Pañcaviṃśa (Tāṇḍya Mahā) Brāhmaṇa 87
Pañcaviṃśabrāhmaṇa 87
- Language
- Sanskrit
87
(PB 9.1.1) devā vā ukthāny abhijitya rātriṃ nāśaknuvann abhijetuṃ te 'surān rātriṃ tamaḥ praviṣṭāṃ nānuvyapaśyaṃs ta etam anuṣṭupśirasaṃ pragāthm apaśyan virājaṃ jyotiḥ tān virājā jyotiṣānupaśyanto 'nuṣṭubhā vajreṇa rātrer nirāghnan
(PB 9.1.2) yad eṣo 'nuṣṭupśirāḥ pragātho bhavati virāḍ eva jyotiṣānupaśyann anuṣṭubhā vajreṇa rātrer bhrātṛvyaṃ nirhanti
(PB 9.1.3) tān samantaṃ paryāyaṃ prāṇudanta yat paryāyaṃ prāṇudanta tat paryāyāṇāṃ paryāyatvam
(PB 9.1.4) prathamāni padāni punarādīni bhavanti prathamasya paryāyasya
(PB 9.1.5) prathamair hi padaiḥ punar ādāya prathamarātrāt prāṇudanta
(PB 9.1.6) pāntam ā vo andhasa iti prastauti
(PB 9.1.7) ahar vai pāntam andho rātrir ahnaiva tad rātrim ārabhante
(PB 9.1.8) tāsu vaitahavyam
(PB 9.1.9) vītahavyaḥ śrāyaso jyog niruddha etat sāmāpaśyat so 'vagacchat pratyatiṣṭhad avagacchati pratitiṣṭhaty etena tuṣṭuvānaḥ
(PB 9.1.10) tam iva vā ete praviśantiye rātrim upayanti yad eko nidhanaṃ rātrer mukhe bhavati prajñātyai
(PB 9.1.11) yadā vai puruṣaḥ svam oka āgacchati sarvaṃ tarhi prajānāti sarvam asmai divā bhavati
(PB 9.1.12) te madhyamaṃ paryāyam aśrayanta teṣām aurdhvasadmanena vācam avṛñjata
(PB 9.1.13) vācaṃ bhrātṛvyasya vṛṅkte ya evaṃv veda
(PB 9.1.14) triṇidhanaṃ bhavati
(PB 9.1.15) yathā vā ahno mādhyandinaṃ savanaṃ triṇidhanāyatanam evam eṣa rātrer madhyamaḥ paryāyas triṇidhanāyatanaḥ salokatvāya
(PB 9.1.16) madhyamāni padāni punarādīni bhavanti madhyamasya paryāyasya madhyamair hi padaiḥ punar ādāyaṃ madhyamarātrāt prāṇudanta
(PB 9.1.17) ta uttamaṃ paryāyam aśrayanta teṣāṃ ghṛtaścyun nidhanena paśūn avṛñjata paśavo vai ghṛtaścyutaḥ
(PB 9.1.18) paśūn bhrātṛvyasya vṛṅkte ya evaṃv veda
(PB 9.1.19) uttamāni padāni punarādīni bhavanty uttamasya paryāyasyottamair hi padaiḥpunar ādāyam uttamarātrāt prāṇudanta
(PB 9.1.20) tān sandhinābhipalāyanta
(PB 9.1.21) tān āśvinenāsaṃhāyyam agamayan
(PB 9.1.22) asaṃhāyyaṃ bhrātṛvyaṃ gamayati ya evaṃv veda
(PB 9.1.23) eṣā vā agniṣṭomasya saṃmā yad rātriḥ
(PB 9.1.24) dvādaśa stotrāṇy agniṣṭomo dvādaśa strotrāṇi rātriḥ
(PB 9.1.25) eṣā vā ukthasya saṃmā yad rātriḥ
(PB 9.1.26) trīṇy ukthāni tridevatyaḥ sandhiḥ
(PB 9.1.27) yathā vā ahna ukthāny evam eṣa rātreḥ sandhir nānārūpāṇy ahna ukthāni nānārūpā ete tṛcā bhavanti
(PB 9.1.28) rathantaraṃ pratiṣṭhākāmāya sandhiṃ kuryāt
(PB 9.1.29) iyaṃ vai rathantaram asyām eva pratitiṣṭhati
(PB 9.1.30) bṛhat svargakāmāya sandhiṃ kuryāt
(PB 9.1.31) svargo loko bṛhat svarga eva loke pratitiṣṭhati
(PB 9.1.32) vāravantīyaṃ vā vāmadevyaṃ vā śruddhyaṃ vai teṣām ekaṃ paśukāmāya sandhiṃ kuryāt
(PB 9.1.33) paśavo vā etāni sāmāni paśuṣv eva pratitiṣṭhati
(PB 9.1.34) āśvinaṃ hotānuśaṃsati
(PB 9.1.35) prajāpatir vā etat sahasram asṛjata tad devebhyaḥ prāyacchat tasmin na samarādhayaṃs te sūryaṃ kāṣṭhāṃ kṛtvājim adhāvan
(PB 9.1.36) teṣām aśvinau prathamāv adhāvatāṃ tāv anvavadan saha no 'stv iti tāv abrūtāṃ kiṃ tataḥ syād iti yat kāmayethe ity abruvaṃs tāv abrūtām asmaddevatyam idam uktham ucyātā iti tasmād āśvinam ucyate
(PB 9.1.37) sarvāḥ khalu devatāḥ śasyante
(PB 9.1.38) kṣipraṃ śasyam ājim iva hy ete dhāvanty ā sūryasyodetoḥ śaṃset sūryaṃ hi kāṣṭhām akurvata
Commentaries (1)
- Tāṇḍyamahābrāhmaṇabhāṣya (Sāyaṇa) — Sāyaṇa, Sanskrit