatiṣṭhetodvayaṃ tamasasparītyetena | tata
ūrdhvaṃ tadvratastadvṛkṣaścatvāri varṣāṇi prayuñjāno jarāmṛtyū
jahāti jarāmṛtyū jahāti

8.1-2

caturtho'nuvākaḥ
pañcamaḥ khaṇḍaḥ
1. athaikamanuṣyāṇāmāvarttanam| striyā vā puṃso vā
2. śravaṇena vratamupetya || pūrvaiḥ proṣṭhapadaiḥ
4. pāṃsubhiḥ pratikṛtiṃ kṛtvā prākśirasaṃ
pūrvāhne dakṣiṇaśirasaṃ madhyāhne pratyakśirasamaparāhne'rddharātra
udakśirasaṃ tasyā hṛdayadeśamadhiṣṭhāyāyanta indrasoma iti
brāhmaṇasyedanta ekamiti kṣatriyasyaiṣa prakrośa iti vaiśyasya
vibhrāṣṭa indra rādhasa iti śūdrasyodvayantamasasparīti vā
sarveṣāṃ sauvarṇīṃ pratikṛtiṃ kuryād brāhmaṇasya rājatīṃ kṣatriyasyaudumbarīṃ vaiśyasyāyasīṃ śūdrasyaudumbarīṃ vā sarveṣāmayamasāviti prākśirasamagnau pratiṣṭhāpyaudumbareṇa sruveṇājyenābhijuhuyācchāva itīnidhanena guṇī hāsya bhavati
5. kṛṣṇavrīhīṇāṃ nakhanirbhinnānāṃ piṣṭamayīṃ pratikṛtiṃ kṛtvā piṣṭasvedaṃ svedayitvā sarṣapatailenābhyajya tasyāḥ
kṣureṇāṅgānyavadāyāgnau juhuyāt pra mandina ityetena śeṣaṃ
svayaṃ prāśnīyāditarathābhāve mriyeta

8.2-2

6. atha yaḥ kāmayetāvarttayeyamityekarātraṃ kṣurasaṃyuktastiṣṭhet sutāso madhumattamā iti varga eteṣāmekamanekaṃ
vā sarvāṇi vā prayuñjāna ekarātreṇa kuṭumbinamāvartayati
7. dvirātreṇa rājopajīvinaṃ trirātreṇa rājānaṃ
catūrātreṇa grāmaṃ pañcarātreṇa nagaram̐ ṣaḍrātreṇa janapadam̐
saptarātreṇāsurarakṣām̐syaṣṭarātreṇa pitṝnpiśācān navarātreṇa
yakṣān daśarātreṇa gandharvāpsaraso'rddhamāsena vaiśravaṇaṃ māsenendraṃ caturbhiḥ prajāpatim̐ saṃvatsareṇa yat kiṃca jagatsarvam̐
hāsya guṇībhavati

8.1-3

5
pañcamo'nuvākaḥ
ṣaṣṭhaḥ khaṇḍaḥ
1. athātaḥ saubhāgyānām

8.2-3

2. yadindro anayaduccā te jātamandhasa iti
navamadaśame eteṣāmekamanekaṃ vā sarvāṇi vā prayuñjānaḥ
subhago bhavati
3. dūndāchāyāḥ saptamāṣṭamābhyāmindrāṇīg sadā
tarpayan subhago bhavati
4. apāmārgaṃ dantapavanaṃ ghṛtamadhuliptaṃ bhadro no
agnirāhuta ityetenāniṣṭhivan saṃvatsaraṃ bhakṣayan subhago
bhavati
5. bhago na citra ityetābhyāmañjayan subhago
bhavati

8.3

6. imamindre—(grāma. 9. 12. 344. 1-4)ti vargaṃ
prayuñjānaḥ sarvajanasya priyo bhavati

8.4

7. pari priyā divaḥ kavirityete (grāma. 13.1.476.1-2)
yāṃ kāmayetā śrāvayet | kāmayate hainam
8. atha yāsya na guṇīsyāttāṃ brūyādācāmetīndro
viśvasya rājatītyetābhyām (grāma. 12. 1. 456. 1-2) ācāmet
9. padapām̐sūnavāsyāṃ agnau juhuyādye te panthā
adho diva iti
10. tailaṃ vaināṃ yācitvā pāṇī parimṛdvannagnau
pratāpayedagna āyāhi vītaya iti dvitīyena | nānāgatāyāṃ
viramet
11. gojarāyukamahastaspṛṣṭam̐ śoṣayitvā priyaṅgukām̐ sahām̐ sahadevāmadhyaṇḍāṃ bhūmipāśakām̐ sacāṃ
kācapuṣpīmityetā utthāpya tadahaścūrṇāni kārayeddā no
viśvāsvi havyamityetena triḥ saṃpātām̐ ścūrṇeṣu kṛtvā agna
āyāhi vītaya iti rahasyena āṅgaiḥ saṃyūya tāni nāśuciḥ
paśyedvopaspṛśedvā tadanulepanam | tenānulipto yāṃ yāmupaspṛśate sā sainaṃ kāmayate
12. gamyāṃ nāsnāta upaspṛśet
13. utpale buddhe priyaṅgukā āvapet | yadā
parṇāni saṃharedathainamutthāpya caturaṅgulamubhayataḥ paricchidya
madhyamuddharet | tadanulepanam | tenānulimpedavāśaṃ ca ni tvā
nakṣya viśapata ityetenāsya veśasthāḥ pravrajitāśca vaśyā
bhavanti

8.5

14. kanyāpravahaṇa ekarātropoṣito'māvāsyāyāṃ
niśi catuṣpatha ehyuṣu bravāṇi ta ityetenābhiṣiñcet
trirniṣiktā pradīyate
15. ā te vatsā iti puṃsaḥ

8.6

16. trirātropoṣitaḥ kṛṣṇacaturdaśyā ś śavādaṅgāramāhṛtya catuṣpathe bādhakamikṣmamupasamādhāya matsyaṃ
kukurāmityetau juhuyāt | agne mṛḍa mahā ś asīti pūrveṇābhivṛtrāṇīti dvitīyām | te āhutī kośe kṛtvā haritālena
gohṛdayaśoṇitena cottareṇa saṃnayed yaṃ dviṣyāt pramahiṣṭhīyenāsya śayyāmavakiret agāraṃ ca bhasmanā | naikagrāme
vasati

8.6.p1

17. athāto yaśasyānāṃ svamindrayaśā asi

8.6.p2

grāma. 6.2.248.1-5) pavate haryato harir (grāma. 17.10.576.1-3

8.7

ityeteṣāmeka manekaṃ vā sarvāṇi vā prayuñjāno yaśasvī
bhavati
18. priyaṅgukā vā puṣyeṇāmijuhuyāt yaśo
meti | tadanulepanam | tenānulimpeta saṃvatsaram | yaśasvī
bhavati | yaśasvī bhavati

8.7.p1

6
1. athāto brahmavarcasyānām | rathantaraṃ

8.7.p2

ā. gā. 2. 6. 38. 1) vāmadevyaṃ naudhasañ (grāma. 6. 1. 236. 5

9.1

śyaitaṃ (grāma. 6. 1. 235. 3) mahānāmnyo (ā. gā. pariśiṣṭa 1-3)
yajñāyajñīyam (grāma. 1. 4. 35. 4) ityeteṣāmekasanekaṃ vā
sarvāṇi vā prayuñjāno brahmavarcasī bhavati

9.2

2. kastamindre-(grāma. 7. 5, 280. 1-2)-ti dvikaṃ
prayuñjāno brahmavarcasī bhavati | śraddhā cāsya bhavati
3. jagṛmbhā ta (grāma. 8. 9. 317. 1-5) iti ṣaḍvargaṃ
prayuñjāno brahmavarcasī bhavati

9.3

4. aṣṭarātropoṣito brāhmīmutthāpya prajāpaterhṛdayenā-(ā. gā. 5. 8. 243-stoma)-bhigīya sahasrakṛtvaḥ
prāśnīyācchrutanigādī bhavati
5. puṣpāṇi vāsyā udakena saṃvatsaraṃ yaṇvena
prāśnīyācchrutanigādī bhavati
6. māsa somabhakṣaḥ syātsadasaspatimadbhutam
(grāma. 5. 6. 171. 1) ityetena śrutanigādī bhavati
7. sadā vaitatprayuñjīta | śrutanigādī bhavati
8. bhāradvājikāyā jihvāmutthāpya tadahaścūrṇaṃ
kārayitvā madhusarpirbhyā saṃyūya prāgannaprāśanāt kumāraṃ
prāśayedindramidgāthino bṛhādityetena śrutanigādī bhavati
9. haridrāyāstulāvarāddhaṃ cūrṇayitvaitenaiva kalpena
saṃvatsaraṃ yaṇvena prāśnīyācchrutanigādī bhavati
10. vacāmetena kalpena vācovratena pūrveṇa
prāśnīyācchrutanigādī bhavati
11. matsyākṣakaśaṅkhapuṣpīvacākeraḍīghṛtāni bārhadgireṇābhijuhuyāt sahasrakṛtvaḥ śaṇāvaram | etenaiva
prāśnīyāt | śrutanigādī bhavati

9.4

12. vacāyāstrivṛtaṃ kārayenmaṇimagniṃ pratiṣṭhāpyāvṛtā
hutvā maṇiṃ nidhāya vācovratenottareṇābhijuhuyāt
sahasrakṛtvaḥ śatāvaram | taṃ maṇiṃ kaṇṭhena śirasā vā dhārayan
kathāsu śreyān bhavati

9.5

13. vacāṃ madhukamityete āsye'vadhāyāpāṃ
phenenetyetanmanasānudrutyānte svāhākāreṇa nigīrya
rājanvānahamarājakastvamasītyuktvā vivadet | parṣadi rājani
cottaravādī bhavatyuttaravādī bhavati

10.1

6
saptamo'nuvākaḥ
1. athātaḥ putriyāṇāṃ

10.1.p1

2. ni tvā nakṣya (grāma. 1. 3. 26. 1) ni tvāmagne

10.1.p2

grāma. 2. 5. 54. 1-2) pra yo rāye'-(grāma. 2. 6. 58. 1

10.1.p3

-yamagniḥ suvīryasya (grāma. 2. 6. 60. 1) jātaḥ pareṇa

10.1.p4

grāma. 3. 9. 90. 1) na hi vaścaramañca na (grāma. 6.1.241.1-2

10.1.p5

somaḥ pavate janitā matīnām (grāma. 15. 6. 527. 1-4) iti
sarvāṇyapatyaṃ (ā. gā. 3. 4. 73. 1) nityavatsā (ā. gā.
2. 6. 48. 1) rathantaraṃ (ā. gā. 2. 6. 49. 1) vyāhṛtivargo'-

10.1.p6

ā. gā. 4.1.172 stobha)-rurucaditi dve (ā. gā. 3. 3. 71. 1-2

10.2

eteṣāmekamanekaṃ vā sarvāṇi vā prayuñjānaḥ surūpān
dīrghāyuṣaḥ putrāṃllabhate
3. rohiṇyāṃ vā rohiṇyā goḥ sarūpavatsāyāḥ
payasi raktaśālīnāṃ sthālīpākañ śrapayitvā parameṣṭhinaḥ
prājāpatyasya vratenābhijuhuyāt sahasrakṛtvaḥ śaṇāvaram
etenaivābhigīyoddhṛtya sabhāryaḥ prāśnīyāt | surūpān
dīrghāyuṣaḥ putrāllabhate
4. kṛṣṇāyā goḥ sarūpavatsāyāḥ payasi
kṛṣṇaṣaṣṭikānāg sthālīpākag śrapayitvā kṛṣṇapañcamyāmudite
some tvamimā oṣadhīr (ā.gā.4.1.98.1) ityetenābhijuhuyāt
sahasrakṛtvaḥ śaṇāvaram | etenaivābhigīyoddhṛtya sabhāryaḥ
prāśnīyāt | surūpān dīrghāyuṣaḥ putrāṃllabhate
5. kaumbyaṃ ghṛtaṃ puruṣavratenābhijuhuyādanugānaśaḥ
uttareṇa sadā prāśnīyāt | surūpān dīrghāyuṣaḥ putrāṃllabhate

10.3

6. uḍaṅkavānāṃ yo'gre gacchet taṃ gṛhītvā
tadahastrivṛtaṃ kārayenmaṇimagniṃ pratiṣṭhāpyāvṛtā hutvā maṇiṃ
nidhāyoccā te jātamandhasa (grāma. 12.1.467.3) iti tṛtīyenābhijuhuyāt sahasrakṛtvaḥ śatāvaram | taṃ maṇiṃ kaṇṭhena
śirasā vā dhārayañchatānucaro bhavati śatānucaro
bhavati

10.1-2

8
1. athāto dhanyānām
2. śuklavāsasā prayogaḥ snānamavalekhanamaniṣṭhivanaṃ sadā cāñjanaṃ satyavacanaṃ sumanasāṃ dhāraṇaṃ
keśaśmaśrulomanakhānāṃ tu nānyatra vratād | dārānivopeyāt
kāle | evaṃvrato yadudīrata ā haryatāyeti varga
eteṣāmekamanekaṃ vā sarvāṇi vā prayuñjānaḥ śrīmānyaśasvī
puṣṭimān dhanyo bhavati

10.3-2

6. tiṣyeṇa ghṛtaṃ krīṇīyāt | āyāhi suṣumā hi ta
(grāma. 8.5.191.1) ityetena pibet | alakṣmīṃ nudate
7. gaurāṃtsarṣapām̐stiṣyeṇa cūrṇaṃ kārayitvendrehi
matsyandhasa ityetena saṃyūya tairmukhaṃ pāṇī pādau ca sarvāṇi
cāṅgāni sarvām̐śca saṃśleṣānutsādayannalakṣmīṃ nudate

10.4

8. gaurāntasarṣapānagnau juhuyādyadvīḍāvindra yat
sthira (grāma. 5.10.207.1) ityetena hiraṇyaṃ labhate
9. vrīhiyavānagnau juhuyāt sunīthogha sa martya
(grāma. 5.10.206.1) ityetena | dhānyaṃ labhate
10. vrīhiyavau sarpirmadhumiśrāvāsye'vadhāya sapūrvyo
mahonām (grāma. 9.1.355.1) ityetaṃ manasānudrutyānte
svāhākāreṇa nigiret | eva sadā prayuñjānaḥ
sahasraṃ labhate
11. ima u tvā vicakṣata (grāma. 4.3.136.1)
ityetenāhutisahasraṃ juhuyāt | sahasraṃ labhate
12. māsopoṣito bilvānāṃ dadhimadhughṛtāktānāāyantīyenā- (grāma. 7.4.267.1) ṣṭasahasraṃ juhuyāt | siddhe
sauvarṇānyasiddhe rājatāni
13. naiyagrodhaṃ dantapavanaṃ ghṛtamadhuliktaṃ gavyo ṣu
ṇa ityetābhyāmaniṣṭhovansaṃvatsaraṃ bhakṣayantasahasraṃ labhate sahasraṃ
labhate

10.2-2

1
prathamo'nuvākaḥ
dvitīyaḥ khaṇḍaḥ
1. trirātropoṣito bhadro no agnirāhuta
(grāma. 3. 12. 111.1) ityetenāhutisahasraṃ juhuyāt | sahasraṃ
labhate
2. audumbarīrvā samidho ghṛtāktāḥ sahasraṃ
juhuyāt | gā labhate
3. vrīhiyavānagnau juhuyāt | dhānyaṃ labhate
4. dvādaśarātropoṣita evā dyasi vīrayurityetenāhutisahasraṃ juhuyāt | grāmaṃ labhate | etā 15 śca ॰ sarvān
kāmānavāpnoti
5. śruṣṭāṣṭakaṃ (grāma. 10. 3. 371.1-8) prayuñjānaḥ
prathamena hiraṇyaṃ labhate ; dvitīyena dhānyaṃ ; tṛtīyena paśūn ;
caturthena putrān ; pañcamena grāmān ; ṣaṣṭhena yaśaḥ ; saptamena
brahmavarcasamaṣṭamena svargaṃ lokamavāpnoti
6. saṃvatsaraṃ gogrāsamāharedgāvāściddhā sa manyava
ityetenānantyāṃ vindate śriyam
7. vairūpāṣṭakaṃ (ā.gā.1.1.1.1-8) nityaṃ prayuñjāno
lakṣmīṃ juṣate
8. antyaṃ vā jānudaghna udake tiṣṭhan
9. nābhidaghne dhānyaṃ kakṣadaghne paśūnāsyadaghne
putrān grāmaṃ ca
10. anapekṣito vāsakṛd gītvottīrṇaḥ
sahasraṃ labhate
11. āhutisahasraṃ vā juhuyāt sāmānteṣu
svāhākāraiḥ
12. eteṣāṃ kalpānāṃ yathā bhūyastathā
śreyastathā śreyaḥ

10.1-3

dvitīyo'nuvākaḥ
tṛtīyaḥ khaṇḍaḥ
1. gāḥ prakātyamānāścopakātyamānāśca sadopatiṣṭheta gavyoṃ ṣu ṇa ityetābhyām sphīyante | bahulā
bhavanti !
2. sadā bhojanasyopanītasyāgramagnau juhuyādagne
vivasvaduṣasa iti pūrveṇa | baliṃ cottareṇa kuryād
bahupaśudhanadhānyo bhavati
3. aṣṭarātropoṣito'māvāsyāyāṃ niśyekavṛkṣe
kṣīriṇyaraṇye māṃsa suskṛtamekatṛptyavarārghyaṃ māṇibhadrāyopaharedeṣa sya te madhumā'indra soma (grāma. 15. 6. 531 1)
ityetena | hiraṇyadroṇaṃ labhate
4. trirātropoṣitaḥ śuklacaturdaśyā śaunāṃ māᳵsaṃ
pāyasaṃ vopaharet trirasmai sapta dhenavo duduhri ityetena
daivān poṣān puṣyati | bahupuruṣaṃ cāsya bhavati
kriyāścānena kurute
5. trirātropoṣitaḥ kṛṣṇacaturdaśyāṃ matsyānupaharenmahārājāya saṃśravasa iti vargeṇāsurān poṣān puṣyati
bahupuruṣaṃ cāsya bhavati | kriyāścānena kurute

10.2-3

6. athāto vāstuśamanam

10.3-3

4. pradakṣiṇaṃ pratidiśaṃ rajjvā yacchet | avāntaradeśeṣu
ca | yatrābhisameyustatropalimpet | rajjuvanteṣu ca śamīpalāśaśrīparṇīnāṃ patrairvāstūpakiret | akṣataiśca sumanobhiśca | pūrvaiḥ
proṣṭhapadairgṛhe'gniṃ pratiṣṭhāpya dhānāvantaṃ karambhiṇamityetadgītvā
pāyasamagnau juhuyāt | pareṣāṃ ca palāśaparṇamadhyameṣu
balyupahāraḥ prajāpataye svāheti madhya upaharedindrāyeti
purastādvāyava ityavāntaradeśe yamāyeti dakṣiṇataḥ pitṛbhya
ityavāntaradeśe varuṇāyeti paścānmahārājāyetyavāntaradeśe
somāyetyuttarato mahendrāyetyavāntaradeśe vāsukaya ityadhastādūrdhvaṃ namo brahmaṇa iti divi bahupaśudhanadhānyarhiraṇyamāyuṣmatpuruṣaṃ vīrasūsubhagāvidhavastrīka śivaṃ puṇyaṃ vāstu
bhavati | caturrṣu māseṣu prayogaḥ | saṃvatsare vā punaḥ prayogaḥ
punaḥ prayogaḥ

10.1-4

vāsukraye svāheti vāstumadhye adhastādūrdhvaṃ ca balyupahāraḥ
kṛte tad vāstu bahupaśudhanadhānyahiraṇyaṃ bhavati
tṛtīyo'nuvākaḥ
1. athāto'dṛṣṭadarśanānām

10.2-4

2. saṃkarāt saṃkarevāsinīmāvahecchūrpeṇākṣatān
gandhāntsumanasaścātra kṛtvā saṃviṣṭaḥ prākśirāḥ śucau deśe
śirastaḥ kṛtvā ka imam uhuve-(grāma. 5, 8. 190.1) tyetadgītvā
vāgyataḥ prasvapet paśyati ha
3. garagolikāṃ vā samudre'vadhāyāyāhi suṣamā
hi ta ityetadgītvā vāgyataḥ prasvapet paśyati ha

10.3-4

4. kanyāṃ vopavāsayedadṛṣṭarajasamādarśaṃ cāyamagniḥ
śreṣṭhatama ityetena | vyuṣṭāyā1m̐ rātrāvetenaivābhigīya parimṛjya
brūyāt paśyeti | paśyati ha
5. udaśarāvaṃ vopavāsayet pra mitrāya prār HOMEṇa
ityetena vyuṣṭāyā1m̐ rātrāvetenaivābhigīya parimṛjya brūyāt
paśyeti | paśyati ha
6. vaṃśamayyau vā śalāke gandhaiḥ pralipya
madhyamenopavāsayed vyuṣṭāyāṃ rātrāvetenaivābhigīya parimṛjya
brahmacāriṇau brūyāddhārayatamiti sannamatyoḥ siddhiṃ vidyāt
7. yaṣṭiṃ vāntyena caturaṅgulaśo nimāyopavāsayet
vyuṣṭāyā ৲ rātrāvetenaivābhigīya parimṛjya pramiṇuyādaṅguliparvabhiḥ pūryamāṇeṣu siddhyati
8. āṣāḍhyāṃ paurṇamāsyāṃ bījāni dhārayitvopavāsayet tulāṃ cendramiddevatātaya ityetena | vyuṣṭāyām̐
rātrāvetenaivābhigīya parimṛjya prokṣya dhārayet | yāni
garīyāṃsi tānyūdhyante
9. akṣatānāṃ dvau rāśī kuryād bhāvābhāvayorā
no viśvāvasu havyamityetena | vyuṣṭāyām̐ rātrāvetenaivābhigīya
prokṣya brūyādālabhasveti | bhāvamālabhamāne siddhayati
10. jyotiṣmatāṃ vidhūmānāmaṅgārāṇāṃ dvau rāśī
kuryād | yāvanto vā syustenārthinaḥ śruṣṭyagre navasya ma
ityetenainān yugapad ghṛtenābhiṣiñcet | yaḥ pūrvaḥ prajvalito
vidhūmenārciṣā pradakṣiṇamabhiparyāvartate sa jayatīti vidyāt
11. jyotiṣkān kuryānmānuṣīṇāṃ ghṛtena
sadyomathitena pra soma devavītaya (grāma. 14. 5.514.1-5)
ityetenainān jvalayed | yaḥ paścācchāmyati sa ciraṃ jīvati
sa ciraṃ jīvati

10.1-5

4
caturtho'nuvākaḥ
1. rājānamabhiṣecayet | tiṣyeṇa śravaṇena vā
2. vrīhiyavaistilamāṣairdadhimadhusumanojātarūpapairyaśasvinībhyo nadībhyaḥ samudrāccodakānyāhṛtyodumbare bhadrāsane vaiyāghre carmaṇyuttaralomnyāsīnaṃ jīvantīnāṃ gavāṃ
śṛṅgakośairabhiṣiñcedabhrātṛvya iti rahasyena

10.16

3. yaṃ kāmayetaikarājaḥ syānnāsya cakraṃ pratiha- 15
nyetetyekavṛṣeṇābhiṣiñcet

11.2

4. abhiṣektre dadyād grāmavaraṃ dāsīśata sahasraṃ
tadadhīnaśca bhavet

11.3

5. adbhūte yavadroṇaṃ juhuyādvāta ā vātu
bheṣajamityetena śāmyati ha

11.4

6. kṛṣṇāgm̐stilānagnau juhuyāt pra daivodāso
agnirityetena | nainaṃ kṛtāni higm̐santi | tānyeva pratigacchanti
7. vrīhiyavānubhau juhuyāt pañcanidhanena vāmadevyena (ā. gā. 2.7.53.1) | nainaṃ kṛtāni hiṃsanti
tānyeva pratigacchanti
8. tāmrarajatajātarūpāyasīṃ mudrāṃ kārayitvoccā
te jātamandhasa iti caturthenābhijuhuyāt sahasrakṛtvaḥ
śatāvaram | tāṃ mudrāṃ dakṣiṇena pāṇinā dhārayet | nainaṃ kṛtāni
hiṃsanti | tānyeva pratigacchanti | tānyeva pratigacchanti

11.1

5
pañcamo'nuvākaḥ
1. saṃgrāmaṃ yuyutsamānasyodakamabhijuhuyāt soma m̐
rājānaṃ varuṇamityetena | tata enaṃ pāyayedyo rājā carṣaṇīnāmiti
pūrveṇa | ye cātra mukhyāḥ syustānottareṇābhiṣiñcet
2. atha haina saṃnāhayet pra senānīriti vargeṇa

11.20

3. athāsya rathaṃ yuñjyādā tvā sahasramā
śatamiti vargeṇa
4. bṛhad-(ā. gā. 1.2.14.1) rathantarābhyāṃ (ā. gā.
2.6.49.1) cakre vāmadevyenādhiṣṭhānam
5. sa ghā taṃ vṛṣaṇa rathama(grāma. 11.8. 424. 1)
ityetenādhitiṣṭhet | prayāntaṃ cainamanugāyedindrasya nu
vīryāṇi (ā. gā. 4. 4. 121.1) iti

12.1

6. ājiśīrṣaṃ gatvā trīniṣūnasyedutvā mandantu
somā (grāma. 5. 9. 194. 1) ityetena | jayati na parājīyate
7. saṃdarśane dhūmrāyāḥ goḥ sarūpavatsāyā ghṛtadroṇaṃ
juhuyāt satyamityeti rahasyena | jayati na parājīyate
8. bādhakamayīnā samidhāṃ ghṛtāktānā sahasraṃ
juhuyādabhi tvā pūrvapītaya (grāma. 7.3.256.1) iti | vaṣaṭkāraṃ
cāsya nidhanaṃ kuryāt | jayati na parājīyate
9. saidhrakamayīnā samidhāṃ ghṛtāktānā સહસં
juhuyādabhi tyaṃ meṣamitīndra iva dasyū pramṛṇa iti cāsya
nidhanaṃ kuryāt | jayati na parājīyate

12.2

10. saptarātropoṣitaḥ saptamukhyānuddiśya sadyaḥpīḍitena sarṣapatailena saptahenāhutisahasraṃ juhuyāt
saptarātrānna bhavanti
11. hastyaśvarathapadātīnāṃ piṣṭamayīḥ pratikṛtīḥ
kṛtvā piṣṭasvedaṃ svedayitvā sarṣapatailenābhyajya tāsāṃ
kṣureṇāṅgānyavadāyāgnau juhuyādabhi tvā śūra nonuma iti
rahasyena yatra hīśabdaḥ | yāvatāṃ juhoti sarve na bhavanti

12.3

12. trirātropoṣitaḥ kṛṣṇacaturdaśyāś śavādaṅgāramāhṛtya catuṣpathe bādhakamidhmamupasamādhāya vaibhītakena sruveṇa
sarṣapatailenāhutisahasraṃ juhuyāt saṃmīlyena yatra vṛścaśabdaḥ
syāt (ā. gā. 2. 7. 51. 6) | tatra puruṣaḥ śūlahasta uttiṣṭhati
taṃ brūyādamuṃ jahīti | hantyenam
13. āmagarbhasya vā kṣureṇāṅgānyavadāyāgnau
juhuyāt kakṣavargyaiścaturbhiḥ sapatnaṃ manasā dhyāyansadyo na
bhavati sadyo na bhavati

12.1-2

6
ṣaṣṭho'nuvākaḥ
1. atha yaḥ kāmayetāmuhyansarvāṇyā janitrāṇi
parikrāmeyamiti mahe no adya bodhayetyetat sadā prayuñjītāntavelāyāṃ caitat smaredamuhyansarvāṇyā janitrāṇi
parikrāmati

12.2-2

2. atha yaḥ kāmayeta sarvatrāgnirme jvalediti
saṃvatsara śirasāgniṃ dhārayedama ā yāhi vītaya iti
prathameno-(grāma. 1.1.1.1)patiṣṭhed ; dvitīyena (grāma. 1. 1. 1.2)
pariharet ; tṛtīyena (grāma. 1. 1. 1. 3) paricaret | sarvatra
hāsya jvalati yadicchati taddahati

12.3-2

3. atha yaḥ kāmayeta piśācān guṇībhūtān
paśyeyamiti saṃvatsaraṃ caturthe kāle bhuñjānaḥ kapālena bhaikṣaṃ
caran prāṇāḥ śiśur (grāma. 17. 10. 570. 5) ityantya sadā
sahasrakṛtvaḥ āvartayan paśyati
4. ayācitametena kalpena dvitīyaṃ prayuñjānaḥ
pitṝn paśyati
5. saṃvatsaramaṣṭame kāle bhuñjānaḥ pāṇibhyāṃ pātrārthaṃ
kurvāṇo vṛtrasya tvā śvasathādīṣamāṇāḥ (grāma. 8.10.324. 1-2)
ityetayoḥ pūrvam̐ sadā sahasrakṛtva āvartayan gandharvāpsarasaḥ
paśyati
6. ayācitametena kalpena dvitīyaṃ prayuñjāno
devān paśyati

12.4

7. yadvarca iti diśāṃvrataṃ daśānugānametena
kalpena catvāri varṣāṇi prayuñjīta | nidhayo'sya prakāśante
ye daivāstāṃstena
8. māsamupavasedekamekamayācitaṃ bhuñjīta mayi varca
ityetena kalpena catvāri varṣāṇi prayuñjīta | nidhayo'sya
prakāśante ye pṛthivyām

12.5

9. aṣṭarātropoṣito'māvāsyāyāṃ mukha ājyaṃ
kṛtvā agniṃ nara ityetayoḥ pūrvaṃ manasānudrutyānte svāhākāreṇāgnau juhuyād | vyuṣṭāyāṃ rātrau bhūtau [paśyati |] pañca
hāsya kārṣāpaṇā bhavanti | vyayakṛtāśca punarāyanti
mūlamaśūnyaṃ kuryāt
10. gavāṃ praviśantīnāṃ yā paścāt syāttasyāḥ
śiro'bhyanumṛjya pucchamanumṛjya pāṇī saṅkṛtyānaṅgamejayastiṣṭhet sarvā rātrīṃ dvitīyamāvartayan | jambhakā hāsya
sārvakāmikā bhavanti sārvakāmikā bhavanti

12.8

7
saptamo'nuvākaḥ
1. atha yaḥ kāmayeta punarna pratyājāyeyamiti
2. rātriṃ prapadye punarbhūmmayobhūṅkanyāṃ śikhaṇḍinīṃ
pāśahastāṃ yuvatiṃ kumāriṇīmādityaścakṣuṣe vātaḥ prāṇāya
somo gandhāyāpaḥ snehāya mano'nujñāya pṛthivyai śarīram
3. sā hainamuvācāsminsaṃvatsare mariṣyasyasminnayane'sminnṛtāvasmin māse'sminnarddhamāse'smin dvādaśarātre'smin ṣaḍrātre'smim̐strirātre'smin dvirātre'sminnahorātre'sminnahanyasyām̐ rātrāvasyāṃ velāyāmasmin muhūrte mariṣyasyehi svargaṃ lokaṃ gaccha devalokaṃ vā brahmalokaṃ vā kṣatralokaṃ
vā virocamānastiṣṭha virocamānāmehi yoniṃ praviśa
4. nāhaṃ yoniṃ pravekṣyāmi bhūtottamāyā brahmaṇo
duhituḥ saṃrāgavastrāyā jāyate mriyate saṃdhīyate ca
5. rātristu mā punātu rātriḥ khametat puṣpāntaṃ
yatpurāṇamākāśaṃ tatra me sthānaṃ kurvapunarbhavāyāpunarjanmana
etāvadeva rātrau rātrervrataṃ ca rātrervrataṃ ca

12.8.p1

etāvadeva rātrau rātrervrataṃ ca

12.8.p2

[iti]

13.1

aṣṭamo'nuvākaḥ
navamaḥ khaṇḍaḥ
1. caturo māsān payobhakṣo gā anu gatvāraṇye
śucau deśe maṭhaṃ kṛtvā tatra praviśet | kamaṇḍalumudakopasparśanārthamādāya trīnsaptarātrānanudaka upavasannṛca sāma
yajāmaha ityetayoḥ pūrvam̐ sadā sahasrakṛtva āvartayan yadi
devatāḥ paśyati siddhaṃ taditi | athotthānam | antarikṣyā hāsya
siddhā bhavantyantarikṣakramaṇaṃ ca | dvārāṇi cāsya vivlrīyante
2. dvitīyametena kalpena prayuñjānaḥ kāmacārī
manojavā bhavati
3. śuklānupavaset sarvān kālānmṛṣṭaḥ śuklavāsāścandanenānuliptaḥ sumanaso dhārayaṃstyamūm̐ ṣu pūrvañ(grāma.9-11.332.1) sadā sahasrakṛtva āvartayan ye mānuṣāḥ
kāmāstānavāpnoti
4. dvitīyametena kalpena prayuñjāno ye daivāstāstena
5. māsamupavasedekamekamayācitaṃ bhuñjīta mayi
varca ityetena kalpena catvāri varṣāṇi prayuñjānastrayāṇāṃ
lokānāmādhipatyaṃ gacchati vyūddhāvapyasyaikasya

13.2

6. atha yānyanādiṣṭakāmakalpāni teṣāṃ yathāśruti smṛtiliṅgaiḥ kāmāḥ kṣurasaṃyuktāḥ
7. ābhiprāyikaṃ karma

13.3

4. so'yaṃ prājāpatyo vidhistamimaṃ prajāpatirbṛhaspataye provāca bṛhaspatirnāradāya nārado viṣvaksenāya
viṣvakseno vyāsāya pārāśaryāya vyāsaḥ pārāśaryo jaiminaye
jaiminiḥ pauṣpiñjyāya pauṣpiñjyaḥ pārāśaryāyaṇāya pārāśāryāyaṇo bādarāyaṇāya bādarāyaṇastāṇḍiśāṭyāyanibhyāṃ
tāṇḍiśāṭyāyaninau bahubhyaḥ

13.4

9. so'yamanūcānāya brahmacāriṇe samāvartamānāyākhyeyaḥ

13.6

10. upādhyāyāya grāmavaraṃ sahasraṃ śvetaṃ cāśvaṃ
pradāyānujñāto vā yaṃ kāmaṃ kāmayate tamāpnoti
tamāpnoti

13.6.p1

13.6.p2

iti tṛtīyaḥ prapāṭhakaḥ

14.p1

iti sāmavidhānaṃ brāhmaṇaṃ samāptam
iti sāmavidhānabhāṣyaṃ samāptam
īṅkhayantīḥ-

14.p2

tvāṣṭrīsāma

14.p3

īśe hi śakraḥ-

14.p4

uttā te jātamandhasaḥā. gā. pariśiṣṭa-2.3
mahānāmnī
grāma. 12.1.467.9-10navamadaśama-

14.p5

śaiśavaṃ dohasāma

14.p6

ā. gā. 3.4.73.1
apatyam
grāma. 12.1.467.3
-tṛtīya- (ṛṣabhaḥ pāvamānam)
-caturtha-(ābhīkam)
u tvā mandantu somā-

14.p7

yāmam

14.p8

uduttamaṃ varuṇapāśamā. gā. 1.3.23.1

14.p9

varuṇagotamayorarkaḥ

14.p10

udu ṣye sūnavaḥ-

14.p11

grāma. 6.11.221.1
-daśat -(ṛtuṣāma)
udvayaṃ tamasaspariā. gā. pariśiṣṭa. 5

14.p12

udvayāmekaṃ sāma

14.p13

upa tvāgne divedive-

14.p14

grāma. 1.2.14.1
-daśat-(vaiśvāmitram)

14.p15

upa tvā jāmayaḥ-

14.p16

-daśat-(śrauṣṭīyam)
upa prakṣa madhūmati kṣiyantaḥmādhucchandasam
ṛcaṃ sāma yajāmahegrāma. 9.2.369.1
-pūrva- (ṛksāmnaḥ sāma)
-dvitīya,( ,, ,,)

14.p17

ṛjunītī naḥ-

14.p18

-daśat - (kautsam)
eto nvindraṃ stavāma śuddhaṃ-pūrva-(śuddhāśuddhīyam)
-uttara-śuddhāśuddhīyam
śuddhāśuddhīye

14.p19

eva hi eva bhūtāya-

14.p20

ā. gā. 172.
vyāhṛtiḥ

14.p21

evā hi śakraḥ-

14.p22

,, ,, pariśiṣṭa 1.3
mahānāmnī
evā hyasi vīrayuḥgrāma. 6.12.232.1
(āmhīyavaṃ ukthyāmahīyavam vā)

14.p23

evā hyeva-

14.p24

ā. gā. pariśiṣṭa 4
mahānāmnī
eṣa prakrośaḥgrāma. 16.9.556.1

14.p25

vaidhṛta vāsiṣṭham

14.p26

eṣa sya te-

14.p27

daśat (aiṣam)
eṣa sya te madhumāg indra
soma
cakraṃgrāma. 8.10.331.1

14.p28

purīṣama

14.p29

carṣaṇīdhṛtaṃā. gā. 2.5.33.1-3
-varga-(mahāsarpāṇi)

14.p30

citra icchiśoḥ-

14.p31

grāma. 2.7.64.1-2
-daśat - (ṛtusāmanī)
jagṛmbhā te-ṣaḍvarga-! (sauparṇe dve
vātsaprāṇi trīṇi)

14.p32

jarābodha tadviḍḍhi-

14.p33

-daśat - (jarābodhīye)
jātaḥ pareṇa-

14.p34

indrasya priyam

14.p35

taṃ vo dasmam -

14.p36

naudhasam

14.p37

tato virāḍajāyata-

14.p38

ā. gā. 5.6.136.1
puruṣavratam

14.p39

tatsa̍viturvareṇyam -

14.p40

prakṛtisaptagānāntarbhūtaṃ
prathamaṃ sāma
gāyatram
tadvaḥgrāma. 3.1.115.1-4
-varga- (mārgīyavama, raudre
īnidhanaṃ mārgīyavaṃ ca)
tamindraṃ vājayāmasi-caturvarga-(tanvasya sāma,
dāvasunidhanama, niveṣṭaḥ,
iḍānāṃ saṃkṣāram ca)
- kakṣavagāṃcaiścaturbhiḥ -
(tanvasya sāma dāvasunidhanaṃ ca)
taranta mandī-

14.p41

tarantasya sāma

14.p42

tavāhaṃ soma rāraṇa-prathama-(vaiṣṇavam )
-antya-(āṅgirasam )

14.p43

tasmā araṃ gamāma-

14.p44

uttarārcika 1839
-āpohiṣṭhīyā-

14.p45

tāvānasya mahimā-

14.p46

ā. gā. 5.6.135.1
puruṣavratam

14.p47

tisro vāca īrayati-

14.p48

grāma. 15.6.525.1-3
(saṃkrośa - sāmasuroveṇuviśāla - tantrātantra -
agastyagāmika-vāravantīyāni)
tisro vāca udīrategrāma. 12.1.471.1-6
-varga-(vaiṣṭambhe, ' pāṭhauhe,
kṣullakavaiṣṭambhaṃ pāṭhauhaṃ ca)
tuce tunāya tatsu naḥ-

14.p49

dīrghāyuṣyama

14.p50

tyam ṣu-dvi- (tārkṣyasāmanī)
śaṃ no devīḥā. gā. 1.2.11.1
-rahasya-(ātharvaṇa-)
śaṃ padaṃgrāma. 12.10.441.1

14.p51

anuślokam

14.p52

-hāu svaratādi-(,,,,)

14.p53

śukraṃ te anyadyajataṃ-

14.p54

-daśat-(pauṣam )
śukraṃ te anyadyajataṃ-

14.p55

pauṣam

14.p56

śratte dadhāmi-

14.p57

-śrāttāṣṭaka-(śailūṇḍine,
atrervivartī, mahāsāvetase,
mahośaurīṣe)

14.p58

śrāyanta iva sūryyam-

14.p59

śrāyantīyam
śruṣṭyagne navasya me-

14.p60

rakṣoghnam

14.p61

saṃśravasesa ghā taṃ vṛṣaṇaṃ sthama -
grāma. 11.8.424.1

14.p62

laiśam

14.p63

satyamitthāā. gā. 4.4.122.1
-rahasya-(prajāpateścāṣṭhānidhanam )
sadasaspatimadbhutama -
grāma. 5.6.171.1

14.p64

vāmadevyam

14.p65

sadā gāvaḥ śucayo viśvadhāyasaḥ-

14.p66

vācaḥ sāma

14.p67

sanādagne-

14.p68

-daśat - (agnervaiśvānarasyātreyī, rakṣoghnam )
sanādagnesaṃ te payāṃsiā. gā. 4.1.97.1
-pūrva-(somavratam )
-uttara-(,, ,,)
sa pūryyo mahonāmgrāma. 9.1.355.1

14.p69

madhuścinnidhanam

14.p70

samanyā yantiā. gā. 4.3.109.2
-īṃnidhana-(aprāṃvratam )
sa su [nve-]
grāma. 17.11.582.1
-prathama-(loma)

14.p71

sahasraśīrṣāḥ-

14.p72

ā. gā. 5.6.132.1
puruṣavratam
sutāso madhumattamāḥgrāma. 16.8.547.1-8-varga-(tvāṣṭrīsāmanī dve,
vāsiṣṭham, āṣkāraṇidhanaṃ
tvāṣṭrīsāma, vāsiṣṭham
tvāṣṭrīsāmanī dve, vāsiṣṭhaṃ ca)
hā u svarātādīni catvāri i.e. śloke (grāma.12.10.439.1-2) and anuśloke
(grāma. 12.10.440.1&441.1), setuṣāma (ā. gā. 2.7.57.1).
pāvamānam (parva)
pūrvārcike 467-585 (grāma. 12.1.467-585)
pitryā saṃhitā
yadvā u viśrpatiḥ (grāma.3.12.114.1), sanādagne (grāma.3.8.80.1),
akṣannamīmadanta hi (grāma. 11.7.415.1), akrāntasamudraḥ (grāma. 15.6.
529.1), kanikranti (grāma. 15.6.560.1-2).
mādhucchandasī saṃhitā
idaṃ hyanvojasā (grāma. 5.6.165.1&3), tvāmidā hyo naraḥ (grāma.
8.7.302.1), sa pūrvyo mahonām (grāma. 9.1.355.1), purāṃ bhinduḥ
(grāma. 9.1.359.1), upa prakṣaṃ madhumati kṣiyantaḥ (grāma. 12.10.444.1)
pavasva soma madhumām̐ ṛtāvā (grāma. 15.6.532.1), surūpakṛtnum (ā. gā.
3.6.87.1), mādhucchandasam (sāma. 12.10.444.1).
raudrī saṃhitā
ā vo rājānaṃ (grāma. 3.7.69.1), tadvaḥ (grāma.3.1.115. 1-4),
ājyadohāni (ā.gā. 1.4.25. 1-3), devavratāni (a.gā. 212-214),
vaināyakī saṃhitā
adarśaḥ (grāma. 8.9.315. 1-2), suṣvāṇāsaḥ (8.9.316. 1-2),
ā tū naḥ (grāma. 5. 6. 167. 1-4), sṛjyamānaḥ suhastyā (grāma. 15.5.
vaiṣṇavī saṃhitā
idaṃ viṣṇuḥ (grāma. 6.11.222. 1), praṛkṣya vṛṣṇaḥ (ā. gā. 6.
1.155.1), prakābyamuśaneva bruvāṇaḥ (grāma. 15.6.524.4), puruṣavrate

14.p73

ā. gā. 5.6. 132-137

14.p74

skandasya saṃhitā
ā mandrairindra haribhiḥ (grāma. 6.2.246. 1-3), ā no viśvātu
havyam (grāma. 7.4.269. 1-3), pra senānīḥ (grāma. 15.7.533.1-3),
pavitraṃ te (grāma. 16.9.565. 1-2).
(jāgataṃ somasāma) ,, 10.3.376.1 rājanyajīvikāyāṃ prāyaścittam 88
( ,, ,, ) ,, ,, ,, ,, ,, sarvathā saṃgrāme jayaḥ, na
parājayaḥ 191
(tantrātantre dve) ,, 15.6.525.2(8-9)naimiśīyadvādaśasaṃvatsaraphalam 52
(tanvasya sāma) ,, 3.1.119.1 aiṣṭikacāturmāsyaphalam 43
( ,, ,, -kakṣavarga?) ,, ,, ,, ,, ,, ekapuruṣābhicāraprayogaḥ 194
(tarantasya sāma) ,, 14.4.500.1 bahupratigrahabahuyājanaśuddhyarthaḥ
prayogaḥ 101
tavaśśyāvīyam ā. gā. 264 brahmalokasādhanaśuddhyarthaḥ
prayogaḥ 101
tavaśśyāvīyam ? { ,, ,, 207 stobha } ,, ,, ,, 101
(agnerilāndaṃ paścānugānam) { ,, ,, 5.5.124-127 }
(tārkṣyasāma) grāma. 9.11.332.1 mānuṣasarvakāmaprāptiḥ 213
(tārkṣyasāma) ,, 9.11.332.2 divyasarvakāmaprāptiḥ 214
(tārkṣyasāmanī) ,, ,, ,, ,, 1-2 śatavarṣajīvanam 99
(tiraścīnidhanamāyāsyam) ,, 14.5.511.10 ṣoḍaśiphalam 49
(taubham) ,, 5.10.207.1 hiraṇyalābhaḥ 157
(triṣṭup śyāvāśvam) ,, 2.7.63.1 dvādaśāhaphalam 51
(traiśokam) grāma. 9.3.370.1 rogaśāntiḥ 109
(tvaṣṭurātithye) ,, 5.7.179.1-2 agniṣṭomaphalam 48
(tvāṣṭrīsāma) ,, 5.7.175.1 ,, ,, 48
(tvāṣṭrīsāmanī) ,, 16.8.547.1-2 anekapuruṣavaśīkaraṇaprayogaḥ 127
(trāsadasyavam) ,, 10.3.375.1 asādhyasya vaśīkaraṇaprayogaḥ 124
(dadhikrāvṇam) ,, 9.1-358.1 aślīlabhāṣaṇaprāyaścittam 64
(dāvasunidhanam) ,, 3.1.119.2 aiṣṭikacāturmāsyaphalam 43
( ,, ,, ) ,, ,, ,, ,, ekapuruṣābhicāraprayogaḥ 194
(diśāṃvrataṃdaśānugānam) ā. gā. 5.7.140.1-10 divyanidhidarśanārthaḥ prayogaḥ 198
dīrghatamaso'rkaḥ ,, ,, 1.3.17.1 sarvavānnalābhaḥ 131

Samavidhi (Sāmavidhi)

Contents

Text